Cytaty na temat kultura
strona 9

„Obecnie istnieje w Łatgalii tylko kilka szkół regionalnych. Ale tam nie ma nauki języka łatgalskiego, bardziej przekazywanie jakiejś wiedzy o rodzinnym mieście, kulturze z elementami łatgalskiego. W tym roku otrzymaliśmy 47 tys. euro – to niewiele – przekazaliśmy je Wyższej Szkole w Rzeżycy, by wspierała naukę łatgalskiego. W kilku szkołach zrobiono parę kroków do przodu z organizacją lekcji raz w tygodniu. Za parę tygodni będziemy mieli prezentację abecadła po łatgalsku (ostatnie wydano 22 lata temu), otrzymaliśmy w tej sprawie poparcie rządu. Może pójdziemy do przodu z tym tematem.”

Juris Viļums (1982)

o sytuacji Łatgalii. Źródło: Juris Viļums: zdecentralizować Łotwę, pomóc Łatgalii, radiownet.pl, 31 maja 2014 http://www.radiownet.pl/publikacje/juris-vilums-zdecentralizowac-lotwe-pomoc-latgalii

O wiedzę, O nauce, O pomocy

„Odnoszę wrażenie, że nasz show-biznes nie ma ustalonych tras działania. Panuje w nim prawo dżungli. Nie mówię tu o jego drapieżności, raczej o chaosie. Może są bardzo sprytne osoby, które wiedzą, jak nim sterować. Moim zdaniem to wszystko jest trochę przypadkowe. Uwaga fotoreporterów, a więc i mediów, jest skupiona na miejscu, w którym jest najwięcej światła i hałasu. Kultura masowa potrzebuje bardzo wyrazistych, jednoznacznych postaci. Zostajemy zapamiętani przez to, co nas wyróżnia, i to w najbardziej oczywisty sposób. U mnie znaleziono dwa „smaczki” – moje pochodzenie i mój związek z Piotrem [Adamczykiem]. Mimo wszystko cały czas wierzę, że pracą, talentem i konsekwencją można się odciąć od tych masowych komentarzy i osiągnąć swój cel.”

Anna Czartoryska (1984) polska aktorka

Źródło: Dorota Wyżyńska, „Dziewczyna Adamczyka” gra żonę Bułhakowa, „Gazeta Wyborcza Stołeczna”, 7 marca 2011 http://warszawa.gazeta.pl/warszawa/1,34861,9215352,_Dziewczyna_Adamczyka__gra_zone_Bulhakowa__Premiera.html

O grach, O wrażeniach, O biznesie, O czasie

„Z Białorusinami nikt się nie liczył, jako że Polacy pozbawili ich narodowości, nic nie dając w zamian. Jesienią 1915 roku chciałem otrzymać informacje o Białorusinach. Początkowo dosłownie nigdzie nie można było ich znaleźć. Dopiero później okazało się, że są bardzo rozprzestrzenionym ludem, ale skrajnie spolonizowanym, stojącym na tak niskim poziomie kultury, że można im było pomóc dopiero przez długotrwałe oddziaływanie.”

Erich Ludendorff (1865–1937) niemiecki dowódca wojskowy

o Białorusinach, w książce swojego autorstwa pt. Meine Kriegserinnerungen 1914–1918, Berlin 1919, str.145
Źródło: Dorota Michaluk, Białoruska Republika Ludowa 1918–1920. U podstaw białoruskiej państwowości Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, Toruń 2010, s. 132. ISBN 978-83-231-2484-9.

O ludziach, Jesień

„[Bogacze] najczęściej wspomagają kulturę, bo to jest bardziej cool. I sport, bo na tym można zarobić. Jestem przez to środowisko traktowana lekko protekcjonalnie. „Fajne rzeczy robi Janina Ochojska, takie ma dobre serce, że się tymi biednymi Murzynami zajmuje” – docierają do mnie komentarze. Kiedyś PAH zwróciła się do bardzo bogatego biznesmena – potrzebowaliśmy szybko pieniędzy na duży projekt – spotkał się, był miły, coś tam obiecał, ale po tygodniu oświadczył: „Pani Janino, no ja sam potrzebuję pieniędzy! No nie mam!”. Miliarder.
Ludzie, którzy czerpią zyski z surowców w Afryce, mają obowiązek coś dla tych społeczności zrobić – tak uważam. Ale oni tak nie uważają.”

Janina Ochojska (1955) polska działaczka charytatywna

Źródło: rozmowa Grzegorza Sroczyńskiego, Janina Ochojska. Czy jesteś dobrym człowiekiem?, „Duży Format”, wyborcza. pl, 7 sierpnia 2014 http://wyborcza.pl/duzyformat/1,139945,16438335,Janina_Ochojska__Czy_jestes_dobrym_czlowiekiem_.html

O ludziach, O sporcie, Serce

„Takie nagrody jak Orły sprawiają, że nasza praca jest bardziej zauważana. Na co dzień ludziom zwykle wiele rzeczy umyka, trudno jest im się zorientować w otaczającym nas chaosie. Dzięki Orłom mogą się szybko dowiedzieć, na co w polskim kinie warto zwrócić uwagę. Poza tym w świecie, który coraz bardziej zapomina, mówiąc górnolotnie, o warstwie duchowej, powinniśmy się cieszyć za każdym razem kiedy mówi się o kulturze, a kino jest przecież jej częścią. Każde nagrody pozwalają na weryfikację pewnych ocen i poglądów. Orły, Złote Kaczki czy też Złote Lwy przyznawane są przez różne gremia. Dzięki temu można się przekonać, jakie wartości są akceptowane przez wszystkie te grupy, a co je różni. Ferment, ożywcza dyskusja to na pewno pozytywny efekt tych nagród.”

Dominika Ostałowska (1971) aktorka polska

Źródło: Wywiad, 2004 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=18942

O zapominaniu

„Jan Paweł II od początku swej apostolskiej misji poświęcił się całkowicie głoszeniu Ewangelii pokoju i harmonii w świecie. Pod jego dynamicznym przewodnictwem Kościół katolicki jawi się jako instytucja z odwagą dążąca do poprawy życia ubogich i uciskanych, broniąca równości i godności każdego człowieka, niezależnie od jego religii, pozycji, koloru czy rasy… Jego troska o pokój w świecie, o równość i godność człowieka, o przetrwanie kultury i ratowanie wartości społecznych, moralnych i etycznych słusznie każe go uważać za apostoła pokoju. W Nigerii mamy społeczeństwo pluralistyczne, w którym wolność religii i kultu jest zapisana i zagwarantowana w Konstytucji. Wraz ze Stolicą Świętą podzielamy przekonanie i wiarę w równość człowieka i wolność ludów uciskanych na całym świecie, zwłaszcza w Afryce. (…) Doceniamy szlachetną rolę Kościoła katolickiego zmierzającego do osiągnięcia tych ideałów. Podzielamy też ze Stolicą Świętą troskę o rozwiązanie współczesnych problemów moralnych oraz przekonanie o konieczności rewolucji etyczno-kulturalnej w naszych społeczeństwach.”

Shehu Shagari (1925–2018) nigeryjski polityk

Źródło: Jan Paweł II w Afryce, Instytut Wydawniczy Pax, Warszawa 1985, s. 330.

O ludziach, O pokoju, O wierze, O religii

„W przededniu wyborów dostrzega się u nas sytuację kultury niezależnej, rozumie się potrzebę wsparcia, pokazuje się miejsca, które mają stać się jej bastionami. Kończy się na obietnicach, jak zawsze.”

Radosław Smużny (1977)

Źródło: Grzegorz Giedrys, Artyści skazani na tułaczkę, „Gazeta Wyborcza - Toruń” nr 180, 3 sierpnia 2012 http://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/143975.html?josso_assertion_id=F6652F8BEB0E24F4

O wsparciu

„„Dziennik” jest dziełem bardzo wielorakim, zarówno pod względem językowym, jak i kulturowym. Cały czas przewijają się nazwiska, pseudonimy i wyrażenia slangowe po rosyjsku, polsku, hiszpańsku, niemiecku, angielsku i francusku. Odniesienia do sześciu języków i sześciu kultur. To tekst swoiście kosmopolityczny, zorientowany na sprawy międzynarodowe. Byłoby błędem twierdzić, że to przede wszystkim utwór o polskim intelektualiście, który wyemigrował, i o Polsce. To tylko jeden z elementów. W późniejszych latach Gombrowicz opowiada w „Dzienniku” na przykład także o powojennych Niemczech i Francji – a w rezultacie o NATO sponsorowanym przez Amerykanów, oraz o hipokryzji demokratycznych z nazwy Niemiec Zachodnich.”

Allen James Kuharski (1958)

Źródło: Alan Lockwood, Tomografia http://www.dwutygodnik.com/artykul/4119/, Dwutygodnik.com, nr 96/2012, tłum. Zofia Król.

O błędach, O czasie

„Uwielbiam podróżować, uwielbiam docierać do najbardziej odległych, egzotycznych miejsc. Jednym z cudów współczesnego świata jest to, że mamy tak szeroki dostęp do rozmaitych, ciekawych kultur. Możemy uczyć się obcych języków, zwiedzać inne kraje, poznawać ich historię… Cieszę się, mogąc poznawać nowych ludzi i prawdę mówiąc, nigdy nie czułam się przez nich zagrożona. Poza tym nie można przez cały czas tkwić w Hollywood, w świecie filmowej fikcji. Ktoś taki, jak ja, po prostu musi od czasu do czasu zrobić sobie przerwę i zobaczyć, jak wygląda normalne życie. Czuję, że te wyprawy naprawdę mi służą.”

Angelina Jolie (1975) aktorka amerykańska

Źródło: Wywiad, 2007 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=41400

O życiu, O ludziach, O podróżowaniu, O historii

„W latach dwudziestych, w pierwszej połowie lat trzydziestych kultura radziecka znajdowała się w stadium maksymalnego rozkwitu. (…) W tym okresie kultura radziecka wykazywała niebywały dynamizm, krzyżowały się i ścierały ze sobą najrozmaitsze prądy – od naturalizmu do skrajnego formalizmu. Trwała ożywiona dyskusja kulturalna i co najważniejsze – dyskutowano dziełami sztuki, a nie tylko słowami. Należy wspomnieć, że Lenin unikał wszelkiej ingerencji w metody twórcze artystów twierdząc, że nie można wtrącać się do tego, czego się nie zna. (…) Od drugiej połowy lat trzydziestych, a więc w okresie panowania kultu Stalina, w imię dogmatów tzw. realizmu socialistycznego – przystąpiono do skrajnego ograniczania twórczości artysty, do dyktanda jego twórczości, wymagano sztuki panegirycznej, twórczość zastąpiono apteką środków artystycznych.”

