Cytaty wiedzy
strona 7

„Czy aby nie za wcześnie dziękować Bogu?”

Nikołaj Rysakow (1861–1881) Rosyjski rewolucjonista

gdy Aleksander II powiedział „Nic mi nie jest, dzięki Bogu” po tym, gdy Rysakow został schwytany po dokonaniu zamachu bombowego.
Źródło: Isabelle Bricard, Leksykon śmierci wielkich ludzi, tłum. Anita i Krzysztof Staroniowie, Wydawnictwo Książka i Wiedza, Warszawa 1998, ISBN 8305129713, s. 19.

O śmierci, O Bogu, O ludziach, O książkach

„Rodzice powinni karmić umysły swoich dzieci wiedzą oraz nauką. Dusze pozbawione prawdy i wiedzy są niczym pola, na których uprawiane są wszystkie rodzaje złych myśli.”

Fethullah Gülen (1941)

Parents should feed their children’s minds with knowledge and science before they become engaged in useless things. Souls devoid of truth and knowledge are fields in which all kinds of evil thoughts are grown and cultivated. What you sow is what you reap. (ang.)
Źródło: Perły mądrości

O dzieciach, O duszy, O myślach, O rodzicach

„Pracowitość, wielka wiedza, rozwaga i kultura osobista – tak posła [Jerzego Młynarczyka], z zawodu profesora prawa cywilnego i morskiego charakteryzują ci, którzy współpracują zn nim w komisji ustawodawczej, zwłaszcza przy zmianach we wszystkich kodeksach. W Sejmie, w którym prawników jest tak niewielu, a liczba ustaw rośnie lawinowo, tacy posłowie są na wagę złota i nie mają czasu, by bywać w kuluarach i błyszczeć w mediach.”

Janina Paradowska (1942–2016) dziennikarka polska

O politykach lewicy
Źródło: „Polityka”, 20 lipca 2004

O czasie

„Myślę, że kiedy ludzie wiedzą za dużo, to w pewien sposób zatruwa związek.
– Wiedza jest światłem.
– A niewiedza błogosławieństwem.”

Eric Jerome Dickey (1961)

Genevieve (2005)

O ludziach, O myślach, O myśleniu

„Kto chce być autorem sporej ilości książek i artykułów fotograficznych, ten nie może jednocześnie całej swej energii pozostałej do pracy zawodowej (polegającej również na pisaniu rzeczy podobnych, tylko w innej dziedzinie wiedzy ludzkiej) poświęcać tworzeniu pięknych obrazów. Pisarz i artysta, w jednej skórze amatora, nie mieszczą się; zawsze ktoś z tej spółki wychodzi pokrzywdzony. Na razie górą jest pisarz, ale może przyjdzie czas, że moje miejsce zajmie w tej dziedzinie ktoś inny, a wówczas wrócą dawne dobre czasy, gdy główną troską fotograficzną był dobry obraz i solidnie obesłana wystawa.”

Tadeusz Cyprian (1898–1979) polski prawnik i fotografik

o tym, że liczne obowiązki zawodowe nie pozwalają mu w pełni poświęcić się fotografii artystycznej. Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_cyprian_tadeusz

O książkach, O czasie, Obraz

„Panuje przekonanie, że kobieta na mocy zasady przyzwoitości powinna zdobywać jedynie taką wiedzę, która bądź bezpośrednio umożliwiałaby jej lepsze wykonywanie prac domowych lub leżących w sferze spraw dotyczących domu, bądź też rozwinęła takie jej pseudo-artystyczne i pseudo-naukowe umiejętności, których wykonywanie można określić mianem zastępczego próżnowania. Wiedzę uważa się za coś niekobiecego, jeżeli jest ona wyrazem rozwoju osobowości jednostki uczącej się i jeśli osiąga się ją dzięki własnej ciekawości poznawczej i bez zachęty ze strony zasad dobrego smaku i przyzwoitości oraz bez względu na pana i władcę, którego to wygodzie i dobrej sławie miałoby służyć użytkowanie tej wiedzy i wykazywanie się nią. Nie przystoi również kobiecie wiedza, będąca świadectwem użytkowania wolnego czasu w innej formie, niż zastępcze próżnowanie.”

Thorstein Veblen (1857–1929) ekonomista i socjolog amerykański

Teoria klasy próżniaczej (1899)

O kobietach, O domu, O czasie, O osobowości

„W naszych czasach wszelka rzecz jest jak gdyby brzemienna w swe przeciwieństwo. Maszyna, która ma cudowną moc skracania pracy człowieka i czynienia jej bardziej owocną, staje się, jak widzimy, źródłem jego nędzy i wycieńczenia. Nowo odkryte źródła bogactwa przeistaczają się, jak gdyby przez złe czary, w źródła nędzy. Zwycięstwa na polu sztuki zdają się być odniesione kosztem wartości moralnych. W tej samej mierze, w jakiej ludzkość zdobywa władzę nad przyrodą, podpada człowiek pod władzę innych ludzi lub pod władzę własnej nikczemności. Nawet jasne światło wiedzy może widocznie świecić jedynie na mrocznym tle ignorancji. Wszystkie nasze wynalazki i cały nasz postęp nie mają, zdawałoby się, innych wyników, prócz tego, że siły materialne obdarzone zostają życiem duchowym, a życie ludzkie przytępione i sprowadzone do poziomu sił materialnych. Ta sprzeczność pomiędzy (…) siłami wytwórczymi a stosunkami społecznymi naszej epoki, jest faktem namacalnym, nieodpartym, niezbitym.”

Karol Marks (1818–1883) niemiecki filozof, ekonomista i działacz rewolucyjny

14 kwietnia 1856.
Przemówienia
Źródło: Sędzią jest historia, wykonawcą wyroku – proletariat, w: Wielkie mowy historii, t. 2, wyd. Polityka Spółdzielnia Pracy, Warszawa 2006

O życiu, O ludziach, O historii, O świetle

„Mądrego człowieka ani pomyślność nie wbija w dumę, ani niepowodzenie nie zniechęca do życia.”

Seneka Młodszy (-4–65 p. n. e.)

Źródło: O pocieszeniu do matki Helwii, V, 1–4, [w:] Leon Joachimowicz, Seneka, Wiedza Powszechna, Warszawa 1977, s. 184.

O matce, Niepowodzenie

„Już tak jest, że nie ma człowieka, który by nie poczuł się chory, gdy się go o tym długo i uparcie zapewnia, on zaś zaczyna się w siebie wsłuchiwać. Każdy ma bowiem wewnętrzną potrzebę roztkliwiania się nad samym sobą i pragnie, by się nim opiekowano, a lekarze wiedzieli o tym zawsze i bardzo się dzięki tej wiedzy wzbogacili.”

Mika Waltari książka Egipcjanin Sinuhe

Egipcjanin Sinuhe

„Demokratyczne społeczeństwa natomiast funkcjonują na zasadzie pieczątki – odbijają znak poparcia pod cudzymi decyzjami. Przez to ludzie nie wiedzą, co dzieje się w ekonomii i – nierzadko – nawet nie chcą się tego dowiedzieć.(…) Przecież ludzie, którzy wygłaszają bardzo zdecydowane opinie na temat polityki międzynarodowej czy zmiany klimatycznej, nie bazują na jakiejś wyrafinowanej, eksperckiej wiedzy. Wszystko, o co proszę, to traktowanie ekonomii na tych samych zasadach.”

