Cytaty na temat obywatel
strona 2

„Jak rozwiązać zagadnienie żydowskie w Polsce? (…) Najbardziej radykalną odpowiedzią może się wydać odpowiedź syjonistyczna: niechaj Żydzi wyemigrują do Palestyny i tam stworzą żydowskie państwo. Gdy przed 40 laty syjoniści wysunęli to hasło, socjaliści żydowscy natychmiast zrozumieli reakcyjną treść tego postulatu. Sprowadzał się do uznania, że Żydzi są gośćmi w krajach, gdzie zamieszkują, że nie powinni i nie mogą czuć się tam pełnoprawnymi obywatelami i że potencjalnie są już dziś obywatelami… Palestyny. A właśnie takie stanowisko odpowiadało najbardziej antysemitom. I nie jest przypadkiem, że kulturalni antysemici w Polsce, np. książę Radziwiłł i hrabia Rostworowski, podjęli ostatnio ten postulat syjonistyczny w Senacie, rzekomo w zgodzie z interesami ludności żydowskiej, sformułowanymi przez syjonistów.”

Wiktor Alter (1890–1943) polsko-żydowski działacz socjalistyczny

Źródło: O antysemityzmie, „Myśl Socjalistyczna” nr 12–13, Warszawa 1936 http://lewicowo.pl/o-antysemityzmie/.

O myślach, O lecie, O myśleniu

„W związku z tym, że agresja Izraela na kraje arabskie spotkała się z aplauzem w syjonistycznych środowiskach Żydów – obywateli polskich, którzy nawet z tej okazji urządzali libacje, pragnę oświadczyć, co następuje: nie czyniliśmy i nie czynimy przeszkód obywatelom polskim narodowości żydowskiej w przeniesieniu się do Izraela, jeżeli tego pragnęli. Stoimy na stanowisku, że każdy obywatel Polski powinien mieć tylko jedną ojczyznę – Polskę Ludową. Podziela to olbrzymia większość obywateli polskich narodowości żydowskiej i służy wiernie naszemu krajowi. Władze państwowe traktują jednakowo wszystkich obywateli Polski Ludowej bez względu na ich narodowość. Każdy obywatel naszego kraju korzysta z równych praw i obowiązków i na każdym ciążą jednakowe obywatelskie obowiązki wobec Polski Ludowej. Ale nie chcemy, aby w naszym kraju powstała piąta kolumna. Nie możemy pozostać obojętni wobec ludzi, którzy w obliczu zagrożenia pokoju światowego, a więc również bezpieczeństwa Polski i pokojowej pracy naszego narodu polskiego, opowiadają się za agresorem, za burzycielami pokoju i za imperializmem.”

Władysław Gomułka (1905–1982) polski polityk komunistyczny, I sekretarz KC PZPR

przemówienie podczas kongresu Związków Zawodowych w dniu 19 czerwca 1967. Źródło: Grzegorz Berendt, Od czerwca 67 do marca 68, rp.pl http://www.rp.pl/artykul/10,894413-Od-czerwca--67-do-marca--68.html, 19 czerwca 2013.

O ludziach, O pokoju, O ojczyźnie

„Okazało się, że mieszkańcy biednych i rozwijających się krajów najbardziej boją się niepokojów społecznych (w czołówce znalazły się Brazylia, Malezja i Filipiny), a obywatele bogatszych państw odczuwają w większym stopniu strach przed turbulencjami gospodarczymi, które mogłyby pozbawić ich komfortu, do jakiego przywykli.”

Jean-Marc Léger (1961)

Źródło: Paweł Szaniawski, Widmo kryzysu krąży nad Europą, „Newsweek Polska” nr 15, 8–14 kwietnia 2013, s. 4.

O strachu

„Esej Jana Błońskiego z 1987 roku o biednych Polakach patrzących na płonące warszawskie getto i zastanawiających się, czy aby Hitler wykona swoją robotę porządnie, żeby móc rzucić się na to pożydowskie mienie, był dla mojego pokolenia jakoś tam fundamentalny. Zwłaszcza dyskusja, a właściwie furia, którą wywołał po prawej i po lewej stronie. Chociaż pamiętam, że myślałem wtedy w kategoriach: no dobra, jacy okropni byli szmalcownicy, którzy bardziej kojarzyli mi się z cwaniakami z bazaru Różyckiego niż z zacnymi obywatelami z Żoliborza. Za głowę złapałem się, kiedy przeczytałem teksty Grossa i Bikont, obejrzałem parę filmów. Uświadomiłem sobie, że to nie jacyś „oni” pozbyli się „ich”, żeby zagarnąć „jakieś coś czyjeś”, tylko że „myśmy wszystko zapomnieli.””

Tadeusz Słobodzianek (1955) polski dramaturg, reżyser, krytyk teatralny

I z tego wzięła się próba własnej opowieści o Polsce i o pamięci. Źródło: „Przekrój”, 24 grudnia 2010 http://www.teatry.art.pl/n/czytaj/26199

O myślach, O czytaniu, O myśleniu

„Tak, nasz klub zagłosował za zmianą ustawy o Trybunale Konstytucyjnym, ponieważ ta ustawa została zmieniona w sposób skandaliczny w czerwcu tego roku, po przegranej w wyborach prezydenckich Bronisława Komorowskiego. Platforma Obywatelska bezprawnie postanowiła wymienić sędziów przed zakończeniem kadencji (żadna partia wcześniej się nie odważyła na to), ale postanowiono wówczas także, że środowiska prawnicze czy ośrodki akademickie nie będą uczestniczyły w wyznaczaniu sędziów, co jest już kompletnym upolitycznieniem Trybunału. Intencje koalicji PO-PSL stały się wówczas jasne.
Co więcej, jeśli przyjrzeć się sylwetkom osób wyznaczonych przez PO, PSL i SLD i temu, że stanowią większość w Trybunale Konstytucyjnym, to oczywiście budzi to obawy, co do przebiegu procesu legislacji w przyszłości. Pożądane zmiany w Polsce, jakich oczekują obywatele, mogą być przez Trybunał blokowane. Dotychczas Trybunał Konstytucyjny, określany czasami jako trzecia izba parlamentu, przyjmował postawę służalczą wobec rządzących, właśnie kosztem obywateli i kosztem demokracji, o którą teraz obawiają się co poniektórzy.
Należy zadać sobie jednak pytanie, gdzie byli „obrońcy demokracji”, kiedy orzekano w sprawie OFE? Kiedy podwyższano wiek emerytalny, a więc bezpodstawnie odbierano obywatelom ich prawa nabyte? Jaka była ich postawa, kiedy Trybunał orzekał w sprawie lustracji czy reformy rolnej? Wówczas „obrońcy demokracji” siedzieli cicho, bo tak było im wygodnie. Dzisiaj zakładają Komitet Obrony Demokracji, a sami nie mogą się pogodzić z demokratycznym wyborem Polaków w tegorocznych wyborach.”

Elżbieta Borowska (1988) polski polityk

Źródło: Poseł Elżbieta Borowska komentuje burzę o Trybunał Konstytucyjny http://terazgorlice.pl/2015/11/22/posel-elzbieta-borowska-komentuje-burze-o-trybunal-konstytucyjny/, terazgorlice.pl, 22 listopada 2015

O ustawie, O demokracji, O zmianach, O wieku

„Wszyscy obywatele są równi wobec prawa. Nie ma takich stanowisk, które dawałyby immunitet dyplomatyczny nieodpowiedzialności.”

Lech Kaczyński (1949–2010) polski polityk, prezydent Polski

Źródło: PAP, 17 grudnia 2000

„W zamiłowaniu do szkoleń nie jesteśmy wyjątkiem. W całej Europie chętnie organizuje się szkolenia dla obywateli krajów niedemokratycznych, najlepiej w kraju, który je finansuje – dzięki temu pieniądze przeznaczone na pomoc zagraniczną zostają na miejscu. W ten sposób białoruscy dziennikarze są chyba najlepiej wyszkoleni w Europie.”

Agnieszka Romaszewska-Guzy (1962) polska dziennikarka

Źródło: Biełsat. Po co robimy tę telewizję?, „Newsweek”, 1 października 2011 http://polska.newsweek.pl/bielsat--po-co-robimy-te-telewizje,82532,2,1.html

O pieniądzach, O pomocy

„Państwo faszystowskie nie jest już agnostycznym państwem starego liberalizmu. Jego etyka bierze się z duchowości, a osobowość z samoświadomości. To system, który jest wolą. (…) Państwo jest emanacją woli narodu podniesioną do potęgi i jego intelektem. Niczego nie ignoruje i angażuje się w każde działanie prowadzone w interesie obywateli – co jest także w jego interesie – zarówno ekonomicznym, jak i moralnym.”

Giovanni Gentile (1875–1944)

wykład w Instytucie Kultury Faszystowskiej w 1925.
Źródło: Faszyzm jako totalna koncepcja życia, przeł. Tomasz Krzyżanowski, w: Wielkie mowy historii, t. 2, wyd. Polityka Spółdzielnia Pracy, Warszawa 2006

O historii, O osobowości

„Bycie Czarną w Ameryce, a nawet nazywanie się Afro-Amerykanką to akt polityczny, ponieważ przez długi czas Czarnych nie uważano tutaj za pełnoprawnych obywateli, a nawet za ludzi.”

Kara Walker (1969)

Źródło: Katarzyna Bojarska, Wszystko jest czarną dziewczyną rozmowa z Karą Walker, dwutygodnik.com http://www.dwutygodnik.com/artykul/2817-wszystko-jest-czarna-dziewczyna.html

O ludziach, O karze, O czasie

„Jako obywatel mam prawo oczekiwać dyskusji, w której władza mnie przekona, że w polskiej energetyce jądrowej nie będzie tak, jak w polskim lotnictwie wojskowym. Nie chciałbym, gdy dojdzie do katastrofy słyszeć od odpowiedzialnego ministra, że „energetykom zabrakło szczęścia”. Ktoś może to nazwać panikowaniem, dla mnie to minimum zdrowego rozsądku.”