Jerzy Grotowski (1933–1999) polski reżyser, teoretyk teatru, pedagog

Źródło: Jakie dostrzegłem zmiany w życiu kulturalnym ZSRR http://mbc.malopolska.pl/dlibra/doccontent?id=9331, „Dziennik Polski” nr 216, 9/10 września 1956, s. 6, 9.

„Jednym z celów tych operacji było stworzenie człowieka wykorzenionego, wyrwanego ze swojej kultury, ze swojego otoczenia i pejzażu, a tym samym bardziej bezbronnego i posłusznego wobec nakazów reżimu.”

Ryszard Kapuściński książka Imperium

o przemieszczeniach ludności w ZSRR.
Imperium

„Żadna żyjąca kultura nigdy nie jest statyczna. Istoty ludzkie walczą wspólnie, ażeby poskromić środowisko fizyczne, a ten właśnie proces kreuje środowisko społeczne. Zmiana w środowisku fizycznym lub, dokładniej rzecz ujmując, zmiana natury tej walki, będzie zmieniać instytucje społeczne, a więc wpływać na sposób ludzkiego życia i myślenia. Nowy sposób życia i myślenia oddziałuje w efekcie na te instytucje i ogólne środowisko.”

Ngũgĩ wa Thiong'o (1938)

Źródło: Małgorzata Szupejko, Dlaczego Afryka?, afryka.org, 5 grudnia 2009 http://afryka.org/afryka/dlaczego-afryka-,news/

O myślach, O naturze, O zmianach, O walce

„Jako młody chłopak dorastający w Nowym Jorku odmówiłem złożenia przysięgi na wierność fladze. Zostałem za to oczywiście odesłany do dyrektora. A on zapytał: „dlaczego nie chcesz przysięgać na flagę? Wszyscy to robią!” Odpowiedziałem, że wszyscy kiedyś wierzyli, że Ziemia jest płaska, ale to nie zmieniło faktu, że nie jest. Wyjaśniłem, że Ameryka wszystko, co ma zawdzięcza innym kulturom, innym narodom i że raczej złożyłbym przysięgę na wierność Ziemi i wszystkim jej mieszkańcom. Nie trzeba chyba mówić, że wkrótce po tym porzuciłem szkołę całkowicie i założyłem laboratorium w swoim pokoju. Tam zacząłem zgłębiać tajniki nauki i przyrody. Uświadomiłem sobie wtedy, że wszechświatem rządzą pewne prawa i że człowiek razem z całym społeczeństwem nie jest wolny od tych praw. Wtedy nastąpił krach roku 1929, który rozpoczął okres znany nam dziś jako „Wielki Kryzys”. Ciężko było mi zrozumieć dlaczego miliony ludzi głodowało, zostało bez pracy i dachu nad głową, gdy wszystkie fabryki nadal stały. Ilość zasobów się nie zmieniła. Wtedy właśnie uświadomiłem sobie, że reguły gry ekonomicznej były z gruntu błędne. Niedługo potem przyszła Druga Wojna Światowa, podczas której narody na zmianę, systematycznie wyniszczały się nawzajem. Później obliczyłem sobie, że całe zniszczenie i zmarnowane zasoby przeznaczone na tę wojnę mogłyby swobodnie zaspokoić potrzeby każdego mieszkańca tej planety. Od tamtej pory obserwowałem jak ludzkość nieuchronnie zmierza ku zagładzie. Na moich oczach marnowano i niszczono bezcenne surowce w imię zysku i wolnorynkowych idei. Byłem świadkiem wciśnięcia systemu wartości społeczeństwa w ramy chorego materializmu i bezmyślnej konsumpcji. Widziałem finansowe potęgi przejmujące kontrolę nad rządami i polityką rzekomo wolnych narodów. Teraz mam 94 lata i obawiam się, że moje usposobienie jest takie samo jak 75 lat temu. Musimy skończyć z tym gównem.”

Jacque Fresco (1916–2017)

Źródło: film https://www.youtube.com/watch?v=4Z9WVZddH9w&feature=youtu.be&t=5m55s Zeitgeist: Moving Forward (2011)

O wojnie, O ludziach, O pokoju, O nauce

„Najbardziej skrajne zalecenia obezwładniają się, znoszą się wzajemnie, zmieniając się natychmiast w tzw. kulturę. Techniczny aparat produkujący mowę, mówioną, pisaną i obrazkową, przechwytuje i przyswaja na swój użytek każdy bunt, również bunt przeciwko niemu. (…) Człowiek jako przedmiot ekonomii zachowuje się tak a nie inaczej nie dlatego, że w głowie jego powstają filozoficzne uogólnienia, ale dlatego że musi zaspokoić swoje potrzeby, natomiast zaspokoić je może, tylko podporządkowując się prawom niezależnym od jego woli. (…) Środki masowego przekazu, tj. język, są napędem ekonomii, wytwarzając ciągle nowe potrzeby przy pomocy reklamy.”

Czesław Miłosz książka Widzenia nad Zatoką San Francisco

o kapitalizmie amerykańskim.
Źródło: Widzenia nad Zatoką San Francisco, Instytut Literacki, Paryż 1969.

O pomocy

„Opłata audiowizualna, nad którą pracuje Ministerstwo Kultury, a przy której my ekspercko pomagamy, odchodzi od zasady, że płaci się za odbiornik. Płaci się za usługę powszechną, którą jest nadawanie atrakcyjnego programu mediów publicznych.”

Jan Dworak (1948) dziennikarz polski, prezes Telewizji Polskiej

Źródło: http://www.biztok.pl/wywiady/oplata-audiowizualna-dla-wszystkich-firm_a17548

„Zestawienie terminów Kultur i Kampf – jednego ze sfery duchowej, a drugiego z pola bitwy – wywierało magiczny wpływ na Niemców. Niemcy pozbyli się kompleksu niższości i nabawili się kompleksu wyższości – zjawisko dobrze znane psychoanalizie.”

Hiranmoy Ghoshal (1908–1969)

Źródło: Kulturkampf (1945)

„Etniczni Ukraińcy, którzy żyją na Białorusi, to taki wielki, ale zapomniany świat, zarówno przez rosyjskojęzyczną władzę, jak i białoruskojęzyczną kulturę. A przy tym, mianowicie oni, jeśli pozwoli im się uświadomić swoją narodową indywidualność, mogą pomóc Białorusinowi stać się Białorusinem. Ukraińcy, z ich kulturalnym impetem, wewnętrzną wolnością, śmiałością, to akurat to, czego brakuje cichemu, niewyraźnemu Białorusinowi, który dopiero jeszcze zmierza do białoruskości.”

Natalla Babina (1966) białoruska dziennikarka i pisarka narodowości ukraińskiej

Дарэчы, этнічныя ўкраінцы, якія жывуць на Беларусі – гэта такі вялікі, але забыты і рускамоўнай уладай, і беларускамоўнай культурай сусвет. А між тым, менавіта яны, калі дазволіць ім усвядоміць сваю нацыянальную індывідуальнасць, могуць дапамагчы беларусу стаць беларусам. Украінцы, з іх культурным імпэтам, унутранай свабодай, яркасцю, гэта як раз тое, чаго не хапае ціхаму, цьмянаму беларусу, які толькі яшчэ прабіраецца да беларушчыны. (białorus.) Źródło: Аксамітавая Беларусь: абавязак перад мовай, 1 listopada 2013 http://www.velvet.by/articles/stil-zhizni/aksamitavaya-belarus/aksam-tavaya-belarus-abavyazak-perad-movai

O świecie, O wolności

„Żal mi, że nie jestem Latynoską. Chciałabym urodzić się nią, ponieważ uważam, że ich kultura jest niesamowita i piękna.”

Beyoncé Knowles (1981) wokalistka amerykańska

„Edukacja ma wyzwolić Afrykańczyków od mentalności niewolniczej i kolonialnej przez zaszczepienie im świadomości własnej wartości jako równouprawnionych członków rasy ludzkiej z prawami i obowiązkami wynikającymi z ich człowieczeństwa. (…) Ludzkość nie rozwijałaby się zupełnie, gdyby nie przejmowała wpływu różnych kultur. Ale wzajemne uczenie się od obcych kultur nie może oznaczać rezygnacji z własnej. Wiedza pochodzi nie tylko z książek i wykładów (…) mądrość zawarta jest również w naszej przeszłości i w tych, którzy przechowują wiedzę tradycjonalną zakumulowaną w przeszłości.”

Julius Nyerere (1922–1999) polityk tanzański

Źródło: Andrzej Pankowicz, Historia 4. Polska i świat współczesny. Podręcznik dla szkół średnich dla klasy IV liceum ogólnokształcącego oraz dla klasy III technikum i liceum zawodowego, Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 1994, ISBN 8302047538, s. 264.

O mądrości, O książkach, O świecie, O historii

„Jakże wiele było głosów wzywających do utylitaryzmu w programach szkolnych, do usunięcia łaciny i greki. Ludzie nie rozumieli, że zerwanie z nauką języków martwych to dosłownie emigracja z kultury europejskiej. Wołanie o uczenie w szkole przedmiotów utylitarnych to półinteligencki stosunek do młodego pokolenia. Chodzi o wykształcenie zwinności, gibkości, obrotności mózgu młodego człowieka, a nie o danie mu wiadomości, które i tak zapomni, gdy nabywają je w szkole ogólnokształcącej.”

Stanisław Mackiewicz (1896–1966) premier Rządu Rzeczypospolitej Polskiej na Wychodźstwie

Europa in flagranti
Źródło: s. 249, 250

O ludziach, O wykształceniz, O zerwaniu, O nauce

„Dziennikarz: Czy potrafi pan wskazać jakieś cechy mentalności, cechy kultury węgierskiej, wschodnioeuropejskiej, czy europejskiej, które miały na pana jakiś szczególny wpływ, są dla pana ważne?
Béla Tarr: Rosyjski sentymentalizm, węgierski smutek i portugalska melancholia. Polacy także nie mają co narzekać, bo także macie swoje skarby.”

