„Z Bożą pomocą kije dobrze grzmocą.”
Miguel de Cervantes książka Don Kichot
Postać: Sancho Pansa
Przemyślny szlachcic Don Kichote z Manchy, Część II (dedykowana hrabiemu De Lemos)
Zbiór cytatów na temat pomoc, ludzie, nasi, mienie.
„Z Bożą pomocą kije dobrze grzmocą.”
Miguel de Cervantes książka Don Kichot
Postać: Sancho Pansa
Przemyślny szlachcic Don Kichote z Manchy, Część II (dedykowana hrabiemu De Lemos)
„Może jestem trochę ryzykantem, ale uwielbiam takie wyzwania.”
Tom Cruise (1962) aktor amerykański
o tym, że nie chce korzystać z pomocy kaskaderów.
Źródło: Ernst Reinhart, Tom Cruise. Chciałem wrócić w wielkim stylu, „To i Owo” nr 51, 20 grudnia 2011, s. 4.
„Umieram z pomocy zbyt wielu lekarzy.”
Aleksander Wielki (-356–-323 p. n. e.) król Macedonii
na łożu śmierci.
Źródło: Jan Miodek, Rozmyślajcie nad mową!, Prószyński i S-ka, Warszawa 1999, s. 30.
„Mechanizm: Bez pomocy sznurka ani rusz figurka.”
Tadeusz Fangrat (1912–1993) poeta polski, satyryk, tłumacz literatury węgierskiej
„Za króla Olbrachta wyginęła szlachta.”
Jan I Olbracht (1459–1501) król Polski w latach 1492-1501
powiedzenie odnosi się do mołdawskiej wyprawy króla Olbrachta. W 1497 Olbracht na czele 40-tysięcznego wojska pospolitego ruszenia wyruszył na pomoc księciu Mołdawii przeciwko Turkom. Chociaż od roku 1485 Mołdawia była lennem Polski, władający nią Stefan Wielki opowiedział się po stronie Turcji. Wyprawa zakończyła się wielkimi stratami polskich wojsk, do czego nawiązuje treść powiedzenia.
O Janie I Olbrachcie
Źródło: Michał Ogórek, Poczet królów polskich, Agencja Wydawnicza Grobla IV, Gdańsk 2007, ISBN 9788392274940, s. 55.
„I smutek, i nuda. Nikt dłoni nie poda z pomocą.”
Michaił Lermontow (1814–1841) rosyjski pisarz i dramaturg
I skuczno, i grustno, i niekomu ruku podat'. (ros.) <br class="br">Także: I nudno, i smutno, i nie ma komu podać ręki. <br class="br">Źródło: początkowy fragment wiersza I smutno i nudno http://wiersze.wikia.com/index.php?title=I_smutno_i_nudno&useskin=monobook z 1840 roku
„Mądry człowiek poszukuje pomocy pomagając.”
Terry Goodkind (1948) amerykański pisarz fantasy
Pierwsze prawo magii
„Polityk stanie się człowiekiem, jeśli zostanie poniżony.”
Ousmane Sembène (1923–2007)
Źródło: Afryce mogą pomóc tylko Afrykańczycy, afryka.org, 12 czerwca 2007 http://afryka.org/afryka/afryce-moga-pomoc-tylko-afrykanczycy,news/
„Kto buduje dla dzieci pałace, może rozburzyć więzienia.”
Julius Tandler (1869–1936) polityk austriacki
Źródło: Kto buduje dla dzieci pałace, może rozburzyć więzienia” – o pomocy społecznej we Wiedniu, my-poznaniacy.org, 16 sierpnia 2011 http://www.my-poznaniacy.org/index.php/nasze-tematy/sprawy-spoleczne/691
„Kosowski inteligentnie zobaczył kolegę z pomocy.”
Dariusz Szpakowski (1951) polski dziennikarz sportowy
Marek Żukow-Karczewski (1961) polski historyk, publicysta i działacz społeczny
Źródło: Polowania w dawnej Polsce, „Aura” nr 12, grudzień 1990, s. 25-27. http://yadda.icm.edu.pl/yadda/element/bwmeta1.element.agro-b2d468e8-ed51-4072-8f12-08d1ce3bdd68?q=6b6600dc-b033-4fb3-a610-9b164bf1405b$19&qt=IN_PAGE
Ignacy Loyola (1491–1556) założyciel jezuitów, święty Kościoła Katolickiego
Sentencje wybrane św. Ignacego
„Wielką pomocą do postępu jest przyjaciel, któremu pozwoliłeś upominać cię za twoje uchybienia.”
