Cytaty o wojnie
strona 16

„Z moich przewidywań wynika, że zmiany jakie nastąpią w najbliższych dwóch dekadach, będą o wiele poważniejsze niż te, których byliśmy świadkami w całym XX wieku. (…) Czas, byśmy podjęli wyjątkowe działania, takie jak w czasie wojny, by ograniczyć zużycie energii i zwiększyć jej produkcję ze źródeł odnawialnych.”

Dennis Meadows (1942)

Źródło: „Granice wzrostu” na nowo, European Heritage Fund, tłum. „Forum”, 10 grudnia 2012.

O czasie, O wieku

„Niektóre kraje rozwijające się uznają, że być może nadszedł czas, by wykorzystać swoje waluty do pozyskania pewnych korzyści, zwłaszcza w sferze handlu. To nie jest dobre rozwiązanie.”

Dominique Strauss-Kahn (1949) polityk francuski

Źródło: Szef MFW ostrzega przed wojną walutową, newsweek.pl, 5 kwietnia 2011 http://www.newsweek.pl/artykuly/sekcje/biznes/szef-mfw-ostrzega-przed-wojna-walutowa,65774,1

O biznesie, O czasie

„W zawodach tak niewymiernych, jak aktorstwo, od czasu do czasu następuje zderzenie się jeleni rogami. To jest wojna nie tyle o łanie, co o pole, miejsce, polanę, trawę, krzaki. To jest wojna. (…) Proszę nie zapominać, że w zawodzie, który uprawiamy, człowiek zmaga się przede wszystkim z własnym brakiem umiejętności, z kompleksami. Państwo oglądacie przyjemną stronę tego zawodu. Mało kto pamięta, że jest to zawód, w którym codziennie obowiązuje klasówka. Proszę przypomnieć sobie stres przed taką klasówką. My jesteśmy bezustannie zarzucani klasówkami.”

Jan Englert (1943) aktor polski

Źródło: „Tele Tydzień”, 27 października 2005 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/mamzw.htm

O trawie, O czasie, O zapominaniu

„Tu mówi Nowy Jork! Słyszycie głos Ameryki!
Głos tej Ameryki, co świat dolarem mierzy,
Ameryki giełdziarzy łgarzy i szalbierzy
Ameryki bezprawia, chamstwa i ucisku,
Ameryki gangsterów żądnych krwi i zysku,
Ameryki grożącej pałaszem Goliata,
Ameryki zbrodniczych podpalaczy świata (…)
Leżą imperialiści na pokładach yachtów,
Chcą agresji, chcą wojny, rynkowych konszachtów,
A tu Apel Sztokholmski: stek złośliwych szykan!
Kwakrzy i metodyści liczą na Watykan,
Watykan cud uczyni i Hitlera wskrzesi,
Wiedział Hitler, co warci Polacy i Czesi,
Wiedział jak trzeba walczyć z czerwoną zakałą –
Truman jest za łagodny, Tito – to za mało.
Gdyby Hitler zmartwychwstał, na rękę by szedł nam (…)”

Jan Brzechwa (1898–1966) polski poeta

Źródło: Głos Ameryki

O świecie

„Lazzaro rozmawiał sam z sobą o ludziach, których każe zabić po wojnie, o lewych interesach, które będzie prowadził, i o kobietach, które zmusi do spania z sobą, czy im się to będzie podobać, czy nie. Gdyby był psem, pierwszy lepszy policjant zastrzeliłby go i odesłał jego głowę do laboratorium, żeby sprawdzić, czy ma wściekliznę.”

Kurt Vonnegut książka Rzeźnia numer pięć

Rzeźnia numer pięć

O kobietach

„Bądź pozdrowiona, słodka apokalipso, nowa katastrofo,
której nie rozumiałem; nie wiedziałem, skąd przychodzisz,
skoro nie strajki ani krach na giełdzie, ani wojna
były twoją przyczyną. Nie miałem snów proroczych,
obudziłem się w świetle czerwca i wiedziałem, że euro
spada – na łeb, na szyję. Że spadało, zanim pojawiły się
jego szeleszczące, fioletowe, żółte, czerwone budowle
i style. Spadało, bo powstał nowy świat i zechciał
wyrugować resztki starego, a ten odgryzał się, nawet
wtedy, gdy nie znajdował sił ni chęci.”

Andrzej Niewiadomski (1965) literaturoznawca polski, poeta

Źródło: Oda na spadek euro

O świecie, O snach

„W tradycji mojej rodziny to kobieta stwarza atmosferę. Każdy dom mojej babci był taki jak moja babcia. W naszej tradycji to kobieta pielęgnuje w domu miłość i zaufanie, stara się nie pamiętać złego. Może mężczyźni się poobrażają, ale scenarzystą w rodzinie jest kobieta. Jeśli będzie mocno „piłować” nastrój mężczyzny, to on w końcu wybuchnie. Kobieta łagodzi obyczaje, to przez kobietą są wojny lub ich nie ma.”

Aida Kosojan-Przybysz (1969) ormiańska wizjonerka i piosenkarka

Źródło: rozmowa Waldemara Sulisza, Trzeba umieć być szczęśliwym, dziennikwschodni.pl, 2 stycznia 2011 http://www.dziennikwschodni.pl/apps/pbcs.dll/article?AID=/20110102/MAGAZYN/763034046

O miłości, O kobietach, O mężczyznach, O rodzinie

„Jesienią 1942 r., najwyższe władze ZSRR zdecydowały podjęcie boju o Stalingrad; w jego wyniku miasto zostało niemal starte z powierzchni ziemi. Trudno uwierzyć, ale ani w radzieckiej wielotomowej historii drugiej wojny światowej, ani w naszej encyklopedii II wojny, ani w innych dostępnych masowemu czytelnikowi opracowaniach nie znajdziemy jednego słowa o wielkości strat materialnych i ludzkich tego miasta, które miało 450 tysięcy mieszkańców. Są tylko straty niemieckie: liczby rozbitych dywizji, wyeliminowanych z walki żołnierzy, zdobytego sprzętu. Jakby nikogo cena tej bitwy – straty ludzkie i materialne – nie obchodziła. Jakby ważny był tylko sam fakt zwycięstwa przybliżającego koniec wojny. Nie podzielam takiego stanowiska. Straty powstańczej Warszawy obchodzą mnie i bolą, ale przecież nie można wszystkiego sprowadzać do jednego tylko czynnika. Tak jak nikt, oceniając polską działalność partyzancką, która we wszystkich publikatorach ma tak znakomitą prasę, nie spróbował nawet obliczyć, ile kosztowała ona ludność cywilną wsi polskich i jaki był stosunek między stratami Niemców a naszymi. Tak jak nikt nie potępia akcji na Kutscherę, za którą przyszło nam zapłacić życiem 300 rozstrzelanych więźniów Pawiaka. Jakże nierówną miarę można przykładać do podobnych w swej tragicznej wymowie wydarzeń! Jak dowolne są kryteria oceny różnych bitew tej samej wojny światowej! Tak samo jak na walkę wrześniową, partyzantkę, akcje bojowe podziemia, również na Powstanie Warszawskie trzeba spojrzeć biorąc pod uwagę i zestawiając różne czynniki, niczego nie eliminując. W procesie historycznym, w procesie długiego trwania, liczą się bowiem także wartości. Czasem nie tylko się liczą – decydują.”

Tomasz Strzembosz (1930–2004) polski historyk

Refleksje o Polsce i Podziemiu 1939–1945
Źródło: s. 126–127

O historii, O stracie, O czasie, O walce

„Na ukształtowanie mojej osobowości wpłynęły: dom, szkoła i mało spotykana rzecz – koszary wojskowe… Tak się bowiem złożyło, że mój ojciec był oficerem Legionów Polskich podczas I wojny światowej. Wiele opowiadał o swojej bogatej przeszłości, a opowieści te rozpalały moją wyobraźnię i miłość Ojczyzny.”

Bogusław Nizieński (1928) polski prawnik

Źródło: Marzyłem, by zostać oficerem, naszdziennik.pl, 10 listopada 2010 http://www.naszdziennik.pl/index.php?dat=20101110&typ=my&id=my83.txt

O miłości, O szkole, O domu, O przeszłości

„W czasie I wojny światowej odsetek zabitych na froncie wśród członków klasy wyższej był większy niż wśród pozostałych – studiujące na Oksfordzie czy Cambridge dzieciaki lordów wiedziały, że legitymizacja ich klasy wynika z tego, że są gotowi w pierwszym szeregu umrzeć za ojczyznę. W rządzie Tony’ego Blaira nie było polityka, którego dziecko walczyłoby w Iraku. A bankierzy z Wall Street, którzy wywołali kryzys, oburzali się, gdy pojawiły się postulaty odebrania im premii! Dzisiejsze elity dzięki swoim pieniądzom są oderwane od rzeczywistości i nie mają pojęcia, jak żyje reszta społeczeństwa. A reszta społeczeństwa im nie ufa, bo nie ma powodu.”

Iwan Krystew (1965)

Źródło: rozmowa Katarzyny Wężyk, Arogancja elit, „Gazeta Wyborcza”, 5–6 października 2013.

O pieniądzach, O dzieciach, O rzeczywostości, O czasie

„Mecz Panathinaikosu z Olympiakosem, czyli świetna wojna.”