Ha-Joon Chang (1963)

Źródło: rozmowa Joela Sussa, Ha-Joon Chang: Wszyscy powinniśmy wiedzieć coś o ekonomii, przeł. Dawid Krawczyk, krytykapolityczna.pl, 28 sierpnia 2014 http://www.krytykapolityczna.pl/artykuly/gospodarka/20140828/ha-joon-chang-wszyscy-powinnismy-wiedziec-cos-o-ekonomii

O ludziach, O decyzjach

„Naszym celem jest budowie pozytywnego przekazu na temat gazu łupkowego, swego rodzaju marketingu energetyczno-politycznego. Chcemy pokazać, że z jednej strony są obawy i argumenty oparte na uprzedzeniach i źle interpretowanych faktach, a z drugiej rzetelna wiedza inżynierska i ekonomiczna, która wskazuje, że jest to nie tylko bezpieczne, ale i obiecujące źródło energii.”

Jacek Saryusz-Wolski (1948) polityk polski

Źródło: Przyjaciele i wrogowie gazu łupkowego, „Gazeta Wyborcza”, 20 września 2011.

„Szaleństwo nie polega na braku wiedzy o przeszkodach w realizacji celu, do którego dążymy, ale na trzymaniu się celu, mimo gromadzonych dowodów, że jest on nieosiągalny.”

Barbara Tuchman książka The March of Folly

The folly consisted not in pursuit of a goal in ignorance of the obstacles but in persistence in the pursuit despite accumulating evidence that the goal was unattainable… (ang.)
Źródło: The March of Folly

O książkach, O szaleństwie

„Kobieta nieukształcona cierpi nie dlatego, że nie posiada wiedzy, ale dlatego, że nie może więcej mówić.”

Aleksander Świętochowski (1849–1938) polski pisarz, publicysta, filozof i historyk

O kobietach, O cierpieniu

„Odwaga jest to wiedza o tym, czego się bać, a czego nie.”

Platon (-427–-347 p. n. e.) grecki filozof

O odwadze

„Jeśli chcesz zaznać szczęścia,
Powieś swego pana
I rozrąb na pół księdza…”

François Claudius Koëningstein (1859–1892)

śpiewane przez niego podczas wchodzenia na szafot.
Źródło: Isabelle Bricard, Leksykon śmierci wielkich ludzi, tłum. Anita i Krzysztof Staroniowie, Wydawnictwo Książka i Wiedza, Warszawa 1998, ISBN 8305129713, s. 376.

O śmierci, O ludziach, O książkach

„Co takiego?”

Mikołaj II Romanow (1868–1918) car Rosji

reakcja na słowa Jakowa Jurowskiego, który oznajmił mu, że zostanie rozstrzelany, co nastąpiło natychmiast.
Źródło: Isabelle Bricard, Leksykon śmierci wielkich ludzi, tłum. Anita i Krzysztof Staroniowie, Wydawnictwo Książka i Wiedza, Warszawa 1998, ISBN 8305129713, s. 326.

O śmierci, O ludziach, O książkach

„Mikołaju Aleksandrowiczu, pańscy sprzymierzeńcy próbowali pana ratować, ale bezskutecznie. Jesteśmy zmuszeni pana rozstrzelać!”

Jakow Jurowski (1878–1938)

inna wersja słów, które Jurowski miał powiedzieć do cara przed jego śmiercią brzmiała: „Rewolucja zginie, ale pan wraz z nią!”
Źródło: Isabelle Bricard, Leksykon śmierci wielkich ludzi, tłum. Anita i Krzysztof Staroniowie, Książka i Wiedza, Warszawa 1998, ISBN 83 05129713, s. 326.

O śmierci, O ludziach, O książkach

„Biblia jest przede wszystkim trudna. Wyłuskanie z opisywanych tam zdarzeń przesłania moralnego wymaga bardzo szerokiej i szczególnej wiedzy. Są to niejednokrotnie zdarzenia gorszące w odczuciu zwykłych śmiertelników (…). Żeby zorientować się, jak trudno czyta się Biblię – tak z przyczyn filologiczno-historycznych, jak i biorąc pod uwagę aspekty moralne – wystarczy otworzyć którąkolwiek z jej ksiąg. Sam Eklezjastes (Koh, I, 8) podkreśla, jak mozolne jest dobieranie słów: „Mówienie jest wysiłkiem: nie zdoła człowiek wyrazić wszystkiego słowami”. A w swoim II Liście Apostoł Piotr podkreśla trudności, jakich nastręcza lektura niektórych pism św. Pawła i w ogóle całej Biblii, której sens łatwo jest wypaczyć: „Są w nich trudne do zrozumienia pewne sprawy, które ludzie niedouczeni i mało utwierdzeni opacznie tłumaczą, tak samo, jak i inne Pisma, na własną zgubę (III, 16).””

Romano Amerio (1905–1997)

Iota Unum. Analiza zmian w Kościele katolickim w XX wieku
Źródło: s. 738, 739

O ludziach, O zrozumieniu, O wysiłku, O czytaniu

„Demokracja zakłada, że ludzie mają olej w głowie. A z tym bywa różnie. Umasowienie wiedzy przyniosło ze sobą zrównanie i zarazem sprofilowanie wszystkiego, świat myśli rozpadł się na kawałki. Za czasów moich studiów dostęp do dóbr kultury był ograniczony, zresztą i podaż była nieporównanie mniejsza; czytaliśmy i oglądali mniej więcej to samo – i mogliśmy o tym dyskutować. W tej chwili każdy z nas czyta i ogląda co innego, ginie wspólna płaszczyzna, rosną trudności w komunikacji. Współczesne pisma – także internetowe – starają się przyciągać czytelników, którzy mają podobne poglądy i upodobania, tworzą się enklawy, nisze, w których wszyscy utwierdzają się w jestestwie swoim. I stają się coraz bardziej nieprzemakalni na inne myśli i idee. Świat nam się rozpada na części i paradoksalnie zmniejsza.”

Małgorzata Szpakowska (1940)

Źródło: Zofia Zaleska, Niepiękne dwudziestolecie http://www.dwutygodnik.com/artykul/4019/, Dwutygodnik.com nr 93/2012.

O ludziach, O świecie, O demokracji, O komunikacji

„Zbliża się chwila, w której mam pożegnać się z życiem. Ze względu na twoją pozycję i pobożność nie możesz pozostać wdowcem. Proszę, powiedz, kogo poślubisz?”

Maria Adelajda Sabaudzka (1685–1712)

do swego męża, przeczuwając własną śmierć.
Źródło: Isabelle Bricard, Leksykon śmierci wielkich ludzi, tłum. Anita i Krzysztof Staroniowie, Wydawnictwo Książka i Wiedza, Warszawa 1998, s. 12.

O śmierci, O ludziach, O książkach, O pożegnaniu

„Niski jest też poziom wiedzy religijnej u ludzi, którzy uważają się za wierzących. Często pozostaje jakby zamrożony na etapie przygotowania do Pierwszej Komunii Świętej, jeszcze w dodatku zniekształcony zapomnieniem. Stąd się bierze takie uproszczone przekonanie, że w Biblii jest wszystko. Jeśli popatrzymy na historię teologii, tak absolutnie nie było. Weźmy starożytność chrześcijańską: były wówczas sławne szkoły biblijne, największa w Aleksandrii, druga w Antiochii i tam obowiązywało tłumaczenie Pisma Świętego alegoryczne, nie dosłowne. Wystarczy przeczytać ówczesne komentarze, choćby pięć pięknych komentarzy św. Augustyna do Księgi Rodzaju. Tam jest zawarta ważna zasada, którą Kościół kierował się potem przez wieki. Augustyn pisze, że jeśli napotykamy w Piśmie Świętym jakieś stwierdzenia, które wydają się sprzeczne z dobrze ustaloną prawdą świecką – nie było wtedy nauki w dzisiejszym pojęciu, ale „dobrze ustalone prawdy””

Michał Heller (1936) polski filozof, teolog, fizyk kosmolog

to mamy obowiązek przyjąć tę prawdę za autentyczną i uznać, że dotychczas źle rozumieliśmy tekst biblijny.
Wywiad Cząstka Pana Boga

O ludziach, O historii, O nauce, O wieku

„We wzajemnie dostosowanych wysiłkach wielu ludzi wykorzystywanych jest więcej wiedzy, niż jej ma jakakolwiek jednostka z osobna i niż można przyswoić intelektualnie, a takie użycie rozproszonej wiedzy umożliwia większe osiągnięcia niż potrafi przewidzieć jakikolwiek jednostkowy umysł. Właśnie dlatego, że wolność oznacza rezygnacje z bezpośredniej kontroli nad działaniami jednostek, wolne społeczeństwo może wykorzystywać znacznie większy zasób wiedzy, niż zdołałby objąć umysł najmędrszego władcy.”