Ignacy Loyola (1491–1556) założyciel jezuitów, święty Kościoła Katolickiego
Sentencje wybrane św. Ignacego
Ojciec Pio (1887–1968) włoski zakonnik i duchowny, święty kościoła katolickiego (ojciec Pio)
Źródło: Dobrego dnia! Myśli na każdy dzień roku, wyd. Edycja Świętego Pawła, Częstochowa 1998, ISBN 9788371681257, s. 30.
„Że też nie mam stu ramion, aby nieść pomoc tym biednym, którzy wzywają pomocy.”
Kamil de Lellis (1550–1614) zakonnik włoski, święty Kościoła katolickiego
„Dziecko prześcignęło mnie w sztuce ograniczania potrzeb życiowych.”
Diogenes z Synopy (-404–-322 p. n. e.)
gdy ujrzał dziecko pijące wodę ze studni przy pomocy złożonych rąk.
Maciej Berbeka (1954–2013)
Źródło: Maciej Berbeka: Alpinizm to piękny sport, ale niesienie w górach pomocy jest dla mnie najważniejsze, goryksiazek.pl, 2012 http://goryksiazek.pl/2012/12/maciej-berbeka-broad-peak
Włodzimierz Lenin (1870–1924) organizator i przywódca Rewolucji Październikowej
Źródło: Wrogowie ludu, 1917
Józef Stalin (1879–1953) przywódca ZSRR
3 sierpnia 1944 na Kremlu do Stanisława Mikołajczyka, gdy ten przyjechał prosić o pomoc dla polskich oddziałów walczących w powstaniu warszawskim.
Źródło: Roman Daszczyński, Odsieczy nie będzie, zostaliśmy sami, „Gazeta Wyborcza”, 20 stycznia 2010.
Konrad Krajewski (1963) polski duchowny rzymskokatolicki, kardynał, jałmużnik papieski od 2013
o funkcji jałmużnika papieskiego. <br class="br">Źródło: o. Zdzisław Klafka CSsR, Posłany do ubogich http://naszdziennik.pl/wiara-stolica-apostolska/54476,poslany-do-ubogich.html, naszdziennik.pl, 21 września 2013.
„Tylko wtedy można odkryć prawdę za pomocą logiki, gdy już odkryło się prawdę bez niej.”
Gilbert Keith Chesterton (1874–1936) pisarz angielski
Leonardo da Vinci (1452–1519) malarz, rzeźbiarz, architekt, konstruktor maszyn, filozof
Źródło: Anna Klubówna, Krajobraz z tęczą…, op. cit., s. 67.
Aleksandra Ziółkowska (1949) pisarka polska
Lepszy dzien nie przyszedł już
Źródło: Z miejsca na miejsce, [w: Lepszy dzień nie przyszedł już], Warszawa, Iskry 2012, str 208–209
„Matematyka jest alfabetem, za pomocą którego Bóg opisał wszechświat.”
Galileusz (1564–1642) Włoski astronom, astrolog, fizyk i filozof, twórca podstaw nowożytnej fizyki.
Źródło: Leksykon złotych myśli, wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998.
„Po to mam oczy, by samodzielnie oglądać świat, nie potrzebuję pomocy innych.”
John Steinbeck (1902–1968) pisarz amerykański, noblista
Maria Luiza Merkert (1817–1872) niemiecka zakonnica
fragment wniosku z 4 listopada 1850 do władz cywilnych Nysy.
Źródło: s. M. Margarita Gabriela Cebula CSSE – Czcigodna Służebnica Boża Maria Merkert. Wydawnictwo Świętego Krzyża. Nysa. 2006. ISBN 83-904652-2-1, s. 14.
„Pomaga nam nie tyle pomoc przyjaciela, ile możność polegania na niej.”
Epikur (-341–-269 p. n. e.) grecki filozof
Frank Zappa (1940–1993) amerykański muzyk rockowy, multiinstrumentalista, kompozytor
Źródło: Takiego mnie nie znacie
Maria Luiza Merkert (1817–1872) niemiecka zakonnica
fragment wniosku z 4 listopada 1850 do władz cywilnych Nysy.
