Cytaty na temat poezja
strona 2

„Pisz mówię sobie, spróbuj nienawidzić
tego kto łagodnie prowadzi w nicość
mężczyzn i kobiety którzy razem z tobą i ze sobą idą
i myślą że nie wiedzą. Pomiędzy imionami wrogów
napisz również swoje. Burza
cudownie zniknęła. Przyroda
jest zbyt słaba by naśladować bitwy. Poezja
nic nie zmienia. Nic nie jest pewne, ale pisz.”

Franco Fortini (1917–1994)

Źródło: Tłumacząc Brechta, tłum. Jadwiga Miszalska

O kobietach, O myślach, O myśleniu

„W rzeczywistości prawdziwa poezja niczego nie opowiada; odhacza tylko możliwości, otwiera tylko wszystkie drzwi. Każdy może przejść przez te, które mu odpowiadają. I właśnie dlatego wiersze tak bardzo do mnie przemawiają, ponieważ są na wieczność. Jak długo istnieje ludzkość, tak długo przechowywane są w pamięci słowa, ich zestawienia. Nic poza wierszami i piosenkami nie przetrwa zagłady. Nikt nie jest w stanie spamiętać całej powieści. Nikt nie potrafi opisać filmu, rzeźby czy obrazu, jednak dopóki żyją ludzie dopóty istnieć mogą piosenki i wiersze. Jeżeli moja poezja zmierza ku jakiemuś celowi, to ku temu, aby uwolnić ludzi od przymusów, wewnątrz których widzą i czują”

Jim Morrison (1943–1971) amerykański muzyk rockowy i poeta

O ludziach, O rzeczywostości, Obraz

„Jeśli przyjąć, że poezja jeszcze czegoś uczy, że pragniemy w niej nadal poszukiwać nas samych, winniśmy współczesności dać szansę. Zanim całkowicie, jako społeczeństwa, pozbędziemy się empatii zbiorowej i indywidualnej. Naturalnie zjawiska te już od dawna definiuje psychologia czy socjologia, niemniej jednak poeci dzisiaj muszą być w jakiejś części również naukowcami, powinni być interdyscyplinarni i rozwijać się wielokierunkowo jak polihistorzy.”

Dawid Jung (1980) polski poeta i krytyk literacki

Historia pewnej dykcji poetyckiej (2014)
Źródło: D. Jung, Historia pewnej dykcji poetyckiej [w]: Beata Patrycja Klary, Rozmowy z piórami, cz. 2, Toruń 2014, s. 66

O historii, O poszukiwaniu

„(…) to jest prawdziwa poezja mas: paragon fiskalny!”

Natalia Bielawska (1982)

American Dream. Niedopowieść

„Poezje nie są bowiem, jak ludzie sądzą, uczuciami (uczucia miewa się dość wcześnie) – są doświadczeniami.”

Rainer Maria Rilke (1875–1926) poeta austriacki

Denn Verse sind nicht, wie die Leute meinen, Gefühle (die hat man früh genug), – es sind Erfahrungen. (niem.)
Źródło: Zapiski Maltego Lauridsa Brigge

O ludziach, O emocjach

„Teledyski są odpowiednikami poezji w literaturze. Nie znoszę teledysków, które są małymi filmami, mają bohaterów i opowiadają jakąś historię. Lubię natomiast takie, które są luźną grą nastrojów i emocji.”

Mariusz Grzegorzek (1962) polski reżyser teatralny i filmowy

Źródło: Leszek Karczewski, „Gazeta Wyborcza”, Katowice, 21 kwietnia 2005 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/wewnetrznyk.htm

O historii, O literaturze

„Mój sprzeciw wobec systemu, w formie, której mogłem dać wyraz jako aktor, był dwojaki. Nie brałem do wykonania załganych tekstów, które proponowano mi w telewizji czy w radiu. Na scenie było to mniej prawdopodobne, bo byłem w Teatrze Powszechnym Zygmunta Hübnera, który nie należał do pieszczochów reżimu. Recytowałem głównie w kościołach, gdzie cenzura nie ingerowała. Kiedy z końcem lat siedemdziesiątych uaktywniła się opozycja, los zetknął mnie z Haliną Mikołajską. Występowaliśmy z poezjami, które wówczas były na indeksie.”

Maciej Rayzacher (1940)

Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_rayzacher_maciej

O losie

„Kocham poezję, także w kinie. Gdy operuje się nią w filmie, ważne są spryt i ostrożność. W niczym nie może być zbyt dużo czegokolwiek. Za dużo poezji również niesie w sobie zagrożenie.”

Rutger Hauer (1944–2019) aktor holenderski

Źródło: Michał Hernes, Rutger Hauer dla Stopklatki: krótki nie znaczy gorszy, stopklatka.pl, 17 lutego 2013 http://stopklatka.pl/-/41457973,rutger-hauer-dla-stopklatki-krotki-nie-znaczy-gorszy

Kochać się

„Kombinacje były zawsze najbardziej intrygującym aspektem szachów. Mistrzowie są w ich nieustannym poszukiwaniu, publiczność oklaskuje je, krytycy – chwalą. Kombinacje dowodzą, że szachy są czymś więcej, niż pozbawione życia ćwiczenia matematyczne. Są one poezją gry. Dla szachów są tym, czym melodia dla muzyki. Ilustrują triumf myśli nad materią.”

Reuben Fine (1914–1993) amerykański szachista

Źródło: Władysław Litmanowicz, Nowe dykteryjki i ciekawostki szachowe, Sport i Turystyka 1983, s. 21–22.

O ćwiczeniach, O poszukiwaniu, O myślach, O sporcie

„Chce pan książkę, w której wszystko zgadza się z faktami? Stoi tam, na półce – to książka telefoniczna Wiednia. Nikt nigdy nie napisał lepszej książki o Hajle Sellasje niż Kapuściński. Nikt nie zrozumiał lepiej fenomenu cesarza. Głębia spojrzenia, poezja prawie, jest w tej książce porażająca.
Nikt nie jest w stanie ująć całej prawdy – ani filozof, ani matematyk. Kapuściński rozumiał, że prawda szuka dla siebie kształtu. Że jest jak poświata, która promieniuje na czytelnika, tak jak film wyświetlany na ekranie obejmuje widza swoim światłem. Co może zrobić artysta? Próbować tę prawdę uchwycić na swój sposób.”

Werner Herzog (1942) reżyser niemiecki

Źródło: wywiad Michała Chacińskiego Historie są jak złodzieje, „Duży Format”, 6 maja 2010.

O prawdzie, O książkach, O historii, O matematyce

„Czym jest poezja trubadurów? Jest wysławianiem nieszczęśliwej miłości. (…) Europa nie znała nigdy równie retorycznej poezji.”

Denis de Rougemont (1906–1985)

Źródło: Miłość a świat kultury zachodniej, wyd. 1956, tłum. Lesław Eustachiewicz

O miłości, O świecie

„Powoli piszę książkę. Książka jest utrzymana w duchu poezji fabularnej. To termin, który jakiś czas temu przyszedł mi do głowy i podług niego zamierzam poprowadzić całą formalną część książki. Ale nie śpieszę się, pisanie i wydawanie książek to nie są wyścigi.”