Friedrich August von Hayek książka Konstytucja wolności

Konstytucja wolności

O ludziach, O wysiłku, O wolności

„By uniknąć nieporozumienia – pragnę podkreślić, że nie potępiam zdrobnień w czambuł. Jednak co innego nazwać małą wieś wioską, a co innego nazywać wioską każdą wieś. Co innego kiedyś tam żartem powiedzieć bilecik, a co innego, gdy konduktor, przechodząc cały pociąg, w każdym przedziale żąda bilecików do kontroli.”

Witold Mańczak (1924–2016) polski językoznawca

Źródło: „Biuletyn Polskiego Towarzystwa Językoznawczego”, cyt. za: Jan Miodek, Pieniążki dla małżonki, „Wiedza i Życie” nr 1/1998 http://archiwum.wiz.pl/1998/98013200.asp

O życiu

„Kres, czyli spełnienie globalizacji nastąpi, gdy zostanie w skali powszechnej w odpowiedni sposób ukształtowana świadomość jednostek. Wówczas nastąpią pożądane przeobrażenia. Wszelkie rozwiązania społeczne, gospodarcze, polityczne, kulturowe mają źródło w świadomości człowieka. Marks się mylił: to nie byt określa świadomość. To świadomość kształtuje byt. (…)
Świat miał być miejscem zapewniającym wolność każdemu człowiekowi niezależnie od rasy, narodowości, światopoglądu, wykształcenia, stanu majątkowego. Niestety szczytna idea globalizacji, zapoczątkowana przez stoików i rozwinięta przez Kanta, jest urzeczywistniana w sposób karykaturalny.”

Maria Szyszkowska (1937) polska działaczka polityczna, filozof

Źródło: „Fabryka wiedzy” nr 5/2007. wersja online http://www.fabrykawiedzy.pl/index.php?nav=2&dbi_rok=2007&dni_numer=5&dbi_id=60;

O świecie, O wykształceniz, O wolności

„Ja również!”

Jacques Clément (1567–1589)

gdy Henryk III krzyknął „Umieram!” po otrzymaniu śmiertelnego ciosu (zdążył on jeszcze zranić zamachowca w twarz i w pierś).
Źródło: Isabelle Bricard, Leksykon śmierci wielkich ludzi, tłum. Anita i Krzysztof Staroniowie, Wydawnictwo Książka i Wiedza, Warszawa 1998, ISBN 8305129713, s. 110.

O śmierci, O ludziach, O książkach

„Lata młodości dawno już przeszły. Pierwsza odeszła wyobraźnia twórcza. Za nią, na szczęście wolniej, odchodzi pamięć. Najdłużej pozostaje krytycyzm. Może on oddać poważne usługi, ale powinien opierać się na solidnych wiadomościach pracowicie zdobywanych.”

Friedrich August Kekulé von Stradonitz (1829–1896) chemik niemiecki

Źródło: Wacław Gołembowicz, Uczeni w anegdocie, wyd. Wiedza Powszechna, Warszawa 1968, s. 58

O szczęściu, O odejściu

„Moim zdaniem, środki antykoncepcyjne powinny być dostępne za darmo do pewnego wieku, np. do 24 roku życia, dopóki człowiek nie usamodzielni się finansowo. Jeśli jednak wprowadzimy refundację środków antykoncepcyjnych, to zaraz w Polsce podniesie się alarm i zaczną pojawiać się pytania: Czy można młodocianej dziewczynie przepisać tabletki antykoncepcyjne bez wiedzy rodziców? Jeżeli bierzemy pod uwagę współżycie młodych ludzi i jego częstotliwość to musimy wyobrazić sobie, że dla młodego chłopaka/dziewczyny zakup środków antykoncepcyjnych stanowi znaczny wydatek w ich budżecie.”

Zbigniew Izdebski (1956) seksuolog polski

Źródło: Prof. Izdebski: seks jest wciąż tematem tabu, 20 lipca 2010 http://naszymzdaniem.dlastudenta.pl/artykul/Prof_Izdebski_seks_jest_wciaz_tematem_tabu,54292.html

O ludziach, O seksie, O dziewczynach, O rodzicach

„Szachy to narzędzie, które poprawia umiejętność nabywania wiedzy przez dzieci. Ta gra może się stać dobrą podstawą do tego, by sprawniej realizować wymogi nowoczesnego programu edukacji”

Garri Kasparow (1963) szachista rosyjski ormiańskiego pochodzenia

Źródło: eurosport.onet.pl, 25 września 2012 http://eurosport.onet.pl/szachy/garri-kasparow-szachy-poprawia-umiejetnosc-nabywan,1,5259855,wiadomosc.html

O dzieciach, O grach

„Demokracja zastępuje mianowanie zepsutej mniejszości wyborem dokonanym przez niekompetentną większość.”

George Bernard Shaw (1856–1950) dramaturg i prozaik irlandzki, noblista

Źródło: Rafał Belka, Kamil Grabowski, Pomocnik olimpijczyka. Elementy wiedzy obywatelskiej i ekonomicznej, Centrum Edukacji Obywatelskiej, 2011, s. 50.

O demokracji

„Aktorstwo wymaga pewnych predyspozycji psychicznych, trzeba umieć walczyć o swoje miejsce. I grać, grać, grać. Jeśli nie grasz – zaczynasz się cofać, obrastasz w lęki, zahamowania. Niestety, jestem bardzo bierna. Nigdy nikomu nie zaproponowałam, że chętnie zagram u niego jakąś rolę. Myślę, że to bardzo zaważyło na moich aktorskich losach.”

Elżbieta Kępińska (1937) polska aktorka

Źródło: „Gala”, 1999, cyt. za: Witold Filler, Od Pierwszych Dam do Dody Elektrody. Sławne żony sławnych mężów, Wydawnictwo Książka i Wiedza, Warszawa 2006, ISBN 8305134288, s. 21.

O losie, O książkach, O myślach, O myśleniu

„Wybory są ciekawą rzeczą. Spójrzcie tylko na twarze głosujących ludzi! Jest oczywistym, że nie rozumieją oni polityki, ani nie wiedza nic o politykach, na których głosują. Jednak udają się do urn wyborczych. Bardzo dziwne…”

Kōdō Sawaki (1880–1965)

Do ciebie. Powiedzenia zen
Źródło: s. 14

O ludziach

„Wiem, że zmierzam do przerażającego kresu wyznaczonego mi przez los… Odejdę tak, jak ulatuje dym, dusza mnie opuści przez mały otwór w sercu…”

Elżbieta Bawarska (1837–1898) cesarzowa Austrii i królowa Węgier od 1854 jako żona cesarza Franciszka Józefa I

Źródło: Isabelle Bricard, Leksykon śmierci wielkich ludzi, tłum. Anita i Krzysztof Staroniowie, Wydawnictwo Książka i Wiedza, Warszawa 1998, ISBN 8305129713, s. 160.

