Cytaty o wolności
strona 4

„Kochana Marysiu, nie płacz. Szkoda sił, a będą ci potrzebne. Jestem pewny, że to dla tej chwili żyłem 60 lat. Wybacz, nie można było inaczej. Po to, żeby nie zginęła prawda, człowieczeństwo, wolność ginę, a to mniejsze zło niż śmierć milionów. Nie przyjeżdżaj do Warszawy. Mnie już nikt nic nie pomoże. Dojeżdżamy do Warszawy, pisze w pociągu, dlatego krzywo. Jest mi tak dobrze, czuję spokój wewnętrzny jak nigdy w życiu.”

Ryszard Siwiec (1909–1968) żołnierz AK, zmarły śmiercią samobójczą przez samospalenie

Źródło: emka, 45. rocznica samospalenia Ryszarda Siwca, Hej-kto-Polak.pl http://hej-kto-polak.pl/wp/?p=22184

O śmierci, O prawdzie, O złu, O płaczu

„W Podziemiu, teoretycznie stanowiącym kontynuację państwa polskiego, powstała sytuacja paradoksalna. Upadek wolności przywrócił standardy demokracji. Okazało się, że w Podziemiu stronnictwa polityczne (Polska Partia Socjalistyczna, Stronnictwo Narodowe, Stronnictwo Ludowe, Stronnictwo Demokratyczne i Stronnictwo Pracy) uzyskały większe możliwości i swobodę działania niż za… niepodległej RP lat 1935–1939.”

Jan Karski (1914–2000) prawnik, dyplomata, wykładowca akademicki, polski kurier czasów II wojny światowej

Tajne państwo: opowieść o polskim Podziemiu

O demokracji

„Samo liberum veto nie wynikało ze zbiorowego obłędu ani z wrodzonego instynktu anarchicznego. Było logicznym, tak! zupełnie logicznym ukoronowaniem ustroju, gwarancją jego bytu. Skoro państwo przemienione zostało w rzeszę samodzielnych domen magnackich, to zasada głosowania większością stała się nie do przyjęcia. Magnat – dajmy na to wielkopolski – natychmiast utraciłby swą przez antenatów uzyskaną pozycję, gdyby musiał podporządkować się prawu uchwalonemu przez Małopolan i Litwinów. Dla niego liberum veto było naprawdę „źrenicą wolności”, pojmowanej jako faktyczna suwerenność.”

Paweł Jasienica książka Rzeczpospolita Obojga Narodów

Rzeczpospolita Obojga Narodów, Dzieje agonii, Część III
Źródło: s. 199.

„Nie dziwi mnie obrona pozycji prezesa Balcerowicza przez Platformę. Przecież to wasz guru, wasz ojciec chrzestny – Platformy, a przedtem Unii Demokratycznej, Unii Wolności, i tak po kolei. Dzisiaj odszedł z Unii Wolności, bo musiał odejść. Po prostu Unia już dołowała, Unia nie miała żadnych szans na to, aby na scenie cokolwiek odegrać. A po drugie, jest wymóg, że nie mógł być przedstawicielem partii. Przestając być prezesem partii czy przewodniczącym partii, stał się niepartyjny. To jest fenomen polski. Trzeba chyba, by ktoś napisał pracę doktorską na ten temat – przynajmniej doktorską – jak można z przewodniczącego partii politycznej, zostawiając legitymację, stać się bezpartyjnym, niezależnym całkowicie.”

Andrzej Lepper (1954–2011) polski polityk

Źródło: wystąpienie na posiedzeniu Sejmu, 24 stycznia 2003

O odejściu

„Było to posunięcie może… zręczne, ale na pewno nie… bohaterskie.”

Irena Pannenkowa (1879–1969)

w lipcu 1918 więziony Józef Piłsudski wysłał list do księcia Zdzisława Lubomirskiego, członka Rady Regencyjnej, z prośbą o zgodę na co najmniej tymczasowe odzyskanie wolności. Powyższy cytat był komentarzem Pannenkowej do tego listu.
Źródło: Daria i Tomasz Nałęcz, Józef Piłsudski…, op. cit., s. 169.

„Wolność słowa realizuje się nie wtedy, kiedy ktoś może swobodnie mówić, lecz wtedy, kiedy ma do kogo mówić.”

Jan Pietrzak (1937) polski satyryk

Cytaty z monologów kabaretowych

„Wierność jest wielkim ograniczeniem wolności, jest najsilniejszym z więzów pętających samowolę ludzi i statków na tym globie.”

Joseph Conrad (1857–1924) pisarz angielski polskiego pochodzenia

Zwierciadło Morza

O ludziach, O wierności

„Bo aby wszystkich ludzi uczynić doskonałymi, trzeba wielu z nich odebrać wolność, zastosować wobec nich przymus, a nie zdaje się, aby ludzie mogli być szczęśliwi pod przymusem.”

Władysław Tatarkiewicz książka O szczęściu

Źródło: O szczęściu

O ludziach

„Interesują nas relacje, jakie zachodzą między ludźmi, bo to one decydują o tym, jak zachowują się i jakie cele stawiają sobie grupy społeczne, całe społeczeństwa i jednostki w ich obrębie. Relacje te tworzą wielką, dynamiczną i złożoną sieć. Jednocześnie badamy podobieństwa i reguły rządzące światem sieci w ogóle, bo sieci przenikają wszystkie wymiary rzeczywistości. Analiza sieci pozwala zrozumieć równie dobrze wzajemne oddziaływania cząsteczek chemicznych w żywej komórce, jak i rozwój infrastruktury Internetu.”

Bolesław Szymański (1950) polski matematyk

Źródło: Edwin Bendyk, Jak przewidywać społeczne zachowania? Wolność w sieciach, polityka.pl, 27 września 2011 http://www.polityka.pl/nauka/czlowiek/1519606,1,jak-przewidywac-spoleczne-zachowania.read

O świecie, O zachowaniu, O rzeczywostości, O nauce

„Nie ma w naturze niczego, co można by nazwać wolnością. Pojęcie wolności zawsze odnosi się do stosunków między ludźmi.”

Ludwig von Mises (1881–1973) ekonomista austriacki

Źródło: Wolność i własność

O naturze

„Kiedy powstawało Radio Maryja jako zwiastun nowych czasów – czasów wolności słowa i upodmiotowienia Narodu, wciąż usiłowano utrzymać w eterze zasady systemu totalitarnego: Ewangelii wstęp wzbroniony, Kościołowi wstęp wzbroniony, katolikom przyznającym się do wiary wstęp wzbroniony (…) Trwa, bo wciąż jest zapraszane przez rzesze Polaków do ich domów, do miejsc ich pracy, do szpitali i domów opieki społecznej. Jest zapraszane przez ludzi prostych i wykształconych, przez posuniętych w latach, ale też młodych, a nawet dzieci. I dzięki tym wszystkim ludziom przetrwało i trwa. Jest na ich wyłącznym utrzymaniu. Siłą jego trwania i jego rozwoju są ludzie, którzy czują i mówią: to nasze Radio.”

Andrzej Suski (1941) polski duchowny katolicki, biskup toruński

Źródło: Kochamy to Radio całym sercem!, naszdziennik.pl, 6 grudnia 2010 http://www.naszdziennik.pl/index.php?typ=rr&dat=20101206&id=rr21.txt

O dzieciach, O ludziach, O wierze, O sile

„Uważam, że najrozkoszniejsza wolność, jaką cieszy się człowiek na Ziemi, polega na tym, że może żyć, jeśli tylko tego pragnie, nie potrzebując pracować.”

Salvador Dalí (1904–1989) malarz hiszpański

Pozostałe

„W państwowej szkole praca skupia się głównie na nauce przedmiotów objętych programem nauczania. Obecność na lekcjach jest obowiązkowa; tumany z matematyki muszą siedzieć na lekcji i robić, co w ich mocy. W szkole musi panować dyscyplina i nie może być hałasu, ale przecież wolne dzieci robią wiele hałasu. Wszystko jest przeciw nauczycielowi budynki, brak przestrzeni do zabawy, uporządkowanie, a w rzeczywistości cały system edukacji.”