Jakobe Mansztajn (1982)

Źródło: Wywiad, 2010 http://independent.pl/n/10868?anonymous=true

O książkach, O czasie

„Do pisania dzienników trzeba mieć talent, jak do pisania powieści czy poezji, np.: Julien Green, Gide („Cała masa rzeczy może być powiedziana tylko w dzienniku”).”

Mircea Eliade (1907–1986) rumuński religioznawca

Religia, literatura i komunizm. Dziennik emigranta

„Dla mnie, młodego aktywisty ruchu Black Power w Wielkiej Brytanii, pisanie poezji było politycznym aktem. Poezja była bronią w walce o wyzwolenie czarnych. Walczyliśmy o równość rasową i sprawiedliwość społeczną. Walczyliśmy przeciw przemocy policji, o sprawiedliwość w sądach, przeciw marginalizacji w systemie edukacji, o równość wobec białych pracowników. O to walczyły Czarne Pantery – black's power, people's power.”

Linton Kwesi Johnson (1952)

Źródło: A luta continua , 5 sierpnia 2009 http://www.reggaenet.pl/biblioteka/105_A_luta_continua_8211_LKJ.html

O sprawiedliwości, O walce

„W teatrze kocham poezję, tajemnicę stwarzania niepowtarzalnych światów, możliwość kumulowania znaczeń i energii, która pomoże mi się odnaleźć w życiu, zrozumieć lepiej człowieka, czyli także siebie.”

Anna Dymna (1951) polska aktorka

Źródło: „Ad Spectatores”, 7 marca 2008 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/wtim.htm

O tajemnicy, O świecie, Kochać się

„Właściwie nie powinno się robić takich nagrań, nie tylko, że moje piosenki obrażają muzykę i poezję, zresztą, nic nie szkodzi, bo przecież po to są pisane. Ale też i to, co się dostaje w takich warunkach technicznych, to jest obraza sonaryzacji wszelkiej oraz hi-fów przenajświętszych, amen.
Nie będzie innych moich nagrań – i dobrze. Jeżeli ktoś tam kiedyś odkryje te piosenki i dorobi do nich jakąś korbę do wyciskania szmalcu, to jeszcze lepiej.”

Stanisław Staszewski (1925–1973) polski poeta i bard

Źródło: kaseta z nagraniami Stanisława Staszewskiego, cyt. za: film Tata Kazika, reż. Jerzy Zalewski

„W uczuciowości i prostocie Safona nie miała sobie równej w poezji lirycznej jej czasów, a także nigdy później…”

N.G.L. Hammond (1907–2001)

Źródło: Andrzej Donimirski, Niezwykłe kobiety w dziejach, Instytut Wydawniczy Związków Zawodowych, Warszawa 1988, ISBN 8320206782, s. 19.

O kobietach

„Woda to coś więcej niż H2O. Woda to chrzest. Woda to poezja.”

Jerry Brown (1938) amerykański polityk

Jerry Brown walczy na stanowisku gubernatora Kalifornii z suszą.
Źródło: Zabójcze puenty, „Forum” nr 16, 7–20 sierpnia 2015, s. 82.

O wodzie

„Poezja dworsko-rycerska nie odkryła miłości, ale obdarzyła ją nowym sensem.”

Arnold Hauser (1892–1978)

Społeczna historia sztuki i literatury

Sens

„Jeżeli poziom debaty pana Palikota to poezja, to nie wiem, co tu robię.”

Beata Kempa (1966) polski prawnik i polityk

o Januszu Palikocie. Źródło: tvn24.pl http://www.tvn24.pl/-1,1551108,wiadomosc.html

„Rzekł pewien skryba: „Moim zdaniem
poezja nie tyranem jest,
ale t y r a n i e m!””

Antoni Marianowicz (1924–2003) polski pisarz, tłumacz i satyryk

Źródło: O poezji

„Pedagogiem, któremu zawdzięczam wszystko począwszy od wiedzy podstawowej poprzez wiarę w to, że poezja może być użyteczna, a skończywszy na opiece praktycznej w pierwszych latach pobytu na scenie w teatrze katowickim, był – Władysław Woźnik. W moim pojęciu największy ze wszystkich znawca sztuki teatru, jakich spotkałem w życiu.(…) Okres katowicki 1949–1956–wspomina dalej – to była podstawowa szkoła aktorska w konfrontacji z widzem najlepszym i najbogatszym, bo graliśmy dla robotników i młodej inteligencji (tej najbujniejszej, która rozkwitła po wojnie), mieliśmy straszliwy objazd – około 150 tysięcy kilometrów autobusem, w tym 40 miejscowości Śląska, które odwiedzaliśmy stale.”

Gustaw Holoubek (1923–2008) polski aktor teatralny i filmowy, reżyser

Źródło: M. Czanerle, Gustaw Holoubek. Notatki o aktorze myślącym, WAiF, Warszawa 1972

O wojnie, O szkole, O wierze, O inteligencji

„Poezja Brylla zaczynała się od ironii ludzi schwytanych, którzy muszą lawirować i kluczyć, żeby jakoś przeżyć i coś cennego ocalić. Następnie przekroczył próg i zwrócił się przeciwko swoim towarzyszom w nieszczęściu, atakując ich za to, że łudzą się, nie chcą uznać tego, co jest, ciągle marząc o tym, co być powinno, toteż słusznie są bici. Poezja jego przekształciła się w katalog sarmackich obrzydliwości, bynajmniej nie podawanych za piękne, właśnie za ohydne, ale nieuniknionych, swoich, narzuconych przez konieczność czy Opatrzność. Teza, jaką można z niej odczytać, jest następująca: inteligenci [którzy] wyobrażają sobie, że w Polsce może być miejsce na szlachetne zachcianki, jak w XIX wieku, to głupcy, bo jakakolwiek wybredność podniebienia jest w Polsce ponad stan, i Polak musi być świnią, ponieważ się Polakiem urodził. Zaiste przyzwyczajono nas w tym stuleciu do wszystkiego, gotowi więc nawet jesteśmy pokwitować wzruszeniem ramion prosty fakt, że stylistycznie Bryll wywodzi się z Norwida, stanowiąc zarazem najjaskrawsze zaprzeczenie ideałów, jakim całe życie służył Norwid. Oto późny jego wnuk, który nie minął pisma, ale spożytkuje pismo swego pradziada, żeby zatwierdzać „śmierć mej ojczyzny.””

Czesław Miłosz książka Prywatne obowiązki

Prywatne obowiązki

O życiu, O śmierci, O ludziach, O wieku

„Nagrody są potrzebne przede wszystkim poetom akademickim. Oni żyją z uczenia poezji, dla nich nagrody są sposobem na życie i na przetrwanie. Dla nich jest to forma promocji. Nagrody są też potrzebne wydawcom i drukarzom, a także wąskiemu gronu krytyków i recenzentów. Niestety, nagrody literackie tworzą jakieś małe „mafie literackie” i dość często rozdawane są w jakiś niezrozumiały dla mnie sposób. Nagrodzony poeta wpada, chcąc czy nie chcąc, w jakieś układy, musi być wśród ludzi, którzy go nagrodzili i w jakiś sposób identyfikować się z nimi, „siedząc na tej samej kanapie, co oni.””