O śmierci, O losie, O ludziach, O książkach

„Przeciw absurdom, fanatyzmom, kłamliwym propagandom mamy tylko broń edukacji. Niestety, procesy w kulturze, które wydają się nam tak niebezpieczne, redukowanie naszych zainteresowań do tego, co sprawia, że życie jest zabawniejsze i obfitsze w dobra konsumpcyjne, pogarda dla wartości tradycyjnych, dla prawdy, dla bezinteresownej wiedzy, o ile nie powiększają one naszych bogactw i nie oferują rozrywek – wszystko to podważa te właśnie systemy edukacyjne, które mogłyby stanowić antidotum.”

Leszek Kołakowski (1927–2009) polski filozof

podczas 66. Światowego Kongresu PEN Clubu. Źródło: „Przekrój” http://mbc.malopolska.pl/dlibra/docmetadata?id=61774, nr 28/2820, 11 lipiec 1999, s. 12.

O życiu, O bogactwie

„Plan ten [amerykański] jest wizualną realizacją naszego podstawowego sposobu postrzegania otaczających nas osób, gdy żaden szczegół nie zaostrza naszej uwagi ani też uwagi nie rozszerzamy na całe otoczenie lub krajobraz.”

Bolesław Lewicki (1908–1981)

Źródło: Percepcyjne uwarunkowanie estetyki filmu, „Kwartalnik Filmowy” nr 2, 1958, cyt. za: Jerzy Płażewski, Język filmu, Książka i Wiedza, Warszawa 2008, s. 45.

O książkach

„Najlżejszego ciosu nie zniesie szczęście nigdy nie zamącone. Ale kto się bezustannie boryka z przeciwnościami, temu ciosy nadały hart stali, ten się nie cofnie przed żadnym niebezpieczeństwem, ten nawet powalony, na kolanach wojuje.”

Seneka Młodszy (-4–65 p. n. e.)

Źródło: O opatrzności, II, 6–10, [w:] Leon Joachimowicz, Seneka, Wiedza Powszechna, Warszawa 1977, s. 202, 203.

O szczęściu

„Oznajmiam niniejszym, że wyrok przyjmuję. Wszystkie podania o ułaskawienie, o ile by takowe z czyjejkolwiek strony wpłynęły, proszę uważać za złożone bez mojej wiedzy i wbrew mojej woli. O ile na podaniu znalazł się mój podpis, proszę uważać go za nieautentyczny.”

Eligiusz Niewiadomski (1869–1923) malarz polski, zabójca prezydenta Narutowicza

reakcja na ogłoszenie wyroku skazującego.

„Ucz się wszystkiego, z czasem zobaczysz, że nic nie było zbędne. Wąska wiedza nie sprawia przyjemności.”

Hugon od św. Wiktora (1096–1141)

Omnia disce, videbis postea nihil esse superfluum. Coarctata scientia jucunda non est. (łac.)

O przyjemności, O czasie

„Pierwszy bezpartyjny premier III RP, który również podejmował decyzje w sprawie przekształceń w Polsce – Tadeusz Mazowiecki, nie miał wyższego wykształcenia, był dziennikarzem, redaktorem pisma, członkiem działającego w PRL stowarzyszenia PAX, ale również nie miał wiedzy ekonomicznej ani żadnej praktyki pracy w administracji.”

Witold Kieżun (1922) polski ekonomista

Źródło: Z komunizmu w kolonialny kapitalizm http://www.naszdziennik.pl/index.php?dat=20120225&typ=my&id=my03.txt, naszdziennik.pl, 25 lutego 2012

O wykształceniz, O decyzjach

„Każdy ginący człowiek to cały świat sam w sobie.”

Melchior Wańkowicz (1892–1974) polski publicysta i pisarz

Źródło: Szkice spod Monte Cassino, wyd. Wiedza Powszechna, 1972, s. 181.

O świecie

„Przyspieszającemu wciąż postępowi wiedzy towarzyszą wielkie nadzieje i dużo radości. (…) Ja martwię się raczej tym, że ów postęp, zwłaszcza biotechnologii, doprowadzi do poważnego zakłócenia równowagi społecznej. Może on bowiem w nieprawdopodobny sposób zwiększyć potęgę i siłę nacisku pojedynczych zrażonych do świata jednostek czy małych grup. Wystarczy kilku frustratów wyposażonych w moc, jaką daje technologia, by spowodować kataklizm, który zniszczy całe nasze społeczeństwo.”

Martin John Rees (1942)

Źródło: Nowy renesans

O sile

„Są świeckie pogrzeby, może być i świecka egzekucja.”

François Claudius Koëningstein (1859–1892)

odmawiając kapelanowi więziennemu, który chciał, zgodnie ze zwyczajem, towarzyszyć mu aż na szafot.
Źródło: Isabelle Bricard, Leksykon śmierci wielkich ludzi, op. cit., s. 376.

O śmierci, O ludziach, O książkach

„Kapitalizm mógł przetrwać jedynie za cenę kontrolowanego wtłaczania ciał w aparat wytwórczy i dostosowania zjawisk populacyjnych do procesów ekonomicznych.”

Michel Foucault Historia seksualności

Źródło: Historia seksualności, t. 1 Wola wiedzy, tłum.B. Banasiak, K. Matuszewski, Czytelnik, Warszawa 2000.

O historii, O woli

„(…) Bo jeśli zadasz pytanie, uważaj: możesz usłyszeć odpowiedź. Szkoda, że niewielu ludzi pamięta o tej prostej prawdzie, naiwnie sądząc, że wiedza jest dobrem samym w sobie.”

Jacek Piekara (1965) polski pisarz

Miecz aniołów
Źródło: s. 355, wyd. I

O ludziach, Pytanie

„Na wypadek gdyby w pościgu za Niemcami doszło do wkroczenia wojsk sowieckich na nasz teren, Pan Generał przygotuje uruchomienie jawnej walki z Niemcami w proponowanych przez Niego dwu strefach na kresach wschodnich. W związku z możliwym pogorszeniem się naszych stosunków z Sowietami zastrzegam sobie decyzję uruchomienia częściowego powstania.”

Władysław Sikorski (1881–1943) generał polski, premier

depesza generała Władysława Sikorskiego do gen. Stefana Roweckiego z 26 marca 1943 r.
Źródło: Roman Wapiński, Władysław Sikorski, Wiedza Powszechna, Warszawa 1978, s. 320.

O decyzjach, O walce

„Wy jesteście na tym froncie zbrojnym ramieniem Polski, wy jesteście odpowiedzią daną Niemcom za dzień 1 września 1939 roku, wy jesteście jednym żywym dowodem, że jeszcze Polska nie zginęła i nie zginie!”

Wanda Wasilewska (1905–1964) polska i radziecka pisarka i działaczka komunistyczna

przemówienie do żołnierzy I Dywizji im. Tadeusza Kościuszki, sierpień 1943.
Źródło: S. Russocki, S. Kuczyński, J. Willaume, Godło, barwy i hymn Reczypospolitej, Wiedza Powszechna, Warszawa 1978

„Wiedza to najlepsze narzędzie władzy.”

Bill Gates (1955) szef firmy Microsoft

Biznes szybki j@k myśl

„Rezygnacja z pewności jutra za trochę wiedzy poznawczej, mignięcie oceanu… a później? Wiatr zawsze nas przynosi z powrotem do stóp tego samego muru.”

Joanne Harris książka Czekolada

Czekolada (1999)

„Każda epoka ma swe własne cele
I zapomina o wczorajszych snach:
Nieście więc wiedzy pochodnię na czele
I nowy udział bierzcie w wieków dziele –
Przyszłości podnoście gmach!”

Adam Asnyk (1838–1897) polski poeta

Źródło: Do młodych w: Poezye, tom II, wyd. Gebethner i Wolff, Lwów 1898, s. 58.