Dariusz Szpakowski (1951) polski dziennikarz sportowy

Źródło: Creme de la creme czyli najlepsze cytaty komentatorów sportowych, sport.pl, 9 czerwca 2006 http://www.sport.pl/Mundial2006/1,73035,3407476.html?as=9&startsz=x

O sporcie

„Koryfeuszka polskich nauk historycznych Krystyna Kersten w swej bałamutnej pracy „Narodziny systemu władzy” wymyśliła, że Narodowe Siły Zbrojne od lipca 1943 r. wszczęły walki bratobójcze (…). 22 lipca w Stefanowie na Kielecczyźnie został wymordowany oddział GL im. Ludwika Waryńskiego. Kersten uznała to za rozpalenie wojny domowej w Polsce. Zgrabnie to brzmi, jednak nie ma nic wspólnego z prawdą, co w pracach tej autorki, ulubienicy „lewicy laickiej”, zdarza się dość często.”

Leszek Żebrowski (1955) polski historyk, ekonomista i publicysta

Źródło: „Nasza Polska”, 29 lipca 2003

O narodzinach, O sile, O nauce, O walce

„Opowiada się często o gwałceniu kobiet przez żołnierzy. Nie wątpię, że są jakieś dzikusy, które tak postępują. Ale normalny europejski żołnierz kobiet nie gwałci, nie dlatego by był szczególnie uczciwy, albo wstrzemięźliwy pod tym względem, ale dlatego, że żadnej kobiety na wojnie gwałcić nie potrzeba; wszystkie, albo prawie wszystkie, od wielkich pań do prostych dziewcząt wiejskich są do dyspozycji żołnierzy. Mówię z własnego przyjemnego doświadczenia. Dodam, że wiem nawet dlaczego tak jest, kobiety są łatwe na wojnie, bo zdają się wyczuwać, że ludzie giną i instynktownie jakby chciały naprawić straty.”

Józef Maria Bocheński (1902–1995) polski duchowny katolicki, dominikanin, filozof

Wspomnienia
Źródło: s. 48

O kobietach, O ludziach, O stracie

„(…) ojciec przyklasnął pomysłowi, byśmy stworzyli własną, szkolną scenę. Grałam więc jako nastolatka w kilku sztukach. Dzięki temu poznałam Karola Wojtyłę, któremu często partnerowałam. On również pragnął zostać aktorem. Jak wiemy, stało się całkiem inaczej. Ojciec nie miał nic przeciwko mojemu wyborowi. Postawił jeden warunek, najpierw jakieś studia, potem dopiero aktorstwo. Tłumaczył, że dzięki uniwersytetowi lepiej będę je rozumiała Udało mi się skończyć tylko pierwszy rok polonistyki na UJ z powodu wybuchu wojny światowej.”

Halina Kwiatkowska (1921) polska aktorka

Źródło: Monika Wysogląd-Majewska, Jubileusz z dziewięćdziesiątką na liczniku, „Dziennik Polski” nr 274, dodatek, 25 listopada 2011 http://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/128149.html

O studiach

„W tych sekundach, gdy Hanke mnie ostrzegał, cała odpowiedzialność stanęła znów przede mną. O tych zwłaszcza chwilach musiałem myśleć na procesie norymberskim, kiedy przed Międzynarodowym Trybunałem stwierdzałem, że ja, jako ważna osobistość kierownictwa rzeszy, ponoszę ogólną odpowiedzialność za to wszystko, co się stało. Od tego bowiem momentu byłem z tym przestępstwem moralnie związany, gdyż w obawie, żeby nie odkryć czegoś co pobudziłoby mnie do wyciągania konsekwencji, przymykałem oczy. Ta świadoma ślepota niweczy wszystkie pozytywy, to, co być może w ostatnim okresie wojny powinienem i chciałem uczynić; przed nią cała moja działalność sprowadza się do zera. Właśnie dlatego, że wtedy zawiodłem, jeszcze dzisiaj czuję się osobiście odpowiedzialny za Oświęcim.”

Albert Speer (1905–1981) jeden z przywódców hitlerowskich Niemiec

Wspomnienia (1969)
Źródło: s. 451

O myślach, O myśleniu

„Wojna jest czasem przyjaźni, nie miłości.”

Roman Bratny książka Kolumbowie. Rocznik 20

Kolumbowie. Rocznik 20

O przyjaźni, O czasie

„Szybkość jest duszą wojny, wykorzystaj swoje szanse zanim przeciwnik osiągnie gotowość. Korzystaj z tych dróg, które będą dla niego zaskoczeniem.”

Sun Tzu (-543–-495 p. n. e.)

O duszy

„Kiedy nieprzyjaciel atakuje, cofamy się;
kiedy nieprzyjaciel zatrzymuje się, nękamy go;
kiedy nieprzyjaciel chce uniknąć bitwy, atakujemy;
kiedy nieprzyjaciel uchodzi, następujemy za nim.”

Sun Tzu (-543–-495 p. n. e.)

Źródło: Sztuka wojny

O sztuce

„Jest pięć sposobów na zwycięstwo:
– Wiedzieć kiedy walczyć, a kiedy nie walczyć.
– Umieć wykorzystać różnice w liczebności wojsk obu stron.
– Sprawić, by od szeregowca po władcę wszyscy mieli wspólny cel.
– Być gotowym, aby zaatakować nieprzygotowanego wroga.
– Posiadać generała, który jest zdolny oraz władcę, który się nie wtrąca.”

Sun Tzu (-543–-495 p. n. e.)

Źródło: Sztuka wojny

O sztuce, O zwycięstwie

„Gdy nieprzyjaciel da ci okazję przerwania szeregów, korzystaj z tego natychmiast. Daj im, o co się prosili i starannie przewiduj ich posunięcia. Utrzymuj dyscyplinę w swych szeregach i przystosuj własne postępowanie do działań wroga, by wpłynąć na wynik wojny. Najpierw powinieneś być jak nadobna dziewica, przed którą wróg otworzy drzwi, a potem jak wypuszczony z klatki królik, którego wróg nie może wyrzucić.”

Sun Tzu (-543–-495 p. n. e.)

„Na wojnie chodzi o zwycięstwo, nie o upór.”

Sun Tzu (-543–-495 p. n. e.)

O zwycięstwie

„Gdy reguły prowadzenia wojny pozwalają przewidzieć pewne zwycięstwo, przystąpienie do walki jest bez wątpienia właściwe, nawet jeśli władca nie życzy sobie żadnej bitwy. Jeśli reguły wojny przepowiadają porażkę, właściwe jest powstrzymać się od walki, nawet jeśli władca pragnie wojny.”

Sun Tzu (-543–-495 p. n. e.)

O zwycięstwie, O walce

„Myślę, że mieszkańców Polski spotkał podczas II wojny światowej najokrutniejszy los. Żaden europejski kraj nie był okupowany i przez Niemców, i przez Rosjan.”

Pavel Kohout (1928) czeski prozaik, poeta i dramaturg, działacz opozycji demokratycznej

Źródło: „Rzeczpospolita”, 13 marca 2008 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/czhn.html

O losie, O myślach, O myśleniu

„Wciąż są w ruchu te same przedmioty, przechodząc z jednego obozu do innego, czy z jednego pułku do innego w tym samym obozie; czymże zresztą innym jest w ogóle wojna, jeśli nie przechodzeniem z rąk do rąk dobytku coraz bardziej sponiewieranego?”

Italo Calvino książka The Nonexistent Knight

Il cavaliere inesistente

„Wojna to trochę rzeźnia, a trochę rutyna i nie ma co czepiać się zanadto szczegółów.”

Italo Calvino książka The Nonexistent Knight

Il cavaliere inesistente

„Wojna. Toczy się na świecie nieprzerwanie. Tam, gdzie wybucha, pojawia się także nadzieja”

Joan Wester Anderson

Spotkanie z Aniołem; prawdziwe historie

O nadziei

„Trzy supermocarstwa nie tylko nie potrafią się pokonać, lecz także nie miałyby z tego żadnych korzyści. Przeciwnie: dopóki panuje między nimi niezgoda, dopóty podpierają się nawzajem niby trzy snopki pszenicy. Jak zwykle, grupy rządzące są równocześnie świadome i nieświadome tej zależności. Marzy im się podbój całego świata, ale zarazem zdają sobie sprawę, że wojna powinna trwać wiecznie i nikomu nie przynosić zwycięstwa.”

George Orwell książka Rok 1984

1984

„Przerażam się, stop!, dalej nie trzeba snuć myśli. Ta droga wiedzie w otchłań. Jeszcze nie stosowna pora. Nie chciałbym jednak zgubić tej myśli, pragnę ją zachować, rozwijać ją, gdy wojna się skończy. Serce bije mi gwałtownie: a więc to jest celem, wielkim celem, o jakim marzyłem w okopach, jakiego szukałem, aby móc istnieć po tej katastrofie wszelkiego człowieczeństwa, więc to właśnie jest zadaniem późniejszego życia, godnym tych kilku lat grozy?”