Źródło: s. M. Margarita Gabriela Cebula CSSE – Czcigodna Służebnica Boża Maria Merkert. Wydawnictwo Świętego Krzyża. Nysa. 2006. ISBN 83-904652-2-1, s. 14.
Stanisław Maczek (1892–1994) generał polski
do walczących w powstaniu warszawskim, 1 września 1944.
Źródło: Andrzej Kunert, Rzeczpospolita Walcząca. Powstanie Warszawskie 1944, Wyd. Sejmowe, Warszawa 1994, s. 233-234
Ludwig van Beethoven (1770–1827) niemiecki kompozytor
Händel ist der unerreichte Meister aller Meister. Gehen Sie und lernen Sie von ihm, wie gewaltige Wirkungen mit einfachen Mitteln zu erreichen ist. (niem.)
Źródło: Friedrich Kerst, Beethoven der Mann und der Künstler, wie in seinen Eigenen Words enthüllt
„Nie tak bardzo potrzebna jest pomoc przyjaciół, ile wiara w ich pomoc.”
Epikur (-341–-269 p. n. e.) grecki filozof
Dariusz Grabowski (1950) polityk polski
Źródło: wystąpienie w Parlamencie Europejskim, 21 października 2008 http://www.europarl.europa.eu/sides/getDoc.do?pubRef=-//EP//TEXT+CRE+20081021+ITEM-016+DOC+XML+V0//PL&language=PL&query=INTERV&detail=2-458
Emanuel Ringelblum (1900–1944) polski historyk narodowości żydowskiej
Stosunki polsko-żydowskie w czasie drugiej wojny światowej. Uwagi i spostrzeżenia
Źródło: s. 27.
„My nie tyle potrzebujemy pomocy przyjaciół, co wiary, że taką pomoc możemy uzyskać.”
Epikur (-341–-269 p. n. e.) grecki filozof
Jan od Krzyża (1542–1591)
Źródło: Jan od Krzyża (św.): Aby naprawdę znaleźć Boga http://skarbykosciola.pl/xvi-wiek-sobor-trydencki/jan-od-krzyza/jan-od-krzyza-aby-naprawde-znalezc-boga-nie-wystarczy-tylko-modlic-sie-sercem-i-ustami-lub-opierac-sie-na-pomocy-innych/, skarbykosciola.pl
Stanisław Maczek (1892–1994) generał polski
gen. Stanisław Maczek do żołnierzy 1. Dywizji Pancernej, m.p. w Belgii, 28 września 1944.
Źródło: Andrzej Kunert, Rzeczpospolita Walcząca. Powstanie Warszawskie 1944, Wyd. Sejmowe, Warszawa 1994, s. 364
Władysław Sikorski (1881–1943) generał polski, premier
o agresji ZSRR na Polskę w 1939, 1 marca 1940. <br class="br">Źródło: Monitor Polski Nr 51 z 9 marca 1940 http://www.dziennikustawnauchodzstwie.gov.pl/data/MP/MP_1940-03-09_Nr51-57.pdf
Artur Ekert (1961) polski fizyk
Źródło: Karol Jałochowski, Kryptografia nie z tego świata, polityka.pl, 29 czerwca 2016 http://www.polityka.pl/tygodnikpolityka/nauka/1506974,3,kryptografia-nie-z-tego-swiata.read
Waldemar Kraska (1963) chirurg, senator VI kadencji
Źródło: Znikające obietnice Ewy Kopacz, naszdziennik.pl, 17 lutego 2009 http://www.naszdziennik.pl/print.php?dat=20090217&id=po01.txt&typ=po
Henryk Dzido (1941–2018) polski polityk, prawnik
Źródło: Lepper nie zostawił listu. „To nielogiczne”, tvn24.pl, 6 sierpnia 2011 http://www.tvn24.pl/0,11239,1713145,,,lepper-nie-zostawil-listu-to-nielogiczne,raport_wiadomosc.html
Robert McNamara (1916–2009) polityk amerykański
w 1967.
Źródło: Artur Domosławski, Gorączka latynoamerykańska, wyd. Świat Książki, Warszawa 2010, s. 209.