O snach, O wieku, O przyszłości, O zapominaniu

„Wiara nie jest wiedzą i na tej nad wyraz subtelnej różnicy ufundowany został ład liberalny. Kiedy dla wierzących w Europie wiara była wiedzą, twardą wiedzą polityczną, twardą ideologią władzy (czy to może szatan podpowiedział chrześcijanom tę okrutną pomyłkę?), w imię krzyża dokonywano tu nieustających rzezi, których ofiary szły w dziesiątki milionów (a co działo się wówczas w imię krzyża poza granicami Europy?).(…) Polskę też czeka oddzielenie prywatnej hipotezy wiary od publicznej pewności świeckiej wiedzy i władzy. Bo wiara nie jest wiedzą (i władzą), bo wiara nie jest świecką pewnością. Pomylenie wiary z publiczną, państwową pewnością degeneruje zarówno wiedzę i władzę, jak też religijną wiarę”

Cezary Michalski (1963) polski eseista i prozaik

nie wierzycie, to popatrzcie na Paetza, Wielgusa, Rydzyka, Meringa, Tekielego, Terlikowskiego Źródło: Chytrość rozumu, krytykapolityczna.pl, 2 października 2011 http://www.krytykapolityczna.pl/CezaryMichalski/Chytroscrozumu/menuid-291.html

O wierze, O czekaniu

„Gdy przepisujemy i cytujemy, budujemy gmach wiedzy i rozmnażamy ją jak moje warzywa czy jabłonki. Przepisywanie jest jak szczepienie drzewa; cytowanie – jak wysiewanie nasion.”

Olga Tokarczuk książka Księgi Jakubowe

Postać: ksiądz Benedykt Chmielowski
Księgi Jakubowe

„Niech pan naprzód włoży frak.”

Franciszek Józef I (1830–1916) cesarz Austrii i król Węgier

odprawiając lekarza, który wskutek pośpiechu przybył do łoża Franciszka Józefa I nieubrany, gdy ten pewnej nocy dostał nagle ataku serca.
Źródło: Karol Mórawski (wybór i opracowanie), Anegdoty i facecje o ludziach wielkich i sławnych, Wydawnictwo Książka i Wiedza, Warszawa 2002, ISBN 8305132587, s. 59.

O książkach

„Przedmiotem wiedzy nie jest to, co jest indywidualne, lecz to, co jest ogólne.”

Arystoteles (-384–-321 p. n. e.) Filozof starożytnej Grecji

Źródło: Myślę, więc jestem : aforyzmy, maksymy, sentencje. Czesława i Joachim Glenskowie (oprac.). Opole : Instytut Śląski w Opolu, 1986. S. 25.

„(…) mimo wszelkich skrupułów natury politycznej zwróciłem się do niemieckiego generała, by załatwił przerzucenie na terytorium słowackie kilku jednostek wojskowych.”

Hanns Ludin (1905–1947)

z depeszy do Ministerstwa Spraw Zagranicznych Niemiec w 1944.
Źródło: Słowacja na przełomie, KiW, 1969, s. 413., cyt. za: Henryk Zdanowski, Czechosłowacja w: Europejskie kraje demokracji ludowej 1944–1948, wyd. Książka i Wiedza, Warszawa 1972, s. 126.

O książkach, O demokracji, O naturze

„Wszystko wskazuje na to, że Rudolf zaprowadził Marię Vetserę do drugiej części domku, żeby jej nie kompromitować, sam zaś zabarykadował się w swojej sypialni. Kiedy zabójcy dostali się po drabinie do pokoju, arcyksiążę starał się schronić za potężnym stołem. Trzymał się go tak mocno, że musieli obciąć mu palce. Potem odsunęli stół i zabili Rudolfa. Maria Vetsera również została zabita i położona obok ciała arcyksięcia, żeby go skompromitować.”

Zyta Burbon-Parmeńska (1892–1989) cesarzowa Austrii i królowa Węgier

przedstawiając w 1983 okoliczności śmierci Rudolfa Habsburga-Lotaryńskiego (twierdziła, że został zamordowany, a nie, jak się powszechnie uważa, popełnił samobójstwo).
Źródło: Isabelle Bricard, Leksykon śmierci wielkich ludzi, tłum. Anita i Krzysztof Staroniowie, Wydawnictwo Książka i Wiedza, Warszawa 1998, ISBN 8305129713, s. 387.

O śmierci, O ludziach, O książkach, O pokoju

„Kto nie jest z nami, ten przeciw nam.”

Mátyás Rákosi (1892–1971) węgierski polityk komunistyczny

slogan stosowany za rządów Rákosiego.
Źródło: Maciej Koźmiński, Piotr Luppóczy, Jerzy Robert Nowak, Węgry w: Europejskie kraje demokracji ludowej 1944–1948, wyd. Książka i Wiedza, Warszawa 1972, s. 439.

O książkach, O demokracji

„Obecnie istnieje w Łatgalii tylko kilka szkół regionalnych. Ale tam nie ma nauki języka łatgalskiego, bardziej przekazywanie jakiejś wiedzy o rodzinnym mieście, kulturze z elementami łatgalskiego. W tym roku otrzymaliśmy 47 tys. euro – to niewiele – przekazaliśmy je Wyższej Szkole w Rzeżycy, by wspierała naukę łatgalskiego. W kilku szkołach zrobiono parę kroków do przodu z organizacją lekcji raz w tygodniu. Za parę tygodni będziemy mieli prezentację abecadła po łatgalsku (ostatnie wydano 22 lata temu), otrzymaliśmy w tej sprawie poparcie rządu. Może pójdziemy do przodu z tym tematem.”

Juris Viļums (1982)

o sytuacji Łatgalii. Źródło: Juris Viļums: zdecentralizować Łotwę, pomóc Łatgalii, radiownet.pl, 31 maja 2014 http://www.radiownet.pl/publikacje/juris-vilums-zdecentralizowac-lotwe-pomoc-latgalii

O nauce, O pomocy

„Choć jednak niewiele bywa prawdziwej wiedzy, przecie książek jest mnóstwo.”

Herman Melville (1818–1891) amerykański powieściopisarz, poeta i eseista

Postać: Izmael
Moby Dick czyli biały wieloryb
Źródło: rozdział XXXII

O książkach

„Całym sercem służyłem mojemu narodowi i ojczyźnie. Spełniłem swój obowiązek zgodnie z interesem państwa. Żałuję, że ci, którzy nami rządzili w tych trudnych czasach, nie zachowali się jak żołnierze i że popełniono tyle zbrodni, ale nie brałem w nich udziału. Niech żyją Niemcy!”

Ernst Kaltenbrunner (1903–1946) Niemiec, wysoki funkcjonariusz SS

ostatnie słowa
Źródło: Isabelle Bricard, Leksykon śmierci wielkich ludzi, tłum. Anita i Krzysztof Staroniowie, Wydawnictwo Książka i Wiedza, Warszawa 1998, ISBN 8305129713, s. 226.

O śmierci, O ludziach, O książkach, O zachowaniu

„Oto ostatnia pozostałość deizmu angielskiego z XVIII wieku; oto ostatni wysiłek hipokryzji angielskiej w celu obalenia filozofii Hobbesa i Spinozy; oto ostatnie przeniesienie transcendentalizmu do nauki pozytywnej; oto ostatni kompromis między kretynizmem egoistycznym pana Benthama a kretynizmem altruistycznym Rabbiego…; oto ostatnia próba inteligencji mieszczańskiej uratowana, wraz ze swobodą badań i wolną konkurencją w świecie ziemskim, zagadkowego strzępka wiary w życie zagrobowe…”

Antonio Labriola (1843–1904) filozof włoski

o dorobku filozoficznym Spencera.
Źródło: Z rozmów o socjalizmie i filozofii (Listy do J. Sorela), Szkice o materialistycznym pojmowaniu dziejów, wyd. Książka i Wiedza, Warszawa 1961, s. 375.

O życiu, O książkach, O wierze, O inteligencji

„Chrystianinowi nie wolno zabijać ani też nie wolno narażać się nierozważnie na śmierć.(…) Albowiem zabicie człowieka nawet na wojnie jest ciężkim grzechem dla chrystianina, któremu znany jest powszechnie obowiązujący zakaz Boga i Chrystusa: nie zabijaj.”