Alexander Sutherland Neill (1883–1973) pedagog brytyjski

Źródło: Wolność w edukacji, EID http://www.eid.edu.pl/archiwum/1996,94/styczen,115/wolnosc_w_edukacji,443.html

O dzieciach, O rzeczywostości, O nauce, O nauczycielach

„Nikt już nie udaje, że z Kościołem chce debatować. Katolicy mają skulić ogon pod siebie, skupić się w katolickich gettach i nie wychylać nosa poza nie. Katolickie uczelnie, katolickie gazety, katolickie telewizje (których zresztą nie ma) mają być maleńką przestrzenią wolności, w której katolikowi wolno – oczywiście w ramach politycznej poprawności, jaką zakreślą mu Magdalena Środa do spółki z Wojtkiem Maziarskim – wypowiadać opinie na temat Pana Jezusa, Boga Ojca czy moralności. To ostatnie jednak tylko pod warunkiem, że nie będzie zawierało jasnego stanowiska odnośnie do homoseksualizmu czy aborcji. Jeśli zawiera, to sąd już zatroszczy się o to, by wyjaśnić katolikom, że takimi opiniami dzielić się nie należy. Proces Alicja Tysiąc kontra „Gość Niedzielny” jest tego najlepszym przykładem.”

Tomasz Terlikowski (1974) polski dziennikarz i publicysta

Źródło: Koniec katolicyzmu otwartego, „Gazeta Polska”, 2 listopada 2011

O Bogu

„Rewolucje jak nasza cieszą się specjalnymi prawami. Bez wątpienia, aby osiągnąć nasze cele, musieliśmy często uciekać się do środków restrykcyjnych i nie przeczymy temu. Nałożyliśmy ograniczenia na wolności polityczne, kiedy to było niezbędne dla realizacji naszych celów. Rewolucja peronistowska teraz zakończyła się. Rozpoczyna się nowa faza, która będzie konstytucyjna, a nie rewolucyjna, bowiem kraj nie może znajdować się stale w procesie rewolucji. Co to oznacza w odniesieniu do mnie? Odpowiedź jest bardzo prosta, panowie: przestaję być liderem rewolucji i od teraz staję się prezydentem wszystkich Argentyńczyków, niezależnie od tego czy są przyjaciółmi, czy wrogami.”

Juan Perón (1895–1974) polityk argentyński, wojskowy

oświadczenie po nieudanym zamachu stanu przeciwko Peronowi w połowie 1955
Źródło: A.E. van Niekerk, Populism and political development in Latin America, Rotterdam 1974, s. 147, cyt. za: Marek Bankowicz, Demokraci i dyktatorzy, Krakowski Instytut Wydawniczy, Kraków 1993, ISBN 8390038503, s. 289.

„Jest to skarb, który podobnie jak powietrze jest prawie niezauważalny, dopóki go nam nie braknie.”

Leszek Kołakowski (1927–2009) polski filozof

Źródło: Wolność i wolności (1970)

„Rosja i jej naród mają prawo do udzielenia pomocy Syrii, ponieważ liczą się z wolą narodu syryjskiego i jego dążeniem do zachowania demokracji i wolności. Broniąc Syrii, i występując za tym, by Syryjczycy sami rozwiązywali swoje problemy własnymi siłami, bez zagranicznej ingerencji, Rosja broni także swoich strategicznych interesów. Rosja szanuje wolę narodów i ich praw do samookreślania się, jest przekonana do tego, że każde państwo ma prawo do własnego systemu politycznego.”

Aleksandr Dugin (1962) rosyjski polityk, historyk religii

Źródło: Aleksander Dugin: Zachodni kolonializm dąży do destabilizacji suwerennych państw, geopolityka.org, 4 marca 2012 http://www.geopolityka.org/syria-2012/1357-aleksander-dugin-zachodni-kolonializm-dazy-do-destabilizacji-suwerennych-panstw

O zachowaniu, O demokracji, O sile, O pomocy

„Burkini nigdy nie miało być symbolem islamskiej kobiety. Odrzuciłam tradycyjną zasłonę, zastąpiłam ją kapturem, by wpasować się w australijski styl życia. Wymyśliłam to dla kobiet bez względu na religię, rasę, budowę ciała. Burkini to wolność i pewność siebie, nie kojarzy się z uciskiem, torturami ani terrorem. Pozwólcie kobietom wybierać, w czym chcą chodzić.”

Aheda Zanetti (1967)

Źródło: Robert Stefanicki, Francja na wojnie z burkini. Co strój plażowy ma wspólnego z terroryzmem http://wyborcza.pl/1,75399,20584438,francja-na-wojnie-z-burkini-co-stroj-plazowy-ma-wspolnego-z.html, wyborcza.pl, 23 sierpnia 2016.

O kobietach, O wojnie, O religii, O pewności siebie

„Anarchia znaczy Wolność i Solidarność, a urzeczywistnienie naszego ideału może dokonać się tylko poprzez Harmonię interesów, wolną inicjatywę, miłość, szacunek i wzajemną tolerancję.”

Errico Malatesta (1853–1932) włoski myśliciel polityczny, anarchista

Wolność

O miłości

„Doświadczyliśmy tych samych okresów restauracji co inne kraje, ale nie doświadczyliśmy żadnej rewolucji. (…) Tylko raz przebywaliśmy w towarzystwie wolności, w dniu kiedy została zaaresztowana.”

Karol Marks (1818–1883) niemiecki filozof, ekonomista i działacz rewolucyjny

tłumacząc, dlaczego Niemcy są społecznie zacofane w stosunku do Francji i Wielkiej Brytanii.
Przyczynek do krytyki heglowskiej filozofii prawa (1843)

„Jestem zdeterminowana i daje mi to poczucie wolności. Uwolniona od wszystkiego, co nie jest Górą i mną, wolna od strachu i obaw - bo nie mam już wyboru.”

Wanda Rutkiewicz (1943–1992) alpinistka polska

Źródło: Na jednej linie, współpraca autorska: Ewa Matuszewska, Wydawnictwo ISKRY, Warszawa 2010, s. 196

O strachu, O współpracy

„Wolność wtedy ma pełną wartość ludzką, gdy zostaje wywalczona i gdy zależna jest od ryzyka i decyzji każdego, nie zaś gdy otrzymuje się ją w szkole jako przepis.”

Zygmunt Kałużyński (1918–2004) polski krytyk filmowy

O decyzjach

„Nie wierzymy już w Boga, ale próbujemy go wywołać z nicości, by posadzić na ławie oskarżonych. Ale uczciwie musimy przyznać, że przecież już dawno temu odebraliśmy mu prawo do ingerowania w nasz świat. Poukładaliśmy sobie życie bez niego i radzimy sobie sami. Dlatego musimy przyjąć wszystkie skutki naszych wyborów, nawet te najbardziej bolesne. Na tym polega wolność wyboru i prawdziwa odpowiedzialność.”

Bogdan Olechnowicz (1967)

Wzgardzeni czy wybrani

O życiu, O Bogu, O świecie

„Marksizm nie jest poglądem, wbrew pewnym mniemaniom w Polsce, którego należałoby się wstydzić. Marksizm jest nurtem filozoficznym mającym przedstawicieli w Europie Zachodniej. Ten nurt filozoficzny nigdy nie był mi bliski, ale bronię prawa do wolności wyboru stanowiska filozoficznego.”

Maria Szyszkowska (1937) polska działaczka polityczna, filozof

„Szanowni Państwo, my, Węgrzy, jesteśmy narodem lubiącym wolność i demokrację. Nie potrzebujemy wykładów na temat demokracji ze strony tych, którzy mają jeszcze do odrobienia wiele lekcji na własnym podwórku.”

József Szájer (1961)

podczas debaty o konstytucji węgierskiej w PE, 8 czerwca 2011. Źródło: '11. Zmieniona konstytucja węgierska (debata), europarl.europa.eu, 8 czerwca 2011 http://www.europarl.europa.eu/sides/getDoc.do?pubRef=-//EP//TEXT+CRE+20110608+ITEM-011+DOC+XML+V0//PL&language=PL

O demokracji

„Buntownik jest podejrzany, ponieważ ma „wolność wilka lub ptaka”, i „używa lasów”. To właśnie tej dzikości się tułaczowi nie wybacza.”