Erich Maria Remarque książka Na Zachodzie bez zmian

All Quiet on the Western Front

O zachowaniu, O myślach, O myśleniu, Serce

„Przed wojną. Kawiarnia Ziemiańska w Warszawie. Dymna chmura. Stolik pisarzy i poetów. Awangarda. Proletariat. Surrealizm. Socrealizm. Wyzwoleni z przesądów. Mówią: - Głupie snobizmy epoki kończącego się mieszczaństwa! Albo: - Śmieszne uprzedzenia rasowe feudalizmu!
Lecz ja przysiadam się i z miejsca zaznaczam, choć mimochodem, że moja babka była kuzynką Burbonów hiszpańskich. Po czym najuprzejmiej podsuwam im cukier - nie Kazimierzowi jednak (który wśród nich królował gdyż najlepszym był poetą) ale Henrykowi (który jest bardziej z towarzystwa i ma ojca pułkownika). Gdy zaś rozpoczyna się dyskusja popieram zdanie Stefana gdyż on z ziemiańskiej rodziny. Albo mówię: - Stasiu, poezja poezją, ale przede wszystkim ci radzę: nie bądź gminny. Albo: - Sztuka jest zjawiskiem w pierwszym rzędzie heraldycznym! Śmieją się lub poziewają, albo protestują - ale ja tak miesiącami, latami całymi z niezłomną konsekwencją absurdu, z powagą nonsensu, z największą pracowitością dlatego właśnie iż rzecz niewarta pracy. - Nuda, idiotyzm, kretyństwo! - krzyczą, ale powolutku jeden, potem drugi ulega, oto już ten bąknął, że jego dziadek miał willę w Konstancinie, tamten daje do zrozumienia, że siostra babki była "ze wsi", a inny jeszcze niby dla zabawy wyrysował swój herb na bibułce. Socrealizm? Surrealizm? Awangarda? Proletariat? Poezja? Sztuka? - Nie. Las drzew genealogicznych, a my w ich cieniu.
Powiedział mi poeta Broniewski.
- Co pan robi? Co to za dywersja? Pan nawet komunistów zaraził herbarzem!”

Witold Gombrowicz (1904–1969) pisarz polski

Dziennik 1953 - 1956

O sztuce, O zrozumieniu, O siostrze

„Człowieczeństwo Tasmańczyków nie było dla nich żadną ochroną. Zostali zmieceni z powierzchni ziemi w ciągu trwającej pięćdziesiąt lat, wyniszczającej wojny prowadzonej przez najeźdźców z Europy. Jakie więc mamy prawo skarżyć się, gdy ten sam rodzaj wojny prowadzą Marsjanie przeciwko nam?”

Sven Lindqvist (1932–2019) szwedzki dziennikarz

"Exterminate All the Brutes": One Man's Odyssey into the Heart of Darkness and the Origins of European Genocide

„Jak na każdej wojnie, prawda jest pierwszą ofiarą.”

John Grisham książka Rogue Lawyer

Rogue Lawyer

O prawdzie

„Kierowała się wówczas instynktem, a jej instynkt nie miał nic wspólnego z altruizmem. Na wojnie altruiści nie żyli długo.”

Steven Erikson książka Ogrody Księżyca

Gardens of the Moon

„Tymczasem bogowie byli równie zdziwieni jak magowie… Zresztą i tak zajmowała ich trwająca całe eony wojna z Lodowymi Gigantami, którzy nie chcieli im zwrócić pożyczonej kosiarki do trawy.”

Terry Pratchett książka Blask fantastyczny

The Light Fantastic

O Bogu, O trawie

„Będę kopał -- wbił szpadel w ziemię, przydeptał z mocą, wyrwał i odrzucił bryłę ziemi. -- Będę kopał w ramach pokuty. Bo zawiniłem! Iniquitates meae supergressae sunt caput meum! Poszedłem na wojnę! Z ciekawości! Mogłem powstrzymać innych, nie powstrzymałem. Mogłem nauczać. Mogłem manipulować. Mogłem kopnąć kogo trzeba w dupę! Mogłem wreszcie, mając wszystko gdzieś, siedzieć na Podskalu z Marketą u boku, mogłem wraz z nią milczeć i patrzeć, jak płynie Wełtawa. A ja wyruszyłem na wojnę. Z najniższych pobudek: z ciekawości samej wojny i natury ludzkiej.
-- Winien więc jestem śmierci tych, co tu leżą. Winien będę śmierci i tych nieszczęść, które dopiero nastąpią. Dlatego, kurwa, będę kopał ten grób.”

Andrzej Sapkowski (1948) polski pisarz

O śmierci, O nieszczęściu, O szkole, O naturze

„Na pewno dużą rolę odgrywało to, że jego mama pochodziła z Finlandii. Była to zawsze milcząca kobieta z ciemiężonego narodu wyniszczonego zarówno wojną domową, Wojną Zimową i dalszym ciągiem walk, podczas gdy tłusty zachodni sąsiad - Szwecja - wzbogacił się, sprzedając Niemcom rudę żelaza.”

Mikael Niemi książka Popular Music from Vittula

Popular Music from Vittula

O kobietach

„Mama do 1947 roku pracowała w Naczelnym Komitecie Wykonawczym Stronnictwa Ludowego jako sekretarka pewnego działacza ludowego. W każdym razie obracała się w kręgach ludowych. Była bardzo młodziutka, kiedy się spotkali z ojcem na jakimś zebraniu – urodziła się w 1925 roku. Po wojnie studiowała na UW w tym samym czasie, co ojciec. Była bardzo ładną kobietą, taką promienną – pszenną, niebieskooką blondynką. Wiem, że cieszyła się dużym powodzeniem, szczególnie wśród żydowskich komunistów, ale nie tylko. Konwicki mi kiedyś powiedział: „wszyscy kochaliśmy się w pani mamie.””

Agnieszka Holland (1948) polska reżyserka i scenarzystka

Stała się komunistką pod wpływem ojca.
Źródło: Krystyna Naszkowska, My, dzieci komunistów, rozmowa z Agnieszką Holland, Czerwone i Czarne, Warszawa 2019.

O kobietach, O czasie, Kochać się

„Etykietka antykomunizmu dzisiaj nic nie znaczy. To jest po prostu jakaś fraza, ludzie, którzy szermują takimi hasłami, nie rozumieją korzeni komunizmu, nie znają historii, nie są w stanie wyobrazić sobie motywacji tych, którzy po wojnie przystąpili do tego zbrodniczego systemu, będąc jego heroldami, jak Jacek Kuroń chociażby. Cały spór ideologiczny jest zupełnie pozbawiony kontekstu, jest czysto politycznie utylitarny i zamiast próby zrozumienia historii, szermuje moralistycznymi banałami. Z powodu tego zakłamywania pojęć, pomieszania przyczyn i skutków, nie jesteśmy w stanie komunizmu uczciwie opowiedzieć. I dlatego też jego zbrodnie są nieopisane do końca.”

Agnieszka Holland (1948) polska reżyserka i scenarzystka

Źródło: Krystyna Naszkowska, My, dzieci komunistów, rozmowa z Agnieszką Holland, Czerwone i Czarne, Warszawa 2019.

O ludziach, O historii, O motywacji, O zrozumieniu

„W przeszłości można było sięgać po realne zasoby gospodarcze: pola pszenicy, kopalnie złota czy niewolników. Zatem wojny miały sens, bo można się było wzbogacić, atakując sąsiadów. Dziś głównym zasobem gospodarczym jest wiedza, a trudno jest zdobyć wiedzę drogą przemocy. Większość wielkich konfliktów w dzisiejszym świecie występuje na takich obszarach jak Bliski Wschód, gdzie źródła bogactwa są materialne – to ropa naftowa i gaz.”

Yuval Noah Harari (1976) izraelski historyk i profesor

Źródło: Pożegnanie z wojną, wywiad dla „The Guardian”, 19 marca 2017, przedruk i tłumaczenie Andrzej Ehrlich, „Gazeta Wyborcza”, 15–17 kwietnia 2017.

O wiedzę, O przeszłości, O bogactwie, Sens

To tłumaczenie czeka na recenzję. Czy to jest poprawne?

„Królewski autorytet to szlachetna i przyjemna pozycja. Obejmuje wszystkie dobre rzeczy świata, przyjemności ciała i radość duszy. Dlatego z reguły istnieje duża konkurencja. Rzadko jest przekazywany (dobrowolnie), ale można go zabrać. W ten sposób dochodzi do niezgody. Prowadzi do wojny i walk oraz prób uzyskania wyższości.”

Ibn Chaldun (1332–1406) filozof i historyk arabski

O przyjemności, O duszy, Radość

„Są zakrojone na szeroką skalę plany zdestabilizowania Niemiec, które są ciągle aktualizowane. Rozmawiałem z ludźmi z Kanady, Bułgarii, Czarnogóry, Polski. Wszędzie wygląda to tak samo. Rosja zacieśnia kontakty ze skrajną lewicą i prawicą, ma swoich dziennikarzy i portale internetowe. To nic nowego. Wszystko przerabialiśmy podczas zimnej wojny, tyle że teraz metody działania zmodernizowano i dostosowano do wymogów internetu. Niemcy kiedyś miały służby, które były w stanie rozpoznać takie zagrożenie. Ale już o nim zapomnieliśmy.”

Boris Reitschuster (1971) niemiecki dziennikarz i publicysta

Źródło: Bartosz T. Wieliński, Polują na mnie trolle Putina. Rozmowa z Borisem Reitschusterem https://wyborcza.pl/duzyformat/1,127290,20834125,poluja-na-mnie-trolle-putina-rozmowa-z-borisem-reitschusterem.html, wyborcza.pl, 17 października 2016.