Béla Tarr (1955)

Źródło: wywiad, 2004 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=21190

O smutku

„Konieczną przesłanką aktywności twórczej i sukcesu ludzi nauki, sztuki, kultury, jest gotowość do wejścia w konflikt z oponentem w obronie swego dzieła oraz całkowity brak szacunku dla wydeptanych ścieżek. Gdyby Edison ufał autorytetom do tej pory siedzielibyśmy przy lampie naftowej.”

Andrzej Rodan (1945)

Autobiografia

O ludziach, O nauce, O sukcesie

„Ada Sari była niezwykła, zaczynając od stroju. Przed wyjazdem do filharmonii i Teatru Wielkiego, gdzie jej towarzyszyłem, krawcowa projektowała jej stroje, a szewc z tego samego materiału robił buciki, zwane prunelkami. Miała ich 40 czy 60 par. Proszę pana – do każdej sukni prunelki. Na głowę zarzucała czarną woalkę z czarnymi kropkami, nazywała je muchami. Do tego szal wenecki spięty na dwa lwy, które w oczach miały brylanty. Na szyi na złotym łańcuchu zawieszała aparat do patrzenia, bo nie używała okularów, była to soczewka oprawiona złotem z brylantem w uchwycie. Dobierała garnitur biżuterii, czyli jeden rodzaj kamienia: brylanty, szmaragdy albo perły. Ada Sari żyła jak w akwarium – sama nigdzie się nie poruszała. W Ministerstwie Kultury prowadzony był kalendarz jej wyjazdów i minister wysyłał samochód. Pamiętam, podczas przerwy w Teatrze Wielkim szliśmy przez hol, ja młodziutki, szczupły chłopiec, ona wielka gwiazda, trzymała mnie pod rękę, a po obydwu stronach wszyscy gięli się w ukłonach. Ada Sari kłaniała się uprzejmie, ja pytałem: „Kim jest ten pan?”, a ona uśmiechnięta odpowiadała: „Nie mam pojęcia”, i szliśmy dalej.(…) Ona nigdy nie była w sklepie. Uczennice żartowały: „Maestra, ile kosztuje jajko?”. A ona: „Pięć złotych.””

Bogusław Kaczyński (1942–2016) polski dziennikarz i krytyk muzyczny

A kosztowało 40 groszy. Jej się myliły waluty, bo ciągle była w innym kraju. Źródło: „Gazeta Wyborcza”, 29 grudnia 2008 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/jmcal.htm

O samochodach, O gwiazdach

„Zastanawiam się, na ile kino powinno być uniwersalne, a na ile nasze. Odnoszące sukcesy filmy koreańskie czy irańskie są mocno osadzone w tamtej kulturze, a jednocześnie uniwersalne. My albo grzebiemy się w problemach, które kompletnie świata nie obchodzą, albo szukamy takiego uniwersalizmu, który staje się pustym naśladownictwem. Chyba powinniśmy bardziej postawić na zawód scenarzysty, oddzielić go od zawodu reżysera. Ale nie mam recepty. Nikt jej nie ma.”

Maciej Stuhr (1975) aktor polski

Źródło: „Rzeczpospolita”, 30 kwietnia 2010 http://www.teatry.art.pl/n/czytaj/20986

O czytaniu, O sukcesie

„Przy ogromnym rozwoju środków pomocniczych do studiowania Pisma Świętego – podręcznych wydań, słowników, konkordancji – wysiłek pamięci staje się zbyteczny. Jest w tym niewątpliwie postęp i mowy być nie może o zatrzymywaniu całego ruchu wydawniczego w dziedzinie biblijnej na to, aby dać możność pamięci odzyskać dawne wpływy; ale nie trzeba tracić z oczu, że wielki rozwój piśmiennictwa z konieczności musiał ujemnie wpłynąć na kształcenie pamięci, a pośrednio na gruntowność kultury umysłowej i że należy temu przeciwdziałać za pomocą specjalnego ćwiczenia tej zaniedbanej władzy.”

Jacek Woroniecki (1878–1949) teolog polski, dominikanin

W szkole wychowania
Źródło: Uczeń czy książka, s. 116

O książkach, O ćwiczeniach, O wysiłku, O pomocy

„Największa słabość kultury – że nie jest w stanie powstrzymać zbrodni.”

Ryszard Kapuściński (1932–2007) polski reportażysta, dziennikarz, pisarz i publicysta

Kultura – filozofia, nauka, sztuka i religia

„Kultura może wzmocnić zdolności każdego człowieka.”

John Abbott (1821–1893) kanadyjski polityk

„Nadzwyczajna różnorodność zachowań seksualnych ludzkich jest jednak dziełem kultury, nie natury, i równie mało można ją z postanowień natury wydedukować, jak z faktu, iż natura kazała nam się odżywiać, można wydedukować menu wszystkich restauracji paryskich i reguł savoir-vivre'u przy jedzeniu.”

Leszek Kołakowski (1927–2009) polski filozof

Mini wykłady o maxi sprawach (1997–2003)

O jedzeniu, O zachowaniu, O naturze

„To był profesor starej daty. Nosił muszkę, nie krawat, był takim przedwojennym dżentelmenem. Cieszył się dużym respektem i szacunkiem, ze względu na pozycję zawodową i kulturę osobistą.”

Dariusz Rosati (1946) polski ekonomista i polityk

o Krzysztofie Skubiszewskim Źródło: Pierwszy szef dyplomacji III Rzeczpospolitej nie żyje, tvn24.pl, 8 lutego 2010 http://www.tvn24.pl/-1,1642155,0,1,pierwszy-szef-dyplomacji-iii-rzeczpospolitej-nie-zyje,wiadomosc.html

„Przez mniej więcej cztery doby po zapłodnieniu komórki namnażają się wyłącznie przy użyciu białek od matki (z komórki jajowej), białka ojca (z plemnika) nie są jeszcze w ogóle używane. I po tych czterech dobach nawet do 80 proc. (!) zarodków samoistnie obumiera, kobieta nawet nie wie, że była w ciąży. Po czterech-sześciu dobach po zapłodnieniu dochodzi do implantacji zarodka w macicy. Są naukowcy, choć w mniejszości, którzy twierdzą, że dopiero wówczas zaczyna się ciąża. To, kiedy uznajemy, że życie się „zaczęło”, zależy też od kultury i warunków. (…) Chcę podkreślić jedno: moim zdaniem życie ludzkie zaczyna się od zapłodnienia, ale nie można zaprzeczyć, że do pewnego momentu jest to życie zależne, zależne od organizmu matki.”

Romuald Dębski (1956–2018) polski lekarz

Źródło: rozmowa Aleksandry Szyłło, Dębski: Jestem z pacjentką na dobre i na złe, „Duży Format” http://wyborcza.pl/duzyformat/1,139142,16171511,Debski__Jestem_z_pacjentka_na_dobre_i_na_zle.html, wyborcza.pl, 18 czerwca 2014.

O życiu, O kobietach, O matce

„Kobiety, niezależnie z jakiej kultury pochodzą, mają ze sobą pewną naturalną więź.”

Chloe Hooper (1973)

Źródło: Agnieszka Wójcińska, Elektryczne napięcie Rozmowa z Chloe Hooper, dwutygodnik.com http://www.dwutygodnik.com/artykul/2482-elektryczne-napiecie.html

O kobietach

„Władza ma pomóc, żeby taka obywatelska kultura się rozwijała. To nie władza ma decydować o zawartości wystaw czy spektakli. Władza ma tworzyć warunki finansowe i prawne, żeby obywatele wspólnie tworzyli kulturę. Władza nie musi robić nam dobrze. Musi tworzyć warunki, w których będziemy mogli robić to, co uważamy za istotne. Władza ma być pomocnicza, a nie nadrzędna.”

Jerzy Hausner (1949) polski polityk i ekonomista

Źródło: rozmowa Joanny Warszy i Artura Żmijewskiego, Egzekwowanie demokracji, „Krytyka Polityczna”, Nr 30/2012.

O demokracji

„Mądry, skupiony, poważny, a zarazem obdarzony finezyjnym poczuciem humoru. Precyzyjny, powściągliwy, zamknięty w sobie, małomówny, ale zawsze trafiający w sedno, wyrozumiały i wierny w przyjaźni, Jacek Sempoliński emanował wewnętrzna siłą, magnetyzmem, który przyciągał do niego ludzi; wielu z nich wzbogacił intelektualnie swoja myślą. Przez całe życie pielęgnował kulturę duchową i umysłową, trudził się poszukiwaniem sensu, od najmłodszych lat bezwarunkowo ulegał tej sile władającej człowiekiem, którą nazywamy twórczością.”

Jacek Sempoliński (1927–2012)

Źródło: Aleksandra Melbechowska-Luty, Sen http://www.dwutygodnik.com/artykul/4030/, Dwutygodnik.com nr 93/2012.

O życiu, O przyjaźni, O ludziach, O poszukiwaniu

„Dzisiaj zbyt dużo uwagi poświęca się tzw. „prorokom nieszczęść”, jak ich mawiał Paweł VI. Mnożą się analizy i diagnozy sytuacji wiary w dzisiejszym społeczeństwie tchnące wielkim pesymizmem czy wręcz jakimś katastrofizmem. Nie neguję istnienia problemów, a uważam, iż nie możemy być ślepi na dobro jakie dzieje się w Kościele i w świecie. Duch Święty wcale nie przestał działać w naszych czasach! Ruchy kościelne pokazują, że pomimo postępującego procesu sekularyzacji, w życiu wielu świeckich dokonał się dzisiaj wielki „skok jakościowy”, gdy idzie o przeżywanie wiary, radykalizm wyborów ewangelicznych, czy też zaangażowanie w misję ewangelizacyjną Kościoła. Nie brak wśród świeckich objawów autentycznej dojrzałości chrześcijańskiej i świadectw prawdziwej świętości. Rośnie też nowe pokolenie młodzieży, nazywane często „pokoleniem Jana Pawła II”, którego nie zadowala konsumpcyjny styl życia narzucony przez współczesną kulturę, które szuka głębszego sensu swej egzystencji i znajduje go w Chrystusie, w Ewangelii, w Kościele. Tym dwom ważnym znakom nadziei staramy się służyć w Papieskiej Radzie ds. Świeckich i dawać o nich świadectwo.”