Michel Maffesoli (1944)

Źródło: Du nomadisme; cyt. za McLeod mandala. Wioska Dzieci wodnika, Warszawa 2007, str. 17

O dzieciach, O ptakach

„Jak to ostrzegał w sławnym wierszu Adam Mickiewicz: „Walkę z nim stoczy sąd krzywoprzysiężny"… Po haniebnym wyroku na Jarosława Marka Rymkiewicza trudno mi się opędzić od tego brzęczącego w uszach cytatu. Wyroki sądów III RP nie zależą najwyraźniej od żadnego prawa, ale od tego, czy stają przed nimi „nasi” czy „nie nasi”. Kiedy Wojciech Cejrowski nazwał Aleksandra Kwaśniewskiego „pulpeciarzem”, został prawomocnie skazany za znieważenie prezydenta. Kiedy Palikot naubliżał śp. Lechowi Kaczyńskiemu od „chamów”, w majestacie prawa uznano, że jego słowa mieszczą się w granicach dopuszczalnej wolności krytyki. Podobnie uznano, gdy wspomnianego Cejrowskiego „Gazeta Wyborcza” znieważała insynuacją nazizmu i nurzała w epitecie „brunatny kowboj.””

Rafał A. Ziemkiewicz (1964) polski pisarz

Ale kiedy to gazeta poczuje się dotknięta – sąd posłusznie idzie jej na rękę.
Źródło: Mówiąc Hubalem…, „Gazeta Polska”, 27 lipca 2011

O walce

„Czy można dziwić się buczeniu wobec łajdaka, mówiącego o znieważaniu krzyża na Krakowskim Przedmieściu jako o „wesołym happeningu”, i wobec jego partyjnej towarzyszki wysyłającej funkcjonariuszy straży miejskiej, żeby, tak jak niegdyś ZOMO, usuwali kwiaty i znicze czczące pamięć tego, który przywrócił Powstaniu jego chwałę? Cóż w tej sytuacji zrobiła rządowa propaganda? Tym razem w roli herolda urzędowego potępienia obsadzono dawnego bohatera, ale później beznadziejnego oportunistę od lat wysługującego się Jaruzelskiemu i jemu podobnym. Zbigniew Ścibor-Rylski przeżył szlachetniejszych od siebie i został nominowany symbolem Powstania Warszawskiego mocą przykomunistycznego Związku Bojowników o Wolność i Demokrację. Żałosny były bohater, który poniżył się do wyprzedaży zasług swej młodości spadkobiercom katów własnych kolegów.”

Krzysztof Wyszkowski (1947) polski polityk, publicysta, działacz opozycji w PRL

Źródło: Młody bohater – stary oportunista, „Gazeta Polska”, 8 sierpnia 2012

O demokracji, O Kwiatach

„Przelicz jeszcze i dodaj czterdzieści i cztery Sposoby wybawienia od wszelkiego licha,By wolność jak tabakę zażyć z tabakiery,Potem zdrowo i głośno na wszystko się kicha,I ten rachunek w prawdę sumuj oczywistą,Niech Ci do romantycznej znów uderzy głowy,To jest Twój sen upiorny, Wielki Realisto:Państwo w kamieniach młyńskich, naród niegotowy.Buduj teraz, wydźwignij nas dumnie na cokół,Wielki pomnik śród świata, nad dziejów przesmykiemWyjdź pierwszy na piedestał i rozgłoś naokółTę wielkość wymuszoną batem albo krzykiem,Święć przeminienie tłuszczy i chrzcij nowe czasyZ kropielnicy, co wyschła i krwią już nie chlusta,Starym herbem sarmackim w popuszczane pasyZatkaj gęby krzyczące i zgłodniałe usta –I komu teraz jeszcze otuchy za małoA przeszłość jesionowa praojców nie śliczna,Niech stanie pod cokołem i porwany chwałąTworzy wolność.Masz rację. Jakże jest tragiczna!”

Kazimierz Wierzyński (1894–1969) polski poeta, prozaik, eseista

Źródło: Ojczyzna chochołów z tomu Wolność tragiczna, 1936

O snach, O przeszłości, O ojczyźnie

„Jedną ze zdobyczy wolności jest to, że jesteśmy po prostu czystsi i bardziej higieniczni. Nie mówimy o tym głośno, ale przecież ogromny wzrost zużycia mydła, szamponów i płynów to nie tylko efekt reklam. Proszę wybaczyć, ale te opowieści o Polakach brudasach były, niestety, w dużym stopniu prawdziwe. Zapachy z pociągów czy autobusów – kto przeżył, ten nie zapomniał.”

Jerzy Eisler (1952) historyk polski

Źródło: Robert Mazurek, Świat miał wranglery, my – dżinsy (wywiad z Jerzym Eislerem), „Rzeczpospolita” nr 189, 14–16 sierpnia 2015, cyt. za: „Angora” nr 35 (1315), 30 sierpnia 2015, s. 22.

O świecie

„(…) aby dwie wymieniane usługi miały tę samą wartość, aby wymiana była sprawiedliwa, musi być spełniony jeden warunek: wymiana musi dokonywać się w sposób wolny. (…) równowartość wynika z wolności. (…) rola państwa polega raczej na tym, by zapobiegać, a zwłaszcza przeciwstawiać się podstępom i oszustwom, to znaczy zagwarantować wolność, a nie tę wolność gwałcić.”

Frédéric Bastiat (1801–1850) francuski ekonomista

Kapitał i zysk z kapitału
Źródło: s. 152

„Będziecie walczyć o wolność? Odrzucicie Windows i Mac OS i przejdziecie na GNU/Linux? Czy będziecie zbyt leniwi, by stawić opór?”

Richard Stallman (1953) hacker, twórca ruchu wolnego oprogramowania

Źródło: wywiad Petera Moona, pcworld.pl, 17 września 2007 http://www.pcworld.pl/news/123958_4/Stallman.Bedziecie.walczyc.o.wolnosc.Odrzucicie.Windows.i.Mac.OS.html

„Robię kino, by powiedzieć ludziom, aby nie bali się zawierzyć instynktowi, zamiast ciągle polegać tylko na rozumie. Ucieczka od niego daje nam wolność. Przynosi ją również miłość, która nie ma przecież z rozumem nic wspólnego.”

Frédéric Fonteyne (1968)

Źródło: Anna Kilian, Film jak tango, portalfilmowy.pl, 1 grudnia 2012 http://www.portalfilmowy.pl/wydarzenia,5,12425,4,1,Film-jak-tango.html

O miłości

„W inną Polskę niż ta, którą lud nasz pracowitymi rękoma z grobu podźwignie – nie wierzę; innej Polski nad tę, jaka przy całości historycznych swych granic, całością praw obywatelskich obdarzy wszystkich swych synów – nie pragnę; dla innej Polski jak ta, gdzie panowanie człowieka nad człowiekiem ustąpi miejsca panowaniu wolności rozumu i prawa, gdzie ciemnota zniknie w promieniach powszechnej oświaty, a nędza – w sumiennym rozkładzie społecznych korzyści – dla innej Polski ani żyć, ani umierać nie mogę.”

Walery Antoni Wróblewski (1836–1908) Polski działacz rewolucyjno-demokratyczny, dowódca w powstaniu styczniowym, generał Komuny Paryskiej.

Źródło: Leonard Dubacki, Walery Wróblewski, „Przegląd Socjalistyczny” nr 1 (22), 2009 http://lewicowo.pl/walery-wroblewski/

O ludziach

„Po pierwsze, mieć wyczucie skali. Nie powinno się zbliżać do ludzi pewnego kalibru (dotyczy to nie tylko Lenina, ale również Robespierre’a, Napoleona) bez wyczucia własnych ograniczeń. Liliput, który zabiera się do pisania o Guliwerze powinien być ostrożny, przede wszystkim zaś nie powinien przybierać postawy protekcjonalnej. Drugim warunkiem jest wyczucie tragizmu, które konieczne jest do zrozumienia zarówno wielkości, jak i klęski rewolucji październikowej. Ci, dla których cały projekt rewolucyjnego wyzwolenia ludzkości od wyzysku i alienacji jest tylko absurdalną fantazją, nie mają kwalifikacji do pisania o komunizmie. Podobnie jak ci, dla których pojecie nadprzyrodzonego zbawienia ludzkości od grzechu jest tylko przestarzałym przesądem, nie mają kwalifikacji do pisania historii Kościoła.”

Alasdair MacIntyre (1929)

podając warunki, bez spełnienia których czytanie Lenina nie ma sensu.
Źródło: Andrzej Walicki, Marksizm i skok do królestwa wolności. Dzieje komunistycznej utopii, Warszawa 1996.

O ludziach, O fantazji, O historii, O zrozumieniu

„Wolność, która ma jakieś granice, przestaje być wolnością.”