Adolf Maria Bocheński (1909–1944) polski pisarz i publicysta polityczny, żołnierz
Źródło: Strona poświęcona Adolfowi Bocheńskiemu http://www.omp.org.pl/index.php?module=subjects&func=viewpage&pageid=569
Violetta Smolińska (1967)
o pracy asystentki reżysera. <br class="br">Źródło: „Dziennik Teatralny”, Katowice, 5 maja 2008 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/opsy.htm
Audrey Hepburn (1929–1993) aktorka amerykańska pochodzenia holenderskiego
o tym, jak pomóc dzieciom Trzeciego Świata.
Źródło: Sean Hepburn Ferrer, Audrey Hepburn. Uosobienie elegancji
Janina Ochojska (1955) polska działaczka charytatywna
Źródło: rozmowa Grzegorza Sroczyńskiego, Janina Ochojska. Czy jesteś dobrym człowiekiem?, „Duży Format”, wyborcza.pl, 7 sierpnia 2014 http://wyborcza.pl/duzyformat/1,139945,16438335,Janina_Ochojska__Czy_jestes_dobrym_czlowiekiem_.html
Charles Wright Mills (1916–1962) socjolog amerykański
akt oskarżenia w imieniu Kuby.
Źródło: Grzegorz Jaszuński, Świat zdaje egzamin. 1945–1965, Wyd. Czytelnik, Warszawa, 1967, s. 326.
Ewangelos Wenizelos (1957)
Źródło: Tomasz Bielecki, Bruksela, Dionisios Sturis Kto uwierzy Grecji? Czy pomoc Europy i wyrzeczenia uratują kraj?, wyborcza.pl, 4 lipca 2011 http://wyborcza.pl/1,75477,9886867,Kto_uwierzy_Grecji.html
Paweł Wodziński (1967)
Źródło: Nie boję się ryzyka, „Głos Wielkopolski” 2000, nr 250
Andrzej Zoll (1943) polski prawnik, rzecznik praw obywatelskich
Źródło: Andrzej Zoll: Nie rozumiem Kaczyńskiego. Obywatel został sam http://wiadomosci.onet.pl/tylko-w-onecie/andrzej-zoll-nie-rozumiem-kaczynskiego-obywatel-zostal-sam/8p01wz1, onet.pl, 26 stycznia 2017.
Paulina Kuczalska-Reinschmit (1859–1921) polska działaczka społeczna i dziennikarka
o poczuciu własnej wartości kobiet.
Źródło: O równe prawa do pomocy społecznej, «Ster» 1911, nr 3.
Murilo Endres (1981) siatkarz brazylijski
Źródło: sportowefakty.pl http://www.sportowefakty.pl/siatkowka/2011/07/21/murilo-endres-bylem-blisko-skry-ale-wyjazd-do-europy-byl-wte/
Jan Beyzym (1850–1912) polski misjonarz, jezuita, błogosławiony Kościoła katolickiego
list o. Jana Beyzyma do generała zakonu Ludwika Martin, Chyrów, 23 października 1897. <br class="br">Źródło: Wybór listów ojca Jana Beyzyma http://www.opoka.org.pl/biblioteka/Z/ZM/apostolmadagaskaru-01.html opoka.org.pl
Idi Amin (1925–2003) dyktator Ugandy
z telegramu do ONZ wysłanego przez Amina po masakrze członków izraelskiej drużyny olimpijskiej dokonanej przez palestyńskich terrorystów w 1972.
Źródło: Miranda Twiss, Najwięksi zbrodniarze w historii, op. cit., s. 184.
Joseph Ignace Guillotin (1738–1814) lekarz francuski, działacz polityczny, inicjator zastosowania gilotyny
Ian Stevenson (1918–2007) psychiatra kanadyjski
Źródło: wywiad dla magazynu „Omnia” http://reluctant-messenger.com/reincarnation-proof.htm
Daria Widawska (1977) polska aktorka
Źródło: Daria Widawska. Moja recepta na szczęście, „Kobieta i Życie” nr 11, listopad 2008, s. 9.