Stanisław Ryłko (1945) polski duchowny katolicki, kardynał

Źródło: o. Stanisław Tasiemski OP, Nowy polski kardynał Stanisław Ryłko – wywiad http://pl.radiovaticana.va/storico/2007/11/24/nowy_polski_kardyna%C5%82_stanis%C5%82aw_ry%C5%82ko_-_wywiad/pol-169441, pl.radiovaticana.va, 24 listopada 2011

O nieszczęściu, O młodzieży, O wierze, Sens

„W tym roku wznowiono książkę Rodowody niepokornych, w której Bohdan Cywiński przypomniał, że inteligenta, który potrafi występować w obronie zniewolonego społeczeństwa, definiuje nie tylko wykształcenie albo wolny zawód, ale też krytyczne myślenie, gotowość do poświęcenia, zgoda na ryzyko obustronnego niezrozumienia (zarówno ze strony elit jaki i mas), a także „aktywny stosunek do ideologii”, czyli opuszczenie pozycji neutralnych. W dzisiejszej fazie zobojętnienia starzy mistrzowie muszą przypominać, na czym polega inteligenckie zaangażowanie (…). W starej szkole nie myliło się pasywności z liberalizmem i wszystkożerności z kulturą. (…) że nie jest wystarczającym usprawiedliwieniem dla dzisiejszej politycznej anemii nieprzeżyta eschatologiczna psychoza XX wieku.”

Sławomir Sierakowski (1979) socjolog i publicysta polski

Źródło: List otwarty do partii, „Gazeta Wyborcza”, 18–19 czerwca 2011.

O wykształceniz, O myślach, O wieku, O myśleniu

„Trzeba „odzachodnić” chrześcijaństwo, w przeciwnym wypadku pozostanie ono etnocentryczne i rasistowskie… Rok 1492 oznaczał początek kolonializmu. Rok 1992 mógłby być końcem współczesnych neokolonializmów. Przejawem tego byłby zwrot ziemi Indianom, reforma rolna nadająca ziemię tym, którzy ją uprawiają, szacunek dla indiańskich i afroamerykańskich kultur, zawsze sprowadzanych do folkloru.”

Leonardo Boff (1938)

Źródło: Con la libertad del Evangelio (1991); cyt. za: Artur Domosławski, Chrystus…, op. cit., s. 91.

„Myślenie o przyszłości, Polsce, Europie, demokracji, wolności potrzebuje żyznego gruntu i uważam, że „Zeszyty” są bardzo głęboko zaangażowane w tworzenie takiego gruntu. Bo bez tego mamy tylko degenerację świata politycznego, świata czynu, nawet kiedy chodzi, jak była mowa, o internet czy sposoby komunikowania się ludzi między sobą. Zerwanie ciągłości pomiędzy światem nowoczesnej polityki – i szerzej, upowszechnianych wzorów bycia w świecie – a kulturą, uważam za rzecz złą.”

Barbara Toruńczyk (1946) polska publicystka, eseistka, historyk literatury, wydawca, redaktor naczelny "Zeszytów Literackich"

Źródło: Tomasz Cyz, Redaktor jest dość samotny http://www.dwutygodnik.com/artykul/4181/, Dwutygodnik.com nr 98/2012.

O ludziach, O świecie, O demokracji, O myślach

„W nowej ewangelizacji Afryki świeccy mają do odegrania niezwykle ważną i niezastąpioną rolę: wystarczy wspomnieć o misji licznych świeckich katechistów, którzy są wielkim oparciem dla wspólnot chrześcijańskich na tym kontynencie. Pilnym zadaniem świeckich jest podjąć własną część odpowiedzialności za życie i misję wspólnot parafialnych i diecezjalnych. Wiemy jednak, iż głównym zadaniem świeckich katolików – dzięki świeckiemu charakterowi ich powołania – jest nieść Ewangelię w świat, w dziedzinę ekonomii, kultury, życia publicznego i polityki. Nie mogą więc zamykać się w wąskim kręgu problemów wyłącznie wewnątrzkościelnych.”

Stanisław Ryłko (1945) polski duchowny katolicki, kardynał

Źródło: S. Leszczyński, Kongres Katolików Świeckich Afryki w Jaunde http://pl.radiovaticana.va/storico/2012/09/04/kongres_katolik%C3%B3w_%C5%9Bwieckich_afryki_w_jaunde_%E2%80%93_wywiad_z_kard/pol-618290, pl.radiovaticana.va, 4 września 2012

O życiu, O świecie, O charakterze

„Kobiety i inni niewolnicy są wysoko cenieni zarówno jako dowody bogactwa, jak też jako środki jego gromadzenia. Wśród plemion pasterskich nabycie niewolników jest taką samą inwestycją podejmowaną z myślą o zysku, jak nabycie bydła. Niewolnictwo kobiet wywarło tak wielki wpływ na życie ekonomiczne w okresie kultury quasi-pokojowej, że np. w czasach Homera kobieta stała się jednostką miary wartości. Nie jest istotne wśród jakich plemion to miało miejsce – istotny jest fakt, że niewolnictwo stało się podstawą systemu produkcji i że niewolnikami były zwykle kobiety. Powszechną i podstawową formą stosunków międzyludzkich w tym okresie jest stosunek pana i sługi. Uznanym dowodem bogactwa – posiadanie wielu kobiet oraz innych niewolników, których zadaniem było obsługiwanie osoby swego pana oraz produkowanie dóbr dla niego.”

Thorstein Veblen (1857–1929) ekonomista i socjolog amerykański

Teoria klasy próżniaczej (1899)

O życiu, O kobietach, O myślach, O bogactwie

„Ponieważ Jezus Chrystus jest prawdziwym ideałem doskonałości człowieczej, ponieważ społeczność, która wypełnia wszystkie Jego przykazania, powinna być społecznością doskonałą, kultura i cywilizacja, która powstała z Chrystusowego Kościoła, musi siłą rzeczy być nie tylko najlepszą cywilizacją, ale w ogóle jedyną prawdziwą.”

Plinio Corrêa de Oliveira (1908–1995) polityk brazylijski

Źródło: Jacek Bartyzel, Plinio Corrêa de Oliveira, legitymizm.org http://www.legitymizm.org/ebp-pilinio-correa-de-oliveira

O sile, Chrystus

„Kiedyś chciałem być numerem jeden,
już nie chcę teraz, od jedynki jest zbyt blisko to zera,
ta kultura sama wybiera, kto ma tu zostać,
i jeśli raz cię nie zechce, to nie chce do końca.”

Miuosh (1986)

Prosto przed siebie
Źródło: utwór Dowód

„Człowiek wytworny nie mówi „chamstwo”. Mówi „kontr-kultura”.”

Sławomir Mrożek (1930–2013) polski dramatopisarz, prozaik i rysownik

Źródło: „Rzeczpospolita”

„Wydaje nam się, że grozi tu przede wszystkim przemielenie narodu jako zjawiska stałego, w którym żyje nasze społeczeństwo i młodzież, tak aby społeczeństwo nie odczuwało powiązań z narodem. Idzie o to, aby nie odczuwało konsekwencji płynących z życia w konkretnym narodzie, powiązań z jego stylem moralnym, z jego kulturą i wiekowymi osiągnięciami, z jego zwyczajami i obyczajami. Niektórzy księża, mający kontakt z młodzieżą, już dzisiaj dostrzegają, że ogromnie trudno jest zainteresować młodzież sztuką narodowa, malarstwem, rzeźbą czy zabytkami lub chociażby lekturą historyczną, bo ta młodzież już w pewnym stopniu jest odnarodowiona. To znaczy wszyscy nazywamy się Polakami, ale wrażliwość na polskość w pewnym stopniu jest w zaniku. Przynależność do narodu polskiego jest po prostu faktem, z którego nie wyciąga się żadnych konsekwencji. A tymczasem trzeba pamiętać, że uratowanie naszej odrębności państwowej w dużym stopniu zależy od uwrażliwienia młodzieży na wartości rodzinne i narodowe. Środowiska zawodowe, w których żyjemy także poniekąd zatracają tę wrażliwość. Współczesne tendencje oficjalne coraz bardziej zmierzają do tego, aby wszystkie płaszczyzny życia społecznego sprowadzić do wspólnego mianownika; aby pojęcia – rodzina, społeczeństwo, naród, środowisko zawodowe, a nawet – państwo czy rząd rozpłynęły się w jakiejś bezwymiarowej masie. Dąży się do realizacji haseł, które ostatnio można wyczytać na transparentach umieszczonych przy drogach. Wracając niedawno z Gniezna widziałem taki napis – Myśl partii, myślą narodu. A obok przed sklepem kolejka złożona z trzystu osób czekających na kawałek mięsa. Ciekawe, jaka jest myśl tych ludzi? Czy rzeczywiście myśl partii jest myślą narodu? (…) Musimy dostrzegać dążenie monistyczne i totalistyczne również na tym odcinku, aby naszą młodzież uchronić od bezwyrazowości, od zatracenia oblicza wspólnoty rodzinnej, narodowej czy środowiska społecznego.”

Stefan Wyszyński (1901–1981) polski duchowny katolicki, prymas

wypowiedziane w 1975.

O ludziach, O młodzieży, O rodzinie, O myślach

„(…) Wilno jest dla nas tym, czym Stratford – miejsce narodzin Szekspira – dla Anglików. A Mickiewicz tym, kim Goethe dla Niemców. Cela Konrada to miejsce związane z biografią największego z naszych poetów i współtwórcy nowoczesnej polskiej tożsamości oraz z jego arcydziełem. To jedno z duchowych centrów polskiej kultury.”