„We Włoszech zrobiłam karierę, bo oni wszyscy mają obsesję na punkcie seksu. W Niemczech mi się udało, bo tam aż od wojny czekali na kogoś takiego jak Marlena Dietrich. No i zaskarbiłam sobie gejów całkowicie dzięki niesamowitym legendom na mój temat.”

Amanda Lear (1939) francuska piosenkarka i aktorka

In Italy I'm big because they're all so sex-obsessed. In Germany I succeeded because they've been waiting for someone like Marlene Dietrich to come along ever since the war. (...) And I've won the gays (...) entirely because of the extraordinary legends about me. (ang.) Źródło: Andrew Anthony (24 December 2000). The bizarre career of Amanda Lear (At the court of Queen Lear) https://www.theguardian.com/theobserver/2000/dec/24/focus.news (ang.) The Observer. www.guardian.co.uk. [dostęp 2010-06-06]

O seksie, O czekaniu

„Nie robi nic dobrego dla Polski. W ogóle nic nie robi. Gdyby chciał wykorzystać swoją obecną pozycję, to by mógł. On jest na totalnej wojnie z Jarosławem Kaczyńskim, a ja bym chciał żebyśmy ją przeskoczyli. Chciałbym, by ci panowie odeszli - na zasłużoną bądź nie - emeryturę i żeby nastąpiła zmiana pokoleniowa w polskiej polityce. Żeby młodsi ludzie mieli coś do powiedzenia. Tym panom, których oglądamy od 28 lat na ekranach telewizorów czy w internecie, już dziękujemy.”

Stanisław Tyszka (1979) polski polityk

O Donaldzie Tusku i Jarosławie Kaczyńskim Źródło: Stanisław Tyszka wysyła polityków na emeryturę. I Kaczyńskiego, i Tuska https://wiadomosci.wp.pl/stanislaw-tyszka-wysyla-politykow-na-emeryture-i-kaczynskiego-i-tuska-6238233175656577v, 6 kwietnia 2018.

O ludziach, O odejściu, O zmianach

„Oni mieli tyranów Moskali, a my mamy tyranów bolszewików. Niewiele się zmieniło. Pamiętam z jaką czcią i zaciekawieniem patrzyłem na spotykanych przed wojną weteranów. (…) Widok siwych włosów, przygarbionych wiekiem postaci w granatowych uniformach przemawiał do mnie silniej niż wykłady historyczne w szkole. Albo to opowiadanie z tamtych czasów, które słyszałem od swego ojca, ojciec słyszał to znów od swego ojca, a mego dziadka. W tych terenach walczyli powstańcy. Ukrywali się po lasach, nocą przychodzili do wsi po żywność. Po walkach widywano rannych i spotykano świeże mogiły….”

Zdzisław Broński (1912–1949) polski wojskowy

o powstańcach styczniowych i o swoim losie. Źródło: „Uskok” – do końca wierny Polsce https://niezalezna.pl/239074-uskok-do-konca-wierny-polsce, niezalezna.pl, 4 października 2018.

O wieku, O walce

„Mówił, że na rzecz ojczyzny nie należy działać poza jej granicami, ale właśnie w kraju. Tym samym po II wojnie światowej zdecydował się powrócić do Polski, czym skazał się na śmierć. Nic innego nie mogło spotkać człowieka, który ponad 20 lat prowadził działalność wywiadowczą przeciwko komunistom. Dlatego liczył na protekcję brata, co jednak nie pomogło.”

Patryk Pleskot (1980)

o Bolesławie Kontrymie Źródło: Bolesław Kontrym wrócił po wojnie do Polski, choć wiedział, że czeka go śmierć https://polskieradio24.pl/130/5789/Artykul/2329905,Historia-na-dzis-Boleslaw-Kontrym-wrocil-po-wojnie-do-Polski-choc-wiedzial-ze-czeka-go-smierc, polskieradio24.pl, 24 czerwca 2019.

O śmierci, O ojczyźnie

„Leopold Okulicki po wyjściu na wolność po porozumieniu Sikorski-Majski, mógł pozostać w armii gen. Andersa na stanowisku dowódcy dywizji, zdecydował się jednak na skok do kraju, choć możliwość ponownego trafienia na Łubiankę była bardzo realna. Tak się stało. Poszedł na spotkanie z sowieckimi oficerami wraz z 15-ma innymi przywódcami podziemia, choć wiedział, co go czeka. Po procesie zmarł w sowieckim więzieniu. Jest jednym z bohaterów drugiej wojny światowej – godzien pomnika.”

Józef Garliński (1913–2005) polski pisarz, historyk, działacz emigracyjny

o Leopoldzie Okulickim
Źródło: Stanisław M. Jankowski red., Generał Leopold Okulicki „Niedźwiadek”. Fakty – dokumenty – ślady – legenda, Muzeum im. Stanisława Fischera w Bochni, Instytut Katyński w Polsce, Zarząd Miasta Bochni, Bochnia – Kraków 1996. s. 64.

O wolności, O czekaniu

„Osiem lat temu dotknęła Polskę straszliwa tragedia, najgorsza od II wojny światowej. Nie tylko dlatego, że w katastrofie zginęło po prostu 96 Polaków, ale dlatego, że państwo polskie, że nasza Polska – dopiero co tak niedawno odrodzona po latach zniewolenia, Polska, która wyrwała się zza żelaznej kurtyny – znowu straciła swoją elitę, a w każdym razie dużą jej część. Jakże tragiczny, straszny moment! Najstraszliwszy oczywiście dla rodzin, które straciły ojców, mamy, braci, synów, córki – ale straszliwy dla całej Polski, bo to byli ludzie, którzy tę odrodzoną Polskę budowali i co do których przecież wszyscy mieliśmy nadzieję, że będą ją budowali jeszcze przez długie, długie lata. Bo wielu z nich to byli ludzie, którzy na pewno mieli przed sobą jeszcze lata służby dla Rzeczypospolitej. Czegóż oni mogli jeszcze dokonać!”

Andrzej Duda (1972) polski polityk, prezydent, prawnik

o katastrofie polskiego Tu-154 w Smoleńsku. Źródło: VIII rocznica tragedii smoleńskiej. Odsłonięcie pomnika ofiar katastrofy z 10 kwietnia 2010 roku https://wpolityce.pl/smolensk/390264-viii-rocznica-tragedii-smolenskiej-odsloniecie-pomnika-ofiar-katastrofy-z-10-kwietnia-2010-roku-zdjecia-i-wideo, wpolityce.pl, 15 kwietnia 2018

O ludziach, O pewności siebie, Córki

„Jestem żołnierzem. Kocham żołnierkę i byłem tym, któremu los pozwolił w wielkiej wojnie światowej, gdy wielkie, olbrzymie państwa rzuciły na kartę miliony ludzi, miliardy pieniędzy, cały przepych nowoczesnej techniki, któremu los dał szczęście, żem nie miał w imieniu Polski zginąć w tym tłumie, żem wzniósł ubogi, maleńki domek żołnierza polskiego i nad nim postawił i wywiesił sztandar polski.”

Józef Piłsudski (1867–1935) polski działacz niepodległościowy i polityk, premier, Naczelnik Państwa, twórca tzw. rządów sanacyjnych

Józef Piłsudski, przemówienie w Lublinie, 11 stycznia 1920.

O losie, O szczęściu, O ludziach, Kochać się

„Czego pan chce, pokoju czy wojny?”

Józef Piłsudski (1867–1935) polski działacz niepodległościowy i polityk, premier, Naczelnik Państwa, twórca tzw. rządów sanacyjnych

pytanie zadane Premierowi Litwy Augistinasowi Voldemarasowi, po jego przemówieniu na posiedzeniu Ligi Narodów w Genewie 9 grudnia 1927 roku. Źródło: twojahistoria.pl https://twojahistoria.pl/2018/01/13/czego-pan-chce-pokoju-czy-wojny-jak-jozef-pilsudski-ustawil-do-pionu-litewskiego-dyktatora/#2, 13 stycznia 2018

O pokoju

„Całe nasze pokolenie jest tą ostatnią brygadą niewoli, ostatnią brygadą wielkiej wojny… I póki nie wymrze to pokolenie, póki nie przyjdzie pomór na ostatnią brygadę, póty nie zacznie się nowe życie.”

Tadeusz Dołęga-Mostowicz książka Ostatnia brygada

Ostatnia brygada

O życiu

„W czasie wojny zostałem skierowany przez niemiecki urząd pracy do zakładów naprawczych Elektrycznej Kolejki Dojazdowej w Grodzisku Mazowieckim. Tam pewnego razu dostałem polecenie, żeby zreperować pantograf. I jak się tym zajmowałem, kopnął mnie prąd. Zleciałem z wagonika na ziemię. Musiałem upaść na głowę, bo po wojnie zostałem aktorem…”

Wiesław Michnikowski (1922–2017) aktor polski

Źródło: Wiesław Michnikowski lubił żartować, ale aktorstwo traktował bardzo poważnie https://www.polityka.pl/tygodnikpolityka/kultura/1722020,1,wieslaw-michnikowski-lubil-zartowac-ale-aktorstwo-traktowal-bardzo-powaznie.read, polityka.pl, 29 września 2017

O czasie

„Podczas II wojny światowej mieliśmy szmalcowników, a dzisiaj mamy Różę von Thun und Hohenstein i niestety wpisuje się ona w pewną tradycję. Miejmy nadzieję, że wyborcy to zapamiętają i przy okazji wyborów wystawią jej rachunek.”