Adam Lizakowski (1956)

Źródło: Agnieszka Szymanik, Juliusz Bolek, Poezja jest pod moją skórą, 8 stycznia 2010 http://www.polishnews.com/index.php?option=com_content&view=article&catid=63:sztukaart&id=1217:poezja-jest-pod-moj-skor&Itemid=187

O życiu, O ludziach

„Za wolność śpiewu pod deszczem
trzeba będzie dać wszystko
Za wolność ciasnego spojenia
z mocnym i miękkim sercem ludu
trzeba będzie dać wszystko
Za wolność jak słonecznik otwarty zwrócony twarzą
na świt fabryk rozpalonych i oświetlonych szkół
I na ziemię co pęka bruzdami i na dziecko które się budzi
trzeba będzie dać wszystko
Nie ma wyboru gdy jest do wyboru wolność
Nie ma drogi innej niż wolność
Nie ma innej ojczyzny niż wolność
Nie będzie poezji bez potężnej muzyki wolności”

Fayad Jamis (1930–1988)

Źródło: Za wolność, „Życie Literackie” nr 18, 3 maja 1964, s. 5 http://mbc.malopolska.pl/dlibra/doccontent?id=1605, tłum. Zofia Szleyen

O życiu, O dzieciach, O ludziach, O wolności

„Żyjemy i będziemy żyć nie tylko w blasku naszej przeszłości, w poezji naszych legend i sztuki, nie tylko w zmieszaniu naszej krwi z waszą i wiernym trwaniu przy ideałach amerykańskiego obywatelstwa, ale i w żywym sercu naszego narodu.”

Charles Alexander Eastman (1858–1939) amerykański działacz indiański, lekarz, instruktor skautingu

O przeszłości, Serce

„Było minus 25 stopni. Olbrychski ubrał pięć par kaleson, ja też nałożyłem pięć par kaleson. Nałożyliśmy też po pięć swetrów i mogliśmy rozmawiać o poezji.”

Edward Żentara (1956–2011) polski aktor teatralny, filmowy i telewizyjny, reżyser

o roli w filmie Siekierezada. Źródło: Jacek Szczerba, Edward Żentara nie żyje, „Gazeta Wyborcza” nr 121, 26 maja 2011 http://wyborcza.pl/1,75475,9666653,Edward_Zentara_nie_zyje.html

„nie wierzę tym
którzy chodząc po kruchej tafli lodu
mówią
że chodzą po wodzie

poezja
to łowienie spod lodu”

Robert Rutkowski (1978)

Źródło: *** (nie wierzę poezji…) [w:] Łowienie spod lodu, wyd. Stow. Lit.-Art. Fraza, Rzeszów 2008.

„Poezja to myślenie w obrazach.”

Wissarion Bieliński (1811–1848) rosyjski pisarz, filozof, krytyk literacki

Źródło: recenzja książki Russkije skazki Wanienki, 1838.

O książkach, O myślach, O myśleniu, Obraz

„Nasz od wielu lat trawiony nihilizm prędzej czy później odbije się nam czkawką, a wtedy nieprzygotowani, przegramy. I tutaj, w co przynajmniej jeszcze wierzę, powinna zaczynać się rola poety – mówić prawdę o świecie widzianym nie z perspektywy spikerów, ale marginaliów, resztek mądrości, czułości i wiary. Bez nich nie ma poezji.”

Dawid Jung (1980) polski poeta i krytyk literacki

Historia pewnej dykcji poetyckiej (2014)
Źródło: D. Jung, Historia pewnej dykcji poetyckiej [w]: Beata Patrycja Klary, Rozmowy z piórami, cz. 2, Toruń 2014, s. 65–66

O wierze, O historii

„Wydaje mi się, że w wypadku tak specyficznej dziedziny, jaką jest poezja, tkanka tekstu rzadko bywa jednolita. Co więcej, chyba nawet nie powinna być jednolita. Wiersze, które powstają jako efekt programowej organizacji bólu i utraty, zawsze wydawały mi się nieco podejrzane. Nie sądzę zresztą, aby można było stworzyć uniwersalną regułę przetwarzania materii lirycznej, jakiś przepis na wiersz. Podobnie jest zresztą w życiu: czasami się zwierzamy, czasami żartujemy, a czasami po prostu drapiemy się z nudów po głowie. Mam wrażenie, że każdej formie aktywności przypisana jest określona pula możliwych zachowań językowych. Zdaję sobie sprawę, że teraz przemawia przeze mnie pragmatyk, ale takie ujęcie pozwala się zdystansować i trochę odetchnąć.”

Marcin Orliński (1980)

Źródło: Maciej Topolski, Nagła użyteczność wyszczerbionych słów, „Rita Baum” nr 20, 2011.

O zachowaniu, O wrażeniach

„Gdyby poezja żyła tylko prawdą rzeczywistą, umarłaby z głodu.”

Adolf Dygasiński (1839–1902) polski pisarz, publicysta i pedagog

Źródło: Gody życia, wyd. Oddział Kultury i Prasy 2 Korpusu, 1945, s. 10.

O głodzie

„Co ja, jako poeta, uważam w poezji za najważniejsze? Przede wszystkim to zagęszczenie, którego nigdzie indziej nie można osiągnąć. Z niego wynika przecież niemieckie określenie: Dichter oznaczające poetę. Dichten znaczy bowiem nie tylko pisać wiersze, ale również zagęszczać (od dicht – gęsty). Bo jeśli chce się dotrzeć do granicy niewypowiedzianego, trzeba bardzo oszczędnie operować słowem.”

Krzysztof Niewrzęda (1964) polski prozaik, poeta i eseista

Źródło: Mniej oświetlona strona parnasu – „AKANT” Nr 6/2002

„Poezja, malarstwo, urocze igraszki wyobraźni mają do umysłów wyższych nie ulegające przedawnieniu prawa.”

Honoriusz Balzac Komedia ludzka

Komedia ludzka, Dom pod Kotem z Rakietką

O malarstwie

„Kiedy chce się dotrzeć do granicy niewypowiedzianego trzeba bardzo oszczędnie operować słowem, gdyż w sąsiedztwie tego co znajduje się poza językiem, słowo staje się zawodne. Nie należy nim epatować. Ono jest jedynie elementem powierzchni, pod którą kryje się ta prawda, którą chce się przekazać. Im więcej słów, tym większe niebezpieczeństwo, że powierzchnia ta stanie się nieprzejrzysta i że niemożliwe będzie ezoteryczne odczytywanie zapisu. Pozostanie jedynie czytanie tego co napisano. Ale to nie będzie już chyba poezją.”