Andrzej Waśko (1961) polski polityk i literaturoznawca

Źródło: br, Cela Konrada to duchowe centrum polskiej kultury http://www.rp.pl/artykul/203264.html, „Rzeczpospolita”, 11 października 2008

O narodzinach

„Do 1985 roku, gdy mieszkałem w Holandii, realizowałem filmy klasyczne i bliskie realizmowi. Często sięgałem po literaturę biograficzną i autobiograficzną. Do świata fantastycznego wszedłem ponownie wraz z przybyciem do Ameryki. Wydawało mi się, że jestem w stanie robić to dobrze, skoro w młodości ta tematyka tak mnie fascynowała. Z jednej strony traktowałem to jak powrót do dzieciństwa, a z drugiej znajomość popkultury pomagała mi odnaleźć się w Stanach Zjednoczonych. Gdy się tam przeprowadziłem, miałem czterdzieści siedem lat i problem sprawiało mi przestawienie się na życie w tym zupełnie innym świecie. Częściowo mi się to udało, ale gdy mam robić film osadzony w amerykańskich realiach, jest to dla mnie sporym problemem. Dlatego łatwiej mi zrobić science-fiction. Wówczas nikt nie zarzuci mi, że mam kłopot z percepcją amerykańskiej kultury. Wciąż czuję się Europejczykiem i zachowuję się jak obywatel Europy. Kiedy zrobiłem w Ameryce realistyczny film, oparty na rozmowach z autentycznymi ludźmi, czyli „Showgirls”, to musiało się zakończyć katastrofą.”

Paul Verhoeven (1938) holenderski reżyser i scenarzysta

Źródło: Michał Hernes, Reżyser „Nagiego instynktu” dla Stopklatki: Jezus jak bin Laden, stopklatka.pl, 29 marca 2013 http://stopklatka.pl/-/49645466,rezyser-nagiego-instynktu-dla-stopklatki-jezus-jak-bin-laden?page=3,

O życiu, O literaturze, O problemach, O dzieciństwie

„W efekcie kryzysu zostaliśmy zmuszeni do tego, żeby myśleć o Europie jako całości. Niemcy po prostu nie mogą nie zajmować się dziś problemami Grecji. Sądzę, że europejska debata może się toczyć nawet bez wspólnej przestrzeni politycznej – na poziomie elit politycznych, ale także ludzi kultury czy organizacji społecznych. Dlaczego greckie związki zawodowe nie miałyby teraz rozmawiać z polskimi? W tej rozmowie chodziłoby przede wszystkim o wykreowanie wspólnego języka – języka kryzysu, który byłby dobrym punktem wyjścia właśnie do budowy przestrzeni politycznej.(…) W końcu „kryzys” po grecku oznaczał nie tylko kryzys, tak jak go dziś rozumiemy, ale także nowe otwarcie, odnowę.”

Iwan Krystew (1965)

Źródło: rozmowa Michała Sutowskiego, Europa do przebudowy, krytykapolityczna.pl, 23 listopada 2011 http://www.krytykapolityczna.pl/Wywiady/KrastewEuropadoprzebudowy/menuid-77.html

O ludziach, O myślach, O myśleniu

„Zbyt silna dominacja polityki jest niebezpieczna dla kultury, a jej degradacja pociąga za sobą także upadek kultury politycznej.”

Henryk Bardijewski (1932)

Źródło: „Rzeczpospolita”, 2 października 2007 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/wwtc.htm

„Dexter jest seryjnym mordercą, ale jego fenomen polega na tym, że zabija ludzi, o których teoretycznie można powiedzieć, że na to zasługują. Poza tym, zwierzając się widzom ze swoich sekretów, wciąga ich niejako we współudział w zbrodni. Ludzie widzą w nim faceta z poważnymi problemami i do jakiegoś stopnia potrafią mu współczuć i wybaczyć to, co robi. Nie jestem psychologiem, ale mam wrażenie, że w naszej kulturze instynkt zabijania jest bardzo silnie zakorzeniony. Może z tego wynika powodzenie serialu.”

Michael C. Hall (1971) aktor amerykański

o postaci z serialu. Źródło: Yola Czaderska-Hayek, Nie oceniam Dextera. Michael C. Hall specjalnie dla Stopklatki, 15 kwietnia 2010 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=64720

O ludziach, O wrażeniach

„Religia antropomorficzna jest kodeksem szczegółowych zasad rządzących stosunkami wynikającymi ze zróżnicowania społecznego, opartego na pojęciu nadprzyrodzonej i tajemniczej siły ukrytej w przedmiotach materialnych. Tak więc jeśli chodzi o wyprowadzenie genezy religii, można ją traktować jako owoc animizmu rządzącego pradawnym człowiekiem. Animizm określony i w pewnym stopniu przekształcony przez łupieżczy sposób życia daje w rezultacie upersonifikowaną koncepcję siły nadprzyrodzonej wyposażonej w pełny zasób nawyków myślowych cechujących człowieka kultury łupieżczej.”

Thorstein Veblen (1857–1929) ekonomista i socjolog amerykański

Teoria klasy próżniaczej (1899)

O religii, O sile

„Systematyczne olewanie przez państwo swoich nauczycieli i swojej szkoły jest ciężkim strategicznym błędem, którego odległe skutki w postaci komercjalizacji i upadku kultury oraz powszechnego zdziczenia obyczajów już można obserwować. A będzie jeszcze gorzej.”

Andrzej Samson (1947–2009) polski psycholog i psychoterapeuta

20 tysięcy godzin w budzie

O błędach, O nauczycielach, Odległy

„To człowiek wielkiej kultury i jak mówi się dzisiaj, kontaktowy. Umiał słuchać.”

Wojciech Jaruzelski (1923–2014) generał, działacz PZPR, prezydent PRL i RP

wspominając swoje prywatne spotkania z Janem Pawłem II w latach 90. i później.
Źródło: rozmowa Zbigniewa Hołdysa, Tajemnica generała, „Wprost” nr 30, 25 lipca 2011.

O tajemnicy

„Jestem Afrykanerem: mój naród to naród Afrykanerów i należy doń każdy Biały, kto łączy się z mym narodem w dążeniu do wolności. Zaszczyt przynosi nam pielęgnowanie naszej kultury. Odrzucamy szkalowanie naszego prawa do samostanowienia, jak też sprowadzanie naszego narodu do roli grupy mniejszościowej.”

Koos van der Merwe

Źródło: Grzegorz Bębnik, Ostatnia walka Afrykanerów, Biała Podlaska 2004, str. 175.

O wolności, O walce

„W dniu 3 Maja święcimy tradycyjną rocznicę Wielkiej Konstytucji. W wolnym świecie będziemy mogli w tym dniu gromadzić się w kościołach i salach zebrań. Rodacy w Kraju obchodzić będą to święto tylko w swoich sercach. Dzień ten czcimy jako symbol osiągnięć narodu, który chce żyć i który jest gotów na ołtarzu tego nadrzędnego celu złożyć potrzebną ofiarę. 171 lat temu, w obliczu nieukrywanych zamiarów Rosji zawładnięcia Polską i dwuznacznego zachowania się obu innych naszych sąsiadów, przodkowie nasi porzucili ułudę rzekomej złotej wolności na rzecz państwa o silnej władzy opartej o demokratyczną wolę narodu. Czerwona Moskwa poszła śladem swej poprzedniczki, carskiej Rosji. Celem jej pozostaje niedopuszczenie do istnienia Polski prawdziwie wolnej i niepodległej. Odpowiedzią naszą, godną tradycji Majowej, jest wola przetrwania w niezłomnym oporze. Konstytucja Majowa była przepojona troską o podniesienie kultury i oświaty. Na obczyźnie przypomina nam to obowiązek wspierania szkolnictwa polskiego. Nieśmy pomoc jak najhojniejszą i jak najbardziej powszechną organizacjom, które z wysiłkiem i poświęceniem uczą dzieci nasze mówić i czuć po polsku. Przebywając w wolnym świecie stoimy na straży nigdy nie wygasłych praw Rzeczypospolitej. Prosimy Boga o przyśpieszenie dnia wolności i niepodległości dla Polski i gotowi jesteśmy poświęcić wszystkie nasze siły temu najwyższemu celowi.”

Tadeusz Komorowski (1895–1966) polski generał, dowódca AK, polityk emigracyjny

odezwa na święto 3 Maja 1962 r., gen. Tadeusz Bór-Komorowski, gen. Władysław Anders, Edward Bernard Raczyński, Londyn, 3 maja 1962.
Źródło: Tadeusz Bór-Komorowski w relacjach i dokumentach, opracował Andrzej Kunert, Oficyna Wydawnicza RYTM, Warszawa 2000, s. 631.

O Bogu, O dzieciach, O zachowaniu, O wysiłku

„Może oficjalnie nazwać Pałac jakoś inaczej, ponadczasowo, mniej groźnie i pozytywnie? Jakby tak wykorzystać nasze nowe sojusze związane dodatkowo ze wzmocnieniem naszej obronności i przechrzcić Pałac na Pałac Kultury i Nauki im. Myszki Miki?”

Wojciech Mann (1948) polski dziennikarz muzyczny

Źródło: „Gazeta Wyborcza”, 2007

O nauce

„Socjalizm jest wytworem europejskim: wytworem europejskiej kultury, historii myśli itd. Przede wszystkim – jest wytworem etyki chrześcijańskiej, znajdującej się u podstaw kultury europejskiej. Jest wytworem pozytywnego reagowania na przykazanie miłości bliźniego.”

Jan Józef Lipski (1926–1991) polski działacz polityczny, historyk literatury

Źródło: Obrona socjalizmu [, czyli Anty-Kisiel], 1989; w: Pisma polityczne. Wybór, Wyd. Krytyki Politycznej, Warszawa 2011, str. 404.

O historii, O myślach, O myśleniu

„Architektura, jak każda sztuka, jest najdoskonalszym zwierciadłem, w którym odbijała się epoka tworząca ją, i z szczątków jej nawet można łatwo odgadnąć stopień materialnej i moralnej kultury tych, którzy ją do życia powołali, choć sami od wieków do snu wiecznego się pokładli. Stąd płynie wielkie znaczenie, jakie ma znajomość dziejów stylów dla każdego kulturalnego człowieka; stanowi ona jeden z kluczy zrozumienia dzisiejszej cywilizacji i minionych cywilizacji.”

Stanisław Noakowski (1867–1928) architekt polski, historyk sztuki

Źródło: O stylach w architekturze (1926)

O sztuce, O zrozumieniu, O wieku

„Nie wszystkie kultury są takie same, niektóre kultury zwracają się przeciwko prawom człowieka, prawom kobiet i przeciw wolności wypowiedzi. Nie powinniśmy pozwolić na tortury w imię kultury, bo wówczas to nie jest kultura. Jeżeli widzimy, że kultura występuje przeciwko kobietom, należy odrzucić taką kulturę.”