Andrzej J. Jaroszewicz (1938) polski operator filmowy
o realizacji filmu Quo vadis. <br class="br">Źródło: Grzegorz Wojtowicz, Specjalnie dla Stopklatki - Krzysztof Szmagier i Andrzej J. Jaroszewicz, twórcy filmu „Quo Vadis”, stopklatka.pl, 29 października 2000 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=1166
„Chętnie to uczynię. To słodka, niewinna dziewczyna, która wpadła w pułapkę sławy.”
Basshunter (1984) szwedzki muzyk
o pomocy Britney Spears. <br class="br">Źródło: Basshunter o Britney Spears, interia.pl, 8 lutego 2008 http://muzyka.interia.pl/artysci/artysta/wiadomosci/news/basshunter-o-britney-spears,1055279
Miguel Ydígoras Fuentes (1895–1982)
Źródło: Ryszard Kapuściński, Dlaczego zginął Karl von Spreti, wyd. Czytelnik, Warszawa 2010, ISBN 978-83-07-03222-1, s. 51.
António Damásio (1944)
Źródło: Byron Katie, Stephen Mitchell, Kochaj, co masz! Cztery pytania, które zmienią twoje życie, G+J Gruner + Jahr Polska, Warszawa 2010, tłum. Anna Boniszewska.
John Ward (1921–1995) Oficer brytyjskich sił powietrznych RAF, w czasie II wojny światowej działający w polskim podziemiu
depesza sierżanta RAF Johna Warda do rządu brytyjskiego, Warszawa, 20 sierpnia 1944.
Źródło: Norman Davies Powstanie ’44, Wydawnictwo Znak, Kraków 2008, s. 411.
Przemysław Mieszko Rudź (1976)
Jeśli pliki cyfrowe to nieuchronna przyszłość, to nie ma co z tym walczyć. Muzyka i tak jest najważniejsza. Moje pokolenie jednak zawsze będzie z nostalgią wracać do całego misterium związanego z rozpakowaniem nowej płyty ulubionego wykonawcy, włożeniu jej do odtwarzacza, potem już w wygodnym fotelu, z drinkiem w dłoni delektowania się dźwiękami. Może jest dla nas jeszcze jakaś nadzieja? <br class="br">Źródło: Przyszłość widzę cyfrową, molicki.com 3 kwietnia 2014 http://www.molicki.com/kulturalnie/przyszlosc-widze-cyfrowa
Roman Kołakowski (1957–2019) polski kompozytor, poeta, piosenkarz, reżyser
Źródło: „Zjadacz pomocy naukowych”
Stanisław Gądecki (1949) polski duchowny katolicki, arcybiskup
Źródło: Razem dla dobra każdej parafii http://www.przewodnik-katolicki.pl/nr/wywiad/razem_dla_dobra_kazdej_parafii.html, przewodnik-katolicki. pl
Jacek Czachor (1967) polski motocyklista rajdowy
Źródło: Izabela Górnicka-Zdziech, Rajd życia, „Magazyn Familia”, 22 maja 2010 http://www.magazynfamilia.pl/artykuly/Rajd_zycia,3109,91.html
Izabella Cywińska (1935) polski reżyser teatralny, b. minister kultury i sztuki
Źródło: wywiad, 2006 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=32145
George Marshall (1880–1959) amerykański generał i polityk
na Uniwersytecie Harvarda, 5 czerwca 1947 r.
Źródło: Plan Marshalla, tłum. Zbigniew Mach, w: Wielkie Mowy Historii, t. 3, wyd. POLITYKA Spółdzielnia Pracy, Warszawa 2006.
„Wolałbym, żeby Zachód inwestował w Afryce zamiast rozdawać nam pomoc finansową.”
Paul Kagame (1957)
Źródło: Marta Zaraska, Kagame Paul Rwanda to ty i ja, polityka.pl, 29 stycznia 2010 http://www.polityka.pl/swiat/ludzie/1501853,1,kagame-paul.read?backTo=http://www.polityka.pl/swiat/analizy/1504458,1,azja-kupuje-afryke.read
Waldemar Krzystek (1953) polski reżyser, scenarzysta filmowy
Źródło: „Gazeta Wyborcza”, Wrocław, 17 lipca 2002 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/spektaklz.htm
Józef Michalik (1941) polski duchowny katolicki, arcybiskup
o pogromie w Jedwabnem.