Edwin Bendyk (1965) polski publicysta

Źródło: Atom poza kontrolą, krytykapolityczna. pl, 15 września 2011 http://www.krytykapolityczna.pl/Opinie/BendykAtompozakontrola/menuid-1.html

„Antyczni Grecy zrozumieli lepiej niż nasi współcześni politycy rozróżnienie między pracą w sensie labour a pracą w sensie work, a także pomiędzy zabawą (play) a wypoczynkiem (leisure) lub tym, co zwali schole. Ci, którzy wykonywali jakąś pracę najemną, nie byli obywatelami. Obywatele nie pracowali, oni pozwalali sobie na praxis – wraz z rodziną i przyjaciółmi oddawali się zajęciom wewnątrz domu i wokół niego. Była to działalność „reprodukcyjna”, zajęcia wykonywane dla siebie, dla wzmocnienia osobistych relacji lub po to, by włączyć się w życie publiczne społeczności. Ich społeczeństwo wedle naszych standardów było niesprawiedliwe, zwłaszcza pod względem traktowania kobiet, lecz już wtedy zrozumieli oni, dlaczego niedorzeczne jest ocenianie wszystkiego w kategoriach pracy najemnej.”

Guy Standing (1948)

Prekariat. Nowa niebezpieczna klasa
Źródło: s. 54.

O życiu, O kobietach, O rodzinie, O domu

„Patriotyczny… Nie sądzę, że jestem patriotą w dosłownym tego słowa znaczeniu. Myślę, że patriotyzm jest problematycznym terminem, ponieważ sugeruje nacjonalistyczną dumę i lojalność wobec państwu, rządowi albo instytucji. Lubimy używać mowy ojczystej patriotyzmu w USA, albo takich wyrażeń jak wolność, demokracja, kapitalizm itp. Uważam, że nie czuję się zobowiązany do tych idei i myślę, że to niebezpieczne być lojalnym wobec państwa. Jako dziecko, pamiętam, że lojalność była wymagana do ślubowania wierności fladze Stanów Zjednoczonych Ameryki. Myślę, że to swego rodzaju problem, ponieważ Stany Zjednoczone są krajem imigracji… wielu ludzi przyjeżdża tutaj, a ich lojalność wykracza daleko poza obecny rząd, gdyż sięgają wielu innych pokoleń krajów, kultur, historii i ludzie codziennie trzymają to w sobie i wydaje mi się, że jest to absurdalne, żeby pytać obywateli o ślubowanie wierności rządowi. Uważam, że mój muzyczny projekt, nie powinien w istocie być mylony z patriotyzmem i nacjonalizmem.”

Sufjan Stevens (1975)

Źródło: audio wywiad http://www.divshare.com/download/10374874-53a

O dzieciach, O ludziach, O demokracji, O historii

„To dobrze, że w polityce pojawił się tak oryginalny człowiek. Palikot jest obywatelem RP i ma prawo oceniać prezydenta.”

Kazimierz Kutz (1929–2018) polski reżyser filmowy, teatralny i telewizyjny; działacz polityczny i senator RP

o Januszu Palikocie Źródło: onet.pl http://wiadomosci.wp.pl/kat,1342,title,Prezydent-nie-jest-swieta-krowa-z-urzedu,wid,10198117,wiadomosc.html, 28 lipca 2008

„Wyliczając przyczyny „upadku Polski” pisze się o anarchii wewnętrznej, o zaborczości sąsiadów, lecz z reguły zapomina się o kontrreformacji. Dzieje się tak dlatego oczywiście, że niemal wszyscy z uporem mówią o „upadku Polski” tylko, podczas gdy klęska spotkała Rzeczpospolitą, organizm wieloplemienny i wielowyznaniowy. Za Stefana I krajowi prawosławni stali wiernie przy królu krakowskim. Przy koronacji Katarzyny II asystował białoruski hierarcha cerkiewny, Jerzy Konisski, będący formalnie obywatelem Rzeczypospolitej, lecz duchowo poddanym Kremla. Nie sposób, niestety, nazywać go zdrajcą.”

Paweł Jasienica książka Rzeczpospolita Obojga Narodów

Rzeczpospolita Obojga Narodów, Dzieje agonii, Część III
Źródło: s. 262–263.

O zapominaniu

„Socjaliści odrzucają wszelką dyktaturę, także dyktaturę proletariatu, która w praktyce przybiera postać dyktatury partii komunistycznej, w dalszym etapie – dyktatury Komitetu Centralnego tej partii, a nawet Pierwszego Sekretarza tej partii, jak to było w okresie rządów Stalina w Związku Sowieckim. Socjaliści odrzucają również ustrój „radziecki”, z którego pozostała tylko nazwa, osłaniająca rządy biurokracji i „aparatczyków” sprawującej władzę monopartii. Socjaliści stoją na stanowisku demokracji politycznej, z równymi prawami dla wszystkich stronnictw politycznych i dla wszystkich obywateli, także dla przeciwników socjalizmu.”

Adam Ciołkosz (1902–1978) polski działacz socjalistyczny, instruktor harcerski

Źródło: Socjalizm – ale jaki?, „Orzeł Biały”, Nr 140, kwiecień 1976 http://lewicowo.pl/socjalizm-%E2%80%93-ale-jaki/.

O demokracji

„Gdy Chiny najechały Tybet w 1949 r., obiecywały wprowadzić „socjalistyczny raj”. Obecnie Tybetańczycy są traktowani jako obywatele drugiej kategorii. Kiedy Tybetańczycy gromadzą się pokojowo, aby domagać się swoich praw zapisanych w chińskiej Konstytucji, spotykają ich aresztowania, strzela się do nich i zabija, jak to miało miejsce w przypadku pokojowych protestów 23 i 24 stycznia, kiedy Chińczycy świętowali nowy rok. Kadry Partii Komunistycznej w TRA zostały zobowiązane do przygotowania się na „wojnę” z tybetańskimi demonstrantami.”

Lobsang Sangay (1968)

oświadczenie z okazji 53. rocznicy powstania tybetańskiego, 10 marca 2012.

„Niedługo przed zakończeniem mityngu wyszedł na estradę politruk i opowiadał nam bardzo wzruszająco o prawach i obowiązkach obywateli sowieckich. Długo porównywał je z prawami obywateli państw kapitalistycznych. I zrozumieliśmy, że tam są nie prawa obywateli, lecz całkowite bezprawie, terror i wyzysk. Tylko my, szczęśliwi obywatele Związku Radzieckiego, cieszymy się swobodą, o jakiej nawet pojęcia nie mają obywatele państw burżuazyjnych.”

Sergiusz Piasecki książka Zapiski oficera Armii Czerwonej

Zapiski oficera Armii Czerwonej
Źródło: op. cit., s. 69.

„Nie ma jednego uczestnika polityki, tylko bardzo wiele jej podmiotów. Jeżeli któregoś z nich brakuje, np. obywateli i ich inicjatyw, to polityka się degeneruje. Jeśli ludzie są zredukowani do użytkowników kartki wyborczej lub pasywnych oglądaczy teatru politycznego, to polityka karleje.”

Jerzy Hausner (1949) polski polityk i ekonomista

Źródło: rozmowa Joanny Warszy i Artura Żmijewskiego, Egzekwowanie demokracji, „Krytyka Polityczna”, Nr 30/2012.

O ludziach, O demokracji

„Obywatele nigdy mnie nie zdradzą, a wy Polacy będziecie wyglądać nieładnie w oczach społeczności międzynarodowej.”

Alaksandr Łukaszenka (1954) białoruski polityk, prezydent

orędzie telewizyjne do narodu.
Źródło: „Wprost”, 25 kwietnia 2005

„Mądre rządy i państwa, szukając sposobów na stworzenie warunków wzrostu i prosperity, obserwują, wspierają i naśladują zachowanie swoich obywateli.”

Thomas Jefferson (1743–1826) 3. prezydent Stanów Zjednoczonych

O zachowaniu

„Czuję się obywatelem Europy.”

Matthias Habich (1940)

Źródło: „Rzeczpospolita”, 24 września 2005 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/jestemob.htm

„Moim zdaniem, kompozytor, tak jak poeta, rzeźbiarz i malarz, zobowiązany jest, służyć człowiekowi, ludziom. Musi upiększać ludzkie życie i bronić go. Musi być obywatelem przede wszystkim tak, aby jego sztuka świadomie gloryfikowała ludzkie życie i prowadziła człowieka ku promiennej przyszłości. Taki jest niezmienny kodeks sztuki, jak ja go widzę.”

Siergiej Prokofjew (1891–1953) rosyjski kompozytor i pianista

Źródło: Sergei Prokofiev, Music and Life, 1951, s. 137.

O życiu, O sztuce, O przyszłości

„Nasz kraj musi być przyjazny dla obywateli, a oni sami muszą mieszkać tam, gdzie chcą, a nie tam, gdzie ich się zmusza. Jak koniec z końcem ma związać rodzina, której dochód miesięczny wynosi 500, czy 400 zł?”

Andrzej Duda (1972) polski polityk, prezydent, prawnik

Źródło: Ostatnia konwencja prezydencka Andrzeja Dudy. Nasza relacja http://niezalezna.pl/67230-ostatnia-konwencja-prezydencka-andrzeja-dudy-nasza-relacja, Niezależna.pl, 20 maja 2015.

O rodzinie, O relacjach

„Ten pomysł zrujnuje reputację Indii. Zniszczy także Internet jako medium otwartości i demokracji. Będzie to także ogromnym utrudnieniem dla obywateli. Przybliża to Indie do państw nie – będących najlepszymi przykładami przestrzegania demokracji. Jakiekolwiek działania mające na celu rządową cenzurę Internetu powinny być zaniechane.”

Rajeev Chandrasekhar (1964)

o planach rządu związkowego, zakładających zaostrzenie kontroli Internetu. Źródło: Konrad Leszczyński, „The Anonymous” atakują Indie, polska-azja.pl, 18 maja 2012 http://www.polska-azja.pl/2012/05/18/%E2%80%9Eanonymous%E2%80%9D-atakuja-indie/

O demokracji

„Nie ma demokracji bez udziału obywateli. Tam, gdzie obywatele nie interesują się życiem publicznym, demokracja jest bardzo krucha.”

Jan Nowak-Jeziorański (1914–2005) polski dziennikarz, politolog, działacz społeczny, żołnierz AK

Źródło: Paweł Kocięba, Nie ma demokracji bez podziałów, „Dziennik Dolnośląski” nr 0, 31 sierpnia 1990.

O demokracji

„Monarchia to porządek, porządek to stabilne prawo, a stabilne prawo to – dobrobyt obywateli!”