Anna Onichimowska (1952) polska pisarka i scenarzystka

Źródło: Trudne powroty

„Wśród politycznych killerów mających zabijać słowami wyróżnił się poseł Mariusz Kamiński. Lżył premiera, odmawiając mu honoru i przyzwoitości. Jakie miał do tego prawo? Ano takie, że czuł za sobą przyzwolenie swej partii. Jaki miał tytuł? Ano taki, że ma od niedawna mandat poselski i konstytucja gwarantuje mu wolność słowa. Co z tego, że początkujący, odkąd PiS (ale nie tylko, wkład ma tu też np. Janusz Palikot) zaczął operować językiem nienawiści, podłość jest coraz szerzej tolerowana. A przecież był to wybryk niegodny posła i obywatela. Premier to nie jest tylko polityk, to jest szef demokratycznie wybranego rządu RP, de facto najważniejsza osoba w państwie. Lżenie premiera jest lżeniem państwa.”

Adam Szostkiewicz (1952)

Źródło: Tusk lżony przez posła Kamińskiego, blog Adama Szostkiewicza, 20 stycznia 2011 http://szostkiewicz.blog.polityka.pl/?p=754

„Może powinniśmy prosić was o pomoc wojskową, ale uważamy, że nie jest to konieczne; sądzimy, że jesteśmy w stanie zrobić to sami.”

Amílcar Cabral (1924–1973)

przed Komitetem Zgromadzenia Generalnego Narodów Zjednoczonych, grudzień 1962. Źródło: Elżbieta Sieradzińska, Strzały w Conakry – przerwany marsz ku wolności?, afryka.org, 12 września 2007 http://afryka.org/afryka/strzaly-w-conakry----przerwany-marsz-ku-wolnosci--,news/

O pomocy

„Za to właśnie kocha Normana: za to jego życie na opak, za ciągłe domaganie się wolności, za rozpalające go namiętności, za wszystko, co dzieli go od ludzi przeciętnych. W odróżnieniu od niej jest aktorem każdą cząstką swego jestestwa, jest aktorem w swoich histeriach, zazdrościach, miłosnych uniesieniach. Nie wie, co to letniość. Najdrobniejsze niepowodzenia stają się tragediami. Najsłabsze sukcesy urastają do rozmiarów olśniewających triumfów. Norman nigdy nie jest zmęczony, lecz straszliwie wyczerpany, nigdy nie jest zadowolony, lecz nad wyraz uszczęśliwiony, nigdy smutny, lecz potwornie przybity.”

Philippe Besson (1967)

Babie lato
Źródło: s. 20–21.

O życiu, O ludziach, O zazdrości, O sukcesie

„Ogień wolności oczyścił nas, tak jak roztopiona ruda wyrzuca wszelki brud.”

Louis de Saint-Just (1767–1794) rewolucjonista francuski

Źródło: Saint-Just, dz. cyt.

„Robotnicy, chłopi, pracownicy umysłowi! W dniu święta 1 maja myśli i uczucia nasze biegną do Polskiej Partii Socjalistycznej, do jej dorobku i do jej zawsze żywej ideologii i programu. Nasze święto majowe i nasz bojowy znak czerwonego sztandaru przywłaszczyła sobie PZPR, ale nie ona nauczyła proletariat polski prowadzić walkę o socjalizm, o ustrój wolności człowieka, wolności narodowej, wolności pracy i sprawiedliwości społecznej. Tę walkę podjęła w roku 1892 Polska Partia Socjalistyczna. Podjęła ją przeciwko klasom posiadającym, obcym i rodzimym kapitalistom i obszarnikom, przeciwko wstecznictwu wszelkiego rodzaju, przeciwko trzem mocarstwom zaborczym: Rosji, Niemcom i Austrii. Wszystko, co sobie polska, klasa robotnicza wywalczyła i zdobyła aż po rok 1939, pozostaje na zawsze związane z tymi trzema literami PPS.”

Adam Ciołkosz (1902–1978) polski działacz socjalistyczny, instruktor harcerski

Źródło: Na 1 Maja 1970 roku, w: Adam Ciołkosz. Polityk – pisarz – historyk socjalizmu, praca zbiorowa, red. Józef Żmigrodzki, Londyn 1972 http://lewicowo.pl/na-1-maja-1970-roku/.

O sprawiedliwości, O emocjach, O myślach, O walce

„Stawia nas twarzą w twarz wobec okrutnej alternatywy – albo bezpieczeństwo albo wolność. Tertium non datur. W naszej skołatanej epoce securitas może liczyć na rzesze wyznawców. Cenimy bezpieczeństwo, tę grę, w której główną wygraną jest zaledwie stawka, nędzny żeton, uprawniający do kontynuowania zabawy, dopóki służy ręka. Bezpieczeństwo, cóż to jest bezpieczeństwo. Trwożliwa formuła szczęścia. Życie bez walki.”

Zbigniew Herbert książka Król mrówek

Źródło: Securitas (Król mrówek)

O życiu, O walce

„Nie lubię takich kategorii jak „prawdziwy mężczyzna”. „Prawdziwy” odbiera rzeczownikowi jakieś znaczenie. „Prawdziwa wolność” to już nie „wolność”.”

Jerzy Bralczyk (1947) polski językoznawca

Źródło: „Duży Format”, 24 czerwca 2010.

„Wolność nie usypia, nie prowadzi ani do bierności, ani do konformizmu.”

Maria Szyszkowska (1937) polska działaczka polityczna, filozof

„Kto potrafi tu coś zrozumieć, gdy widzi tych cichych ludzi o dziecięcych twarzach, o brodach apostołów! Każdy podoficer jest większym wrogiem rekrutowi, każdy nauczyciel uczniowi, niż my im, a oni nam. A przecież wypuścić ich na wolność – będziemy się znowu nawzajem tępili.”

Erich Maria Remarque książka Na Zachodzie bez zmian

Na Zachodzie bez zmian (1929)

O ludziach, O nauczycielach

„Niegdyś byliśmy wzorcem dla innych krajów, ojczyzną odwagi i wolności myślenia. Dzisiaj oscylujemy pomiędzy, będącymi wyrazem strachliwości, konwencjami fałszywej moralności burżuazyjnej oraz nikczemnością lekceważenia i szyderstwa.”

Léon Blum (1872–1950) francuski polityk

w 1927, kiedy zarówno lewica, jak i prawica sprzeciwiły się przyznaniu kobietom prawa wyborczego.
Źródło: Tony Judt, Brzemię odpowiedzialności…, op. cit., s. 113.

O kobietach, O myślach, O ojczyźnie, O myśleniu

„Jestem przekonany, że w obecnej chwili znajdują się jeszcze ludzie, na wolności, którzy również są mistyfikatorami. Tak samo potrafią przyjmować jakieś komiczne swoje pozy, czy jakoś, bliżej, śmieszne, uniformy. Uważają się za Bóg wie kogo i wielkiego. Dokonują takich czy innych odchyleń od prawa.”

Czesław Śliwa (1932–1971)

Wypowiedzi w reportażu Krzysztofa Gradowskiego „Konsul” i inni, 1970

O Bogu, O ludziach

„Ameryka okazała się dobrze przygotowana do roli światowego lidera. Uzasadnione jest więc nazywanie tego stulecia wiekiem Ameryki. W XXI w. wkraczamy z poczuciem, że podstawowe wartości – wolność, demokracja, równość szans – nigdy nie były tak dobrze ugruntowane jak obecnie.”

Bill Clinton (1946) prezydent USA

Źródło: orędzie noworoczne

O demokracji, O wieku

„Trudno było wtedy być liderem, to wiązało się z odpowiedzialnością za ludzi. Ja tych wszystkich osób, które chcą teraz zmieniać historię, tam nie widziałem. Antoni Macierewicz w 1983 roku chciał się ze mną spotkać, miał coś ważnego do powiedzenia. Wyszedł na przepustkę z obozu dla internowanych. Zwrócił się o spotkanie i ja się z nim spotkałem, a to zawsze jest problem, gdy się w podziemiu spotykasz z kimś, kto nie jest w strukturach podziemia, bo trzeba się odpowiednio ubezpieczyć. Szybko uciekłem z tego spotkania, bo uznałem go za agenta KGB. On namawiał mnie do tego, żebym się ujawnił, mówił, że „Solidarność kaputt, że to koniec z Solidarnością” – i mówię to z ręką na sercu – „że tak naprawdę jedynym ratunkiem jest, żebyśmy tak autentycznie, naprawdę pokochali ZSRR, bo tylko, jak oni nam uwierzą, że my ich kochamy, to dadzą nam więcej wolności”. Taki człowiek! On ma być dziś liderem tamtej Solidarności?!”