Źródło: „Niedziela”, 24 czerwca 2001
Mieczysław Mokrzycki (1961) polski arcybiskup
Źródło: Jego śmierć poruszyła niebo i ziemię – Mieczysław Mokrzycki, były papieski sekretarz, o spuściźnie Jana Pawła II, portal.polscott.com, 1 maja 2011 http://www.portal.polscott.com/2011/05/01/jego-smierc-poruszyla-niebo-i-ziemie-%e2%80%93-mieczyslaw-mokrzycki-byly-papieski-sekretarz-o-spusciznie-jana-pawla-ii/
Radosław Sikorski (1963) polski polityk, dziennikarz
Źródło: Katyń ludobójstwem? Sikorski: Nie rozstrzygniemy tego za pomocą wiertarki, gazeta.pl, 16 kwietnia 2011 http://wiadomosci.gazeta.pl/Wiadomosci/1,80269,9447799,Katyn_ludobojstwem__Sikorski__Nie_rozstrzygniemy_tego.html
Klemens XIII (1693–1769)
?
Źródło: Marian Kukiel, Dzieje polityczne Europy od rewolucji francuskiej, Wydawnictwo Puls, Londyn 1992, s. 6.
Stanisław Mackiewicz (1896–1966) premier Rządu Rzeczypospolitej Polskiej na Wychodźstwie
Londyniszcze
Źródło: s. 146, 147
Stasys Eidrigevičius (1949) litewski grafik
Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/baza-sztuki-pelna-tresc/-/eo_event_asset_publisher/eAN5/content/stasys-eidrigevicius
Jerzy Vetulani (1936–2017) profesor nauk przyrodniczych, psychofarmakolog, neurobiolog, biochemik
Źródło: Jerzy Vetulani: Mózg: fascynacje, problemy, tajemnice, Homini, Kraków 2010, s. 221–229.
Tomasz Szlendak (1974)
O stylach życia w mozaikowym społeczeństwie (od których zależeć będzie rozwój gospodarczy)
Jacek Woroniecki (1878–1949) teolog polski, dominikanin
W szkole wychowania
Źródło: Oświata a wychowanie, s. 39
Mikałaj Aksamit (1954) białoruski polityk
Дзеячы БНФ былі людзьмі інтэлігентнымі. Яны не маглі карыстацца тымі мэтадамі, якія ўжываў Лукашэнка. Па-другое, дэмакратыя тады яшчэ не ўмацавалася, рэальнай улады ў дэмакратаў не было. Першыя парасткі свабоды былі растаптаныя, і гэта зрабіла нават не беларуская намэнклятура, гэта было зроблена пры дапамозе расейскіх спэцслужбаў. (biał.) <br class="br">O przyczynach porażki demokracji na Białorusi, 25 października 2007 roku <br class="br">Źródło: Polskie Radio dla Zagranicy, 26 października 2007 http://www2.polskieradio.pl/eo/dokument.aspx?iid=64980
„Najpierw spróbuj własnych sił, a potem wzywaj bożej pomocy, bo pracującemu Bóg pomaga.”
Eurypides (-480–-406 p. n. e.) dramaturg antyczny
Abraham Lincoln (1809–1865) prezydent USA
Four score and seven years ago our fathers brought forth on this continent, a new nation, conceived in Liberty, and dedicated to the proposition that all men are created equal. Now we are engaged in a great civil war, testing whether that nation or any nation so conceived and so dedicated, can long endure. We are met on a great battle – field of that war. We have come to dedicate a portion of that field, as a final resting place for those who here gave their lives that that nation might live. It is altogether fitting and proper that we should do this. But, in a larger sense, we can not dedicate, we can not consecrate, we can not hallow, this ground. The brave men, living and dead, who struggled here, have consecrated it, far above our poor power to add or detract. The world will little note, nor long remember what we say here, but it can never forget what they did here. It is for us the living, rather, to be dedicated here to the unfinished work which they who fought here have thus far so nobly advanced. It is rather for us to be here dedicated to the great task remaining before us – that from these honored dead we take increased devotion to that cause for which they gave the last full measure of devotion – that we here highly resolve that these dead shall not have died in vain – that this nation, under God, shall have a new birth of freedom – and that government of the people, by the people, for the people, shall not perish from the earth. (ang.)
Adres gettysburski – przemówienie podczas uroczystości na cmentarzu poległych po Gettysburgiem żołnierzy Unii, 19 listopada 1863.