Ryszard Czarnecki (1963) polityk polski

o Róży Thun i jej udziale w filmie niemieckiej telewizji NDR. Źródło: Beata Mańkowska, niezalezna.pl http://niezalezna.pl/213118-bdquopodczas-wojny-mielismy-szmalcownikoacutew-dzis-mamy-roacuteze-thunrdquo-wiceprzewodniczacy-pe-o-antypolskim-filmie, 3 lutego 2018

„Wielu mężczyzn z wiekiem zapada na autyzm testosteronowy, który przejawia się w powolnym zaniku inteligencji społecznej i umiejętności międzyludzkiej komunikacji, a także upośledza formułowanie myśli. Zaatakowany tą Dolegliwością Człowiek staje się milczący i wydaje się pogrążony w rozmyślaniach. Bardziej interesują go różne Narzędzia i maszynerie. Pociągają go druga wojna światowa i biografie znanych ludzi, najczęściej polityków i złoczyńców. Prawie zanika jego zdolność do czytania powieści, autyzm testosteronowy zaburza psychologiczne rozumienie postaci.”

Olga Tokarczuk książka Prowadź swój pług przez kości umarłych

Prowadź swój pług przez kości umarłych
Źródło: Wydawnictwo Literackie, Kraków 2017, s. 36.

O ludziach, O inteligencji, O komunikacji, O myślach

„Wiele elementów Polski PiS przypomina sanację: najważniejsze stanowiska są obsadzane miernymi, ale wiernymi, wszystko podlewa się bogoojczyźnianym sosem. Chciałbym byśmy pamiętali, jaką tragedią to się wówczas skończyło. Ludzie, którzy przed wojną najgłośniej mówili o honorze, jak choćby szef dyplomacji Józef Beck, 17. dnia wojny uciekli do Rumunii. Okazali się największymi tchórzami, zostawiając kraj na pastwę losu.”

Radosław Sikorski (1963) polski polityk, dziennikarz

Źródło: Marionetki Rosji, „Gazeta Wyborcza”, 12–13 sierpnia 2017, s.8.

O losie, O ludziach

„Prof. Chodakiewicz jest zdecydowanie antysemitą i propaguje antysemickie schematy. (…) Oskarża Żydów, że z własnej winy stali się ofiarami. Propaguje takie schematy, że może rzeczywiście Polacy zamordowali Żydów, ale to dlatego, że Żydzi współtworzyli komunizm czy coś w tym stylu. Drugim wątkiem jest temat żydokomuny, czyli że trzydziestomilionowy naród po wojnie został zdominowany i zmuszony do komunizmu przez 50 tys. ocalałych Żydów, z których ponad połowa miała poglądy syjonistyczne. Twórczość prof. Chodakiewicza nie jest odkrywcza. Jego popularność wynika z powtarzalności rozmaitych tez. Kieruje się on zasadą Goebellsa, że kłamstwo powtarzane tysiąc razy staje się prawdą i niestety ludzie zaczynają w to wierzyć.”

Marek Jan Chodakiewicz (1962) amerykański historyk polskiego pochodzenia

Autorka: Alina Cała Źródło: rozmowa Bartosza Boruciaka, Cała: Michnik słusznie porównał prof. Chodakiewicza do Hitlera https://www.se.pl/wiadomosci/polityka/cala-michnik-slusznie-porownal-prof-chodakiewicza-do-hitlera-aa-3Vw3-ZPPz-LZqm.html, se.pl, 31 maja 2016.

O ludziach, O kłamstwie

„Z biegiem lat stałem się bardziej radykalny, bardziej przeciwny wojnie, rozpaczliwie martwię się ekologią i zmianami klimatu. Mam 14 wnuków i trzech prawnuków, a ich przyszłe życie i w ogóle egzystencja całej ludzkości jest w poważnym niebezpieczeństwie. Planeta oczywiście przetrwa, ale nie jestem pewien, czy wszystkim ludziom też się to uda.”

John le Carré (1931)

Źródło: rozmowa Guillermo Altaresa, John le Carré: Robiłem w tajnych służbach rzeczy, których teraz się wstydzę, „Nasza Europa” http://wyborcza.pl/naszaeuropa/7,168189,25347004,john-le-carre-robilem-w-tajnych-sluzbach-rzeczy-ktorych-teraz.html, wyborcza.pl, 26 października 2019.

O życiu

„Dulkiewicz nie wie nawet tego, kto jest ojcem jej córki, więc nic dziwnego, że do swoich bezecnych szaleństw na rocznicę wojny wybrała niemieckiego oszusta i żydowskiego aferzystę. Gdańszczanie - obudźcie się i odeślijcie tę tuskoidową bandę antypolaków do domu wariatów.”

Krzysztof Wyszkowski (1947) polski polityk, publicysta, działacz opozycji w PRL

o Aleksandrze Dulkiewicz Źródło: onet.pl https://trojmiasto.onet.pl/sopot-prezydent-karnowski-apeluje-do-pomorskiego-wojewody-by-zwolnil-krzysztofa/c0qrnm9, 6 sierpnia 2019 r.

O wariatach, O domu, O szaleństwie, Córki

„Te słowa to policzek wymierzony w twarz wszystkich pomordowanych w czasie II wojny światowej. Załoga obozu w Auschwitz liczyła w sumie 8.5 tysięcy strażników i funkcyjnych. Nie było wśród nich nikogo o polskim nazwisku.”

Mateusz Morawiecki (1968) polski menedżer, historyk, bankowiec i polityk, Szesnasty Premier Rzeczypospolitej Polskiej od 2017 roku

Źródło: se.pl http://www.se.pl/wiadomosci/opinie/premier-mateusz-morawiecki-polskie-obozy-to-policzek-w-twarz-pomordowanych_1038694.html, 2 lutego 2018

O czasie

„Wojsko rosyjskie szykuje się do wojny i głównym jego przeciwnikiem są siły zbrojne RP.”

Jacek Bartosiak (1976) polski prawnik, adwokat i geopolityk

Źródło: Wykład: Rzeczpospolita między lądem a morzem https://www.youtube.com/watch?v=uGd3KYIci0c&feature=youtu.be&t=6036, youtube.com, 22 października 2019.

O sile

„Nawet człowiek prosty – powiedział, nie kryjąc sarkazmu – nawet uradowany, ba, nawet w euforii, powinien rozumieć, że polityka to też wojna, tylko trochę inaczej prowadzona. Powinien pojmować i to, że rokowania są jak handel. Mają podobny samonapędzający się mechanizm. Wynegocjowane sukcesy okupuje się ustępstwami. Tu się zyska, tam się straci. Innymi słowy, żeby jedni mogli zostać kupieni, inni muszą być sprzedani.”

Andrzej Sapkowski Wiedźmin

Zaiste – powiedział po chwili pielgrzym – jest to tak proste i oczywiste, że rozumie to każdy człowiek. Nawet bardzo prosty.
Isengrim Faoiltiarna w rozmowie z pielgrzymem i Djikstra po podpisaniu pokoju Cintryjskiego.
Saga o wiedźminie, Pani Jeziora

O stracie, O sukcesie

„Teraz rozumiem lepiej, dlaczego komuniści zaczęli wkrótce po wojnie swoje dzieło systematycznego zniesławiania Armii Krajowej i powstania warszawskiego od ataku na conradowską filozofię męstwa i godności ludzkiej.”

Gustaw Herling-Grudziński (1919–2000) polski pisarz

sierpień 1955. Źródło: Powstanie warszawskie http://www.akademiapolskiegofilmu.pl/pl/historia-polskiego-filmu/artykuly/to-nie-jest-na-sprzedaz-co-znaczyl-co-znaczy-dzisiaj-etos-ak/156, akademiapolskiegofilmu.pl

„Nie myślcie, że wojna, którą prowadzimy, to tylko wojna Państwa Islamskiego. Jest to wojna muzułmanów. Jest to wojna każdego muzułmanina w każdym miejscu, a Państwo Islamskie jest jedynie ostrzem w tej wojnie. To tylko wojna ludzi wiary wobec ludzi niewiary.”

Abu Bakr al-Baghdadi (1971–2019) iracki duchowny, przywódca sunnickiej organizacji terrorystycznej

Źródło: „Independent”, 15 maja 2015.

O ludziach, O wierze, O myślach, O myśleniu

„Zwycięstwo w wojnie nie zależy wyłącznie od liczby żołnierzy lub zwykłej odwagi - zapewnią to tylko umiejętności i dyscyplina.”

Wegecjusz

O zwycięstwie

„Westerplatte, które jest symbolem bohaterskiego oporu przeciwko silniejszemu przeciwnikowi. Kilkaset kilometrów stąd jest Wieluń, miasto, na które spadły pierwsze bomby, zginęło ponad tysiąc ludzi. To drugi symbol – symbol totalnego charakteru tej wojny.”