Bogdan Lis (1952) polski polityk

Źródło: Bogdan Lis: Dokumenty z szafy Kiszczaka? To teksty ubeckie, to nie Wałęsa http://www.newsweek.pl/polska/bogdan-lis-myslalem-ze-macierewicz-to-agent-kgb,artykuly,381262,1.html, newsweek. pl, 6 marca 2016.

O ludziach, O historii, O problemach, Serce

„Państwo z parlamentu Rzeczypospolitej zrobiliście teatr słaby, słabą farsę. Słabą farsę. Jesteście słabymi aktorami, nie zatrudniłbym was. Moglibyście być co najmniej dublerami. Każdemu zapewnia się wolność twórczości artystycznej. Tak stanowi art. 73 Konstytucji Rzeczypospolitej. Czytamy w niej także, że każdy ma wolność korzystania z dóbr kultury, a zgodnie z art. 6 konstytucji obowiązkiem Polski jest stworzenie odpowiednich warunków ich upowszechniania i równego dostępu do nich. Z kolei w art. 54 ustawa zasadnicza chroni każdą wypowiedź, również o charakterze artystycznym, od cenzury prewencyjnej, czyli zakazuje uzależniania jej od uprzedniej kontroli, czyli zgody organu państwowego. Wolności wymienione w konstytucji nie są hojnym gestem ustawodawcy, ale mają swoje umocowanie w godności ludzkiej.”

Krzysztof Mieszkowski (1956) polski polityk

Źródło: wypowiedź na posiedzeniu, 25 listopada 2015 (1. dzień obrad) http://www.sejm.gov.pl/sejm8.nsf/wypowiedz.xsp?posiedzenie=2&dzien=1&wyp=138&view=1

O ustawie, O charakterze, O czytaniu

„Co za rozkosz, gdy dusze czują skłonność prawą, gdy miłość jest wolnością, natura ustawą.”

Alexander Pope (1688–1744) poeta angielski

O miłości, O ustawie, O duszy, O naturze

„W zasadzie każdy, nawet najmniej ważny człowiek, w pewnym stopniu jest historycznym podmiotem kreującym historię. Nawet człowiek pozbawiony wolności, niewolnik, jest w małym, ledwie zauważalnym zakresie osobą współdecydującą. Jego praca, przekonania i nastroje ważą na nastrojach mas.”

Gertrud Fussenegger (1912–2009)

Władczynie (1991)
Źródło: Posłowie, s. 258.

O historii

„Każda miłość kobiety do mężczyzny i odwrotnie, ma w sobie nienawiść. Bo człowiek jest związany z kimś, kogo kocha, i to mu odbiera cząstkę wolności, nie może być inaczej. A mając za złe utratę własnej wolności, usiłuje drugiego zmusić do tego, aby się swej wyrzekł całkowicie.”

James Jones (1921–1977) pisarz i nowelista amerykański

O miłości, O kobietach, O nienawiści, Kochać się

„Ojciec Święty Pius XII mówił cudowne rzeczy o Warszawie, pogrążonej w walce powstańczej o honor i wolność. Nazwał ją: „Miastem opromienionym aureolą wytwornej kultury, miastem dziś przemienionym dla swych własnych synów w ognistą kaźń. Ale nie tylko (…). Nazwał ją „tyglem, w którym oczyszcza się i uszlachetnia złoto najwyższej próby” (15 XI 1944) (…). Niedawne to chwile, gdy przez Archikatedrę biegł front walki. Nacierała nienawiść najeźdźcy, broniła świętych ołtarzy miłość i wiara powstańców warszawskich. Tu na posadzce, którą omywamy dziś wodą poświęconą, płynęły potoki krwi najlepszych synów Stolicy. Tu ułożono z ich ciał istny stos ofiarny, który miał zaświadczyć wobec całej ludzkości, że Polacy giną pro aris et focis (za ołtarze i ogniska domowe) w samym „sercu Stolicy”, w Archikatedrze Świętego Jana. Czy to wylanie krwi ofiarnej nie jest najwierniejszym wyrazem przedziwnej jedności spraw ludzkich i Bożych w Ojczyźnie naszej? Gdy posnęli snem śmierci najlepsi synowie Narodu na sercu Oblubienicy miasta, najeźdźcza nienawiść usypała im kopiec grobowy z kolumn, sklepień i ścian i Katedry, wysadzonej w powietrze przez niemieckie Vernichtungskommando w nadziei, że już się nie porwą do broni. Ale trotyl, który zniszczył 90% murów świątyni, nie zdołał zabić ducha synów Narodu. Kopiec grobowy stał się kolebką zmartwychwstania. Miłość ofiarna dźwignęła mury, a wiara budzi nadzieję na nowe, lepsze życie. Ci, którzy tu padli, pouczyli nas, jak trzeba żyć i umierać w obronie największych świętości Narodu. Padając w obronie Katedry pouczyli nas, że nie wystarczy żyć z wiary: trzeba umieć dać życie za wiarę; nie wystarczy składać Bogu ofiarę z Ciała i Krwi Jego Syna: trzeba oddać własne ciało i krew Ojcu śmierci i życia. Oto „tygiel warszawski”, w którym odmieniło się życie nasze tak bardzo, iż Stolica budziła w całym świecie uczucie podziwu, „które każe nisko pochylić czoła przed męstwem bojowników i ofiar”. „Te ofiary - mówił Pius XII - i ci bojownicy wykazali światu, do jakich to wyżyn wznieść się potrafi bohaterstwo zrodzone i podtrzymywane przez owo tak szlachetne poczucie honoru człowieka i przez silne przekonanie wiary chrześcijańskiej”. (15 XI 1944).”

Stefan Wyszyński (1901–1981) polski duchowny katolicki, prymas

fragment listu z okazji konsekracji Archikatedry św. Jana Chrzciciela w Warszawie, w dniu Zesłania Ducha św. 1960 r.

O miłości, O życiu, O śmierci, O Bogu

„Ekstremizm w obronie wolności nie jest złem, umiarkowanie w obronie sprawiedliwości nie jest cnotą.”

Karl Hess (1923–1994) filozof amerykański, działacz polityczny

O sprawiedliwości

„Polacy to dzielni ludzie, których despotyzm uzbroił przeciw wolności, a którzy we własnym kraju zwalczali zawsze tyranię.”

Louis Boisrond Tonnerre (1776–1806) proklamacji Dessalinesa do ludu Haiti

Źródło: Izabela Klarner-Kosińska, Polonia na Haiti, w: Dzieje Polonii w Ameryce Łacińskiej, red.M. Kula, Wrocław 1983, s. 159.

O ludziach

„Lud darzył go sympatią, z uciechą gawędził o jego eskapadach miłosnych i z uczuciem satysfakcji rozpływał się nad tym, jak zalazł za skórę nienawistnym Filistynom. W Samsonie znalazło także wyraz wątłe uświadomienie polityczne Izraelitów w epoce sędziów, w epoce anarchii i plemiennych partykularyzmów. Nie jest on przecież wodzem, który podobnie jak inni sędziowie organizuje opór przeciwko ciemięzcom. Jego utarczki z Filistynami mają charakter samotnej partyzantki zagorzalca, który chce się pomścić za doznane lub urojone zniewagi. Pobudką jego czynów jest nie tyle patriotyzm, co chęć załatwienia osobistych porachunków. I dopiero pod koniec opowieści postać jego ulega wyraźnej sublimacji, staje się postacią bohaterską i prawdziwie tragiczną. W tym głęboko przejmującym finale tkwi jakby zapowiedź nadchodzących nowych czasów, kiedy skłócone plemiona izraelskie, pod grozą rosnącego niebezpieczeństwa filistyńskiego, zaczną wreszcie rozumieć konieczność jednoczenia się do wspólnej walki o wolność.”

Zenon Kosidowski (1898–1978) polski pisarz, esseista, poeta

o Samsonie.
Opowieści biblijne (1963)
Źródło: s. 244

O ludziach, O emocjach, O charakterze, O walce

„Ci, którzy sądzą, że na Placu Wolności (tak amerykańscy Oburzeni przemianowali nowojorski Park Zuccottiego) jest tylko garstka idealistów, nie mają pojęcia o tym, co tu się naprawdę dzieje. Tu każdego dnia wykuwa się przyszłość.”