Krzysztof Niewrzęda (1964) polski prozaik, poeta i eseista

Źródło: Nie w rzędzie czyli „w poprzek” – rozmowa Józefa Plessa – „AKANT” Nr 4/2000.

O prawdzie, O czytaniu

„Coś mi się zdaje, że poezja współczesna to jeden wielki pic, który powstaje nie z żadnego natchnienia, ale zupełnie przypadkiem, wtedy gdy ktoś zapisuje prozę na małym kawałku papieru.”

Wojciech Cejrowski książka Podróżnik WC

Utwory, Podróżnik WC

„Poezja jest w życiu tym, czym ogień w lesie.”

Pierre Reverdy (1889–1960) francuski poeta

Źródło: Aforyzmy, „Kwartalnik Artystyczny” nr 2, 2008, s. 122, tłum. Kazimierz Brakoniecki.

„Organizowałyśmy wspólnie z koleżankami wieczorki, śpiewałyśmy piosenki żołnierskie z czasów powstań i inne patriotyczne, recytowałyśmy wiersze Mickiewicza i Słowackiego. Mojej miłości do wielkiej polskiej poezji romantycznej i do bohaterów powstań narodowych pozostałam zawsze wierna. Od 1946 r. piszę o Mickiewiczu, zwłaszcza o jego koncepcji folkloru słowiańskiego, odszukuję w archiwach Lwowa, Wilna, Syberii pamiętniki, listy i notatki patriotów, świadczące o dużym wpływie wieszcza Adama na ich umysły.”

Dora Kacnelson (1921–2003) polska historyk, literaturoznawca i slawistka, badaczka dziejów Kresów Wschodnich i polskich zesłańców

Źródło: „Nasz Dziennik”, 28 grudnia 2002

O śpiewie

„Poezja łacińska jest wytworem określonej psychiki i określonego klimatu. Jakiekolwiek prowadzilibyśmy poszukiwania, zawsze na spodzie kultury łacińskiej znajdziemy chrześcijaństwo z całym jego systemem wartości etycznych i estetycznych. I jakikolwiek byłby tynk na fasadzie tej twórczości, zawsze pod spodem znajdzie się optymizm, radość życia, wiara w człowieka.”

Jan Bielatowicz (1913–1965) polski pisarz

Literatura na emigracji
Źródło: s. 190., 191.

O wierze, O poszukiwaniu, O optymiźmie, Radość

„Jego krótkie opowiadania były zmanieryzowane i szablonowe i był rad, że ukazują się w ambitnych kwartalnikach o bardzo małym kręgu odbiorców. Jego wiersze, sam to wyczuwał, były okropne i zamieszczał je w mało znanych czasopismach literackich ukazujących się w Pretorii i na Isle of Wight oraz w angielskojęzycznych publikacjach uniwersyteckich w Bejrucie, Hiszpanii i w Teheranie. Czuł się bezpieczniejszy dyskutując o swojej poezji z ludźmi, którzy jej nigdy nie czytali.”

Joseph Heller (1923–1999) pisarz amerykański

Gold jak złoto

O czytaniu

„(…) nie tłumacz dobrej poezji na złą poezję (…).”

Stanisław Barańczak (1946–2014) polski pisarz

Cytaty z tekstów literackich, Mały, lecz maksymalistyczny manifest translatologiczny

„Uważam, że muzyka jest mistyczna, jest w niej coś niewidocznego i coś fizycznego. Nie jest widzialna dla oka, ale odczuwana przez ciało i ducha. To jakaś oznaka jej wartości duchowej. To ekstatyczna forma. Muzyka jest duchowa i religijna, ale również dosadnie mistyczna i tajemnicza i sądzę, że to czyni ją nieskończenie przystępną i interesującą. Nawet w bardzo fizycznym, materialnym świecie, wciąż czujemy te duchowe impulsy z muzyki, sztuki i poezji. To jest wrodzone w psychice ludzkiej. Jesteśmy uspołeczniani i wykształceni, z biegiem czasu ta filozofia logiki ukształtowała sposób w jaki widzimy świat i jest to integralne i fizyczne. Doświadczamy tego i uczymy się. Uważam, że możesz człowieka uspołeczniać, ale on zawsze będzie duchowy, tak długo jak będzie skończony, tak długo jak istnieje jego data ważności. Człowiek jest całkowicie duchowy.”

Sufjan Stevens (1975)

Źródło: Bunyip Voodoo, 16 listopada 2009 http://bunyipvoodoo.blogspot.com/2009/11/law-of-abstraction-sufjan-stevens-urban.html

O świecie, O muzyce, O czasie

„Dziś wiem, że można pisać poezję po Oświęcimiu i można pisać poezję „po Tadeuszu Różewiczu”.
Ale wiem też, że bez znajomości Jego Poezji, nie byłbym dziś poetą, pewnie bym poezję porzucił. I wiem, że nie można być współczesnym poetą, nie mierząc się z Jego Poezją, nie znając Jej.
Mistrz wiele swoich wierszy poświęcił Matce. Ośmielę się napisać, że on sam jest Matką współczesnej poezji polskiej – tak wielu poetów wydał na świat, i tak różnych. Tak wielu dużo mu zawdzięcza. Czuję się jednym z nich. Nie wiem kto jest Ojcem poezji polskiej, ale Matką na pewno Tadeusz Różewicz – tyle w Nim i w Jego Poezji dobroci i pochylenia. Ojcem był Jan Kochanowski.”

Sławomir Matusz (1963) poeta polski

Źródło: Różewicz, moja matka; „Śląsk”, nr 10(192)/2011, s. 35.

O świecie, O matce

„Chcę, żeby moją poezję mogła czytać czternastoletnia dziewczyna.”

Comte de Lautréamont (1846–1870) poeta francuski

Poezje

O czytaniu

„Wszystko jest poezją – powiedział Edward Stachura, a w Gardzienicach wszystko jest kulturą. Wszystko, każda piędź ziemi, każde drzewko, każdy szpaczek, każda wiewiórka i wszystka najpiękniejsza młodzież z Polski i ze świata.”

Włodzimierz Staniewski (1950)

Źródło: Teatr na Placu Po Farze?, „Gazeta Wyborcza”, Lublin, 8 maja 2007 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/tnpp.htm

O młodzieży

„Niewrzęda, uciekając od wielkiej literatury, zwraca uwagę na porzucone niedopałki, wyzbyte wzniosłości śmierci i życiorysy, a także tandetę, która je wypełnia. Jest to jedyna chyba adekwatna poezja w świecie, gdzie złote rybki nie spełniają życzeń.”

Krzysztof Niewrzęda (1964) polski prozaik, poeta i eseista

Autorka: Katarzyna Szumlewicz, MIEJSKIE OBRZĘDY, „Twórczość” Nr 9/2001.
O Krzysztofie Niewrzędzie

O śmierci, O literaturze

„Poezja jest tym, co daje usta rzeczom niemym.”

Mieczysław Jastrun (1903–1983) polski poeta i eseista

„Pokazałeś w wesołej herezji
Przez swe fraszki fiołkowe i gęsie,
Ile jest nonsensu w poezji
Ile poezji w nonsensie.”