Lech Kaczyński (1949–2010) polski polityk, prezydent Polski

o obronie Westerplatte i początku II wojny światowej, 1 września 2009. Przemówienia rocznicowe Źródło: Polska walczyła, nawet osamotniona http://www.niedziela.pl/artykul/107674/nd/Polska-walczyla-nawet-osamotniona, niedziela.pl, 26 sierpnia 2013

O ludziach, O charakterze

„W uznaniu znamienitych zasług dla Rzeczypospolitej Polskiej, za bezprzykładne bohaterstwo i poświęcenie w ratowaniu polskich uchodźców w czasie II wojny światowej.”

Lech Kaczyński (1949–2010) polski polityk, prezydent Polski

postanowienie Prezydenta RP z 23 lutego 2010 o nadaniu orderu Orła Białego Henrykowi Sławikowi Sprawiedliwemu wśród Narodów Świata. Źródło: Postanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 23 lutego 2010 r. o nadaniu orderu http://prawo.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WMP20100310449/O/M20100449.pdf, sejm.gov.pl

O czasie

„Powstanie Warszawskie nie było przypadkiem. Wydarzenia tej miary nie rodzą się przypadkiem. Największa w czasie II wojny światowej, trwająca dwa miesiące bitwa między wojskami niemieckimi a oddziałami w konspiracji nie byłaby możliwa bez tego szczególnego fenomenu, jakim była zdeterminowana, niecofająca się przed niczym wola niepodległości.”

Lech Kaczyński (1949–2010) polski polityk, prezydent Polski

Źródło: 12 lat temu Lech Kaczyński został wybrany prezydentem Warszawy https://wpolityce.pl/historia/221532-12-lat-temu-lech-kaczynski-zostal-wybrany-prezydentem-warszawy, wpolityce.pl, 10 listopada 2014.

O woli, O czasie

„Dokładnie siedemdziesiąt lat temu Polska otrzymała cios w plecy. Wojsko Polskie walczyło wtedy w Warszawie, Modlinie, na Helu, w rejonie Lwowa, na Lubelszczyźnie i w wielu innych miejscach naszego kraju; trwała jeszcze bitwa pod Kutnem. Tego dnia około drugiej w nocy ponadsześćsettysięczna armia sowiecka wdarła się w granice Rzeczypospolitej – dokonała aktu agresji; nie było to wkroczenie. O godzinie trzeciej nad ranem polski ambasador został wezwany do sowieckiego Ministerstwa Spraw Zagranicznych, żeby dowiedzieć się, że państwo polskie nie istnieje, a rząd uciekł. W rzeczywistości rząd Rzeczpospolitej urzędował wtedy na jej terytorium. Doszło do najzwyklejszego aktu agresji – aktu, który był aktem wojennym. Polska stała się ofiarą dwóch agresorów w trakcie, gdy wojna jeszcze trwała. Wiem, że powtarzam to nie po raz pierwszy, ale tę prawdę trzeba choćby i codziennie powtarzać.”

Lech Kaczyński (1949–2010) polski polityk, prezydent Polski

o agresji ZSRR na Polskę 17 września 1939 Źródło: "Polska otrzymała wtedy cios w plecy". Śp. Prezydent Lech Kaczyński o 17 września 1939 https://wpolityce.pl/polityka/166645-polska-otrzymala-wtedy-cios-w-plecy-sp-prezydent-lech-kaczynski-o-17-wrzesnia-1939, wpolityce.pl, 17 września 2013.

O rzeczywostości

„Ale w tamtym okresie gdyby nie zorganizowanie armii blisko milionowej, gdyby nie olbrzymi wysiłek wyniszczonego czteroletnią wojną narodu – chodzi o pierwszą wojnę światową – nie mielibyśmy państwa, które miało wtedy w rezultacie trzysta osiemdziesiąt osiem tysięcy kilometrów kwadratowych. (…) Nie mielibyśmy państwa 24–25 milionowego, które w ciągu lat dwudziestu doszło do 35 milionów. Mielibyśmy państwo może 16, może 18 milionowe. I to proszę pamiętać jest w największym stopniu dzieło Marszałka Piłsudskiego i jego obozu politycznego. Nie tylko ich, zaangażowani byli i inni, ale w pierwszym rzędzie jest to dzieło tego właśnie obozu. To olbrzymia wręcz historyczna zasługa Marszałka, który w tym sensie jest istotnie ojcem naszego państwa.”

Lech Kaczyński (1949–2010) polski polityk, prezydent Polski

o Józefie Piłsudskim i II RP. Źródło: Uroczystość 73. rocznicy śmierci Marszałka Józefa Piłsudskiego http://www.prezydent.pl/archiwum-lecha-kaczynskiego/aktualnosci/rok-2008/art,148,398,uroczystosc-73-rocznicy-smierci-marszalka-jozefa-pilsudskiego.html, prezydent.pl, 12 maja 2008.

O wysiłku, Sens

„Piaśnica to był pierwszy mord ludobójstwa w czasie II wojny światowej – przed Palmirami, przed Katyniem, przed Holokaustem.”

Jarosław Sellin (1963) dziennikarz polski, działacz polityczny

o zbrodni w Piaśnicy z II wojny światowej. Źródło: Polacy usłyszą o zbrodni w Piaśnicy https://www.rp.pl/Historia/312159842-Polacy-uslysza-o-zbrodni-w-Piasnicy.html, rp.pl, 15 grudnia 2015.

O czasie

„Wydałem rozkaz i każę każdego rozstrzelać, kto by chociaż jednym słowem usiłował krytykować, iż celem wojny nie jest osiągnięcie oznaczonych linii, lecz fizyczne zniszczenie przeciwnika. (…) Polska zostanie wyludniona i zasiedlona Niemcami. Mój pakt z Polską pomyślany był tylko jako pozyskanie czasu…”

Adolf Hitler (1889–1945) kanclerz Rzeszy, twórca i dyktator III Rzeszy niemieckiej

fragmenty mowy do generałów dowodzących Wehrmachtem, którą wygłosił w Obersalzbergu w przededniu wojny, 22 sierpnia 1939.
Źródło: Tadeusz Kułakowski, Gdyby Hitler zwyciężył, Warszawa 1960, s. 22–23.

O czasie

„Stworzę propagandowy powód rozpoczęcia wojny; nieważne, czy będzie on wiarygodny.”

Adolf Hitler (1889–1945) kanclerz Rzeszy, twórca i dyktator III Rzeszy niemieckiej

o przygotowaniach prowokacji gliwickiej, propagandowego pretekstu do rozpoczęcia II wojny światowej. Źródło: Niemiecki pretekst do napadu na Polskę https://www.polskieradio.pl/39/246/Artykul/674913,Niemiecki-pretekst-do-napadu-na-Polske, polskieradio.pl, 1 września 2018.

„Nie możemy liczyć na to, że powtórzy się sprawa czeska. Tym razem będzie wojna.”

Adolf Hitler (1889–1945) kanclerz Rzeszy, twórca i dyktator III Rzeszy niemieckiej

Źródło: Tadeusz Kułakowski, Gdyby Hitler zwyciężył, Warszawa 1960, s. 20–21.

„Obrona Warszawy stanowi jedyny w dziejach tej wojny przykład tak długotrwałej i nieugiętej walki, w warunkach podobnie straszliwej dysproporcji sił. Jest ona, bez względu na wynik końcowy, niewątpliwym zwycięstwem żołnierskiego ducha i żołnierskiego honoru nad brutalną przemocą fizyczną. Dopiero historia odsłoni, jakie znaczenie w ramach tej wojny miała dla losów Polski bitwa o Warszawę. Ale już teraz stwierdzić trzeba, iż stanowi ona czyn bojowy miary najwyższej.”

Kazimierz Sosnkowski (1885–1969) generał polski, minister

o powstaniu warszawskim, Londyn, 29 września 1944.
Źródło: Tadeusz Krząstek, Jerzy Tomczyk, W 55 rocznicę powstania Armii Krajowej, Wydawnictwo „Egros” na zlecenie MON, Warszawa 1997, ISBN 8386268638. s. 139.

O losie, O historii, O zwycięstwie, O walce

„Brygada Spadochronowa była pierwszą jednostką nowego, nie istniejącego dotychczas w Polskich Siłach Zbrojnych rodzaju broni. Oprócz bezpośrednich zadań czasu wojny przed Brygadą wyrastała szczególna misja związana z przyszłością. Po zakończonej wojnie i po powrocie do Polski, w który wierzyliśmy i dokoła którego obracały się wszystkie nasze myśli i pragnienia, jednostki bojowe kreowane na obczyźnie miały obok Armii Krajowej stać się kadrą, ośrodkiem organizacyjnym i wyszkoleniowym dla Polskich Sił Zbrojnych odtwarzanych w wolnym Kraju. Wiemy dobrze, że dla każdej jednostki wojskowej, dla każdego rodzaju broni tradycje bojowe są jednym ze źródeł siły duchowej, kapitałem moralnym, podstawą, na której wyrasta tzw. esprit de corps – ów niezbędny czynnik wychowawczy, ułatwiający pracę nad wytworzeniem dobrego i sprawnego narzędzia obrony narodowej.”

Kazimierz Sosnkowski (1885–1969) generał polski, minister

o 1 Samodzielnej Brygadzie Spadochronowej.
Źródło: Słowo wstępne [w]: Stanisław Sosabowski, Najkrótszą drogą, Komitet Wydawniczy Polskich Spadochroniarzy, Londyn 1957, s. xxv.