Carne Ross (1966)

Źródło: Komu bije dzwon, „USA Today”, tłum. „Forum”, 17 października 2011.

O przyszłości

„Nasza apatia jako obywateli żyjących w demokratycznym państwie może zagrozić podstawom wolności naszych potomków z jednego choćby oczywistego powodu:
Żeby być zupełnie wolnym, trzeba móc panować nad swoim przeznaczeniem. My już nad nim nie panujemy.”

David Baldacci (1960)

Manipulacja (2008)

„Jako pierwszy i jedyny polski polityk odwiedziłem dziennikarzy stacji telewizyjnej Kanał 5, którzy prowadzili strajk głodowy w proteście przeciwko ograniczaniu wolności słowa. Ta stacja jako jedyna emitowała informacje dotyczące kampanii Wiktora Juszczenki (…) Gdzie byli wtedy inni polscy politycy, gdy ukraińska opozycja potrzebowała konkretnego wsparcia?”

Andrzej Lepper (1954–2011) polski polityk

Źródło: 141 dni

O wsparciu

„Zaproszenie Jaruzelskiego to demonstracja polityczna. Można powiedzieć, że zaraz w sprawach bezpieczeństwa zostanie zaproszony gen. Kiszczak, a w sprawach wolności prasy Jerzy Urban.”

Jarosław Kaczyński (1949) polski polityk, premier RP

o zaproszeniu Wojciecha Jaruzelskiego na posiedzenie Rady Bezpieczeństwa Narodowego. Źródło: tvn24.pl http://www.tvn24.pl/12690,1683644,0,1,zaraz-zostana-zaproszeni-gen-kiszczak-i-jerzy-urban,wiadomosc.html, 24 listopada 2010

„Dla mnie działalność, którą prowadziliśmy, nie miała tylko charakteru walki o prawa pracownicze, ale przede wszystkim walki o wolną Polskę, tak jak wcześniej polscy żołnierze walczyli podczas II wojny światowej i po niej – z bronią w ręku. Uważaliśmy, że Solidarność jest etapem drogi do niepodległości kraju. Związek zawodowy był tylko narzędziem tej walki.”

Adam Borowski (1955) polski działacz opozycji demokratycznej i niepodległościowej w PRL

Źródło: Mariusz Bober, Mamy wolność, ale daliśmy się okraść, naszdziennik.pl, 13 grudnia 2007 http://www.naszdziennik.pl/index.php?typ=my&dat=20071213&id=my31.txt

O wojnie, O charakterze, O walce

„Uważam, że wciąż możemy myśleć o sferze publicznej w kategoriach trójkąta: siły ekonomiczne, system instytucji politycznych, obywatele. I jeśli obywatele nie będą używać państwa do własnych celów, tak aby uzyskać kontrolę nad siłami ekonomicznymi, to wówczas one zdominują państwo i spacyfikują społeczeństwo. Będziemy się może czuli bezpiecznie, ale zostaniemy odarci z wolności.”

Stéphane Hessel (1917–2013)

Źródło: Najgorsza jest obojętność, krytykapolityczna.pl, 6 maja 2011 http://www.krytykapolityczna.pl/Wywiady/HesselNajgorszajestobojetnosc/menuid-1.html

O myślach, O sile, O myśleniu, O obojętności

„Życie dziedziczymy, wolność zdobywamy.”

Antoni Regulski

O życiu

„PE szczerze chciałby, by pan Farinas był obecny w Strasburgu, by mógł osobiście odebrać nagrodę. W duchu współpracy i wzajemnego szacunku apeluję do Pana i władz Kuby, by udzieliły niezbędnego pozwolenia na podróż pana Farinasa do Strasburga w celu odebrania nagrody im. Sacharowa przyznawanej za wolność myśli.”

Jerzy Buzek (1940) polski polityk, premier III Rzeczypospolitej

fragment listu do Raúla Castro. Źródło: Buzek do Castro: Chciałbym, aby Farinas osobiście odebrał nagrodę, gazeta.pl, 13 grudnia 2010 http://wiadomosci.gazeta.pl/Wiadomosci/1,80269,8813035,Buzek_do_Castro__Chcialbym__aby_Farinas_osobiscie.html

O myślach, O współpracy, O myśleniu

„W każdym państwie kupieckim, bez względu na oficjalne pretensje do równości, przepych nielicznych musi przygnębiać wielu (…). Demokracja nie może działać tam, gdzie z powodu samego tylko bogactwa lub biedy jedną klasę ludzi uważa się za wyniesioną, a drugą za poślednią. (…) [Kapitalizm] wykorzystuje podstawowe zasady, na których zbudowano wolność (…) w służbie tyranii.”

Adam Ferguson (1723–1816) szkocki ekonomista i myśliciel polityczny

Źródło: Zasady nauki moralnej i politycznej (1792)

O ludziach, O demokracji, O nauce, O bogactwie

„Miałem i mam gorącą wiarę w Boga i sprawiedliwość. W roku 1918 mając jako godło na swym sztandarze krzyż – w przeciwstawieniu do gwiazdy sowieckiej – podjąłem nierówną walkę w obronie uciśnionych ludów. Walczyłem skutecznie za wolność Estonii, tej Rosji, która chciała pozostać chrześcijańską i szczerze demokratyczną, następnie Łotwy, Polski i Białej Rusi.”

Stanisław Bułak-Bałachowicz (1883–1940) generał polski, pochodzenia białoruskiego

List otwarty gen. Bułak-Bałachowicza so Sejmu Ustawodawczego Rzeczypospolitej Polskiej, Warszawa 1922

O Bogu, O ludziach, O wierze, O sprawiedliwości

„Radio Maryja jest owocem i rękojmią wolności naszej Ojczyzny.”

Stefan Regmunt (1951) polski duchowny katolicki, biskup

Źródło: Dziękujemy za Radio Maryja!, naszdziennik.pl, 12 lipca 2010 http://www.naszdziennik.pl/index.php?dat=20100712&typ=po&id=po03.txt

O ojczyźnie

„Jestem bratankiem i jedynym spadkobiercą owianego złą sławą Wodza i Kanclerza Niemiec, który w tak despotyczny sposób usiłuje dziś odebrać wolność chrześcijanom z całego świata.”

William Patrick Stuart-Houston (1911–1987)

z listu do prezydenta USA Franklina Delano Rooseveta z 3 marca 1942.
Źródło: Shaun Usher (zebr. i oprac.), Listy niezapomniane, op. cit., s. 64.

„Mam nadzieje i wyrażam takie życzenie, iż Jego Świątobliwość nie będzie zachowywał się jak dyktator i że nie będzie wykorzystywał masowego poparcia po to, by bezpodstawnie przypisywać sobie zwierzchnictwo nad Karmapą, co byłoby deptaniem wolności religijnej praktykujących w szkole Karma Kagyu.”

XIV Szamarpa (1952–2014)

o działaniach XIV Dalajlamy Tenzina Gjaco w kwestii rozłamu w szkole Karma Kagju. Źródło: Szamar Rinpocze w sprawie komentarzy Dalajlamy, diamentowadroga.pl, 26 kwietnia 2005 http://www.diamentowadroga.pl/dd38/szamar_rinpocze_w_sprawie_komentarzy_dalajlamy

„Jakżebym mógł przełamywać tę falę kobiecej niezależności, która przetacza się przez świat? Kobiety wykazują tak wielką potrzebę wolności, tak wielka jest ich chęć korzystania z przyjemności życia! Nie rozumieją, że szczęście osiąga się nie przez zabawę, lecz przez wyrzeczenie.”

António de Oliveira Salazar (1889–1970) wieloletni dyktator portugalski

Źródło: Diane Ducret, Kobiety dyktatorów, Wydawnictwo Znak, Kraków, 2012, ISBN 978-83-240-1884-0, s. 152, tłum. Maria Rostworowska

O kobietach, O szczęściu, O przyjemności, O świecie

„Rozchodzą się pogłoski, że chcę dać wolność chłopom; nie jest to słuszne i możecie wszędzie tak mówić. Niemniej jednak, na nieszczęście, wrogość między chłopami a ich panami jest faktem, i z tej wrogości zrodziły się już niejednokrotnie wypadki nieposłuszeństwa wobec właścicieli ziemskich. Osobiście jestem przekonany, że wcześniej czy później będziemy to musieli wziąć pod uwagę. Sądzę, że zgadzacie się ze mną; lepiej wobec tego, żeby to nastąpiło od góry, nie zaś od dołu.”