Leszek Wierzchowski (1949) polski polityk, pisarz i poeta

Źródło: Berłem i Fraszką. Z Leszkiem Wierzchowskim rozmawia Paweł Sarna, Magazyn społeczno-kulturalny „Nowe Zagłębie” nr 8/10 http://www.nowezaglebie.pl/wywiady/56-wierzchowski.html

„Traktuję tę sprawę koncesji dla TV Trwam, i myślę że nie ja jeden, jako walkę o coś znacznie ważniejszego niż miejsce na multipleksie dla konkretnej stacji. Choć oczywiście jest bezpośredni impuls i symbol manipulacji, których się władza dopuszcza. Bez TV Trwam ciągle grozi nam powtórzenie się sytuacji z Marszu Niepodległości - a więc taki przypadek, gdy zupełnie co innego będzie działo się na ulicy, a coś zupełnie innego będą pokazywały telewizje. Wówczas, jeżeli nie będzie TV Trwam, przeciętny obywatel nie będzie miał możliwości zajrzeć na taki kanał, który będzie pokazywał prawdę. Myślę że taka jest jedna z podstawowych motywacji rządzących, którzy się tej - bardzo prowokacyjnej - akcji przeciwko TV Trwam dopuścili. Ta władza, jak wielokrotnie widzieliśmy, boi się ludzi zorganizowanych, więc ta sprawa jest do wygrania i każdy człowiek jest potrzebny, żeby przybliżyć zwycięstwo.”

Rafał A. Ziemkiewicz (1964) polski pisarz

Źródło: Ziemkiewicz dla wPolityce.pl: przyjdźcie na sobotni Marsz! - "w proteście przeciwko temu, co wyrabia się z naszymi mózgami", wpolityce.pl, 20 kwietnia 2012 http://wpolityce.pl/wydarzenia/27040-ziemkiewicz-dla-wpolitycepl-przyjdzcie-na-sobotni-marsz-w-protescie-przeciwko-temu-co-wyrabia-sie-z-naszymi-mozgami

O ludziach, O motywacji, O myślach, O zwycięstwie

„Polski dowódco z r. 1942 (…) Nie wolno Ci stanąć w poprzek naturalnych dążeń i tęsknot ludu polskiego, ani nawet zrezygnować z czynnego udziału w niedalekiej już wszechstronnej jego walce o lepszą przyszłość. Miejsce twoje na czele ludu! Musisz iść szlakiem najlepszych tradycji, wytyczonych przez żołnierzy kościuszkowskich, legionistów Dąbrowskiego, wiarusów epoki napoleońskiej i żołnierzy – obywateli z walk powstańczych i niepodległościowych.”

Stefan Rowecki (1895–1944) generał polski

Źródło: Stefan Rowecki w relacjach, Tomasz Szarota, redakcja naukowa, Instytut Wydawniczy Pax, Warszawa 1988, ISBN 8321109438, s. 24–25.

O ludziach, O relacjach, O przyszłości, O walce

„Niskie płace nie są jednak głównym czynnikiem wypychającym Apple’a czy inne „amerykańskie” korporacje za granicę. Części, które składają chińscy poddostawcy Apple’a, pochodzą z wielu miejsc na świecie, w których płace są równie wysokie, jak w USA, jeśli nie wyższe. Ponad jedna trzecia z tego, co płacicie za iPhone’a, trafia do Japonii, ponieważ to tam wykonywane są jego najbardziej zaawansowane podzespoły. 17 procent idzie do Niemiec, których producenci części precyzyjnych płacą pensje wyższe niż te, które przeciętnie otrzymują pracownicy amerykańscy, a to dlatego, że niemieccy pracownicy są wyżej wykwalifikowani. 13 procent przypada na Koreę Południową, gdzie średnia płaca nie jest dużo niższa od naszej. Pracownicy w Stanach Zjednoczonych otrzymują zaledwie 6 procent z tego, co zapłacicie za iPhone’a. Pieniądze te przypadają amerykańskim projektantom, prawnikom i finansistom, jak również kadrze menadżerskiej Apple’a.(…) O co tu chodzi? Mówiąc najprościej, Ameryka nie kształci wystarczającej ilości swych obywateli wystarczająco dobrze, aby skłonić osadzone tu firmy do wytwarzania większej części swej wartości dodanej na miejscu.”

Robert Reich (1946)

Źródło: Outsourcing to nie problem, krytykapolityczna.pl, 24 lipca 2012 http://www.krytykapolityczna.pl/Opinie/ReichOutsourcingtonieproblem/menuid-1.html

O pieniądzach, O problemach

„Pamięć zbiorowa nie jest sumą pamięci indywidualnych, jest raczej rezultatem pewnych dominujących schematów interpretacyjnych. Kiedy pod tym kątem patrzymy na pamięć Polaków, na obowiązujące narracje historyczne i białe plamy, to widać, że dominuje pamięć Generalnego Gubernatorstwa. A przecież na terenach wcielonych do Rzeszy pozostało mnóstwo Polaków. Około 3 milionów obywateli II Rzeczypospolitej podpisało Niemiecką Listę Narodowościową, tzw. volkslistę. Postępowali w zgodzie nie tylko z własnym interesem, chroniąc się przed prześladowaniami, ale także z zaleceniami państwa podziemnego i Kościoła katolickiego, nawołujących do ochrony polskiego stanu posiadania. Tymczasem u nas dominuje obraz „volksdeutscha-zdrajcy.””

Lech Nijakowski (1977)

Źródło: rozmowa Jakuba Majmurka, Zrzućmy całe zło na komunistów, krytykapolityczna.pl, 6 marca 2012 http://www.krytykapolityczna.pl/Wywiady/NijakowskiZrzucmycalezlonakomunistow/menuid-1.html

O złu, Obraz

„Warszawa będzie broniona do ostatniego tchu. Jeśli padnie, świadczyć to będzie, iż po ostatnim żołnierzu polskim przejechał czołg niemiecki. Obywatele stolicy winni od tej chwili poświęcić całą swą energię, by ułatwić zadanie walczącemu wojsku (…). Nikt nie powinien ruszać się z miejsca, gdzie go obrona stolicy zastanie. Opuszczenie Warszawy w takiej chwili będzie uważane za tchórzostwo.”

Wacław Lipiński (historyk) (1896–1949)

fragment przemowy radiowej Lipińskiego z 7 września 1939.

„Postrzegamy siebie jako budowniczych mostów. Wykluczanie kogokolwiek uważamy za błąd, zwłaszcza wykluczanie stron, aktorów sprawy. Każdego trzeba włączyć w poszukiwanie rozwiązania problemu, tak jak uważamy, że w kraju wszyscy obywatele powinni być włączeni w proces podejmowania decyzji.”

Micheline Calmy-Rey (1945) szwajcarska działaczka polityczna

Źródło: Marek Ostrowski, Rozmowa z prezydent Szwajcarii Pierwsza z siedmiorga, polityka.pl, 20 czerwca 2011 http://www.polityka.pl/swiat/rozmowy/1516792,2,rozmowa-z-prezydent-szwajcarii.read

O błędach, O poszukiwaniu, O decyzjach

„Nie jestem przekonany, czy zespół tych nierozwiązanych kwestii spornych – aborcja, związki homoseksualne, równość płci, in vitro, eutanazja itd., itd. – to rezerwuar idei zdolnych do mobilizacji obywateli. Polacy są bardziej konserwatywni i zakłamani, niż się wydaje.”

Aleksander Kwaśniewski (1954) polski polityk, przezydent Polski

Źródło: rozmowa Macieja Stasińskiego, wyborcza. pl, 7 sierpnia 2011 http://wyborcza.pl/1,97863,10070745,Duch_polski_nie_glosuje.html?as=1&startsz=x

„Nie odbieram prawa Stanom Zjednoczonym do zabicia Osamy bin Ladena, i to nawet bez sądu. Jeśli ktoś wypowiada wojnę całej cywilizacji, to musi się spodziewać śmierci. Ale mam też poczucie, że zachłystywanie się opinią, że Osama bin Laden jest największym wrogiem cywilizacji zachodniej jest zwyczajnie rzecz ujmując nadużyciem. O wiele groźniejsi dla niej są bowiem działacze organizacji proaborcyjnych (w Polsce choćby Federacja na Rzecz Kobiet i Planowania Rodziny czy na świecie Planned Parenthood), propagujący zabijanie nienarodzonych politycy (choćby SLD, ale nie tylko) czy zwyczajni obywatele, którzy uznają prawo do zabijania za przysługujące im.”

Tomasz Terlikowski (1974) polski dziennikarz i publicysta

Źródło: Planned Parenthood gorsze od Osamy bin Ladena, salon24.pl, 6 maja 2011 http://terlikowski.salon24.pl/

O śmierci, O kobietach

„Odebrałem pismo WPana Mości Panie Rzewuski, nad którym długo myślałem, co ono ma znaczyć i czyli mam na nie odpowiedzieć? Lecz człowiek poczciwy nie ukrywa swych myśli – wzgarda dla podłych jest jego prawidłem! Tak i ja dziś z WPanem postępuję. Jako żołnierz przysięgły, honor kochający i powinności swojej zadosyć czyniący, nie znam innej władzy jak władzę, którą naród cały ustanowił, żadnego innego prawa jak rozkaz Króla i P. Komisyi Wojskowej, żadnego innego obowiązku jak żyć z ukochaną ojczyzną lub za nią umierać. Jako obywatel nie mogę słuchać rady WPana, która pod pozorem wolności, upstrzona licznemi bajkami, wsparta jest obcą przemocą. Ci, którzy śmieli dla ich dumy i własnej miłości zaprzedać krew współziomków swoich, są ohydą narodu i zdrajcami ojczyzny! To są moje sentymenta i wszystkich podkomendnych moich, zacząwszy od prostego żołnierza. Proszę więc WPana zaniechać odtąd niepotrzebnych pism, które nikogo omamić nie potrafią i być przekonanym: że ojczyzna jest naszym Bogiem, że zbrojny obcy żołnierz na gruncie polskim znajdujący się, nie sprzymierzony, nie może nam przynosić przyjaźni i że takowego żołnierz Rzeczpospolitej szukać będzie albo zwyciężyć albo umrzeć ze sławą.”