Leopold Staff (1878–1957) poeta polski

Źródło: Gałczyński

„Prawdziwą, typową formą współżycia duchowego jest poezja.”

Karol Irzykowski (1873–1944) polski prozaik, dramaturg i krytyk literacki

Aforyzmy

„Pisanie poezji pozwala na kontakt z czymś, czego tak naprawdę w ogóle nie można nazwać. Towarzyszy temu ponadto dosyć szczególny stan psychiczny, od którego można się wręcz uzależnić. Jest to rodzaj jakiegoś wewnętrznego napięcia wynikającego z jednoczesnego odczuwania chęci zbliżenia się do tego czegoś czego nie można nazwać i lęku przed zbezczeszczeniem tego. Jest więc to odczucie podobne do sięgania po zakazany owoc, ale pozostające wyłącznie tym rozciągającym się w czasie sięganiem. No bo przecież, choć czasem udaje się sięgnąć aż do granicy niewypowiedzianego, to jednak w tym wypadku, jest to sięganie tylko do tej granicy. Owoc wciąż jest więc nie skonsumowany. Wciąż jest pożądany. A im częściej i dłużej pożąda się czegoś tym łatwiej od tego czegoś się uzależnić. Dochodzi bowiem wtedy do powtarzającej się i wzmagającej się produkcji dopaminy i serotoniny, które działają jak narkotyki.”

Krzysztof Niewrzęda (1964) polski prozaik, poeta i eseista

Źródło: Najwięcej miejsca trzeba zostawić dla ciszy – rozmowa Marleny Cieślik w „Poezja światłem i mrokiem w rozgrywkach o życie” (UŚ, 2005)

O życiu, O czasie, O uzależnieniu

„Być poetą – znaczy mówić światu „nie”. Bo tylko to jest poezją: nieustające szukanie.”

Tadeusz Borowski (1922–1951) polski poeta, prozaik i publicysta

O świecie

„Nieprzypadkowo najwięcej samobójstw wśród artystów popełniają poeci. Poezja może więc mieć ogromny wpływ na tych, którzy ją piszą i w tym sensie można powiedzieć, że tworzy człowieka. Tylko że ten człowiek bardzo często ulega destrukcji. Tak jak Edward Stachura, który zresztą doskonale zdawał sobie z tego sprawę. Wielokrotnie powtarzał, że „pisanie wierszy zżera jak rak, i że lepiej nie zajmować się poezją, o ile można się nią nie zajmować”. Z czasem zauważył jednak, iż od poezji nie sposób się uwolnić i powiedział wtedy: „Zrozumiałem, że poezja to jest sposób bycia, a nie pisanie wierszy; że poezja jest demonem i jeśli raz kimś zawładnie, to już nigdy go nie opuści”.”

Krzysztof Niewrzęda (1964) polski prozaik, poeta i eseista

Źródło: Najwięcej miejsca trzeba zostawić dla ciszy – rozmowa Marleny Cieślik w „Poezja światłem i mrokiem w rozgrywkach o życie” (UŚ, 2005)

O życiu, O samobójstwie, O czasie, Sens

„Jeśli coś jest możliwe w języku, jest też możliwe w poezji.”

Marcin Orliński (1980)

Cytaty z tekstów krytycznych, Płynne przejścia

„Każda dobra poezja jest spontanicznym wybuchem głębokich uczuć.”

William Wordsworth (1770–1850) angielski poeta

O emocjach

„Byłem z poezją na Kujawach -Jak z Panem Bogiem po kolędzie.Stąd kiedyś do mnie przyszło szczęście,Tu duszę mą potargał płomieńI w żagiew zwinął – w wieczny żar.”

Zygmunt Dmochowski (1931–2013) polski poeta

Źródło: Byłem z poezją

O Bogu, O szczęściu, O duszy

„Czytanie bywa pisaniem, a pisanie czytaniem. Jeśli się nad tym głębiej zastanowić, bardzo możliwe, że lektura w ogóle warunkuje wszelki akt pisarski. W każdym razie takie podwójne czytanie – czytanie, któremu jednocześnie towarzyszy pisanie o czytaniu – wyzwala we mnie dodatkową energię twórczą. Słowo, z którym obcuję, ulega wzmocnieniu i zwielokrotnieniu, przez co ja sam się zmieniam. Staram się zresztą podchodzić do tego rzemiosła w sposób możliwie pełny, angażując nie tylko swoją wiedzę i intuicję, ale także swoje życie. Tego rodzaju lekturę Karol Maliszewski nazwał kiedyś „krytyką towarzyszącą”. Dla mnie to jest chyba nawet coś więcej, coś, co określiłbym mianem „krytyki uczestniczącej”. W obcowaniu z poezją najważniejsza wydaje mi się bowiem możliwość wejścia między słowa i zamieszkania w nich choćby na chwilę. To jak podróż do obcego miasta. Możesz zerknąć na nie przelotem z okna autobusu, ale możesz też się zatrzymać, porozmawiać z mieszkańcami, zajrzeć w podwórze.”

Marcin Orliński (1980)

Źródło: Kuba Przybyłowski, Tajemny związek, „Lampa” nr 4(85), 2011.

O życiu, O czytaniu, O zamieszkaniu

„Jeśli celem mojej poezji jest osiągnięcie czegokolwiek, to ma ona chronić ludzi przed ograniczeniem ich postrzegania i czucia.”

Jerry Hopkins (1935–2018)

Nikt nie wyjdzie stąd żywy. Historia Jima Morrisona

O ludziach

„Z całym uznaniem dla urody wielu rodzajów i gatunków literackich Wisławy Szymborskiej, to ona bawiła się słowami, ale ta zabawa mogła się odbyć gdziekolwiek. Ja w jej wierszach nie gustowałam, bo dla mnie ważniejsze jest, aby poeta towarzyszył Polakom w trudnych chwilach narodu. Wisława Szymborska nie towarzyszyła nam w odzyskiwaniu Polski, w odzyskiwaniu suwerenności. Nie pamiętam jej poezji, która by porywała. (…) Wisława Szymborska kojarzy mi się z Noblem, ale nie kojarzy mi się z Polską, z polską wierzbą, nie kojarzy mi się ani z polską przyrodą, ani polską historią.”

Krystyna Pawłowicz (1952) polska polityczka, prawniczka

o Wisławie Szymborskiej tuż po jej śmierci. Źródło: wypowiedź dla Programu I Polskiego Radia, przedruk Krystyna Pawłowicz z PiS o Szymborskiej: Nie gustuję w tej postaci http://wiadomosci.dziennik.pl/polityka/artykuly/378018,krystyna-pawlowicz-z-pis-o-szymborskiej-nie-gustuje-w-tej-postaci.html, Dziennik.pl, 4 lutego 2012

O śmierci, O historii

„Ale na drugi dzień pomyślałem, że jednak co Kraków, to Kraków! Tu nawet bezdomni kloszardzi interesują się poezją.”