Taslima Nasrin (1962)

Źródło: Europa musi być świecka – wywiad http://www.europarl.europa.eu/sides/getDoc.do?language=PL&type=IM-PRESS&reference=20090106FCS45491#title2

O kobietach, O wolności

„Wojna jest najważniejszym czynnikiem służącym krzewieniu kultury i wzrostowi potęgi.”

Friedrich von Bernhardi (1849–1930)

Niemcy i następna wojna (1912)

O wojnie

„Sądzę, że Radio Maryja ma swoje pewne już miejsce w naszej całej kulturze. Przez te siedemnaście lat takie sobie bowiem wypracowało. Na pewno przyczynia się także do ubogacenia innych stacji radiowych i rozgłośni, gdyż pozostawia jakiś wpływ poprzez m. in. samą otwartość Radia i bezpośrednią łączność ze słuchaczami.”

Antoni Dydycz (1938) polski duchowny katolicki, biskup

Źródło: Słuchacze Radia Maryja nie zostawiają swojej religii przed drzwiami, naszdziennik.pl, 8 grudnia 2008 http://www.naszdziennik.pl/index.php?dat=20081208

O religii

„Podobnie rzecz się ma i z instytucjami społecznymi jak np. teatr i inne miejsca widowisk publicznych, które same przez się nie są złe i niemoralne, które nawet są konieczne dla kultury społecznej, a jednak lepiej, aby w nich kapłanów nie widziano. Jest tam jakiś szczególnie silny zapach świata, jego zasad i pożądliwości, który może zarówno przylgnąć do sławy kapłana jak i przeniknąć jego duszę i ująć jej coś z jej czystości kapłańskiej; w Belgji mówi się o pokazywaniu się duchowieństwa w wielu miejscach publicznych: Licet, sed non clericat.”

Jacek Woroniecki (1878–1949) teolog polski, dominikanin

Królewskie kapłaństwo
Źródło: s. 104, 105

O duszy

„Najważniejszym fenomenem dwudziestego wieku… nie była rewolucja proletariatu… lecz odkrycie człowieka pozaeuropejskiego i jego duchowego kosmosu… dopiero dziś zaczynamy zdawać sobie sprawę z godności i duchowej autonomii tych kultur.”

Mircea Eliade (1907–1986) rumuński religioznawca

Religia, literatura i komunizm. Dziennik emigranta

O wieku

„Bez Białej Rasy jakakolwiek wyższa kultura lub cywilizacja jest niemożliwa.”

Ben Klassen (1918–1993)

Biała Książeczka

„Rodacy! Nie mam po temu prawa i nie mam zamiaru nikogo z was pouczać. Wiem także, choćby z racji mego zawodu, że nikt nie ma monopolu na patriotyzm. Z jakichkolwiek jednak przesłanek światopoglądowych on wynika, sprowadza się do tego samego: do miłości i obrony tej, w konkretnej rzeczywistości istniejącej Polski, w dążeniu do jej nieustannego doskonalenia, do zachowania naszej narodowej tożsamości wyrażającej się we własnej, wciąż rozwijającej się kulturze, w pragnieniu, by dla wszystkich swych dzieci była matką sprawiedliwą. Możemy się różnić w tysiącu spraw, ale w tym, co dla narodu, rodziny naszych wszystkich rodzin, najważniejsze, musimy i możemy się porozumieć.”

Henryk Jabłoński (1909–2003) polski polityk

z przemówienia telewizyjnego 31 grudnia 1981 r.
O socjalistyczną demokrację

O dzieciach, O zachowaniu, O matce, O rzeczywostości

„Poprzedni rząd realizował określony program. Jakby musiał się świat według marksistowskiego wzoru poruszać automatycznie tylko w jednym kierunku – do nowej mieszanki kultur i ras, do świata rowerzystów i wegetarian, którzy stawiają tylko na energie odnawialne i walczą przeciw każdej formie religii. To nie ma nic wspólnego z tradycyjnymi, polskimi wartościami.”

Witold Waszczykowski (1957) polski polityk

Dort wurde unter der Vorgängerregierung ein bestimmtes linkes Politik-Konzept verfolgt. Als müsse sich die Welt nach marxistischem Vorbild automatisch in nur eine Richtung bewegen – zu einem neuen Mix von Kulturen und Rassen, eine Welt aus Radfahrern und Vegetariern, die nur noch auf erneuerbare Energien setzen und gegen jede Form der Religion kämpfen. Das hat mit traditionellen, polnischen Werten nichts mehr zu tun. (niem.) Źródło: wywiad dla dziennika „Bild” http://www.bild.de/bildlive/2016/14-polen-minister-44000764.bild.html, 3 stycznia 2016; tłumaczenie: Onet.pl http://wiadomosci.onet.pl/swiat/waszczykowski-w-bildzie-broni-decyzji-ws-mediow-i-tk-krytykuje-ke/pfr4n1, 3 stycznia 2016.

O świecie, O religii

Ada Sari (1886–1968) śpiewaczka polska

Źródło: Dariusz Zaborek, Ja, Maria Callas, „Gazeta Wyborcza”, 29 grudnia 2008 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/jmcal.htm

O samochodach, O gwiazdach

„Kultura japońska jest szeroko znana z lakoniczności, w szczególności w odniesieniu do wyrażania osobistych pragnień, co łączy się z wyrażanym przez Japończyków ideałem enryo „powściągliwości, rezerwy”. Łatwo się przekonać, że Japończycy niechętnie bezpośrednio wyrażają swoje preferencje.”

Elżbieta Tabakowska (1942)

Źródło: Walery Pisarek, Wstęp do nauki o komunikowaniu, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2008, s. 66.

O nauce

„Nie lubię oglądać wszelkiej maści reality show typu: śpiewają, tańczą, chodzą na szczudłach, walczą w kisielu itp. Bo nie chodzi w nich o samo śpiewanie czy tańczenie, które nawet mogłoby być fajne, tylko o to wszystko, co się dzieje wokół. Wyszukiwanie małych skandalików, zakulisowe rozgrywki, upokorzenia i łzy. Natomiast (…) nie mam za złe nikomu z kolegów, którzy biorą udział w tego typu programach, zwłaszcza jeśli odpowiada to ich temperamentowi i robią to z wdziękiem. Nie lubię też programów typu talk show. Oglądając je, czuję się często jako widz po prostu zażenowana poziomem rozmowy, poruszanymi tematami, ostentacyjnym brakiem kultury podnoszonym do rangi swady. Mam też wątpliwości co do granic prywatności w takich programach. Jestem w stanie zrozumieć, gdy osoby publiczne opowiadają na przykład o swojej walce z chorobą. To ma ogromne pozytywne znaczenie dla tych, którzy też z taką chorobą się zmagają i jest godne szacunku. Ale wiele poruszanych w takich programach tematów nasuwa pytanie o granicę sensownej obecności w mediach. Wszelkich takich programów konsekwentnie unikam zarówno jako widz, jak i jako gość, pomimo wielokrotnych zaproszeń.”

Agnieszka Wagner (1970) polska aktorka

Źródło: Joanna Rutkowska, Byłam bohaterką wielu filmowych romansów – szósta część wywiadu z Agnieszką Wagner http://www.barwyszczescia.pl/2164/bylam-bohaterka-wielu-filmowych-romansow-szosta-czesc-wywiadu-z-agnieszka-wagner.html

O śpiewie, O walce, O łzach, Pytanie

„(…) ogólny poziom kultury i zapotrzebowania na kulturę obniża się w zastraszającym tempie. Brak jest kompletnie edukacji w tej dziedzinie w szkołach. Media nas ignorują. Niektóre radia publiczne mają wprawdzie pojedyncze audycje poświęcone piosence literackiej, ale traktują to raczej, jako „listek figowy” mający udowodnić realizację misji, a tak naprawdę spychają nas do niszy i pokazują, jako swego rodzaju dziwadło. Zamiast programować nasze utwory w osławionych play-listach, nadają sieczkę anglosaską dla najmniej wymagającego odbiorcy.”

Piotr Bakal (1955)

Źródło: Dorota Ryst, Ciągle rodzą się nowi bardowie – rozmowa z Piotrem Bakalem, salonliteracki.pl, 23 lutego 2012 http://salonliteracki.pl/new/literatura/wywiady/185-ciagle-rodza-sie-nowi-bardowie-rozmowa-z-piotrem-bakalem

O literaturze

„Kultura umożliwia to, co biologicznie niemożliwe: tworzenie strategii zarazem rewolucyjnych i odwracalnych, to jest dających się rewidować i przekształcać w tempie nieosiągalnym dla plazmy dziedzicznej.”

Stanisław Lem książka Filozofia przypadku

Utwory, Filozofia przypadku

„Kontynenty w latach powojennych dymią i kipią. W ogniu niespokojności wypala się nowa wartość, ściślej – nowe wartości. Myli się ten, kto twierdzi, że Azja europeizuje się – ona się amerykanizuje. Miasta Chin, Japonii, Indii mają charakter międzynarodowych skupień typu Chicago, Detroit czy San Francisco. Kultura Ameryki, mająca układ raczej poziomy niż pionowy, w przeciwieństwie do głębokiej kultury europejskiego Zachodu, bardziej jest przystosowana do nowych państw i do uniwersalizujących się kultur, jak w Japonii, na gruzach kultur nacjonalnych i tradycjonalnych.”

Józef Czechowicz (1903–1939) polski poeta

Przeciw amerykanizacji

O charakterze

„W sumie wychodzi na to, że akurat (co potwierdzają różne badania) uczestnictwo w żywej kulturze koreluje z aktywnością w Sieci. A z Sieci najaktywniej korzystają młodzi, którzy nie tylko piracą, lecz także chodzą do kina, jeżdżą na koncerty, festiwale, etc. Jeśli nie chodzą na wystawy, do muzeów to być może problem mają te instytucje, a nie młodzież?”