Józef Poniatowski (1763–1813) książę, polski generał

O Bogu, O przyjaźni, O myślach, O wolności

„(…) Jestem obywatelem Polski, ale to nie znaczy, że jestem premierem. Jestem obywatelem Kościoła, ale to nie znaczy, że jestem biskupem. Jako obywatel Polski ponoszę odpowiedzialność za Polskę, jako obywatel Kościoła ponoszę odpowiedzialność za Kościół. To znaczy, że jak widzę jakieś problemy czy braki, staram się im zaradzić. Jeśli nie dam rady – gromadzę innych, działamy wspólnie. Albo idę do proboszcza, czy nawet do biskupa.”

Stanisława Grabska (1922–2008) polski teolog, publicystka, artysta plastyk

Źródło: Obywatele Kościoła. Ze Stanisławą Grabską rozmawiają Elżbieta Adamiak i Józef Majewski w: Dzieci soboru zadają pytania pod red. Zbigniewa Nosowskiego ze wstępem bpa Tadeusza Pieronka, wyd. Biblioteka Więzi, tom 89.

O dzieciach

„Jeżeli wystąpi i będzie się nasilać niebezpieczeństwo dla obywateli, istnieje możliwość brania lekarzy w kamasze.”

Ludwik Dorn (1954) polityk polski

Źródło: w czasie konferencji prasowej poświęconej sytuacji w służbie zdrowia, 30 grudnia 2005

O czasie

„Demokracje świata, a więc społeczeństwa, muszą bronić się przed odbieraniem praw obywatelom. Prawa stanowione są dziś zagrożone. Nad nimi są „prawa”, które narzucają umowy biznesowe. Skandalem jest szykowana nam potajemnie niespodzianka: umowa o wolnym handlu USA – Europa TTIP i mechanizm ISDS który pozwala korporacjom skarżyć państwa. To zabije demokrację. Jeśli ustanowimy prawa, które grożą obniżeniem zysków korporacji, to podatnicy zapłacą korporacjom tę różnicę. To chore! Dziś z Polski wypływają do rajów podatkowych olbrzymie pieniądze. Konkretne rozwiązania? Proszę bardzo, Twój Ruch złożył projekt przepisów antytransferowych, które prawdopodobnie w znacznym stopniu uniemożliwiłyby nielegalne operacje. Słyszałeś o tym? Nie słyszałeś (…) Ważne sprawy grożące korporacjom nie przebijają się.”

Anna Grodzka (1954) polski polityk

Źródło: rozmowa Jakuba Dymka, Grodzka: Społeczeństwo, głupcze! http://www.krytykapolityczna.pl/artykuly/rozmowa-dnia/20140710/grodzka-spoleczenstwo-glupcze, krytykapolityczna.pl, 10 lipca 2014.

O pieniądzach, O demokracji

„Czytam w polskiej prasie artykuł jakiegoś dupka: "narodowcy wyszli na ulice". Jak jakieś hitlerjugend. Kto te bzdury pisze? Kim jest ten pajac dziennikarski, który rozumie świat na opak? Kto go zatrudnia? W Ameryce tacy "narodowcy" to zwykli mieszkańcy Ameryki. Dlaczego w Polsce niektóre media stygmatyzują wolnych, patriotycznych obywateli? Nic dziwnego, że w rankingu Wolności Prasy jesteśmy za wszystkimi państwami cywilizacji zachodniej i mamy rating jak Trynidad i Tobago.”

Mariusz Max Kolonko (1965) Polski dziennikarz

Wywiady z Kolonką Źródło: JS, Mariusz Max Kolonko: dlaczego w Polsce niektóre media stygmatyzują wolnych, patriotycznych obywateli? http://wiadomosci.onet.pl/prasa/mariusz-max-kolonko-dlaczego-w-polsce-niektore-media-stygmatyzuja-wolnych/gnq29, onet. pl, 17 maja 2013

O świecie, O wolności, O czytaniu

„Powiedziałem to teraz i często kiedy indziej mówiłem, o senatorowie, że władca dobry i o pożytek państwa dbały, któregoście wyposażyli w tak rozległą, tak nieograniczoną władzę, winien służyć senatowi i wszystkim obywatelom, często i przede wszystkim poszczególnym. Nie wstydzę się, żem wyrzekł te słowa, miałem bowiem i mam dotąd w was panów dobrych, sprawiedliwych i życzliwych.”

Tyberiusz (-42–37 p. n. e.) Cesarz rzymski

Dixi et nunc et saepe alias, p[atres]. c[onscripti]., bonum et salutarem principem, quem vos tanta et tam libera potestate instruxistis, senatui servire debere et universis civibus saepe et plerumque etiam singulis; neque id dixisse me paenitet, et bono et aequos et faventes vos habui dominos et adhuc habeo. (łac.)
Źródło: Swetoniusz, Żywoty cezarów, Tyberiusz, 29

„Trwały i bezpieczny ustrój demokratyczny, ustrój, który nie rozpada się na zwalczające się wyznania doktrynalne i na wrogie klasy społeczne, musi być chętnie i swobodnie popierany przez co najmniej znaczną większość aktywnych politycznie obywateli.”

John Rawls (1921–2002)

Dziedzina polityczności i częściowy konsensus

„Nie możemy mieć 30% obywateli 2-giej klasy. Musimy młodzież, która ma w przyszłości strzec demokracji i republiki, przyuczyć jednako patrzeć na wszystkich współobywateli.”

Adam Ciołkosz (1902–1978) polski działacz socjalistyczny, instruktor harcerski

o rosnącej nienawiści do mniejszości narodowych w zdominowanym przez endecję ZHP.
Źródło: Nowe horyzonty harcerstwa. Listy do starszych harcerzy, Tarnów 1921, s. 7, cyt. za: Andrzej Friszke, Adam Ciołkosz. Portret polskiego socjalisty, wyd. Krytyki Politycznej, Warszawa 2011.

O młodzieży, O błędach, O demokracji, O przyszłości

„Tajność obrad nie sprzyja demokracji, obywatele mają prawo wiedzieć, nad czym obraduje parlament i kto jakie stanowisko zajmuje. Z drugiej strony czasem inaczej się nie da i trzeba to zaakceptować.”

Martin Delius (1984)

Źródło: Bartosz T. Wieliński, Niemcy chcą Piratów, wyborcza.pl, 31 marca 2012 http://wyborcza.pl/1,75477,11455920,Niemcy_chca_Piratow.html?as=2&startsz=x

O demokracji, O czasie

„Po tylu latach rządów Ewa Kopacz nie powie nic nowego. (…) Polacy nie chcą już tego słuchać, czas odejść na ławkę rezerwowych. Ja chce rozmawiać o sprawach ważnych dla Polaków i dla Polek. To moja umowa z obywatelami, moje projekty ustaw.”

Beata Szydło (1963) polska działaczka samorządowa i polityczna

Źródło: Debata Szydło-Kopacz. Polityczne starcie! http://www.rmf24.pl/raporty/raport-wybory-parlamentarne2015/fakty/news-debata-szydlo-kopacz-polityczne-starcie,nId,1906367, rmf24.pl, 19 października 2015.

O odejściu, O czasie

„Nie ma już Wandei, obywatele republikanie. Wraz ze swymi kobietami i dziećmi zginęła pod naszą wolną szablą. Grzebię ją w bagnach i lasach Savenay. Zgodnie z rozkazami, któreście mi dali, miażdżyłem dzieci kopytami koni, masakrowałem kobiety, które – przynajmniej te właśnie – nie będą już rodzić bandytów. Nie mam na sumieniu wzięcia chociażby jednego jeńca. Tępiłem wszystkich… Moi huzarzy mają przy końskich ogonach strzępy bandyckich sztandarów. Drogi są zasłane trupami. Jest ich tyle, że w wielu miejscach tworzą piramidy. Bez przerwy rozstrzeliwuje się w Savenay, ponieważ ciągle przybywają bandyci chcący się poddać… My nie bierzemy jeńców; trzeba by im było dawać chleb wolności, litość zaś to nie rewolucyjna sprawa.”

François Joseph Westermann (1751–1794)

raport dla Komitetu Ocalenia Publicznego, 24 grudnia 1793 r.
Źródło: Paweł Jasienica, Rozważania o wojnie domowej, Warszawa 2008.

O kobietach, O wojnie, O dzieciach, O wolności

„Czyj sposób myślenia jest właściwy? Mój, oczywiście. Ludzie, którzy się ze mną nie zgadzają są z definicji szaleni. (Do momentu, gdy zmienię zdanie, wtedy mogą nagle stać się przykładnymi obywatelami. Jestem elastyczny, nie czarno-biały.)”

Linus Torvalds (1969) informatyk, twórca systemu operacyjnego Linux

Źródło: Joe Barr, Linus compares Linux and BSDs http://www.linux.com/articles/45571, NewsForge 13 czerwca 2005 (28 sierpnia 2006)

O ludziach, O myślach, O myśleniu

„Patrzył też Sikorski trzeźwo, bez złudzeń na stosunek aliantów do nas. Wiedział, że dla nas nie poświęcą swoich interesów, że żadna siła nie narzuci i dogodnej dla nas interpretacji tekstu sojuszów z nami, że w konflikcie o ziemie wschodnie nie możemy liczyć a ich czynną pomoc, że najwyżej ograniczą się do roli pośrednika. Użył też tego pośrednictwa. On sam wystąpił z inicjatywą, nie była mu przez nikogo narzucona […]. Sowiety inicjatywy tej nie mogły odrzucić, ale chciały porozumienia jedynie wedle swojej jak najciaśniejszej koncepcji i dlatego targi o układ trwały blisko miesiąc. Musiała się Rosja oczywiście zgodzić na odwołanie paktu Mołotow-Ribbentrop przekreślającego istnienie państwa polskiego, ale pod względem terytorialnym odmawiała automatycznego uznania granic z traktatu ryskiego. Godziła się na nawiązanie normalnych stosunków dyplomatycznych z Rządem Polskim, ale dopiero po próbach narzucenia formy jakiegoś Komitetu Polskiego jako oficjalnej reprezentacji Polaków w Rosji. Godziła się na tworzenie wojska polskiego z jeńców, ale w jak najmniejszej liczbie. Godziła się na zwolnienie obywateli polskich z więzień i łagrów, ale tylko za cenę określania tego nazwą amnestii.”

Stanisław Kot (1885–1975) historyk polski, działacz ruchu ludowego

Źródło: W. Pronobis, Polska i świat w XX wieku, Warszawa 1990, s. 275.