Faust Socyn (1539–1604) włoski filozof, reformator religijny, działający w Polsce

Źródło: Zbigniew Ogonowski, Socynianizm polski, wyd. Wiedza Powszechna, Warszawa 1960, s. 26.

O śmierci, O Bogu, O wojnie, Chrystus

„Ale kto może dotrzymać wszystkiego, co przyrzeka?”

Wilhelm II Rudy (1060–1100)

Źródło: André Maurois, Dzieje Anglii, tłum. Wacław Rogowicz, wyd. Książka i Wiedza, Warszawa 1957, s. 87.

O książkach

„Flirty – trywialna odmiana kokieterii.”

Gabriela Zapolska (1857–1921) polska pisarka

Źródło: Józef Rurawski, Gabriela Zapolska, Wiedza Powszechna, 1981, s. 158.

„Nie ma nic lepszego niż język, który jest łącznikiem życia społecznego, kluczem do wiedzy, organem prawdy i rozsądku.”

Ezop (-620–-564 p. n. e.) grecki bajkopisarz

Źródło: Leksykon złotych myśli, wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998.

O myślach, O myśleniu

„Powinniśmy brać przykład ze Szwajcarii. Ten kraj nie ma praktycznie żadnych surowców. Szwajcarzy biorą minimum materiału i przetwarzają go, wykorzystując maksimum umiejętności. Ze stu gramów stali robią na przykład zegarek Rolex, który sprzedają za tysiące dolarów. Gospodarka radziecka czy też obecna rosyjska jest zupełnym przeciwieństwem tego modelu. Wydobywamy potężne ilości surowców i nie wkładamy w nie żadnej wiedzy. Marnujemy to, czego marnować nie wolno. Mendelejew powiedział kiedyś, że spalać ropę to tak, jakby spalać pieniądze. Pochodne ropy wykorzystywane są przy produkcji najnowocześniejszych urządzeń, a my nią po prostu rzygamy. To jest przestępstwo.”

Wiktor Suworow (1947) pisarz rosyjski

Wywiady Źródło: Rosją rządzą przestępcy, „Wprost” nr 12 (1367), 2009 http://www.wprost.pl/ar/156037/Rosja-rzadza-przestepcy/?O=156037&pg=2

O pieniądzach

„Ekonomista nie może twierdzić że posiada specjalną wiedzę, która kwalifikuje go do koordynowania wysiłkami innych specjalistów. Co może twierdzić to jedynie to, że jego zawodowe borykanie się z wszechobecnymi sprzecznościami interesów uczyniło go bardziej wrażliwym niż kogokolwiek innego na fakt, że żaden umysł nie jest w stanie posiąść całej wiedzy, która kieruje działaniami społecznymi, oraz o wynikającej stąd potrzebie pewnego bezosobowego mechanizmu, niezależnego od ludzkich sądów, koordynującego indywidualnymi wysiłkami ludzkimi.”

Friedrich August von Hayek książka Konstytucja wolności

Konstytucja wolności

O wysiłku

„Mam dwadzieścia pięć lat
I życie połamane jak patyk.
Co spojrzę wstecz – okropna czarna plama.
Co spojrzę przed się – twardy, zimny głaz.
Czułem powołanie w życiu swym
na księdza albo na żołnierza,
lecz poznałem, że mi ten ani tamten
nie mają już czego bronić.
Byłem Faustem i byłem Prometeuszem,
porównywałem pełnię wiedzy
z wszechświatową górą tajemnicy
i wydzierałem ogień niebu
aby nieść go swoim braciom.
I ten ogień okazał się robaczkiem świętojańskim,
który świeci nie oświecając
i pali się nie rozpalając.
A serce moje,
które opukiwało całą ziemię
szukając nieznajomej
nie znalazło jej.”

Roman Kostrzewski (1960) polski wokalista heavymetalowy (Kat, Alkatraz)

Utwory
Źródło: Delirium Tremens (fragment powieści Tadeusza Micińskiego, Mene Mene Thekel Upharisim...)

O życiu, Serce

„Moim ideałem politycznym jest demokracja. Chciałbym, żeby każdy człowiek był szanowany jako jednostka i żeby nikogo nie wynoszono na piedestał.”

Albert Einstein (1879–1955) fizyk niemiecki, noblista

Źródło: Rafał Belka, Kamil Grabowski, Pomocnik olimpijczyka. Elementy wiedzy obywatelskiej i ekonomicznej, Centrum Edukacji Obywatelskiej, 2011, s. 50.

O demokracji

„Nie ma chorób nieuleczalnych, niedostateczna jest tylko nasza wiedza.”

Julian Aleksandrowicz (1908–1988) polski lekarz

„Wiedza jest lepsza od niewiedzy.”

Alex Kava (1960)

Źródło: Zabójczy wirus (2008)

„Uderzajcie, skoro to dla dobra ludu rzymskiego.”

Galba (-3–69 p. n. e.) cesarz rzymski

ostatnie słowa
Źródło: Isabelle Bricard, Leksykon śmierci wielkich ludzi, tłum. Anita i Krzysztof Staroniowie, Wydawnictwo Książka i Wiedza, Warszawa 1998, ISBN 8305129713, s. 191.

O śmierci, O ludziach, O książkach

„Moja rana na coś się przydała: zwróciła mi moich przyjaciół.”

Gustaw III (1746–1792) król Szwecji z dynastii Holstein-Gottorp

gdy u jego łoża pojawili się niektórzy członkowie dotychczasowej opozycji (umierał wówczas po zamachu na swoje życie).
Źródło: Isabelle Bricard, Leksykon śmierci wielkich ludzi, tłum. Anita i Krzysztof Staroniowie, Wydawnictwo Książka i Wiedza, Warszawa 1998, ISBN 8305129713, s. 213.

O życiu, O śmierci, O ludziach, O książkach

„Źle czynicie tak bijąc króla-pomazańca.”

Henryk VI Lancaster (1421–1471) król Anglii

do swych dozorców więziennych w 1471.
Źródło: André Maurois, Dzieje Anglii, tłum. Wacław Rogowicz, wyd. Książka i Wiedza, Warszawa 1957, s. 199.

O książkach

„Pisarz nie przechodzi z czytelnikiem całej drogi, prowadzi go tylko kawałek, potem pokazuje mu mniej więcej kierunek i proponuje: – idź dalej. Pisarz nie wlecze za sobą czytelnika w drodze ku wartościom. Przede wszystkim stawia pytania i sugeruje odbiorcy, że jest wolny w odpowiedzi, niech odbiorca odpowiada jak potrafi, jak chce.”

Piotr Wojciechowski (1938)

rozmowa Heleny Zaworskiej z Piotrem Wojciechowskim.
Źródło: Helena Zaworska, Nam idzie o życie, Wiedza Powszechna, Warszawa 1991, s. 152.

O życiu, Pytanie

„Za mało debatujemy, bo nie dość dobrze rozumiemy, że istotą demokracji jest stworzenie warunków, w których, dla dobra wspólnoty, ujawnia się maksimum wiedzy, mądrości, intuicji i zaangażowania zwyczajnych obywateli.”

Piotr Sztompka (1944) polski socjolog

Źródło: „Tygodnik Powszechny”, 2007.

O demokracji

„Nadchodzi oświecenie ludzkości. Wiedza nie będzie tworzona przez nielicznych ekspertów. Powstanie nowa, globalna wspólnota badawcza.”