Edwin Bendyk (1965) polski publicysta

Źródło: Szkoła polska szkołą (prze)życia, Antymatrix, 8 października 2012 http://bendyk.blog.polityka.pl/2012/10/08/szkola-polska-szkola-przezycia/

O młodzieży, O szkole, O problemach

„Ludzie, którzy lękają się mocniejszych wrażeń, są tchórzami, bo naga rzeczywistość ich przeraża, a tacy właśnie słabi ludzie są największymi szkodnikami kultury i charakteru. Tacy wychowaliby naród jako gromadę przeczulonych człowieczków, masturbantów fałszywej kultury w rodzaju św. Alojzego, o którym powiedziano w księdze mnicha Eustachego, że gdy św. Alojzy usłyszał, jak mąż jeden z wielkim hukiem wypuścił wiatry, rozpłakał się i w modlitwie dopiero znalazł ukojenie.”

Jaroslav Hašek (1883–1923) czeski pisarz i dziennikarz

Źródło: posłowie do Przygód dobrego wojaka Szwejka

O ludziach, O wrażeniach, O charakterze, O rzeczywostości

„Chcę, by do naszej kultury weszła introspekcja, zdolność rozumienia siebie samego.”

Fatos Lubonja (1951)

Źródło: Fatos Lubonja, culturecongress.eu http://www.culturecongress.eu/people/lubonja_fatos

„Tłumacząc dzieło Adama Mickiewicza chciałem powiedzieć Polakom, że Wietnamczycy bardzo lubią kulturę i literaturę polską. Chciałem jak najlepiej przekazać swoim rodakom te najcenniejsze dzieła literatury polskiej, żeby lepiej zrozumieli ten kraj.”

Nguyễn Văn Thái (1945)

Źródło: Van Pham, Radosław Pyffel, „Pan Tadeusz” po wietnamsku – wywiad z dr. Nguyen’em Van Thai, polska-azja.pl, 6 sierpnia 2012 http://www.polska-azja.pl/2012/08/06/pan-tadeusz-po-wietnamsku/

O literaturze

„(…) jest to temat bliski memu sercu, postanowiłem najpierw sprawdzić się jako reżyser. Nie chciałem zepsuć tak ważnego dla mnie tematu. Oczywiście, każdy temat jest ważny, ale ten ma dla mnie wyjątkowe znaczenie: Północ to mój region, moje dzieciństwo… To moi ziomkowie. Liczą na mnie! Chciałem się rozprawić ze stereotypowym, negatywnym spojrzeniem na region Nord-pas-de-Calais. Francuzi, którzy nigdy tam nie byli, postrzegają Północ jako ubogą krainę, gdzie nie ma nic oprócz gnuśnych ludzi, bezrobocia i nieczynnych kopalń. Stąd pomysł, by głównym bohaterem mojej komedii uczynić „obcego”, który odkrywa, jacy naprawdę są mieszkańcy francuskiej Północy (którzy sami siebie nazywają „Ch’tis”), odkrywa ich język, kulturę, ich gościnność i dobroć… Wszystko, co podsumować można porzekadłem: obcy, który trafia na Północ, płacze dwa razy: tuż po przyjeździe i tuż przed odjazdem. Wiedziałem, że taki film mogę nakręcić tylko raz, że nie mam prawa do błędu.”

Dany Boon (1966) francuski komik i aktor

o pomyśle na film Jeszcze dalej niż Północ. Źródło: Dany Boon o filmie „Jeszcze dalej niż Północ”', „Hagi”, 28 maja 2008 http://www.kinomaniak.pl/katalog/wywiad/54,1

O ludziach, O błędach, O dzieciństwie, O płaczu

„Jeśli Państwo kulturze na złość i na przekór
Zwija szkoły, miast zwinąć tysiące synekur,
Chcąc mieć lud nie mądrzejszy od domowych zwierząt –
Jak poznać w takim razie: czy to rząd czy nierząd?…”

Bruno Jasieński (1901–1938) polski poeta futurystyczny

Źródło: Rząd czy nie rząd

O ludziach, O zwierzętach

„Również systemy polityczne potrzebują dla utrzymania i umocnienia swojej władzy najwyższego przywódcy, Führera, lidera, i wyposażają go w boskie atrybuty. Każdy z tych systemów religijnych i politycznych wydaje zakazy myślenia i buduje barykady, których nie wolno przekraczać. Ale wolna myśl musi żądać wolności myślenia we wszystkich sprawach, także wolności do wątpienia. Bez wątpienia nie ma postępu w ludzkiej kulturze.”

Hubertus Mynarek (1929)

Wypowiedzi w wywiadach Źródło: Kościół to perwersja, eioba.pl http://www.eioba.pl/a/2e05/kosciol-to-perwersja

O myślach, O wolności, O myśleniu

„To były zwykle imprezy składkowe. Ktoś przywiózł kaczki, inny prosiaka, Renata Beger dostarczała kiełbasy własnej produkcji. Ja zapewniałem lokal i napoje. Tak żeśmy sobie żyli, aż żeśmy się dostali do Sejmu. Samoobrona dostała ogromną dotację z budżetu państwa i moje progi stały się dla jej działaczy za niskie. Bliższe im teraz ekskluzywne hotele, restauracja sejmowa czy Sala Kongresowa w Pałacu Kultury.”

Zbigniew Witaszek (1942) polski działacz polityczny, restaurator

Źródło: Politycy od kuchni, polityka.pl, 16 sierpnia 2003 http://archiwum.polityka.pl/art/politycy-od-kuchni,380269.html

„Mówiłam ci, jesteśmy narodem barbarzyńców. Im wyższa cywilizacja i kultura, tym właściwszy stosunek do zwierząt, na razie pozostajemy na etapie zagłodzonych plemion koczowniczych. Co żywe, a nie jest istotą ludzką, służy do zjedzenia i cześć. Nie ma sankcji na bydlaków znęcających się nad zwierzętami. Możesz im udowodnić dwadzieścia razy, że truli konia, uszkodzili go jakoś, wstrzykiwali szkodliwe co popadnie i nic im nie będzie. A jeżeli pracownicy stajni dadzą im po mordzie, pójdą odpowiadać przed sądem.”

Joanna Chmielewska książka Florencja, córka Diabła

Florencja, córka Diabła

O zwierzętach, Koń

„Nie jestem rastafarianem, zresztą trudno zdefiniować dokładnie ten termin. Patrzę na reggae, jak na gatunek muzyczny oparty na wspaniałej kulturze. Słucham bardzo dużo reggae, roots i nowej fali zahaczającej o ragga i dancehall. Z wieloma aksjomatami tego ruchu zgadzam się całkowicie, ale nie trafiają do mnie na przykład wpływy Kościoła Koptyjskiego. Nie będę się rozwodził. Kocham tę muzykę, jara mnie jej rytm i pozytywna energia, która z niej bije. Radość życia i docenianie każdej ulotnej chwili. Można robić reggae na swój sposób, opowiadać o rzeczach całkowicie aktualnych i uczuciach ważnych dla każdego. Pod tym względem nie zawsze podoba mi się polskie reggae, które jest jakieś takie zdołowane.”

Sidney Polak (1972) polski muzyk

Źródło: Wywiad, Jestem wesołym pijakiem http://www.hip-hop.pl/teksty/projector.php?id=1097056445

O emocjach, Kochać się, Radość

„Niestety, teatr się starzeje i nikomu nie możemy zadać dziś fascynacji starymi zapisami teatru. I jeżeli nawet Marek Walczewski jako Leon w „Matce” ciągle jeszcze na ekranie TVP Kultura osiąga (być może) coś, co przebija się przez barierę czasu i technologii, to cała reszta przebić się już nie może. Powstaje więc pytanie, czy można jeszcze zobaczyć ów zdumiewający rachunek wystawiony własnemu pokoleniu albo swoim współczesnym, jeżeli nie ma już obrazu, który by działał. To jest pytanie posępne, bo pewnie nie można.”

Małgorzata Dziewulska (1944)

Źródło: Paradoks Jarockiego http://www.dwutygodnik.com/artykul/4012/, Dwutygodnik.com nr 93/2012.

O matce, O czasie, Obraz, Pytanie

„Nie wiem, czy retromania jest „konieczna” – nie powinno się mówić o historii muzyki jak o procesie, który ma cel, który prowadzi do jakiegoś przeznaczenia albo określonego wyniku. Przez ostatnie 10-15 lat tkwimy jednak w retromanii, która przenika całą muzykę – co nie oznacza, że nie nic się nie rozwija, lecz raczej, że nowości są spychane na bok, zupełnie porozrzucane – to raczej odosobnieni twórcy, a nie całe gatunki czy ruchy. Poza dubstepem w XXI wieku nie powstał żaden istotnie nowy gatunek muzyczny. Co najwyżej można tu mówić o drobnych przesunięciach w obrębie zastałego hip-hopu i kultury indie. Historia XXI wieku to jak na razie statyczność i spowolnienie, które zamykam pod hasłem „retromania”.”

Simon Reynolds (1969) aktor kanadyjski

Źródło: Jacek Plewicki, Retromania muzyczna http://www.dwutygodnik.com/artykul/4049/, Dwutygodnik. com nr 94/2012.

O historii, O wieku

„Szczecin ma tyle atutów, że prędzej czy później wyleci w kosmos… To znaczy, że ma taki ogromny potencjał, że leży w znakomitym miejscu, na które tylu ludzi narzeka, bo uważa, że to miejsce fatalne, oddalone od świata. A to nieprawda, bo przecież blisko jest Berlin, blisko Skandynawia, morze, a wokół miasta roztacza się fantastyczna, piękna przyroda, która również jest jego autem. Jeżeli dodamy do tego wszystkiego kulturę i sztukę, to mamy mieszankę wybuchową o wielkiej sile. To musi eksplodować i dać wielkiego kopa temu miastu. Ja głęboko wierzę, że ta rakieta odpali.”

Arkadiusz Buszko (1966)

Źródło: Marek Osajda, Szczecin wyleci w kosmos, „Kurier Szczeciński” nr 246, 12 grudnia 2011 http://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/129758.html

O ludziach, O sile, O morzu

„Tybetańskie radio i telewizja są nie tylko niezawodnym środkiem, służącym wzmocnieniu duchowości i kultury narodu tybetańskiego, ale i potężną bronią w walce z separatystyczną działalnością kliki Dalaja, którą wspierają wrogie siły Zachodu.”