Józef Baran (1947) polski poeta, dziennikarz

Przystanek Marzenie

„Nade wszystko ironii
tej pragnąłbym życzyć
najnowszej poezji
solennej jak klęcznik”

Dariusz Dziurzyński (1973)

Źródło: Życzenia

„Uważam za konieczne zwrócić uwagę na to, że zrywanie ze starą poezją nie uprawnia nas do swawoli poetyckiej; ucieczka od form zużytych nie powinna być ściganiem aformii; powinniśmy myśleć o wypracowaniu nowych czynników ładu; rozbijając stare prawa, powinniśmy je zastąpić nowymi, przez as projektowanymi, sprawdzanymi i dobrowolnie przyjmowanymi.”

Tadeusz Peiper (1891–1969) polski poeta, krytyk literacki, teoretyk poezji

Nowe usta (1925)
Źródło: s. 348

O myślach, O myśleniu

„Moja ojczyzna, Dania, jest krajem prawdziwej poezji.”

Hans Christian Andersen (1805–1875) duński pisarz i poeta

Źródło: z pamiętnika Andersena

O ojczyźnie

„Poezja Herberta odpowiada mojemu osobistemu poglądowi na świat. W szerszej perspektywie ujmuje najistotniejsze sprawy naszej rzeczywistości. Zachwyca mnie w niej brak agresywności, tolerancja wobec różnych sposobów rozumienia świata.”

Zbigniew Zapasiewicz (1934–2009) polski aktor

Źródło: „Teatr” 1987, nr 1

O świecie, O rzeczywostości

„Ludzie czytają między wierszami, bo nie lubią poezji.”

Jacek Wejroch (1929)

O ludziach, O czytaniu

„Faszyzm był dla nas przede wszystkim poezją – poezją XX stulecia (tak samo jak komunizm). Jestem głęboko przekonany, że ta poezja nie może umrzeć.”

Robert Brasillach (1909–1945)

Źródło: Jacek Bartyzel, Robert Brasillach, legitymizm.org http://www.legitymizm.org/ebp-robert-brasilach

„(…) do głębszych prawd można dojść w sztuce głównie przez poezję albo przez pewną deformację.”

Willem Dafoe (1955) aktor amerykański

Źródło: Barbara Hollender, Żyję chwilą, „Rzeczpospolita”, 24 maja 2003 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/zyjech.htm

„Poezja jest drugą twarzą duszy.”

Odisseas Elitis (1911–1996) poeta grecki, noblista

O duszy

„Nie wiem, co to poezja,
jest w niej coś z laski Mojżesza:
strumień dobędzie ze skały,
umie zabijać i wskrzeszać.”

Władysław Broniewski (1897–1962) polski poeta

„Pisanie wierszy pozwala dotknąć żywego języka, zbadać jego granice, docenić wartość samego słowa i metafory pozbawionych pobocznych wzmocnień. Ważnym powodem uprawiania poezji jest i to, że pewnych nastrojów i stanów po prostu nie da się wypowiedzieć inaczej. Tylko przez wiersz.”

Ryszard Kapuściński (1932–2007) polski reportażysta, dziennikarz, pisarz i publicysta

Z mediów
Źródło: „Gazeta Wyborcza”, 20 lutego 2006

„Poezję rozbieram z błękitnych, złocistych szatZrywam z niej wszelakie ozdobyUbieram ją w zwykłe zgrzebne odzienieI mówię po prostu – nie chce mi się żyć”

Julian Kawalec (1916–2014) polski prozaik, publicysta i poeta

Źródło: Niesłyszalny krzyk

„(…) dosłowność interpretacji znaku językowego prowadzi w języku literatury (zwłaszcza poezji) do wnioskowania ze struktury znaku o strukturze desygnatu.”

Krystyna Pisarkowa (1932–2010) polska językoznawczyni, polonistka

Źródło: Walery Pisarek, Wstęp do nauki o komunikowaniu, Warszawa 2008, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, s. 67.

O literaturze, O nauce

„Poezja skradnie mi moją śmierć.”

René Char (1907–1988)

O śmierci

„Nie używam słowa kariera, zwłaszcza w połączeniu z poezją. Do kariery trzeba mieć osobny talent.”

Marta Klubowicz (1963) aktorka polska

Źródło: „Rzeczpospolita”, 2 września 2005 https://web.archive.org/web/20110821015249/http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/stwarzamw.htm

„Rzeczywistość przedmiotowa i podmiotowa doznaje w zdaniu poetyckim gruntownego przekształcenia i im głębiej sięga to przekształcenie, tym bliżej jesteśmy piękna zdania; nic nie jest bardziej obce poezji niż nazywanie rzeczy po imieniu; im dalej od imienia, tym dalej od prozy, tym bliżej poezji. I to jest jedyne uzasadnione rozróżnienie między obiema dziedzinami literatury: proza nazywa, poezja pseudonimuje. (…) Rozwój poezji polega na tym, że słowny ekwiwalent oddala się coraz bardziej od imienia rzeczy.”

Tadeusz Peiper (1891–1969) polski poeta, krytyk literacki, teoretyk poezji

Nowe usta (1925)
Źródło: s. 341 (podkreślenia Peipera)

O literaturze, O rzeczywostości

„Widzieć jasno to zarazem poezja, proroctwo i religia.”

John Ruskin (1819–1900) angielski krytyk i teoretyk sztuki

To see clearly is poetry, prophecy, and religion – all in one. (ang.)
Współcześni malarze

O religii

„Najwyraźniejszą i wyłączną naturą człowieka w ogólności, jest sztuka. Imaginacja czucie i dowcip są warunkami, sztuka dopiero jest istotą poezji.”

Kazimierz Brodziński (1791–1835) polski poeta, historyk, krytyk literacki, tłumacz i publicysta

O krytyce
Źródło: s. 52.

O sztuce, O naturze

„Obrońca każdej idei wzniosłej, mającej dobro społeczne na celu, Wiktor Hugo gorąco i odważnie przemawiał za równouprawnieniem kobiet, uznając równouprawnienie to za jedno z głównych zadań naszego wieku. Nie tylko w poezjach jego spotykamy liczne ustępy, w których z siłą głębokiego przekonania odzywa się w tym duchu, lecz zasady swoje stwierdził czynem, przyjmując honorową prezydenturę Ligi Obrony Praw Kobiety i występując wielokrotnie w obronie tej kwestii.”

Wiktor Hugo (1802–1885) francuski pisarz i polityk

Źródło: Paulina Kuczalska-Reinschmit, Wiktor Hugo o kobietach, „Świt” 1885, t. II, nr 25 (65).

O kobietach, O sile, O wieku

„Tworzymy wieloznaczne obrazy nie dlatego, że ignorujemy rzeczywistość, ale właśnie przez wzgląd na nią. Wieloznaczne słowo lepiej oddaje naszą kondycję poznawczą i twórczą. Z drugiej strony poezja nie powinna rozpuszczać się w pojęciach ogólnych. Abstrakcyjne opisy nie mówią już nic i w sensie literackim zwykle okazują się jałowe.”