Larry Sanger (1968) współzałożyciel Wikipedii

Źródło: wyborcza.pl, 18 stycznie 2007 http://wyborcza.pl/1,75476,3859383.html

„Międzynarodowy Uniwersytet Ekonomiki i Sztuki informuje:
Po analizie wykonanych prac semestralnych i dyplomowych, proponuje się studentom zaocznym, którym nie wystarcza czasu lub wiedzy do wykonania na wystarczającym poziomie pracy rocznej, a posiadających środki finansowe, opłacenie danych usług:
1. Za pracę roczną według planu nauczania lub tematu, zaproponowanego przez uczelnię (objętość 30 stron znormalizowanych)–50 jednostek rozliczeniowych, tzn. USD
2. Za pracę dyplomową w dwu egzemplarzach (objętość 60–80 stron maszynopisu znormalizowanego)–110 jednostek rozliczeniowych. Nie jest przy tym wymagana obecność na zajęciach”

Kir Bułyczow (1934–2003) rosyjski historyk i pisarz science fiction

Przypis autora: To ogłoszenie nie jest owocem mojej wybujałej fantazji. Zostało zamieszczone w Agronomie Powołżja.
Zbiór opowiadań Pierestrojka w Wielkim Guslarze
Źródło: Marzenia zaocznego studenta

O czasie

„Edukacja ma wyzwolić Afrykańczyków od mentalności niewolniczej i kolonialnej przez zaszczepienie im świadomości własnej wartości jako równouprawnionych członków rasy ludzkiej z prawami i obowiązkami wynikającymi z ich człowieczeństwa. (…) Ludzkość nie rozwijałaby się zupełnie, gdyby nie przejmowała wpływu różnych kultur. Ale wzajemne uczenie się od obcych kultur nie może oznaczać rezygnacji z własnej. Wiedza pochodzi nie tylko z książek i wykładów (…) mądrość zawarta jest również w naszej przeszłości i w tych, którzy przechowują wiedzę tradycjonalną zakumulowaną w przeszłości.”

Julius Nyerere (1922–1999) polityk tanzański

Źródło: Andrzej Pankowicz, Historia 4. Polska i świat współczesny. Podręcznik dla szkół średnich dla klasy IV liceum ogólnokształcącego oraz dla klasy III technikum i liceum zawodowego, Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 1994, ISBN 8302047538, s. 264.

O mądrości, O książkach, O świecie, O historii

„Odporność immunologiczna to ciągle, mimo tak rozległej wiedzy, pole pełne tajemnic. Fascynuje nas i popycha do opracowywania nowych strategii badawczych. Czasami przypomina to walkę z nieznajomym i niewidocznym przeciwnikiem, chociaż ostatnio, dzięki nowoczesnej technice, udało się już owo „pole walki” zupełnie nieźle rozpoznać.”

Włodzimierz Ptak (1928–2019) polski immunolog, mikrobiolog

Źródło: Artur Wolski, Wyniki badań dowodzą, że działanie limfocytów T przypomina wojnę, 1999 http://www.forumakad.pl/archiwum/99/7-8/artykuly/wielkie_nadzieje.htm.

O tajemnicy, O walce

„Mowa różni się zasadniczo od wszelkich znanych form porozumiewania się zwierząt i ‛pomimo ogromu zdobytej wiedzy naukowcy nadal nie są w stanie przedstawić biologicznej teorii mowy.”

John Lyons (1932)

Źródło: wstęp do artykułu Biologiczne aspekty porozumiewania się ludzi i zwierząt w: J.C. Marshall, Nowe perspektywy językoznawstwa (New Horizons in Linguistics, 1970), s. 241.

O ludziach, O zwierzętach

„Wiedza jest ustalona w czasie, podczas gdy poznanie jest płynne. Wiedza pochodzi ze źródła, z akumulacji, z konkluzji, podczas gdy poznanie jest procesem.”

Bruce Lee książka Tao of Jeet Kune Do

Tao of Jeet Kune Do

O czasie

„Pierre François Lacenaire: Avril, jutro ziemia będzie zimna…
Avril: Masz rację. Poproś, żeby pochowali cię w futrze.”

Pierre François Lacenaire (1803–1836)

rozmawiając ze wspólnikiem Avrilem w przeddzień swej egzekucji.
Źródło: Isabelle Bricard, Leksykon śmierci wielkich ludzi, tłum. Anita i Krzysztof Staroniowie, Wydawnictwo Książka i Wiedza, Warszawa 1998, ISBN 8305129713, s. 277.

O śmierci, O ludziach, O książkach

„W historii nauki – po krótkim okresie działalności presokratejskich filozofów jońskich (takich jak Tales z Miletu), którzy byli myślicielami racjonalnymi i uważali, że wszechświat opisać można na podstawie obserwacji i rozumu – dociekania naukowe i religijne były przez długie stulecia nierozerwalnie ze sobą splecione. Od czasów Arystotelesa, poprzez czasy Kopernika, Keplera, Kartezjusza i Newtona, uczeni odwoływali się do Boga nie tylko jako stwórcy świata, lecz jako aktywnego uczestnika, sprawcy i kontrolera procesów fizycznych. Uczeni przywoływali istotę wyższą wtedy, gdy współczenej teorie nie były w stanie wyjaśnić pewnych zjawisk. Z czasem, w miarę postępu wiedzy naukowej, Bóg „zwalniany” był stopniowo ze swych rozlicznych wcześniejszych obowiązków i filozofowie nauki zaczęli go nazywać „Bogiem luk.””

Krzysztof Szymborski (1941) polski fizyk

Tam, gdzie zawodziła wiedza, odwoływano się do wiary, a zatem rezygnowano niejako z nadziei czy ambicji naukowego poznania.
Źródło: „Charaktery”, 12/2010

O Bogu, O wierze, O historii, O charakterze

„Od kilku lat, kiedy wzrosła przestępczość wśród młodzieży, oczywistym się stało, że młodzieży potrzebna jest edukacja z zakresu podstaw prawa karnego. Zdarzało się, że chłopak, który sprzedał 0,5 grama marihuany, nie miał pojęcia, że popełnia przestępstwo zagrożone od 3 lat pozbawienia wolności. Mało tego, takiej wiedzy nie mają ani nauczyciele, ani dziennikarze. Trudno więc mieć pretensje do młodzieży, skoro tej wiedzy nikt im nie dostarczył.”

Anna Wesołowska (1954) polska sędzia

o edukacji prawnej młodzieży. Źródło: Lekcje w sądzie, „Kurier”, krapkowice.net http://krapkowice.net/kurier,art,id_4335

O młodzieży, O wolności, O nauczycielach, Chłopak

„Stanisław August Poniatowski: Mój książę, czy nie mógłbyś sobie lepszego kontusza sprawić?
Karol Radziwiłł: Mości Królu, panie kochanku, ten ci kontusz nosiło dwunastu wojewodów jeden po drugim, nie dziw tedy, że nieco zszarzał.”

Karol Stanisław Radziwiłł Panie Kochanku (1734–1790)

Źródło: Karol Mórawski (wybór i opracowanie), Anegdoty i facecje o ludziach wielkich i sławnych, Wydawnictwo Książka i Wiedza, Warszawa 2002, ISBN 8305132587, s. 40.

O książkach, O kochankach

„Ci Indianie nie powinni być nikomu oddani w rozporządzenie.”

Filip III Habsburg (1578–1621) król Hiszpanii i Portugalii

rozkazując, by z Indian z Guairy nie czyniono niewolników.
Źródło: Mieczysław Lepecki, W selwasach Paragwaju, wyd. Wiedza Powszechna, Warszawa 1962, s. 13.

„Coraz częściej celem nie jest dopasowanie produktu do potrzeb klienta, ale wykreowanie potrzeb na podstawie wiedzy o kliencie.”

Katarzyna Szymielewicz (1981) polska prawniczka, współzałożycielka i prezes Fundacji Panoptykon

Źródło: Maciej Samcik, Wielki brat bank, „Gazeta Wyborcza”, 13 maja 2013.