Chen Kuiyuan (1941)

wypowiedziane w 1996. Źródło: Różne głosy: Media w Tybecie, hfhrpol.waw.pl, 3 maja 2000 http://www.hfhrpol.waw.pl/Tybet/raport.php?raport_id=318

O sile, O walce

„Nie oznacza, że każdy Emisariusz jest komandosem. Nie, niezupełnie, ale właściwie, kim jest żołnierz? Ile ze szkolenia sił specjalnych odciska się na ciele, a ile w umyśle? I co się stanie, jeśli się je rozdzieli?
Żeby użyć frazesu – kosmos jest wielki. Najbliższy z Zamieszkałych Światów znajduje się pięćdziesiąt lat świetlnych od Ziemi. Najdalszy – cztery razy dalej, a niektóre z transportowców kolonizacyjnych wciąż jeszcze lecą. Jeśli jakiś maniak zacznie potrząsać ładunkami taktycznymi albo innymi zabawkami zagrażającymi biosferze, to co wtedy? Informację można przesyłać przez strunową transmisję nadprzestrzenną tak blisko natychmiastowości, że naukowcy wciąż spierają się o terminologię, ale to, by zacytować Quellcristę Falconer, nie przenosi żadnych cholernych dywizji. Nawet gdyby wystrzelić transportowiec z wojskiem, gdy tylko zacznie się bałagan, oddziały ekspedycyjne doleciałyby na miejsce akurat na czas, by pobawić się z wnukami zwycięzców.
To nie jest metoda na rządzenie Protektoratem.
Dobra, można zdigitalizować i przesłać umysły solidnej grupy bojowej. Dawno już minęły czasy, gdy w wojnie decydowała liczebność, a większość zwycięstw ostatniej połowy tysiąclecia została osiągnięta przez małe, ruchliwe siły partyzanckie. Można nawet przelać p. m. c. żołnierzy wprost w powłoki z uwarunkowaniem bojowym, podrasowanym systemem nerwowym i ciałami napakowanymi hormonami. I co dalej?
Znajdą się w ciałach, których nie znają, w nieznanym świecie, walcząc z bandą nieznajomych przeciwko innym obcym za sprawę, o której prawdopodobnie nigdy nawet nie słyszeli, a już z pewnością nie rozumieją. Klimat jest inny, tak samo jak język, kultura, zwierzęta, roślinność i atmosfera. Szlag, nawet grawitacja się różni. O niczym nie mają pojęcia, a nawet jeśli przetransferuje się ich z zaimplantowaną wiedzą o lokalnych warunkach, dostaną potężną dawkę informacji, które powinni zasymilować, kiedy najprawdopodobniej już kilka godzin po upowłokowieniu będą musieli walczyć na śmierć i życie.
I tu właśnie wkracza Korpus Emisariuszy.
Wspomaganie neurochemiczne, interfejsy elektroniczne, mechanika – to wszystko jest fizyczne. Większość nawet nie dotyka samego umysłu, a to właśnie umysł zostaje przesłany. Stąd wziął się Korpus. Zaczęli od technik psychoduchowych od tysiącleci rozwijanych na Ziemi przez kultury orientalne i wydestylowali je w system szkoleniowy tak złożony, że jego absolwenci na większości planet mają prawny zakaz sprawowania jakichkolwiek stanowisk wojskowych lub politycznych.
Nie żołnierze. Niezupełnie.”

Richard Morgan książka Modyfikowany węgiel

Modyfikowany węgiel (2002)
Źródło: s. 44–45

O życiu, O śmierci, O wojnie, O świecie

„Teatr powinien współistnieć z rzeczywistością. Nie chodzi o to, żeby schlebiać wszystkim gustom widza, tylko żeby próbować podjąć z tym widzem mądry dialog. Pamiętam świetne zdanie Teresy Budzisz-Krzyżanowskiej z wywiadu udzielonego „Kulturze”, w którym mówiła, że dzisiaj zachwycamy się każdym kamieniem, który leży na drodze, ale nie szukamy już brylantów.”

Ewa Kaim (1971)

Źródło: „Dziennik”, 20 grudnia 2008 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/klnku.htm

O rzeczywostości

„Stefan Kisielewski: Ja tak dla żartu ułożyłem listę gabinetu koalicyjnego. Pokazywałem to wszystkim na zebraniu, ale się odmachiwali okropnie. Mazowiecki to aż splunął. Jak pani się nie będzie odmachiwać, to pani powiem.
Anna Borkowska: Ależ skąd. Jestem bardzo ciekawa, bo też mam swoją listę.
Stefan Kisielewski: Premier – Geremek, wicepremier Rakowski i Stelmachowski, min. finansów Trzeciakowski, min. przemysłu Wilczek, budownictwa Paszyński, rolnictwa Gabriel Janowski – to jest mój faworyt, min. spraw wewnętrznych Kiszczak, związki zawodowe Oleksy, oświaty Mazowiecki, propaganda Michnik, sprawy zagraniczne Marcin Król, kultura Jan Zamoyski. Tylko na wojsko nie miałem kandydata.”

Stefan Kisielewski (1911–1991) polski publicysta, działacz polityczny, kompozytor

Źródło: wywiad Anny Borkowskiej, „Literatura” nr 11/12, 1989

O literaturze

„Na papierze stosunki są bardzo dobre, wymiany delegacji, mężów stanu, mądre przemówienia, staranie ambasady polskiej, by przyciągnąć diasporę polską. W rzeczywistości nie znam żadnej polskiej firmy, przedsiębiorstwa, poszczególnych postaci zainteresowanych w ścisłej współpracy. Nie możemy nabyć tu na Łotwie gazet i tygodników polskich, jak niegdyś, nie przyjeżdżają do nas teatry i piosenkarze z Polski, choć z Rosji sporo. Nie mamy możliwości uczestniczyć w polskiej kulturze, np. oglądać polskich filmów. Tak pokrótce wyglądają te stosunki polsko-łotewskie.”

Ryszard Łabanowski (1940)

o stosunkach polsko-łotewskich. Źródło: Tomasz Otocki, Łabanowski: Ossendowskiego przybliżyć Łotwie, pl.delfi.lt, 14 lipca 2013 http://pl.delfi.lt/kultura/kultura/labanowski-ossendowskiego-przyblizyc-lotwie.d?id=61852221

O rzeczywostości, O współpracy

„Banałem będzie stwierdzenie, że technika, środki komunikacji i środki przekazu ułatwiły ludziom dostęp do kultury. W ten sposób udało się zdemokratyzować kulturę, ale i skazać ją na klęskę w beznadziejnej konkurencji z głupim i często zbrodniczym kiczem, który zawsze można lepiej sprzedać. Wydaje się więc, że współczesny komercjalizm jest pierwszym w dziejach skutecznym automatem do niszczenia kultury na skalę globalną i że to też należy do bilansu XX wieku.”

Jacek Bocheński (1926) polski pisarz

podczas 66. Światowego Kongresu PEN Clubu. Źródło: „Przekrój” http://mbc.malopolska.pl/dlibra/docmetadata?id=61774 nr 28/2820, 11 lipca 1999, s. 12.

O komunikacji, O wieku

„Zaczęło się to od pewnego incydentu z Gustawem Holoubkiem i Magdą Zawadzką, gdzieś z początku lat 80. Przyjechali oni do Stanów Zjednoczonych na zaproszenie Departamentu Stanu, który zawiózł ich do teatru pokazując tak elementarne sprawy, jak kulisy teatralne, garderoby, peruki etc. Obydwoje – mieszkali u mnie – wrócili niemal z płaczem. Zdałam sobie wówczas sprawę, że Hollywood nie ma zielonego pojęcia o polskich artystach. Postanowiłam właśnie wtedy stworzyć salon kulturalny. Chciałam, aby Amerykanie poznali polską kulturę i polskich artystów. Od tej pory odwiedzali mnie w Belwederze nie tylko ludzie związani z filmem, ale także malarze, rzeźbiarze, sportowcy, muzycy, naukowcy. Przyświecała mi cały czas jedna myśl – robię polskie imprezy dla Amerykanów, aby zapoznać ich z naszą kulturą. Zrobiłam ich na swój koszt blisko 200.”

Yola Czaderska-Hayek (1952)

Źródło: Krzysztof Spór, Rozmowa z Yolą Czaderską-Hayek - „naszym” człowiekiem w Hollywood, stopklatka.pl, 23 maja 2001 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=3537

O ludziach, O myślach, O czasie, O myśleniu

„W tym bowiem miejscu Europy, gdzie leży Polska istnieć może tylko państwo silne, rządne, świadome swych trudności i swego celu, wolne, rozwijające bujnie indywidualne wartości każdego człowieka, a więc demokratyczne, zwarte i zorganizowane, solidarne i silne wewnętrznie, budzące szacunek na zewnątrz, przeniknięte walorami kultury i cywilizacji, państwo nowoczesne, zachodnie mnożące w wyścigu pracy własne wartości materialne i moralne. Czy możemy wahać się, stojąc u drogowskazu, gdzie pójść?”

Eugeniusz Kwiatkowski (1888–1974) polski polityk i ekonomista

„Nigdy się nie bałem popkultury, tak jak niektórzy artyści. Popkultura nie ogranicza kultury wysokiej czy też sztuk bardziej wyrafinowanych.”

Tomasz Stańko (1942–2018) polski muzyk jazzowy, trębacz

Źródło: Oglądałem „Homeland”, przyłożyłem iPhone’a… I rozpoznała mnie maszyna http://kultura.gazeta.pl/kultura/1,114526,13893315,Stanko__Ogladalem__Homeland___przylozylem_iPhone_a___.html, gazeta.pl, 11 maja 2013

„Teatr jako jedyny jest syntezą wszystkich sztuk tworzących kulturę.”

Temida Stankiewicz-Podhorecka (1946)

Źródło: Wykład „O kondycji współczesnego teatru”, WSKSiM, Toruń 30 marca 2011.

„Humor to rzecz specyficzna, nierozerwalnie związana z kulturą danego kraju. Niektóre rzeczy bawią ludzi mniej, inne bardziej. Są jednak takie dowcipy, które cieszą ludzi pod każdą szerokością geograficzną.”

Will Ferrell (1967) aktor amerykański

Źródło: Yola Czaderska-Hayek, Chyba zostanę gejem. Will Ferrell specjalnie dla Stopklatki, stopklatka.pl, 18 maja 2007 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=37945

O ludziach