O świecie, O sile, O wieku, O pomocy

„Intrygująco zabrzmiało także zdanie abp Stanisława Gądeckiego, który składał życzenia na antenie TVP: „Istnieje obowiązek poszanowania demokratycznie wybranej władzy, z drugiej strony każda demokracja powinna być systemem zapewniającym uczestnictwo obywateli”. To zdanie będzie jak gilotyna, gdy w Polsce pojawi się większość, która nie będzie wobec Kościoła zachowywać się jak PiS i przegłosuje, przykładowo, powszechny dostęp do in vitro, albo zlikwiduje Fundusz Kościelny. Czy wtedy abp Gądecki powie, że „istnieje obowiązek poszanowania demokratycznie wybranej władzy?””

Jarosław Makowski (1973)

Nie sądzę. Źródło: Bóg się rodzi, biskupi truchleją http://www.newsweek.pl/opinie/kazania-w-kosciolach-bez-polityki-i-chwalenia-pis,artykuly,402661,1.html?src=HP_Right_List_most_read, newsweek.pl, 26 grudnia 2016.

O Bogu, O demokracji

„W przyszłej zaciętej walce o Wolną i Wielką Polskę w sposób najbardziej doskonały musi być urzeczywistnione hasło: „Naród pod bronią”, podobnie jak to było we wrześniowej obronie Warszawy, a później w walce konspiracyjnej, gdzie zmieszali się żołnierze z cywilnymi obywatelami i obywatelkami Kraju, jednakowe ponosząc ofiary i wspólne osiągając powodzenia. Niepodległość utracona w przegranej kampanii tylko w walce może być odzyskana.”

Stefan Rowecki (1895–1944) generał polski

rozkaz do podległych mu żołnierzy, grudzień 1941.
Źródło: Stefan Rowecki w relacjach, Tomasz Szarota, redakcja naukowa, op. cit., s. 173.

O relacjach, O walce

„Każdy, kto jest wiernym Kościoła, a zarazem uczciwym obywatelem ludowej ojczyzny rozumie, że religijna misja Kościoła trwająca przez wszystkie czasy może i powinna być pełniona w ustroju socjalistycznym. Równocześnie milionowe rzesze wierzących w naszym kraju dają codziennie ofiary, i twórczy wkład w nowe budownictwo gospodarczo-społeczne. I właśnie ludowa ojczyzna przywróciła godność ludzką milionom prostych ludzi, w olbrzymiej większości wierzących, przekraczając raz na zawsze stosunki społeczne, w których urodzenie czy majątek decydowały o wartości człowieka, otwarła dzieciom robotników i chłopów dostęp do nauki i kultury i buduje w niezwykle trudnych warunkach powojennego życia podstawy lepszego bytu.”

Tadeusz Mazowiecki (1927–2013) polski polityk, premier RP

Źródło: Wnioski, [w:] „Wrocławski Tygodnik Katolicki” nr 5, s. 3–4, 27 września 1953, przedruk w tygodniku „Nasza Polska” nr 4 (225), 26 stycznia 2000, s. 11.

O dzieciach, O ludziach, O nauce, O ojczyźnie

„W dalszym horyzoncie czasowym jako obywatel Europy mam nadzieję na europejską konfederację. Nie byłaby taka jak USA – Europejczycy mają swoją tradycję i historię. Ale naturalnie mielibyśmy wtedy europejskie ministerstwo finansów, o pewnym zakresie kompetencji. (…) Mówimy o procesie historycznym, który rozpoczął się 60 lat temu. Przyszłość Europy ma głębokie korzenie historyczne. Nigdzie indziej nie są one bardziej odczuwalne niż w Akwizgranie, u tronu Karola Wielkiego.”

Jean-Claude Trichet (1942) ekonomista francuski

Źródło: rozmowa Helgi Einecke i Hansa-Jürgena Jakobsa, „Süddeutsche Zeitung”, tłum. „Forum”, 8 sierpnia 2011.

O historii, O przyszłości

„Uważam, że wszyscy funkcjonujemy w szarej strefie, a czarne i białe to koncepty narzucone przez władzę, która chce kontrolować obywateli.”

Kenneth Tin-Kin Hung (1976)

Źródło: Lidia Pańków, Internet nie jest chaosem Rozmowa z Kennethem Tin-King Hungiem, dwutygodnik.com http://www.dwutygodnik.com/artykul/1742-internet-nie-jest-chaosem.html

„Nie negując dobrej woli piłsudczyków, ludzi zatroskanych o utrwalenie niepodległości i zbudowanie silnego państwa, trzeba zauważyć, że te szczytne zamierzenia w logice konfliktu przekształcały się w arogancję, tupet, sobiepaństwo, lekceważenie prawa i lekceważenie obywateli.”

Andrzej Friszke (1956) polski historyk

Źródło: Wstęp w: Adam Ciołkosz. Portret polskiego socjalisty, wyd. Krytyki Politycznej, Warszawa 2011 http://issuu.com/krytykapolityczna/docs/cio_kosz_fragment

O ludziach

„Dlaczego Bihar, czy Maharasztra nie mają przedstawicielstwa w Brukseli? Ja wiem, że z perspektywy prawa międzynarodowego to są stany, a nie suwerenne byty. Zarazem – obywateli choćby stanu Tamilnadu jest ponad 60 milionów. A nas raptem 38 milionów.”

Maria Krzysztof Byrski (1937)

Źródło Agnieszka Budyńska, Rola promotora UE w Indiach szansą dla Polski – wywiad z Marią Krzysztofem Byrskim, polska-azja.pl, 20 kwietnia 2012 http://www.polska-azja.pl/2012/04/20/rola-promotora-ue-w-indiach-szansa-dla-polski-%E2%80%93-wywiad-z-maria-krzysztofem-byrskim/

„Z wielkim pesymizmem patrzę na to, co dzieje się z Trybunałem, bowiem mamy obecnie dwie legalności. Skutkiem polityki wobec Trybunału jest degradacja jego autorytetu. Dalej mamy niepewność prawa, niższe gwarancje praw jednostki i wreszcie ryzyko kontynuacji konfliktu. (…) Wypadki ostatnich dni, gdzie sędziowie wybrani głosami PiS przynieśli zwolnienia lekarskie, by nie brać udziału w Zgromadzeniu Ogólnym, które – mimo braku wymaganego kworum, jednak wybrało kandydatów na nowego prezesa – pokazują, że konflikt może trwać. Czego nikt nie powinien sobie życzyć. Niewykluczone także, że reakcją na kryzys Trybunału będzie zwiększona rola Sądu Najwyższego w dziedzinie kontroli konstytucyjności ustaw sprawowanej w trakcie rozstrzygania spraw indywidualnych. Wówczas będziemy mieli do czynienia z jeszcze większym rozregulowaniem systemu prawnego. (…) Można wyobrazić sobie rozmaite scenariusze. Mój pesymizm bierze się stąd, że Trybunałowi Konstytucyjnemu po tych wypadkach i z tym obciążeniem, jakim jest niedopuszczenie do orzekania trzech sędziów wybranych przez Sejm poprzedniej kadencji, będzie niezwykle trudno odzyskać podmiotowość i wiarygodność instytucji niezależnej. (…) Po prostu pogodziłem się z nieobecnością na listach wyborczych w przyszłości. Uznałem, że warto zapłacić taką cenę. Ochrona niezależności Trybunału ma bardzo istotne znaczenie ze względu na dobro państwa i prawa obywateli.(…) Wbrew dominującej opinii na prawicy, głębokie reformy można było przeprowadzić bez osłabienia TK. Co więcej, tak jak w sprawach ochrony życia, praw rodziny, praw samorządu, elementarnych praw podatników, Trybunał mógłby w przyszłości stabilizować dobre reformy. Jeśli głosi się zasadę, że większość parlamentarna ma monopol na ekspresję suwerenności narodu, znikają zabezpieczenia i każda nowa władza może podważyć decyzje poprzedniej, nie napotykając na ograniczenia.”

Kazimierz Michał Ujazdowski (1964) polski polityk

na temat kryzysu wokół Trybunału Konstytucyjnego w Polsce w 2016.

O myślach, O decyzjach, O przyszłości, O myśleniu

„Eksperyment polega na tym, by nagiąć społeczeństwa do tego stopnia, by bez oporów dostosowały się do wymogów stawianych przez rynki. Kiedy ludzie się zorientują, że pracują 50 godzin tygodniowo, a i tak żyją poniżej granicy biedy, to mogą zareagować na to w dwojaki sposób: powiedzieć, że depcze się ich prawa jako obywateli, albo uznać, że sami zasłużyli na taki los. Można ludzi wychować tak, że będą przekonani, iż ich roszczenia nie są uzasadnione.(…) Każdy jest kowalem swojego losu – to jest motto, które słyszy się wszędzie. Ale ten etos niewiele ma wspólnego z rzeczywistością.”

Wolfgang Streeck (1946)

Źródło: rozmowa Piotra Burasa, Ulica zmieni świat, „Gazeta Wyborcza”, 5–6 maja 2012.

O losie, O ludziach, O świecie, O rzeczywostości

„Jesteśmy ruchem swobód obywatelskich nowej generacji. Nie podoba nam się sposób, w jaki niektórzy politycy traktują internet – jak zabawkę, którą można odebrać niegrzecznym dzieciom. Uważamy, że internet to integralna część społeczeństwa – narzędzie, przy pomocy którego obywatele realizują swoje podstawowe prawa.”

Rickard Falkvinge (1972)

Źródło: Wikianarchia, dwutygodnik.com http://www.dwutygodnik.com/artykul/3105-wikianarchia.html

O dzieciach, O pomocy

„Wierzę w Schengen, ale jest niezbędne, by system ten ewoluował. Dzisiaj znajduje się w ślepej uliczce. Ze względu na trudności z zapewnieniem pracy wszystkim naszym obywatelom oraz 23-procentowy wskaźnik bezrobocia wśród cudzoziemców spoza Unii Europejskiej musimy stawiać sobie pytania w sprawie legalnej imigracji, to po prostu kwestia zdrowego rozsądku.”

Nicolas Sarkozy (1955) polityk francuski

O Niemczech i Alzacji Źródło: gazeta.pl, Sarkozy: nie mamy miejsc pracy dla imigrantów. Pora czasowo znieść Schengen., 3 maja 2011 http://wiadomosci.gazeta.pl/Wiadomosci/1,80269,9534116,Sarkozy__nie_mamy_miejsc_pracy_dla_imigrantow__Pora.html

Pytanie

„Argument o absolutnej suwerenności, który pozwalał tyranom wedle ich własnego widzimisię wykańczać swoich obywateli, został podważony. Oto nowa zasada geopolityki: prawo do życia i do przeżycia stają się ważniejsze od suwerennego prawa do zabijania.”