Aleksander II Romanow (1818–1881) car Rosji

wypowiedziane w Moskwie na spotkaniu z marszałkiem szlachty po niespełna dwu tygodniach od podpisania paryskiego traktatu pokojowego kończącego wojnę krymską.
Źródło: Władysław Andrzej Serczyk, Poczet władców Rosji (Romanowowie), Wydawnictwo Puls, Londyn 1992, ISBN 0907587836, s. 199.

O wrogości, O nieszczęściu

„Trzeba wrócić do wolności i równości panującej za przedchrześcijańskich Piastów.”

Jan Hempel (1877–1937) polski filozof, działacz komunistyczny

Kazania Piastowe (1912)

„Wczoraj prezydent Bush wygłosił przemówienie w jednej z byłych republik sowieckich. Powiedział: „Ścieżka wolności, którą wybraliście, łatwa nie jest, jednak podróżować nią sami nie będziecie.””

Conan O'Brien (1963) komik amerykański

Najwidoczniej przemówienie napisał Yoda.

O podróżowaniu

„Jestem szczęśliwy, że dożyłem chwili, gdy powieszono nazistowskich zbrodniarzy. Mam nadzieję, że dożyję radzieckiego procesu norymberskiego.”

Siemion Altszuler (1911–1983)

toast wzniesiony w obecności Berii. Fizyk nie zapłacił za to życiem ani utratą wolności.
Źródło: Lew Łurje, Człowiek w złotych binoklach, „Ogoniok”, tłum. „Forum”, 19 lipca 2013.

„Jednostka ludzka, mająca prawo do poszanowania jej godności ludzkiej, powinna być bronioną przed przymusem zarówno wyznaniowym, jak i narodowościowym. Zamachy osób, uważających siebie za naczelników pewnej narodowości, na wolność sumienia narodowego innych ludzi, powinny być traktowane albo jako gwałt, albo też jako objaw niepoczytalności.”

Jan Niecisław Baudouin de Courtenay (1845–1929) polski językoznawca

Źródło: W sprawie porozumienia się ludów słowiańskich http://www.polona.pl/dlibra/doccontent2?id=7306&dirids=1, Warszawa 1908, s. 27.

O ludziach

„Zarówno bogactwo, jak i ubóstwo prowadzić mogą łatwo i do wolności, i do niewolnictwa.”

Stefan Pacek (1938)

O bogactwie

„Odebranie wolności jest jednym i tym samym pod rządami Franco i pod rządami Stalina.”

Albert Camus (1913–1960) francuski pisarz, noblista

w listopadzie 1948.
Źródło: Tony Judt, Brzemię odpowiedzialności…, op. cit., s. 151.

„„Przekrój”: Co sprawia, że życie jest wyjątkowe?
T. Raczek: Poczucie wolności – że mogę, chcę i umiem kształtować po swojemu.
„Przekrój”: Gdybyś był psem, kogo byś ugryzł?
T. Raczek: Ludzi w mundurach; wszystkich którzy stają przede mną nie we własnym imieniu, lecz w imieniu jakiejś władzy lub wiary, którą reprezentują. Nie ufam im.
„Przekrój”: Twoje grzechy główne?
T. Raczek: Niecierpliwość. Wieczna niesytość. Nadmiar wątpliwości. (…)
„Przekrój”: Czego powinno nie być?
T. Raczek: Wojska, polityki i religii. Wtedy okazałoby się, że jesteśmy w raju.”

Tomasz Raczek (1957) polski krytyk filmowy, publicysta

Źródło: „Przekrój”, 20 maja 2001

O życiu, O ludziach, O wierze, O religii

„Wolność myśli jest przede wszystkim wolnością błądzenia.”

Konstantinos Tsatsos (1899–1987)

O myślach, O myśleniu

„Miałem też okazję przeczytać felieton Stanisława Michalkiewicza w ostatnim numerze „konserwatywno-liberalnej” gazety „Najwyższy Czas!”. (…) Nie jest to, powiedzmy sobie szczerze, jakiś przypadkowy wybryk pana Michalkiewicza, publikującego także na łamach antysemickiej „Naszej Polski”. (…) Władze Unii Wolności Michalkiewicz zwykł był nazywać „Sanhedrynem”. Felietoniście wszystko się jakoś tak kojarzy… (…) Przypisanie polskiemu inteligentowi antysemityzmu stanowi dzisiaj faktycznie wyrok śmierci – frasuje się Ryszard Legutko w piątkowym „Życiu”. Dobry Boże, gdyby w tym była choć krzyna prawdy… (…) Jak na osobę zmarłą śmiercią cywilną, nasz nieboszczyk ma się całkiem nieźle”

Lesław Maleszka (1952) dziennikarz polski

Źródło: Nieboszczycy mają się nieźle, „Gazeta Wyborcza”, 26 czerwca 2000

O śmierci, O Bogu, O czasie, O zmarłych

„By żyć w wolności i szczęściu, musisz poświęcić swoje poczucie nudy. Nie zawsze jest to łatwe.”

Richard Bach (1936) amerykański pisarz

„Telewizja Trwam została ostatnim bastionem telewizji niezależnej, jest jedyną liczącą się stacją katolicką w Polsce. Jej obrona jest obroną pryncypiów, wolności, prawdy i uczciwości. Obrona Telewizji Trwam przed działaniami władz jest dziś nie tylko obowiązkiem jej widzów i słuchaczy, ale też powinnością wszystkich katolików, a nawet więcej – wszystkich przyzwoitych ludzi. Broniąc Telewizji Trwam i Radia Maryja, bronimy nie tylko przestrzegania polskiego prawa, lecz także samych siebie.”

Krystyna Pawłowicz (1952) polska polityczka, prawniczka

Źródło: Rada łamie Konstytucję, naszdziennik.pl, 14 stycznia 2012 http://naszdziennik.pl/index.php?dat=20120114&typ=my&id=my03.txt

O ludziach

„Najlepszym lekiem na większość zła, jeżeli nie na całe zło, jest wolność.”

Petko Karawełow (1843–1903) bułgarski polityk

Най-добрият лек за повечето, ако не за всички злини, е свободата. (bułg.)

O złu

„We współczesnym teatrze odchodzi się od interpretacji gotowych tekstów na rzecz scenariuszy złożonych z wielu utworów odpowiednich dla tematu wziętego na warsztat. Jest to wolność, która bywa zdradliwa, ale wysoko ją cenię. W operze sztuka reżyserska jest nadal sztuką interpretacji. W tym też znajduję wartość, dlatego nie zamierzam naruszać struktury muzyki i tekstu. Interpretowanie libretta sprawia mi wielką przyjemność.”

Natalia Korczakowska (1979) polska reżyserka teatralna, scenografka, autorka tekstów

Źródło: Tomasz Gromadka, Odświeżyłam kontakt z nutami, „Rzeczpospolita”, 9 maja 2011 http://www.teatry.art.pl/n/czytaj/28789

O przyjemności, O sztuce, O czytaniu

„Osobiście nie jestem przeciwnikiem programów reality show. Jeśli znajdują się odbiorcy takich produktów, to niech one sobie będą. Na tym właśnie polega wolność, że nie musimy ich oglądać. Możemy przełączyć sobie na inny kanał czy wręcz w ogóle wyłączyć telewizor i zabrać się na przykład za książkę.”

Cezary Pazura (1962) aktor polski

Źródło: Rywingate to show http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=13563

„Socjaliści pokładają wiarę w dwóch rzeczach, które są czymś całkowicie różnym, jeśli nie zgoła sprzecznym – w wolności i organizacji.”

Élie Halévy (1870–1937)

O wierze

„Nawet fanatycy, jeśli poznali życie w wolnym kraju, nie chcieliby zmienić ojczyzny na fanatyczną. A cud wolności odkryli przed nami właśnie filozofowie. Johna Stewarta Milla powinniśmy czcić tak samo jak Jezusa i Buddę.”

Jan Hartman (1967) polski filozof, bioetyk, wydawca, publicysta, polityk

Źródło: wywiad Aleksandry Klich Kto zna numer do Pana Boga, „Gazeta Wyborcza”, 25 stycznia 2010.

O życiu, O Bogu, O ojczyźnie

„Myślę o bohaterze jako o kimś, kto rozumie stopień odpowiedzialności płynący razem z wolnością.”