Marcin Orliński (1980)

Robert Rutkowski, Jeszcze zdarzają się wiersze: „W podróży do Essen” Marcina Orlińskiego http://szafa.kwartalnik.eu/41/htm/wywiad/rutkowski.html, w: „Szafa kwartalnik literacko-artystyczny”, 2011, nr 41.

O rzeczywostości, Obraz, Sens

„Pod poszewką poezji zawsze tkwi ból.”

Anna Janko (1957) polska poetka, pisarka, felietonistka, krytyk literacki

Dziewczyna z zapałkami

O bólu

„Kiedy myślę o poezji, to jest tak, jakbym stała twarzą w twarz z tym, co jest nienazwane. Dla mnie poezja jest próbą oswojenia tego, co jawi mi się jako ostateczne. Ja próbuję to nazwać – dla siebie.”

Marzanna Bogumiła Kielar (1963)

Źródło: Marzanna Bogumiła Kielar, culture.pl, 2001 http://culture.pl/pl/tworca/marzanna-bogumila-kielar

O myślach, O myśleniu

„Najwyższą sztuką jest poezja cierpienia.”

Maria Grossek-Korycka (1864–1926) polska poetka, tłumaczka i publicystka.

O cierpieniu

„W literaturze l’art pour l’art pisarz ma po raz pierwszy do czynienia z językiem w taki sposób, w jaki kupujący ma do czynienia z towarem na wolnym rynku. Klient utracił kontakt z procesem produkcji towarowej w wyjątkowym stopniu. Twórcy literatury l’art pour l’art należą do ostatnich, o których dałoby się powiedzieć, iż wywodzą się z „ludu”. Żaden problem nie jest dla nich tak palący, by mógł określić kształt ich słów. Raczej są skazani na dobieranie słów. Toteż „wyszukane słowo” wnet zostało wpisane na sztandary poezji.”

Walter Benjamin (1892–1940) niemiecki filozof, teoretyki kultury, tłumacz, krytyk literacki i eseista

Paryż II Cesarstwa według Baudelaire’a
Źródło: Anioł historii…, op. cit., s. 336.

O ludziach, O aniołach, O historii, O literaturze

„Jestem wędrującym zielnikiem
Mieszkam w poezji jak majowy bez
W Gorcach pod śrybelnym miesiączkiem”

Jan Fudala (1951–2008)

Źródło: Mój dom, s. 99

O domu

„Poezja jest dziedziną, w której język najpiękniej wyraża się we własnym milczeniu. Poezja jest językiem ciszy.”

John O'Donohue (1956–2008)

Anam Cara. Duchowa mądrość celtyckiego świata

„Poezja zawsze nam wróży, jeśli tylko jest w niej
choć szczypta prawdy o życiu i o człowieku.”

Anna Kamieńska (1920–1986)

„Moja poezja nikogo nie wzruszy,
ani nie wyrwie z odrętwienia.
Nie spowoduje zamieszania.
Będzie niemym echem snu. To takie
coraz częstsze. Gładka normalność.
Patrzenie w letargu przez szybę.
Promienie, wybranki losu podtrzymują
koloryt kwiatów. One też topnieją
w suchość.”

Igor Kantorowski (1956) polski poeta i publicysta

Źródło: Pomału

O losie

„Niestety, inwigilacji władzy podlega Białoruski Związek Pisarzy, w którym są wyłącznie literaci lojalni. Trzeba pamiętać, że cenzurze podlegają na Białorusi wszystkie państwowe wydawnictwa i czasopisma, tylko w podziemnym nurcie poezja ma szansę na niezależność.”

Juryj Humianiuk (1969–2013) białoruski poeta, prozaik i dziennikarz

o sytuacji literatury na Białorusi, 25 listopada 2008. Źródło: Maciej Jung, Rozmowa z Jurym Humianiukiem i Vitalem Voranauem http://zeszytypoetyckie.pl/krytyka/223-z-jurym-humianiukiem-i-vitalem-voranauem-rozmawia-maciej-jung, „Zeszyty Poetyckie”

O literaturze

„Ciarki mnie przechodzą, gdy słyszę termin „poezja zaangażowana”. Zaangażowana „w co” lub zaangażowana „przez kogo”? Sama zajmuję się powątpiewaniem, nie angażowaniem się, gdyż wszystko to, co wpojono mi jako wartość, okazało się jakimś ogromnym nieporozumieniem.”

Kamila Pawluś (1979) poetka i tłumaczka polska

Źródło: Maciej Woźniak, Kandydka idzie do miasta http://www.artpapier.com/index.php?page=artykul&wydanie=168&artykul=3577, ArtPapier nr 1 (217), 1 stycznia 2013

„To bardziej sieć zyskała na pojawieniu się w niej poezji, bo poezja oczywiście poradziłaby sobie bez internetu…”

Magdalena Gałkowska (1975) polska poetka

Źródło: Nie ma cię w sieci – nie istniejesz http://salonliteracki.pl/portal/publicystyka/5-swiata-widzenie/435-nie-ma-cie-w-sieci-nie-istniejesz, Salon Literacki, 3 czerwca 2012

„W listach Wyspiańskiego zobaczyłam, że te granice [między poezją a mową potoczną] są, po pierwsze, całkowicie nieostre, a po drugie, że w sposób zaskakujący to, co zwyczajne, to, co anegdotyczne, czy to, co odnosi się do sfery codziennego otoczenia, może być ujęte w formę poetycką, a poezja kreująca jakiś niezwykły, odrealniony świat kryje się w tych tekstach prozatorskich, w tym pozornie potocznym dialogu z drugim człowiekiem, jakim jest każdy list. I to był kolejny punkt, który zmieniał mój sposób spojrzenia na tego pisarza.”

Ewa Miodońska-Brookes (1939)

Źródło: Anna Czabanowska-Wróbel, NIEPRZERWANY DIALOG. O Wyspiańskim i tajemnicach jego twórczości, „Alma Mater”, nr specjalny, 2007, s. 17.

O tajemnicy, O świecie

„Znana jest nam japońska poezja haiku, za pomocą której w dwóch wersach możemy zawrzeć bardzo mocną, symboliczną treść. Jest ona wieloznaczna, a zarazem pokazuje skomplikowane meandry naszej cywilizacji. Moje tytuły często w humorystyczny, zagadkowy sposób, mają za zadanie demistyfikować pewne treści i chaos występujące w naszej kulturze i cywilizacji, które staram się uporządkować. Wszystkie te elementy zawsze chcę zawrzeć w jednym zdaniu, które często budowane wprost, ma duży procent groteskowego humoru.”

Krzysztof Skarbek (1958) malarz polski

Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_skarbek_krzysztof

O pomocy

„Walka o życie nie jest walką.
Nie jest bitwą.
Nie jest wiedzą.
Nie jest poezją.
Nie jest nienawiścią.
Nie jest pijaństwem.
Nie jest tym, co myślicie.”