André Glucksmann (1937–2015)

Źródło: wyborcza.pl, tłum. Ludwika Włodek, 1 kwietnia 2011 http://wyborcza.pl/1,98077,9363399,Dlaczego_walczymy.html#ixzz1IZC7P2R7

„Państwo powstało z potrzeby utrzymania w karbach przeciwieństw klasowych, a jednocześnie samo powstało wśród konfliktów tych klas, to z reguły jest ono państwem klasy najsilniejszej, ekonomicznie panującej, która przy jego pomocy staje się również klasą panującą politycznie i w ten sposób zdobywa nowe środki do ciemiężenia i wyzyskiwania klas uciskanych. Tak więc państwo starożytne było przede wszystkim państwem właścicieli niewolników do ciemiężenia niewolników, podobnie jak państwo feudalne było organem szlachty do ciemiężenia pańszczyźnianych i poddanych chłopów, a nowożytne państwo przedstawicielskie jest narzędziem wyzysku pracy najemnej przez kapitał. Bywają jednak w drodze wyjątku okresy, w których walczące ze sobą klasy są tak bliskie równowagi, że władza państwowa, jako pozorna pośredniczka, chwilowo uzyskuje pewną samodzielność w stosunku do nich. Tak było z monarchią absolutną XVII i XVIII wieku, utrzymującą równowagę między szlachtą a mieszczaństwem; tak było z bonapartyzmem Pierwszego, a zwłaszcza Drugiego Cesarstwa we Francji, który wykorzystywał proletariat przeciwko burżuazji, a burżuazję przeciwko proletariatowi. Najnowszym wydaniem tego rodzaju równowagi, w której panujący i poddani wyglądają jednakowo komicznie, jest nowe niemieckie państwo narodu bismarkowskiego: kapitaliści i robotnicy są tu utrzymywani w równowadze i równomiernie oszukiwani na rzecz podupadłych junkrów pruskich. Ponadto w większości znanych z historii państw prawa przyznawane obywatelom stopniuje się według majątku, przez co stwierdza się wyraźnie, że państwo jest organizacją klasy posiadającej dla obrony przed nieposiadającą. Tak było już w ateńskich i rzymskich klasach majątkowych. Tak było w średniowiecznym państwie feudalnym, gdzie wpływ polityczny był uzależniony od wielkości posiadanego gruntu. Tak ma się rzecz w cenzusach wyborczych nowożytnych państw przedstawicielskich. To polityczne uznanie różnic majątkowych bynajmniej nie jest jednak rzeczą istotną. Przeciwnie - oznacza ono niski stopień rozwoju państwowego. Najwyższa forma państwa, republika demokratyczna, która w naszych nowożytnych stosunkach społecznych staje się coraz bardziej nieuniknioną koniecznością oraz formą państwa, w której jedynie rozegrać się może ostateczna, decydująca walka pomiędzy proletariatem a burżuazją - republika demokratyczna nie zna oficjalnie różnic własnościowych. Bogactwo sprawuje w niej władzę pośrednio, ale za to tym pewniej. Z jednej strony, wprost w postaci korupcji urzędników, czego przykładem klasycznym jest Ameryka, z drugiej zaś - w postaci sojuszu między rządem a giełdą. Jest on tym łatwiej urzeczywistniany, im bardziej rosną długi państwowe i im bardziej towarzystwa akcyjne koncentrują w swych rękach nie tylko transport, lecz i samą produkcję, znajdując znów swój punkt oparcia w giełdzie. Uderzający pod tym względem przykład oprócz Ameryki stanowi najnowsza Republika Francuska, a poczciwa Szwajcaria odznaczyła się również na tym polu. Ze jednak dla tego braterskiego sojuszu rządu z giełdą niekoniecznie potrzebna jest republika demokratyczna, tego dowodzi oprócz Anglii nowe państwo niemieckie, gdzie nie wiadomo kogo wyżej wyniosło głosowanie powszechne - Bismarcka czy Bleichrodera. I wreszcie klasa posiadająca panuje bezpośrednio przy pomocy powszechnego prawa głosowania. Dopóki klasa uciskana, a więc w naszym wypadku proletariat, jeszcze nie dojrzała do wyzwolenia się własnymi siłami, będzie ona w większości swej uznawała istniejący ustrój społeczny za jedynie możliwy i pod względem politycznym będzie się wlokła w ogonie klasy kapitalistów, będzie jej skrajnie lewym skrzydłem (…).”

Fryderyk Engels (1820–1895) niemiecki filozof i rewolucjonista

Pochodzenie rodziny, własności prywatnej i państwa (1884)

O historii, O sile, O wieku, O pomocy

„Zwłaszcza w okresie ostatnich dwudziestu lat my, obywatele tego kraju, swoich lokalnych przeciwników politycznych nienawidzimy tak bardzo, że ostatecznie wolimy od nich kogokolwiek – nawet zagranicznych dyktatorów.”

Albert Camus (1913–1960) francuski pisarz, noblista

Źródło: Tony Judt, Brzemię odpowiedzialności…, op. cit., s. 165.

„Od dzisiaj Ukraina jest demokratyczna. Gratuluję wolnym obywatelom wolnego kraju. Pokazaliśmy, że nie jesteśmy kozłami, że istnieje naród, który nie pozwoli się oszukiwać!”

Wiktor Juszczenko (1954) ekonomista i polityk ukraiński; były premier i trzeci prezydent Ukrainy

po ogłoszeniu przez ukraiński sąd najwyższy 3 grudnia 2004 decyzji o powtórzeniu drugiej tury wyborów prezydenckich.

O decyzjach, O oszukiwaniu

„Karanie za posiadanie narkotyków nie ma sensu. Państwo nie powinno zbyt głęboko ingerować w stan zdrowia lub upodobania i nawyki obywateli.”

Maria Szyszkowska (1937) polska działaczka polityczna, filozof

Sens

„Człowiek jest obywatelem dwóch światów. Wchodząc na drabinę Darwina, drabinę ewolucji biologicznej, zszedł równocześnie z drabiny Jakuba – drabiny duchowego pochodzenia od Boga.”

Joachim Illies (1925–1982)

O Bogu, O świecie

„W Sejmie kluby lewicowe w porozumieniu z Żydostwem, stojąc na czele jawnych wrogów Polski, postanowiły za wszelką cenę nie dopuścić do prezydentury człowieka niezależnego. Potrzeba im było człowieka chwiejnego, uległego, dającego się powodować. W takim chcieli mieć powolne narzędzie matactw politycznych i gwarancję utrzymania kraju w stanie dotychczasowej anarchii. Udało im się przeprowadzić swojego kandydata głosami Żydostwa przeciw większości polskiej. Narutowicz nie zorientował się i wybór przyjął. Przeciwko tym hańbom trzeba było zaprotestować głośno i silnie, bronić majestatu Rzeczypospolitej sponiewieranego przez ciury. Czy miałem do tego prawo? Miałem prawo i obowiązek. Miałem takie prawo jak każdy obywatel, dla którego Ojczyzna nie jest czemś, o czem się dowiaduje z gazet.”

Eligiusz Niewiadomski (1869–1923) malarz polski, zabójca prezydenta Narutowicza

Niewiadomski o Narutowiczu i zamachu.

O ojczyźnie

„Moim zdaniem demokracja to dobry system nie dlatego, że obywatele zawsze podejmują właściwe decyzje, ale dlatego, że zawsze można złe decyzje skorygować.”

Iwan Krystew (1965)

Źródło: rozmowa Katarzyny Wężyk, Arogancja elit, „Gazeta Wyborcza”, 5–6 października 2013.

O demokracji, O decyzjach

„Reżim kubański jest niezdolny do jakiegokolwiek ruchu postępowego. Kubańczycy snują się po ulicach własnego kraju przybici, przestraszeni, ponurzy i nędzni. Dla tych, którzy się kurczowo trzymają władzy, tacy Kubańczycy są obywatelami idealnymi, bo są doskonałymi niewolnikami.”

Eloy Gutiérrez Menoyo (1934–2012)

Źródło: Były przyjaciel Fidela Castro oskarża w testamencie: Zrobiliście z Kubańczyków niewolników, wyborcza.pl, 28 października 2012 http://wyborcza.pl/1,75477,12754242,Byly_przyjaciel_Fidela_Castro_oskarza_w_testamencie_.html

„Dla nas każdy uchodźca żydowski jest takim samym obywatelem jak każdy inny. Dzielimy się jednak na dobrych i złych Polaków.”

Henryk Sławik (1894–1944) polski dziennikarz i polityk

Źródło: Elżbieta Isakiewicz, Herszele, który wziął skrzypce, „Tygodnik Powszechny”, 17 listopada 2009 http://tygodnik.onet.pl/1,36466,druk.html

„Kto jest odpowiedzialny za sytuację na kolei? (…) Winien jest neoliberalny dogmat, zgodnie z którym społeczeństwo nie istnieje, są tylko jednostki. I wszystkie jednostkowe formy działalności mają prymat nad grupowymi. Zgodnie z tym dogmatem oddzielony od innych obywatel – który sam sobie jest sterem, żeglarzem, okrętem (kierownicą, kierowcą, autem) i samodzielnie jedzie swoim własnym samochodem – ważniejszy jest od pogardzanych użytkowników transportu zbiorowego. Zgodnie z tym dogmatem drogi dla jednostek są ważniejsze niż koleje dla społeczeństwa (które przecież nie istnieje – a po co wozić coś, co nie istnieje). Zgodnie z tym dogmatem koleje są niedofinansowane, zaniedbane, łatane papą i drutem, brakuje kadr, kolejarze są przepracowani – i właściwie należy się dziwić, że takie katastrofy jak w Szczekocinach nie zdarzają się częściej. Winien jest neoliberalny dogmat, zgodnie z którym konkurencja w każdej dziedzinie i w każdej sytuacji zawsze robi dobrze i wszystko, co jest organiczną całością, należy podzielić na oddzielne, konkurujące ze sobą spółki. Nawet gdy jest to jeden wewnętrznie połączony system przejazdów kolejowych.”