O myślach, O sile, O czasie, O przyszłości

„Na Mazurach po wojnie została zaledwie garstka autochtonów. Dlatego mówienie o przeszłości Prus Wschodnich wydaje mi się szczególnie ważne. Nic innego już zrobić nie możemy, ale możemy pamiętać. O ludziach, którzy żyli tutaj przed nami. O ich dorobku, kulturze, religii.”

Bernadeta Prandzioch (1989) Polska pisarka

Źródło: Tabu, czyli tajemnice Węgorzewa, „Gazeta Olsztyńska”, 14 września 2019 http://gazetaolsztynska.pl/607515,Tabu-czyli-tajemnice-Wegorzewa.html

O religii, O przeszłości

„Do tej pory UE dobrze wychodziła na trzymaniu się swoich zasad. Budowanie murów czy protekcjonizm wcale nie okazały się lepszą ofertą. Dziś bardzo wielu partnerów na świecie chętnie i bez zwłoki zawiera z Unią umowy handlowe. Jest to odpowiedź na neoprotekcjonizm i wojny handlowe. Jeśli będziemy trzymać się razem, nasza pozycja względem państw, które chcą sprzedawać nam towary wytwarzane z naruszeniem naszych wartości, będzie silniejsza. Możemy sobie pozwolić na przyjęcie pewnych standardów, jak w sprawie klimatu, wbrew opowieściom, że Europa nakłada sobie kajdanki, dążąc do szybkiej redukcji emisji gazów cieplarnianych. Doświadczenie pokazuje, że Unia potrafiła wyznaczać kierunki, w których z czasem podążała większość.”

Marek Prawda (1956)

Źródło: Magdalena Cedro, Grzegorz Osiecki, Działamy w stanie przerażenia (wywiad z Markiem Prawdą) https://serwisy.gazetaprawna.pl/ekologia/artykuly/1432252,dzialania-ue-ws-klimatu-wywiad-marek-prawda.html, Dziennik Gazeta Prawna, 27-29 września 2019, nr 188 (5090), s. 22-23.

O czasie

„Przecież Watykan nie otworzył jeszcze całkowicie archiwów związanych z pontyfikatem Piusa XII w okresie II wojny światowej. Gdyby były tam jakieś dane świadczące o heroiczności tego papieża, to przecież nie byłoby problemu z dopuszczeniem historyków, dziennikarzy.”

Stanisław Obirek (1956) teolog polski, były jezuita

Źródło: Jak Jan Paweł II wychował nam kler. Z prof. Stanisławem Obirkiem rozmawia Artur Nowak, „Gazeta Wyborcza” sobota–niedziela 22–23 września 2018, s. 10.

„Zdecydowałem się na pracę bardzo odpowiedzialną, ale i niebezpieczną, bo chcę coś z siebie dać w tej wojnie jako Polak i jako oficer. Gdyby nie było mi sądzone wrócić do Was i odwdzięczyć się Wam na stare lata, wybaczcie mi, bo spełniłem tylko mój pierwszy najważniejszy obowiązek – służba Ojczyźnie i walka z odwiecznym wrogiem.”

Władysław Ważny (1908–1944) oficer Wojska Polskiego, agent brytyjskiego SOE w czasie II wojny światowej, nauczyciel, organizator francu…

pożegnalny list do rodziców przed wyruszeniem z Wielkiej Brytanii z misją wywiadowczą do Francji, 4 marca 1944. Źródło: Kpt. Władysław Ważny (Tygrys) http://www.zsrudarozaniecka.pl/stara/patron/zyciorys.htm, zsrudarozaniecka.pl

O walce, O pewności siebie, O ojczyźnie

„Pamiętajmy o tych tysiącach niewinnych i bezbronnych dzieci, które nie rozumiejąc okrucieństwa otaczającego ich świata, nie były w stanie walczyć o swoje życie. My, pielęgnując dziś pamięć o nich, ze wszystkich sił starajmy się stworzyć lepszy świat i zapewnić najmłodszym beztroskie dzieciństwo, by już nigdy żadne dziecko nie musiało przechodzić przez pełne samotności i cierpienia piekło wojny.”

Piotr Gliński (1954) polski socjolog, wykładowca akademicki, ekolog i polityk

o Dzieciach Zamojszczyzny, uroczystość odsłonięcia tablicy poświęconej Dzieciom Zamojszczyzny na Pawiaku, Warszawa, 20 września 2018. Źródło: Tablicę poświęconą pamięci dzieci Zamojszczyzny odsłonięto na Pawiaku https://dzieje.pl/aktualnosci/tablice-poswiecona-pamieci-dzieci-zamojszczyzny-odslonieto-na-pawiaku, dzieje.pl, 20 września 2018.

O życiu, O dzieciach, O świecie, O piekle

„Moim zdaniem wszystko poszło w diabły z wybuchem II wojny światowej. I nie tylko Sztuka. Nawet papierosy smakują inaczej. Tamale. Chili. Kawa. Wszystko jest zrobione z plastiku. Rzodkiew straciła ostry smak. Obierasz jajko i skorupka zawsze odchodzi razem z białkiem. Kotlety wieprzowe są różowe i tłuste. Ludzie kupują wyłącznie nowe samochody. To jest ich życie: cztery kółka. Żeby oszczędzać energię w miastach włącza się tylko co trzecią latarnię. Policjanci wlepiają mandaty jak szaleni. Pijakom wymierza się potworne grzywny, a pijakiem jest niemal każdy, kto się napił. Psy trzeba prowadzić na smyczy, psy trzeba szczepić. Żeby łapać księżycówki rękami, musisz mieć kartę wędkarską, a komiksy uważane są za szkodliwe dla dzieci. Mężczyźni, którzy nigdy nie znali się na boksie, oglądają walki bokserskie i gdy nie zgadzają się z jakąś decyzją, piszą oburzeni plugawe listy do gazet we wrzaskliwym proteście.”

Charles Bukowski (1920–1994) amerykański poeta i powieściopisarz

O Pisaniu

O życiu, O mężczyznach, O dzieciach, O ludziach

„Walki z sowietami nie chcemy prowadzić, ale nigdy nie zgodzimy się na inne życie, jak tylko w całkowicie suwerennym, niepodległym i sprawiedliwie urządzonym społecznie Państwie Polskim. Obecne zwycięstwo sowieckie nie kończy wojny. Nie wolno nam ani na chwilę tracić wiary, że wojna ta skończyć się może jedynie zwycięstwem słusznej Sprawy, triumfem dobra nad złem, wolności nad niewolnictwem.”

Leopold Okulicki (1898–1946) generał polski

w ostatnim rozkazie do żołnierzy Armii Krajowej, mającym chronić zwykłych członków AK, 19 stycznia 1945. Źródło: Ostatnie rozkazy „Niedźwiadka” https://niezalezna.pl/255257-ostatnie-rozkazy-niedzwiadka, niezalezna.pl, 19 stycznia 2019.

O życiu, O wierze, O wolności, O zwycięstwie

„Moi rodzice to dzieci wojny. Lubię to sobie powtarzać, kiedy i mnie nie wychodzi pilnowanie ognia.”

Kuba Sienkiewicz (1961) polski muzyk i lekarz

Kubatura, czyli elektryczne wagary (2015)
Źródło: Kubatura, czyli elektryczne wagary, Warszawa 2015, s. 12.

O dzieciach, O rodzicach

„Ważne jest to, że sprawa (reparacji) pojawiła się publicznie, że stanęła jako problem. Nawet w Niemczech można było usłyszeć głosy, że co prawda oni nie zapłacą, bo nie chcą czy nie mogą zapłacić, ale, że polskie racje istnieją i mają swoją wagę. Ja tej sprawy nie traktuję jako beznadziejnej od strony finansowej, uważam, że mamy szanse. (…) jest okazją do pokazania tego, co w Polsce naprawdę się działo w czasie II wojny światowej. To jest bardzo skuteczne odwrócenie tej tendencji, która prowadziła do uznania nas za niemalże sojuszników ówczesnych Niemiec. To jest wartość sama w sobie, wielka wartość.”

Jarosław Kaczyński (1949) polski polityk, premier RP

o reparacjach wojennych za II wojnę światową od Niemiec dla Polski. Źródło: Jarosław Kaczyński: „Nie traktuję sprawy reparacji, jako beznadziejnej. Uważam, że mamy szanse” https://wpolityce.pl/polityka/359253-jaroslaw-kaczynski-w-rozmowie-z-sieci-nie-traktuje-sprawy-reparacji-jako-beznadziejnej-uwazam-ze-mamy-szanse, wpolityce.pl, 24 września 2017.

O prawdzie, O problemach, O czasie

„Ten nawyk donoszenia na Polskę za granicę. W Polsce jest taka fatalna tradycja zdrady narodowej. I to jest właśnie nawiązywanie do tego. To jest w genach niektórych ludzi, tego najgorszego sortu Polaków. Ten najgorszy sort właśnie w tej chwili jest niesłychanie aktywny bo czuje się zagrożony. Wojna, komunizm, transformacja przeprowadzona tak, jak ją przeprowadzono właśnie ten typ ludzi promowała, dawała mu wielkie szanse. On dziś boi się, że te czasy się zmienią, że przyjdzie czas, że tak jak to być powinno – inny typ ludzi, mających motywacje wyższe, patriotyczne będzie wysunięty na czoło i to będzie dotyczyło wszystkich dziedzin życia społecznego, także ze strony gospodarczej. Tu jest ten wielki strach o to, jaki rodzaj Polaków będzie miał te największe szanse.”