Piotr Müldner-Nieckowski (1946)

Źródło: Opaska gazowa. Poemat dyżurny (1971)

O życiu, O myślach, O walce, O myśleniu

„Zatem, by stać się człowiekiem dojrzałym, trzeba maksymalnie wchłonąć w siebie zasadnicze momenty kultury – samo poznanie i jej rezultaty. Dokonuje się to w normalnym biegu życia, w szkole i jej różnych szczeblach, oraz podczas osobistej pracy intelektualnej. Szczególnie zaś doniosłym w wychowaniu patriotycznym jest zapoznanie się z twórczością kulturalną narodu – poezją, literaturą, muzyką, architekturą, malarstwem, gdyż te dziedziny świadczą o wielkości narodowego ducha, trwającego przez pokolenia. Twórczość artystyczna jest bowiem jakby „wypowiedzeniem się” człowieka w swych dziełach, których poznanie jest „wziernikiem” w głębię ludzkiej psychiki i „duszą narodu”; zarazem służy modelowaniu własnej psychiki na wzór tego, co piękne i wzniosłe.”

Mieczysław Albert Krąpiec (1921–2008) filozof polski, duchowny katolicki

w artykule z 2003. Źródło: Niepodległość - dar i zobowiązanie, naszdziennik.pl, 13 listopada 2008 http://www.naszdziennik.pl/index.php?dat=20081113&typ=my&id=my22.txt

O duszy, O literaturze, O malarstwie

„Jak określić granice amatorszczyzny w poezji? Jestem przekonany o większej czystości i bezinteresowności owych „amatorów”, o ich nieposzlakowanym rodowodzie lirycznym. Nigdy o tych ludziach nie usłyszymy – ale spełniają się w tym, co robią, żmudnie budując świat, odnajdując język. To nie znaczy, że nie ma brudu. Znam przypadki niebywałego pieniactwa, kunktatorstwa i wzajemnego wygryzania się miejscowych Mickiewiczów i Herbertów. Kryzys, kasy mało do podziału, a tu w miasteczku trzy kluby poetyckie funkcjonują. I trwa wojna podjazdowa, w której słowa „amatorzy” i „grafomani” odgrywają rolę groźnego narzędzia.”

Karol Maliszewski (1960) polski poeta, prozaik, krytyk literacki

Źródło: Aldona Kopkiewicz, Ekskursje: ostatnio cudownie czułem się w Kaliszu http://www.dwutygodnik.com/artykul/4678-ekskursje-ostatnio-cudownie-czulem-sie-w-kaliszu.html, Dwutygodnik.com nr 113/2013.

O wojnie, O świecie

„Moja poezja jest lub powinna być użyteczna dla innych, ponieważ zdaje sprawę z walki, której sami nieuchronnie doświadczyli.”

Dylan Thomas (1914–1953) walijski poeta i pisarz

My poetry is, or should be, useful to others for its individual recording of that same struggle with which they are necessarily acquainted. (ang.)
odpowiadając na pytanie czy stara się, aby jego poezja była użyteczna dla niego lub innych.
Źródło: „New Verse” nr 11, październik 1934, za: Quite Early One Morning, New Directions, Nowy Jork 1954, s. 119.

O walce

„Ruch, który dzisiaj tworzymy, który nie jest partią, lecz właśnie ruchem i który możemy nazwać anty-partią, nie jest ani prawicowy, ani lewicowy. Dlatego, że w gruncie rzeczy prawica jest dążeniem do zachowania organizacji ekonomicznej, chociaż jest niesprawiedliwa, a lewica jest w istocie pragnieniem zniszczenia organizacji ekonomicznej, chociaż zniszczenie jej pociągnie za sobą zniszczenie wielu rzeczy dobrych. Następnie ozdabia się to, zarówno u jednych, jak i drugich, całym szeregiem względów duchowych. Wszyscy, którzy słuchają nas z dobrą wiarą wiedzą, że wszystkie te względy duchowe mieszczą się w naszym ruchu, lecz nasz ruch w żadnym wypadku nie zwiąże swoich losów z interesami jakiejś grupy lub klasy, które kryją się pod powierzchownym podziałem na prawicę i lewicę.
Wierzę, że sztandar został dziś wzniesiony. Będziemy bronić go radośnie, poetycznie. Ponieważ są tacy, którzy wobec marszu rewolucji myślą, że aby zjednać poparcie należy przedstawić rozwiązania ostrożne; myślą, że powinno się przemilczać w propagandzie wszystko to, co mogłoby wzbudzać emocje łub wskazywać postawę energiczną i skrajną. Co za błąd! Narodów nikt nigdy bardziej nie poruszył, niż poeci i biada temu, kto nie potrafi wznieść poezji, która niszczy, poezji, która niesie obietnicę!
W owym ruchu poetyckim wznosimy nasze płomienne pragnienie Hiszpanii, składamy siebie w ofierze, przyjmujemy wszelkie wyrzeczenia, i nasze będzie zwycięstwo, którego nie uzyskamy w zbliżających się wyborach. W tych wyborach głosowanie wydaje się mniejszym złem. Lecz nie powstanie stąd nasza Hiszpania, ani nie będzie tam naszego ducha. Tam jest atmosfera mętna, już wyczerpana, jak w tawernie pod koniec pijackiej nocy. Nie tam jest nasze miejsce. Nie zamierzamy iść spierać się o zwyczajowe niesmaczne resztki brudnego bankietu. Nasze miejsce jest na zewnątrz, nawet jeśli, być może, przejdziemy mimochodem przez tamto. Nasze miejsce jest na wolnym powietrzu, pod czystym nocnym niebem, z bronią w ręku i na wysokości, w gwiazdach. Niech inni zajmują się nadal swoimi ucztami. My, na zewnątrz, w napiętej czujności, żarliwej i niezawodnej, już przeczuwamy brzask w radości naszych dusz.”

José Antonio Primo de Rivera (1903–1936) polityk hiszpański, ideolog narodowego syndykalizmu

29 października 1933 w Teatrze Comedia w Madrycie na kongresie założycielskim Falangi Hiszpańskiej. Źródło: Wojciech Trojanowski, Jose Antonio Primo de Rivera – Presente! http://www.nacjonalista.pl/2010/11/19/jose-antonio-primo-de-rivera-presente/

O losie, O wierze, O zachowaniu, O błędach

„Nie jest zadaniem poezji lirycznej, ani w ogóle poezji, konsekwentne rozwijanie jakiejś myśli we wszystkich kierunkach, wyczerpywanie wszystkich jej zastosowań; do niej należy tylko budzenie uczuć i myśli, rzucanie ziarna w duszę słuchacza, ziarna, które tam potem samo będzie kiełkować i rozwijać się, i im więcej własnych soków dusza słuchacza użyczy temu rozwojowi, tym większą radość sprawiać mu będzie zbudzona w nim myśl lub uczucie.”

Józef Tretiak (1841–1923) polski historyk literatury, krytyk

Źródło: Adam Asnyk jako wyraz swojej epoki, Krakowska Spół. Wyd., Kraków 1922, s. 36.

O emocjach, O duszy, O myślach, O myśleniu