Tomasz Piątek (1974) polski pisarz i dziennikarz

Źródło: Proszę mnie porąbać, krytykapolityczna.pl, 5 marca 2012 http://www.krytykapolityczna.pl/TomaszPiatek/Proszemnieporabac/menuid-215.html

„Jako rodak rad bym widzieć dawną puszczę piękną i szczęśliwą. Chciałbym widzieć Kurpiów jako światłych mądrych i dzielnych obywateli Puszczy i Polski.”

Adam Chętnik (1885–1967) polski etnograf i działacz społeczno-polityczny

Źródło: Zofia Niedziałkowska, Puszcza Zielona, Bory Ostrołęckie. Z przeszłości Kurpiów, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, 1981, s. 17.

O przeszłości

„Jako obywatel Izraela służył dwa lata w izraelskiej armii, gdzie przecież nie strzelał do Palestyńczyków kulami z papieru.”

Edward Moskal (1924–2005) działacz Polonii amerykańskiej

o Rahmie Emmanuelu. Źródło: Pastusiak zaprasza Moskala, rp.pl, 16 kwietnia 2002 http://new-arch.rp.pl/artykul/381331.html

„Czasami ci nieszczęśni krzyżowcy budzili moją sympatię. Byli odlotowi, radykalni. Normalność jako normalizacja też jest męcząca. Jak się ma pieniądze i kupuje dzwon do Świątyni Opatrzności, to się nie jest oszołomem, tylko szanowanym obywatelem. A jak nie masz kasy, to przykuwasz się do krzyża na Krakowskim i wszyscy cię mają za kretyna.”

Kazimiera Szczuka (1966) polska historyczka literatury

Źródło: wywiad Piotra Najsztuba, „Wprost”, 3 stycznia 2011

O pieniądzach

„Socjalizm jest to słowo całkiem nowe. Kto słowo to stworzył? Nie wiadomo. Najstraszliwsze są te słowa, których nikt nie urobił, a które wszyscy powtarzają. (…) Socjalizm pojawił się po raz pierwszy urzędowo w dniach lutego w programach ludowych. Nikt nie zna nazwisk ich autorów. Nieznana ręka nakreśliła w owych programach wyraz socjalizm, ku wielkiemu przerażeniu wszystkich zadowolonych Baltazarów Francji. Stare społeczeństwo i ci wszyscy, co je reprezentują, choć nie pojęli znaczenia wyrazu, wyczytali w nim wyrok śmierci na siebie. Stare społeczeństwo wzywa Chaldejczyków z kół rządowych i policji oraz magów z ulicy de Poitiers, aby odcyfrowali te wróżebne znaki; lecz ani obywatel Barrot, ani obywatel Thiers nic z tego nie rozumieją i dają władzy jedną tylko radę, żeby wymazać słowo, którego nie można odcyfrować.”

Adam Mickiewicz (1798–1855) polski poeta

Źródło: Socjalizm, 1849 http://lewicowo.pl/socjalizm-2/

O śmierci

„Zwołano konsylium, które zadecydowało, że Ola nie rokuje. W przerwie narady ktoś życzliwy podszedł do mnie i zaczął mówić, jakie dobre hospicja mogę znaleźć w Warszawie. A towarzyszył temu uśmiech… właściwie uśmieszek. Wtedy po raz pierwszy się zbuntowałam… Przecież jak każdy obywatel tego kraju płacę składki na ubezpieczenie zdrowotne; eutanazja, o ile mi wiadomo, nie jest w Polsce prawnie dozwolona, jak więc można? Skąd ten cynizm?”

Ewa Błaszczyk (1955) polska aktorka

Wejść tam nie można (2005)
Źródło: s. 14

O uśmiechu

„Rodacy! Dziękuję Wam za odwagę, którą miliony z Was się wykazują, oddając swój głos. Widzimy Waszą determinację. Słyszymy głos Waszego poparcia. Podzielamy Waszą niecierpliwość. Władza jest w waszych rękach. Obywatele Zimbabwe zasłużyli sobie na świętowanie. Ale dochodzą słuchy, że na horyzoncie naszego kraju zbierają się ciemne chmury… Niewiele jest przykładów w historii ludzkości, żeby naród, który zetknął się z taką brutalnością, potrafił ciągle przejawiać tak radosny entuzjazm.”

Morgan Tsvangirai (1952–2018)

oświadczenie prasowe złożone podczas oczekiwania na wyniki wyborów prezydenckich w Zimbabwe w 2002.
Źródło: Shelley Klein, Najgroźniejsi dyktatorzy w historii, op. cit., s. 200.

O historii, O cierpliwości

„Wszystkich nas zajmuje sprawa ukraińska. Doszliśmy do przekonania, że według wielu Ukraińców Generalna Gubernia jest tylko jednym z wielu czynników, które los wybrał, aby przywrócić narodowi ukraińskiemu wielką Ukrainę. Na to pójść nie możemy. Ukraińcy są obywatelami Wielkiej Rzeszy Niemieckiej, skoro zamieszkują obszar niemiecki.”

Hans Frank (1900–1946) nazista, gubernator Generalnego Gubernatorstwa

Źródło: wystąpienie na posiedzeniu rządu Generalnego Gubernatorstwa, 12 września 1940, Kraków

O losie

„Cóż, człowiek pisze tak, jak może,
Obywatelu Redaktorze.”

Konstanty Ildefons Gałczyński (1905–1953) polski poeta

Kronika olsztyńska (1950)
Źródło: List z fiołkiem

„Belgijska Partia Robotnicza domaga się szkoły powszechnej zorganizowanej jako autonomiczna służba publiczna; ma to być nauczanie uspołecznione, pojęte w ten sposób, że państwo lub gminy oddają do dyspozycji wszystkich szkoły i materiały szkolne, ustalają warunki uzdolnienia i moralności przy werbunku sił nauczycielskich, organizują inspekcję i kontrolę tych szkól i zatwierdzają program nauczania, który nie obraża niczyich przekonań religijnych lub filozoficznych. Ale poza tym, nie należy naszym zdaniem dążyć, by państwo lub gminy same kierowały szkołami. I w tej dziedzinie chcemy, by zarządzanie społeczne zastąpiło zarządzanie biurokratyczne. Uważamy, że szkoły winne być administrowane przez komitety szkolne, obrane drogą demokratycznych wyborów rodziców obu płci, oczywiście z udziałem przedstawicieli władz i ciała nauczycielskiego. W tych warunkach nic nie stoi na przeszkodzie, by dana jakaś szkoła została powierzona grupie rodzin, która by mogła dodać do obowiązującego programu specjalne wykłady o treści religijnej lub filozoficznej, odpowiadającej tej grupie. Słowem, społeczeństwo zapewniłoby wszystkim obywatelom chleb duszy. Ale uważamy za słuszne, by pozostawić zainteresowanym prawo posmarowania tego chleba – według ich uznania – konfiturami z porzeczek lub marmoladą z pomarańczy.”

Émile Vandervelde (1866–1938)

Źródło: fragment programu Belgijskiej Partii Robotniczej opubl. w 1923 r. http://lewicowo.pl/varia/viewpub/tid/2/pid/221

O szkole, O duszy, O rodzicach

„Nie widziałam żadnego polityka żadnego państwa, który by nakłaniał swoich obywateli, podatników, do tego, żeby pieniądze zarobione w państwie, ładowali w gospodarkę innego państwa. Niesłychane!”

Julia Pitera (1953) polska działaczka polityczna i samorządowa

o wypowiedzi Jarosława Kaczyńskiego nt. obecności polskich turystów na plażach Egiptu i Tunezji. Źródło: tvn24.pl http://www.tvn24.pl/12690,1646494,1,1,klotnia-w-studiu-pitera-niepojete--kaminski-zalosne,wiadomosc.html, 6 marca 2010

O pieniądzach

„Razem zapisaliśmy dziś bardzo jasną kartę w historii nowoczesnej Europy. Udowodniliśmy, że nawet w najtrudniejszych warunkach demokracja nie ugina się przed szantażem. Demokracja, jeśli trwa uczciwie przy swoich wartościach, pozwala zawsze znaleźć wspólne wyjście z każdej sytuacji. Gdy obywatele i obywatelki uwierzą w siebie, mogą razem przezwyciężyć każdą, najtrudniejszą nawet okoliczność.”

Aleksis Tsipras (1974) grecki polityk

Źródło: Tsipras: Grecy powiedzieli, jakiej Europy pragną, krytykapolityczna.pl, 6 lipca 2015 http://www.krytykapolityczna.pl/artykuly/wybory-europy/20150706/tsipras-grecy-powiedzieli-jakiej-europy-pragna

O demokracji, O historii

„Ostatnie zmiany w prawie karnym pozwalają uzyskiwać władzy dowody przeciwko tobie w sposób nielegalny, o ile tylko nie będzie się ciebie zabijać lub torturować – wszystkie inne chwyty są dozwolone. Te same zmiany zwalniają prokuratora z odpowiedzialności dyscyplinarnej za „rażącą obrazę prawa” jeśli działał wyłącznie w interesie społecznym. Inne prawo brutalnie ingeruje w dziedziczenie ziemi rolnej, jeszcze inne, właśnie zaproponowane prawo nie pozwala zorganizować protestu, takiego na przykład, jak czarny marsz kobiet, jeśli w tym samym czasie ma się odbyć zgromadzenie państwowe lub kościelne. Czy to są dobre rozwiązania? Czy widać w nich wystarczającą troskę parlamentarzystów o obywatela? Niestety nie. Co powołuje zatem, że nasi przedstawiciele uchwalają takie prawo? Odpowiedzią jest ludzka skłonność do uświęcania środków celami. Skoro rządzący chcą czegoś dobrego dla Polski (cel), to mają prawo użyć prawa (środek), które – w ich mniemaniu – ten cel pozwoli zrealizować. Oślepieni pięknem celu nie chcą pamiętać, że dobrymi intencjami jest wybrukowane piekło. Mamy zbyt wiele doświadczeń historycznych, by zaufać pięknemu celowi i zlekceważyć dobór środków. Właśnie z tego powodu demokrację zwykłą zastąpiliśmy demokracją konstytucyjną. Demokracja zwykła polega na rządach większości, która może mieć pokusę realizowania własnych celów przy naruszeniu praw mniejszości, czyli tych obywateli, których reprezentanci przegrali wybory. Demokracja konstytucyjna także pozwala realizować cele większości, ale tylko przy poszanowaniu praw aktualnej mniejszości.”