„Nie troszczę się o jedzenie, picie, ani mieszkanie, natomiast śledzić nowe zjawiska to jest jedynym moim pragnieniem.”

Carl Scheele (1742–1786) chemik szwedzki

Źródło: Andrzej Kajetan Wróblewski, Uczeni w anegdocie – aptekarz http://archiwum.wiz.pl/2001/01021700.asp, „Wiedza i życie” nr 2/2001.

O życiu, O jedzeniu, O piciu

„[To] człowiek o wielkiej wiedzy, fachowej i żywej inteligencji. (…) W nieszczęściach jedyny: nie opuszcza go nigdy zdrowy optymizm, tężyzna żołnierza i dobry humor.”

Józef Piłsudski (1867–1935) polski działacz niepodległościowy i polityk, premier, Naczelnik Państwa, twórca tzw. rządów sanacyjnych

o gen. Tadeuszu Rozwadowskim, po tym jak osadzono go w wileńskim więzieniu na Antokolu.

O nieszczęściu, O inteligencji, O optymiźmie

„Wiedza jest nietrwała – powtórzył kapitan – w przeciwieństwie do wiary.”

Rafał Kosik książka Kameleon

Kameleon (2008)

O wierze

„Nie żałować niczego – to początek wszelkiej wiedzy.”

Ludwig Börne (1786–1837)

Nichts bereuen, ist aller Weisheit Anfang. (niem.) Źródło: Gesammelte Schriften von Ludwig Börne http://books.google.pl/books?id=prc_AAAAcAAJ&printsec=frontcover&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false, Hoffmann und Campe, 1829, t. 6–7, s. 141.

„Wspinaczka sportowa jest sportem ekstremalnym i często niesie ze sobą sporą dawkę adrenaliny. Jednak w dzisiejszych czasach wiedza o wspinaniu i sprzęt do asekuracji są już na takim poziomie, że spokojnie można powiedzieć, że jest to sport bezpieczny. Pod warunkiem że wiemy, co robimy i jak używać sprzętu. Oczywiście zdarzają się wypadki, ale one wynikają przede wszystkim z ludzkiej niewiedzy, nieuwagi czy z używania uszkodzonego sprzętu np. przetartej liny.”

Klaudia Buczek (1991) polska wspinaczka

Źródło: Wywiad z Klaudią Buczek - jedną z najlepszych europejskich wspinaczek sportowych, strongersi.pl, 24 kwietnia 2012 http://strongersi.pl/klaudia-buczek/76-wywiad-z-klaudia-buczek-jedna-z-najlepszych-europejskich-wspinaczek-sportowych

O sporcie

„Wspominam Polskę z sentymentem, ponieważ spędziłem tam dzieciństwo, ale także ze strachem, który był wynikiem wydarzeń w latach 30.”

Benoît Mandelbrot (1924–2010) francuski matematyk (ur. w Polsce)

Źródło: Pan od fraktali, „Wiedza i Życie” nr 7/2010, s. 60.

O życiu, O strachu, O dzieciństwie

„Dla samego życia religijnego rozbudzenie zamiłowania do studjum mogłoby mieć pierwszorzędne znaczenie. Najpierw pogłębiłoby życie duchowe, nieraz tak słabo pulsujące w najzdolniejszych i najszlachetniejszych jednostkach; następnie uzdolniłoby o pracy katolickiej całe zastępy dotąd dla niej nie wyzyskane lub niedość wyzyskane; wreszcie pobudziłoby z czasem i do pióra tyle zdolnych jednostek, które nie zdają sobie sprawy, jak to łatwo przy systematycznej pracy samemu coś dorzucić do skarbnicy wiedzy ludzkiej, i leżąca dotąd odłogiem dziedzina naszej przeszłości chrześcijańskiej w Polsce, dziejów Kościoła, prac naszych wielkich świętych narodowych, odczekałoby się może nareszcie liczniejszych pracowników i badaczy. A ponadto dałoby ono tylu jednostkom to wielkie zadowolenie życia intelektualnego, które każde studjum daje, ale nade wszystko studjum rzeczy Bożych.”

Jacek Woroniecki (1878–1949) teolog polski, dominikanin

Przewodnik po literaturze religijnej
Źródło: s. 28.

O życiu, O czasie, O przeszłości

„Jest on rasistą i faszystą; mordercą i bluźniercą… Nie istnieją dla niego żadne moralne ani polityczne standardy. Tworzy własne „standardy”, ustanawia własne „zasady” i zmienia je, kiedy mu przeszkadzają… Jeżeli weźmiemy pod uwagę jeszcze jeden aspekt: analfabetyzm prezydenta nowoczesnego kraju, to problem nabiera nieprawdopodobnych rozmiarów. Dla przykładu Amin nie jest w stanie spędzić całego dnia w biurze. Nie umie się skoncentrować na żadnym poważnym problemie nawet w godzinach rannych. Nie czyta. Nie umie pisać… Jego przeraźliwy brak wiedzy sprawia, że nienawidzi edukacji, ludzi wykształconych, instytucji naukowych. Chełpi się tym, że jeżeli on może dobrze rządzić krajem, to oznacza to, że nie są potrzebni ludzie z wyższym wykształceniem.”

Edward Rugumayo (1934)

o Idim Aminie.
Źródło: Joseph Kamau, Andrew Cameron, Lust to Kill: The rise and Fall of Idi Amin, cyt. za: Shelley Klein, tłum. Jolanta Sawicka, Najgroźniejsi dyktatorzy w historii, wyd. Muza, Warszawa 2008, ISBN 9788374953238, s. 179.

O ludziach, O wykształceniz, O historii, O problemach

„Zastanówmy się nad przyczyną Twojego milczenia. Logika jest matką wszelakiej wiedzy.”

Andrzej Sapkowski (1948) polski pisarz

rozmowa Geralta i Calanthe z Cintry.
Miecz przeznaczenia, Granica możliwości, Miecz przeznaczenia

O matce

„Jeśli umrę…”

Gustaw V (1858–1950) król Szwecji z dynastii Bernadotte

początek testamentu Gustawa V
Źródło: Isabelle Bricard, Leksykon śmierci wielkich ludzi, tłum. Anita i Krzysztof Staroniowie, Wydawnictwo Książka i Wiedza, Warszawa 1998, ISBN 8305129713, s. 213.

O śmierci, O ludziach, O książkach

„Mijają cztery lata od tamtej tragedii a świat nie poznał prawdy! Skutecznie zaklebnowano usta tym, którzy mogliby się wypowiedzieć i oskarżyć winnych. Przykład Filipa Adwenta jest doskonałym straszakiem dla wszystkich, którzy chcieliby jeszcze zmagać się z kłamliwą polityką Unii Europejskiej. Poseł Adwent głośno i bezkompromisowo wypowiadał się na temat aborcji, bronił życia poczętego, był lekarzem, jego wypowiedzi były mocne merytorycznie, oparte na wiedzy, a nie na mniemaniach. Poseł Adwent mówił o Polsce, jej historii, o tzw. „wypędzonych Niemcach”, nie pozwalał fałszować historii, nie pozwalał plugawić jej terrorem poprawności politycznej. Był nieugięty, konsekwentny i… skuteczny! To w państwie prawa było jego największą winą! Gdy posłowie, jak pawiany, skaczą po krzesłach sejmowych, gdy udzielają wywiadów w stylu „coś tam, coś tam robię”, gdy w „tok showach” potwierdzają co chwilę, że są nieukami, to wtedy jeszcze są tolerowani, ale biada tym, którzy chcą coś naprawdę zmienić, chcą pracować i gdy są skuteczni. Takich się albo kompromituje… albo giną „w niewyjaśnionych okolicznościach!””

Lusia Ogińska (1974)

Źródło: lusiaoginska.pl, 2009 http://lusiaoginska.pl/index.php?m=6&p=&id=122

O świecie, O historii