Jarosław Kaczyński (1949) polski polityk, premier RP

na pytanie dziennikarki TV Republika czy ataki w 2015 na obóz rządzący są powrotem do metod z lat 2005–2007.

O ludziach, O strachu, O zdradzie, O motywacji

„Przeciwko Europie prowadzona jest wojna. Albo Europa, tutaj zacytuję panią premier, wstanie z kolan i zacznie na poważnie rozważać przeciwdziałanie, ale to oznacza odrzucenie, przede wszystkim poprawności politycznej, albo tego rodzaju wydarzenia będą się powtarzać i sposób życia Europejczyków będzie się zmieniał w najgorszą możliwą stronę, w najgorszym możliwym kierunku. To będzie życie wśród ciągłego zagrożenia i kontroli. To nie jest dobre życie, to nie jest życie, które budowało europejską pomyślność, europejską kulturę i europejską siłę.”

Jarosław Kaczyński (1949) polski polityk, premier RP

o zagrożeniu terroryzmem w Europie po zamachach w Londynie w czerwcu 2017. Źródło: Jarosław Kaczyński: przeciwko Europie prowadzona jest wojna http://wgospodarce.pl/informacje/37213-jaroslaw-kaczynski-przeciwko-europie-prowadzona-jest-wojna, wgospodarce.pl, 4 czerwca 2017.

O życiu, O sile

„Przypomnę, kto jeździł i tam się nisko kłaniał w Moskwie, co się działo po tragedii smoleńskiej. Kto pozwolił na to, żeby Putin na Westerplatte w rocznicę wybuchu drugiej wojny światowej mówił, że traktat wersalski był wielką krzywdą dla Niemiec.”

Jarosław Kaczyński (1949) polski polityk, premier RP

o bezpodstawnych zarzutach Schetyny na konwencji PO. Źródło: Schetyna twierdzi, że PiS jest "ambasadorem Putina". Jarosław Kaczyński odpowiada... https://niezalezna.pl/235428-schetyna-twierdzi-ze-pis-jest-ambasadorem-putina-jaroslaw-kaczynski-odpowiada, niezalezna.pl, 8 września 2018.

„Francuzom zapłacono, Żydom zapłacono, wielu innym narodom zapłacono za straty, które ponieśli w II wojnie światowej, Polakom nie i to przyjmowanie tego faktu jako oczywistego to jest element tej mikromanii narodowej, tego kompleksu, który nam wmawiano. Musimy to odrzucić, to jest część także tego samego wielkiego przedsięwzięcia, bo tu chodzi nie tylko o środki materialne, tu chodzi o nasz status, o nasz honor.”

Jarosław Kaczyński (1949) polski polityk, premier RP

o reparacjach wojennych dla Polski. Źródło: Prezes PiS Jarosław Kaczyński w Krakowie: musimy domagać się naszych praw, także tych wynikających z historii https://www.polskieradio.pl/130/5925/Artykul/1919575,Prezes-PiS-Jaroslaw-Kaczynski-w-Krakowie-musimy-domagac-sie-naszych-praw-takze-tych-wynikajacych-z-historii, polskieradio.pl, 11 listopada 2017.

O stracie

„Robert, czy Ty nie jesteś w stanie wytrzymać godziny bez ataku na PO? Rozumiem, że Twoją wojną nie jest wojna z PiS-em, bo do tego trzeba twardzieli. Ale dlaczego jako wroga wybierasz PO? Nie lepiej szukać tego, co łączy? Samorząd, Europa, praworządność… Sporo tego.”

Borys Budka (1978) polski polityk

odpowiedź na wpis Roberta Biedronia Źródło: gazeta.pl http://wiadomosci.gazeta.pl/wiadomosci/7,114883,24403398,biedron-krytykuje-po-i-przypomina-pilniczek-dla-kobiet-robert.html?utm_source=facebook.com&utm_medium=SM&utm_campaign=FB_Gazeta&fbclid=IwAR2aRgtDey0w6rFB7Kuz8Z_M-nHpnqFZnIwFrjiX6BTBSa2K70R0mHTeM38, 26 stycznia 2019.

„Aarfy był autorytetem w sprawie prawdziwej miłości, ponieważ pokochał prawdziwą miłością ojca Nately’ego i perspektywę pracy u niego po wojnie na dobrym stanowisku w nagrodę za przyjaźń z Natelym.”

Joseph Heller książka Paragraf 22

Paragraf 22
Źródło: rozdział 26, Aarfy

O przyjaźni

„Bo to jeszcze niewiele umieć iść w ogień, do czego przygotowywaliście się zawsze i co bardziej naturalne jest dla was niż myśl. Na odwrót, wielką rzeczą jest iść ku torturze i śmierci, gdy wie się z całą pewnością, że nienawiść i gwałt same z siebie są daremne. Wielką rzeczą jest bić się, gdy gardzi się wojną, zgodzić się wszystko utracić nie tracąc smaku szczęścia, uczestniczyć w zniszczeniu ze świadomością wyższej cywilizacji.”

Albert Camus (1913–1960) francuski pisarz, noblista

Listy do przyjaciela Niemca

O śmierci, O nienawiści, O myślach, O pewności siebie

„To tu, w Gdańsku, na Westerplatte, 78 lat temu miała miejsce pierwsza bitwa II wojny światowej. To tu rozpoczął się rozpętany przez hitlerowskie Niemcy koszmar, który na całym świecie pochłonął kilkadziesiąt milionów istnień ludzkich a Polska na sześć lat trafiła pod okrutną, niemiecką okupację.”

Beata Szydło (1963) polska działaczka samorządowa i polityczna

w czasie 78. rocznicy wybuchu II wojny światowej na Westerplatte, 1 września 2017. Źródło: Premier: Westerplatte to symbol niezłomności, bohaterstwa i patriotyzmu https://www.polskieradio.pl/5/3/Artykul/1837905,Premier-Westerplatte-to-symbol-niezlomnosci-bohaterstwa-i-patriotyzmu, polskieradio.pl, 1 września 2017.

„Jeżeli dzisiaj mówimy o symbolu Platformy i PSL-u rządzenia w polskiej szkole, to co jest tym symbolem? Wojna z drożdżówkami. To jest symbol Platformy i PSL-u. Ale po tych smutnych dla polskiej szkoły latach, chcemy dać jej teraz nowy kształt, nowe możliwości i chcemy przede wszystkim wprowadzić te zmiany, które pani minister Anna Zalewska przygotowała.”

Beata Szydło (1963) polska działaczka samorządowa i polityczna

Źródło: Premier Szydło: Wojna z drożdżówkami, symbol rządów PO-PSL http://niezalezna.pl/88620-premier-szydlo-wojna-z-drozdzowkami-symbol-rzadow-po-psl, niezalezna.pl, 4 listopada 2016.

„Musimy bezwzględnie wykorzystać czas wojny, aby jak najbardziej zniszczyć i rozbić polską siłę narodową. Musimy z całą brutalnością i bez względu na skutki ogałacać ten kraj ze wszystkiego. Musimy przemocą wysiedlać, wywłaszczać i wyrywać z korzeniami (…). Czas pokaże, czy daleko idące restrykcje wobec Polaków są skuteczną bronią przeciwko nim. Surowe środki wykonawcze, które stosujemy w Warszawie, Krakowie i innych miejscowościach mają tylko na celu pokazać, że w tym kraju nadal panują Niemcy.”

Hans Frank (1900–1946) nazista, gubernator Generalnego Gubernatorstwa

o Polsce pod niemiecką okupacją 1939–1945. Źródło: Generalne Gubernatorstwo - od dziś panują tu Niemcy! https://www.polskieradio.pl/39/156/Artykul/711450,Generalne-Gubernatorstwo-od-dzis-panuja-tu-Niemcy, polskieradio.pl, 26 października 2017.

O sile, O czasie

„Pakt Ribbentrop-Mołotow przyniósł Hitlerowi pozornie mniejsze korzyści niż Stalinowi: terytorium polskie na zachód od linii Wisły oraz uznanie Litwy za niemiecką strefę wpływów. Ale Hitler otrzymywał równocześnie – i to było bezcenne – gwarancje neutralności Moskwy w jego konflikcie z Zachodem. Groźba wojny na dwa fronty, przynajmniej w najbliższym czasie, przestawała istnieć dla Niemiec. Obaj partnerzy podpisujący pakt na Kremlu traktowali go, jako rozwiązanie doraźne. Obaj mieli cele o wiele bardziej ambitne niż rozbiór Polski czy podporządkowanie republik nadbałtyckich. Były to cele sprzeczne, dlatego wojna pomiędzy III Rzeszą i Związkiem Radzieckim była nieunikniona.”

Andrzej Garlicki (1935–2013) polski historyk i publicysta

o pakcie Ribbentrop-Mołotow, Niemcy-ZSRR. Źródło: Mariusz Jarosiński, Pakt Ribbentrop-Mołotow https://dzieje.pl/aktualnosci/pakt-ribbentrop-molotow, dzieje.pl, 2 kwietnia 2010.

O czasie