Marcin Matczak (1976) doktor habilitowany nauk prawnych

Źródło: Zły sen o prawie, „Tygodnik Powszechny” nr 50, 11 grudnia 2016, s. 26.

O kobietach, Cytaty o pięknie, O demokracji, O zaufaniu

„Jesień ludów przyniosła liberalizację wolności politycznych, ale nie zrealizowała swoich celów, czyli przywrócenia godności i podmiotowości obywatelom. Doprowadziła wszędzie do ogromnych nierówności społecznych, alienacji klasy politycznej zamkniętej w błędnym kole tworzących się nawzajem i zwalczających neoliberałów i populistów. Nie udało się wcielić w życie idei solidarności, samorządności pracowniczej, spójności społecznej, godności pracy i dobrobytu osiągalnego nie tylko dla elit, ale dla szerokich mas społecznych. W Polsce objęto nim przynajmniej klasę średnią, natomiast najbiedniejsi wciąż żywić się muszą seansami nienawiści.”

Sławomir Sierakowski (1979) socjolog i publicysta polski

Źródło: Jak dokończyć rewolucję?, rp.pl, 26 kwietnia 2011 http://www.rp.pl/artykul/649095_Sierakowski--Jak-dokonczyc-rewolucje-.html

O życiu, O ludziach, O wolności, Jesień

„Związek Niemieckich Stowarzyszeń Społeczno-Kulturalnych w Polsce nie może milczeć w sytuacji, w której oficjalna wypowiedź Jarosława Kaczyńskiego, przywódcy jednej z największych partii politycznych w Polsce, jawnie szkaluje setki tysięcy polskich obywateli niemieckiej narodowości i pochodzenia. Z wypowiedzi tej wynika jakoby śląskość mogła być do zaakceptowania, gdyby nie rodziła podejrzenia „zakamuflowanej opcji niemieckiej”. Takie sformułowanie sugeruje, jakoby Niemcy byli gorszymi obywatelami Rzeczpospolitej Polskiej, a niemieckość dyskwalifikowała do bycia dobrym współobywatelem.”

Bernard Gaida (1958)

Źródło: gazeta. pl, 5 kwietnia 2011 http://wiadomosci.gazeta.pl/Wiadomosci/1,80271,9382438,Polscy_Niemcy__Kaczynski_nas_szkaluje.html

„(…) państwo demokratyczne nie jest narzędziem narodu, ale wspólnoty obywateli.”

Leszek Kołakowski (1927–2009) polski filozof

Mini wykłady o maxi sprawach (1997–2003)

„Każdego dnia, kosztem siedmiu czy ośmiu łokci purpurowej tkaniny, można kreować nowych obywateli.”

Kosma Medyceusz Starszy (1389–1464)

gdy zarzucono mu, że w niebezpieczny sposób dziesiątkuje klasę florenckich notabli.
Źródło: Ivan Cloulas, Wawrzyniec Wspaniały, przeł. Wojciech Gilewski, PIW, Warszawa 1988.

„Polska i Litwa są strategicznymi partnerami. Powinniśmy utrzymywać mocne i dobre relacje z naszymi historycznymi sojusznikami. Sądzę, że słowo „kryzys” nie do końca jest prawdziwe i nie do końca ilustruje sytuację. Populistyczni politycy, którym zależy na taniej popularności i nie mają innych poważnych tematów, by zgarniać głosy wyborców, eskalują sytuację. Generalnie Litwa i jej obywatele są zainteresowaniu w kontynuowaniu strategicznych i dobrych relacji z Polską. Z liberalnego punktu widzenia, który reprezentuję, dwujęzyczność w regionie wileńskim powinna zostać dopuszczona, podobnie jak łacińskie litery w dokumentach. Nazwisko jest własnością prywatną i władze nie mają prawa go zniekształcać. Tak więc jako liberał zdecydowanie popieram prawo naszych obywateli innego pochodzenia etnicznego do własnej tożsamości.”

Antanas Guoga (1973)

o stosunkach polsko-litewskich i prawach Polaków na Litwie Źródło: Antanas Guoga: Gra w pokera nauczyła mnie myśleć strategicznie, radiownet.pl, 13 lipca 2014 http://www.radiownet.pl/publikacje/antanas-guoga-gra-w-pokera-nauczyla-mnie-myslec-strategicznie

O grach, O myślach, O relacjach, O myśleniu

„Dopóki nie uwolnimy się spod rosyjskiego trepa, nie widzę innej alternatywy, ponieważ nie zostały nam już inne możliwości, zwłaszcza gdy spojrzeć na to, co Rosja i tzw. rosyjska armia zrobiły przez ostatnie sześć lat. Moim zdaniem żaden uczciwy obywatel czy patriota czeczeński nie widzi tego inaczej.”

Doku Umarow (1964–2013)

Źródło: PREZYDENCI, czeczenia.com.pl http://czeczenia.com.pl/content/blogcategory/75/161/

„Po pierwszej wojnie lewica obawiała się, że mieszczaństwo w sojuszu z resztkami posiadaczy ziemskich wprowadzi faszyzm – ze strachu przed ludem domagającym się socjalizmu. W pierwszej połowie XX wieku konflikt między interesami warstw wyższych a większością obywateli, między rynkiem a demokracją był obecny niemal we wszystkich krajach. Dopiero po II wojnie światowej w Europie Zachodniej udało się znaleźć kompromis między demokracją a kapitalizmem. To była bardzo krucha równowaga.(…) Warunkiem akceptacji systemu kapitalistycznego przez masy robotnicze były po 1945 roku gwarancje stabilnego zatrudnienia, godziwy standard życia, zapewnienie szans awansu, edukacja, bezpieczeństwo socjalne. Państwo socjalne na taką skalę było w Europie czymś zupełnie nowym. Pozwoliło na kilka dekad osłabić napięcie między rynkiem a demokracją.”

Wolfgang Streeck (1946)

Źródło: rozmowa Piotra Burasa, Ulica zmieni świat, „Gazeta Wyborcza”, 5–6 maja 2012.

O wojnie, O ludziach, O świecie, O strachu

„Ludzie, którzy na codzień uważają, że państwo nie powinno moralizować ani umoralniać, że obywatel sam jest za siebie odpowiedzialny, że należy sprzedawać potencjalnym klientom wszystko to, czego oni chcą, że rynek powinien zaspokajać wszystkie ich pragnienia, a nawet kreować nowe potrzeby, nowe upragnione towary – ci ludzie nagle zawieszają swoje przekonania w przypadku tego jednego towaru. Szczególnie upragnionego przez swoich odbiorców i szczególnie kreującego potrzebę. Dziwne, prawda? Dziwniejsze jeszcze, że to zawieszenie nie dotyczy najbardziej rozpowszechnionego narkotyku, jakim jest alkohol. (…) To pokazuje, że nawet liberalizm, aby istnieć i funkcjonować, potrzebuje gdzieś tam sobie wewnętrznie zaprzeczyć. Jakoś tak się dzieje, że żadna ideologia nie może się obyć bez swojej porcji zamordyzmu, nawet ta głosząca powszechną wolność bez ograniczeń. Ona też ma swój mały autorytarny trik, za pomocą którego swoim miękkim i śliskim wyznawcom dodaje twardości, marsowej powagi.”

Tomasz Piątek (1974) polski pisarz i dziennikarz

Źródło: krytykapolityczna.pl, 7 maja 2011 http://www.krytykapolityczna.pl/TomaszPiatek/Liberalninieprzemakalni/menuid-215.html

O ludziach, O alkoholu, O prawdzie, O wolności

„Dzieci od najmłodszych klas powinny się uczyć tego, że kupując polskie produkty, napędzają polską gospodarkę, dają zatrudnienie polskim obywatelom, a tym samym stwarzają sobie lepsze życie.”

Dariusz Doliński (1959) polski profesor psychologii

Źródło: interia.pl http://biznes.interia.pl/news/polski-patriotyzm-konsumencki-nie-istnieje,1265562

O życiu, O dzieciach, O biznesie

„To sukces całej Europy, ale i każdego Greka. Bez ogromnego wkładu moich obywateli Grecja zbankrutowałaby już w maju.”

Jeorios Andreas Papandreu (1952)

po zredukowaniu długu Grecji o 100 mld euro (październik 2011). Źródło: „Dla Grecji wstał nowy dzień. Przetrwaliśmy”, tvn24.pl, 27 października 2011 http://www.tvn24.pl/12691,1722260,0,1,dla-grecji-wstal-nowy-dzien-przetrwalismy,wiadomosc.html

O sukcesie

„Władze i obywatele Indii dostrzegają i cenią istotną rolę odgrywaną przez społeczności Indusów żyjących za granicą. Wierzę, że indyjska diaspora może jeszcze bardziej przyczyniać się do budowy współczesnych Indii.”

Manmohan Singh (1932) polityk indyjski, premier

podczas inauguracji obchodów Dnia Indyjskiego Emigranta w Dżajpurze. Źródło: Agnieszka Budyńska, Indusi na emigracji będą mogli oddać głos w krajowych wyborach, polska-azja.pl, 8 stycznia 2012 http://www.polska-azja.pl/2012/01/08/indusi-na-emigracji-beda-mogli-oddac-glos-w-krajowych-wyborach/

„Mnie interesuje wymiar kolonizacji jako zjawiska społecznego – czyli kolonizacji związanej z modernizacją wsi polskiej. W tym przypadku ludowość pełni bardzo podobną funkcję do prymitywności w sytuacji kolonialnej, jeśli chodzi o zachowanie pewnego dystansu społecznego pomiędzy grupą, która ma władzę – zarówno symboliczną, jak i realną: władzę bycia ziemianinem, posiadaczem środka produkcji w postaci ziemi – oraz chłopami, którzy tę ziemię obrabiali. Zachodzi jednak ważna różnica: egzotyczny Dziki miał pozostać Dzikim – nie chodziło o to, by uczynić go obywatelem, podczas gdy jednym z pozytywistycznych, modernizacyjnych wątków w Polsce było włączanie chłopa w nowoczesne społeczeństwo i nowoczesną wspólnotę narodową.”

Ewa Klekot (1965)

Źródło: Klara Czerniewska, Pany i chamy w Cepelii http://www.dwutygodnik.com/artykul/4672-pany-i-chamy-w-cepelii.html, Dwutygodnik.com nr 113/2013.

O zachowaniu