Bob Dylan (1941) amerykański muzyk rockowy, wokalista, gitarzysta, kompozytor, poeta

O myślach, O myśleniu

„Wszelkie narodziny są narodzinami z mroku w światło; ziarno musi pogrążyć się w ziemi i umrzeć w mroku, by wyrosła piękniejsza postać światła i rozwinęła się w promieniach słońca.”

Friedrich Wilhelm Joseph von Schelling (1775–1854) filozof niemiecki

Źródło: Filozoficzne badania nad istotą ludzkiej wolności i sprawami z tym związanymi

O narodzinach, O świetle

„Konformizm, jeżeli staje się powszechnym zjawiskiem, powinien być traktowany jako sygnał braku wolności.”

Maria Szyszkowska (1937) polska działaczka polityczna, filozof

„Naród, w którym rozłożona została rodzina – zanika. Istnieje bowiem biologiczna zależność i więź między rodziną a narodem (…) Naród stanowi ochronę dla rodziny i odwrotnie. W ciężkich czasach bytu narodowego, gdy nie mieliśmy wolności politycznej naród ze wszystkimi swoimi wartościami chronił się w zaciszu i dyskrecji życia rodzinnego. Pamiętam, jak będąc małym chłopcem uczyłem się w domu historii Polski na 24 obrazkach, które ojciec mój wyciągnął gdzieś z ukrycia. Czytaliśmy tę książkę podczas długich zimowych wieczorów. Jakże wiele z tamtych czasów zapadło mi w duszę do dziś dnia. Naród musi uznać prawa rodziny, a zwłaszcza prawo do jej trwałości. I nic z tego przeciwko temu podejmować nie może, bo szkodziłby sam sobie. Na służbie rodziny musi być cały dorobek narodu – jego język, dzieje, obyczaj i tradycje.”

Stefan Wyszyński (1901–1981) polski duchowny katolicki, prymas

wypowiedziane w 1976.

O rodzinie, O domu, O duszy, O historii

„Wezmę udział w Marszu w obronie Telewizji Trwam. Widzę w tym ruchu obrony Telewizji Trwam olbrzymi potencjał społeczny. Widzę, że w obronie wolności słowa, w obronie wolnych mediów, w obronie Telewizji Trwam, dziesiątki tysięcy wychodzą na ulice polskich miast od wielu miesięcy. To jest olbrzymi ruch społeczny.”

Jan Pospieszalski (1955) gitarzysta polski (Czerwone Gitary, Voo Voo)

Źródło: Pospieszalski dla wPolityce.pl: Idę na Marsz. „Wielkie wydarzenie społeczne, odradzanie się solidarności. Przeciw kłamstwu”, wpolityce.pl, 21 kwietnia 2012 http://wpolityce.pl/wydarzenia/27059-pospieszalski-dla-wpolitycepl-ide-na-marsz-wielkie-wydarzenie-spoleczne-odradzanie-sie-solidarnosci-przeciw-klamstwu

O kłamstwie

„Wolność artysty nigdy nie jest nieograniczona i różne są skale kompromisu. Deklaracje polityczne nie są dobrym tworzywem artystycznym. Zdarza się jednak, że temat, który artysta podejmuje z głębi serca, z wiarą i z własnej potrzeby, zbiega się z politycznym zapotrzebowaniem i jest dobrze przyjęty przez polityków.”

Jan Rybkowski (1912–1987) polski reżyser i scenarzysta

Źródło: Danuta Karcz, Opisanie świata, „Kino” nr 6 (204), czerwiec 1984, s. 4.

O wierze, Serce

„Kiedyś, dawno temu byłam dzieckiem. I wtedy wyobrażałam sobie, że dorosłość oznacza wolność. Że wszystkie możliwości staną przede mną otworem. Rzeczywistość okazała się zupełnie inna. Im jestem starsza, im więcej wiem, doświadczam, tym bardziej zawęża się droga przede mną.”

Hanna Lemańska książka Chichot losu

Chichot losu

O dzieciach, O rzeczywostości, O dorosłości

„Patriotyczny… Nie sądzę, że jestem patriotą w dosłownym tego słowa znaczeniu. Myślę, że patriotyzm jest problematycznym terminem, ponieważ sugeruje nacjonalistyczną dumę i lojalność wobec państwu, rządowi albo instytucji. Lubimy używać mowy ojczystej patriotyzmu w USA, albo takich wyrażeń jak wolność, demokracja, kapitalizm itp. Uważam, że nie czuję się zobowiązany do tych idei i myślę, że to niebezpieczne być lojalnym wobec państwa. Jako dziecko, pamiętam, że lojalność była wymagana do ślubowania wierności fladze Stanów Zjednoczonych Ameryki. Myślę, że to swego rodzaju problem, ponieważ Stany Zjednoczone są krajem imigracji… wielu ludzi przyjeżdża tutaj, a ich lojalność wykracza daleko poza obecny rząd, gdyż sięgają wielu innych pokoleń krajów, kultur, historii i ludzie codziennie trzymają to w sobie i wydaje mi się, że jest to absurdalne, żeby pytać obywateli o ślubowanie wierności rządowi. Uważam, że mój muzyczny projekt, nie powinien w istocie być mylony z patriotyzmem i nacjonalizmem.”

Sufjan Stevens (1975)

Źródło: audio wywiad http://www.divshare.com/download/10374874-53a

O dzieciach, O ludziach, O demokracji, O historii

„Być może komuś się wydaje, że rola w słuchowisku wymaga po prostu tego, by siąść na krześle i ciekawie przeczytać. Nic z tych rzeczy. Aktorzy grając w radiu, mają świadomość, że nie rejestruje ich żadna kamera. To daje im poczucie absolutnej wolności, pracują całym ciałem, stroją miny, których darmo wypatrywać u nich na scenie czy w filmie.”

Andrzej Piszczatowski (1945–2011)

Źródło: Zmarł Andrzej Piszczatowski, culture.pl, 18 kwietnia 2011 http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/wy_in_pozegnanie_piszczatowski_andrzej_2011

„Palikot przekroczył wszelkie normy współżycia społecznego! To ohydne słowa uwłaczające pamięci pary prezydenckiej. Wolność słowa musi mieć granice. Ten pan musi ponieść konsekwencje karne!”

Anna Sobecka (1951) polska działaczka polityczna

w doniesieniu do prokuratury na Janusza Palikota. Źródło: Anna Sobecka: Palikot musi ponieść konsekwencje, pomorska.pl, 2 lutego 2011 http://www.pomorska.pl/apps/pbcs.dll/article?AID=/20110202/REGION/28017862

„Tak z przekonania to mógłbym powiedzieć, że jestem zwolennikiem wartości humanistycznych. Wolność, równość, demokracja, wzajemne poszanowanie, troska o mniejszości – to są moje ideały. Nigdy nie przykleiłem na samochodzie rybki, mimo że uważam się za chrześcijanina, bo nie jestem wzorem cnót. Tak samo nie uważam się za emanację tych wartości, ale staram się.”

Mateusz Kijowski (1968) działacz społeczny, publicysta

Źródło: Agnieszka Kublik, Mateusz Kijowski: Zakładajmy komitety, [w:] „Gazeta Wyborcza. Magazyn Świąteczny”, 19 grudnia 2015, ISSN 0860–908X.

O demokracji

„Chodziło o wolność. Dzisiaj słyszałem wypowiedzi ludzi z Gdańska. Młody człowiek, 20-letni, zapytany, dlaczego przyjeżdża na marsz, powiedział: „Bo to jest mój obowiązek”. A dzień przed manifestacją do osoby, która organizowała wyjazd, zadzwonił 90-letni gdańszczanin i zapytał: „Ja chcę jechać. Czy mnie jeszcze weźmiecie?”. „A dlaczego chce pan jechać?”. „Jak to? Przecież pan Luft mówi, że nic się nie dzieje, że nie ma powodów do protestów, że Telewizja Trwam może nadawać. Tylko na jakich warunkach? Trzeba mieć satelitę albo kablówkę i za to wiele płacić” (…) Ktoś mi przysłał SMS-a w trakcie manifestacji: „Jestem dumny z Polski.””

Tadeusz Rydzyk (1945) polski duchowny katolicki, publicysta

W tym SMS-ie jest zawarte wszystko. Na marszu pokazała się prawdziwa Polska. o marszu w obronie TV Trwam. Źródło: Na marszu nie skończymy, 26 kwietnia 2012 http://www.naszdziennik.pl/index.php?dat=20120426&typ=po&id=po05.txt

O ludziach

Cytaty o wolności strona 4

Cytaty o wolności
strona 4