Cytaty na temat umarły
strona 4

„Jedyny konkret w naszym życiu to śmierć, przemijanie, proszę pani… Ale są filozofowie, którzy twierdzą, że niekoniecznie umrzemy.”

Grzegorz Miecugow (1955–2017) dziennikarz polski

Źródło: wywiad, „Gala”, 8/10 http://www.gala.pl/gwiazdy/wywiady/zobacz/viewpointer/1/artykul/grzegorz-miecugow-nie-pojde-do-raju.html

O śmierci

„Z łatwością gardzi wszystkim ten, kto wciąż myśli o tym, że umrze.”

Hieronim ze Strydonu (345–420) pisarz chrześcijański, święty Kościoła katolickiego, ojciec Kościoła

Źródło: List 53.

O myślach, O myśleniu

„Któregoś dnia, kiedy było nas już w krypcie tylko pięciu pokazałem mu trzech uśpionych towarzyszy.
– Widzi ksiądz, nie chciałbym umrzeć razem z nimi.
– Dlaczego?
– Bo nawet jeśli żyję blisko nich, nie są moimi przyjaciółmi. Co mam z nimi wspólnego? Tylko to, że jesteśmy ofiarami.
– Dlaczego mi to mówisz Joseph?
Oparłem głowę na jego kolanach i zwierzyłem się z nurtujących mnie myśli.
– Wolałbym umrzeć razem z ojcem, dlatego że ojca lubię. Wolałbym umrzeć z ojcem, bo nie chcę ojca opłakiwać ani tym bardziej, żeby ojciec mnie opłakiwał. Wolałbym umrzeć razem z ojcem, bo w niebie bez ojca nie będzie mi się podobać, a nawet będę się bał.”

Éric-Emmanuel Schmitt (1960) pisarz francuski

Dziecko Noego

O myślach, O myśleniu

„U niemowlęcia nie ma zazdrości, zemsty, niechęci. Ono jest istotą kochającą… Trzeba mieć serce wolne od wszelkiej niechęci do bliźniego, jak wolne są od niej serca dzieci – a wówczas dopiero przyjdzie do was królestwo Boże i wy wnijdziecie do królestwa obiecanego maluczkim. A jeżeli chodzi o doskonałość, o świętość duszy, to znowu w miłości bliźniego możecie szukać wzoru u Niemowlęcia Jezus. Nie szuka Ono wyniesienia się nad innych, by błyszczeć, a przez to wzbudzić może zazdrość u dusz słabych. Jezus kryje się możliwie najbardziej, obiera miejsce ostatnie, rodzi się w stajni bydlęcej. Któż Mu zazdrości? A gdyby wam dano zaglądnąć do Bożego Serca – ujrzelibyście w Nim te same uczucia miłości, przebaczenia, dobroci, jakim dał upust w czasie Swojej apostolskiej działalności, gdy leczył chorych, wskrzeszał umarłych, gdy brał w obronę grzeszników. On, nieskończona świętość, by im okazać litość i przebaczenie… O, jak szczęśliwą jest dusza, żyjąca w takim niemowlęcym ukryciu, nikt się nią nie zajmuje, tylko ci, którym zlecona została troska o to.”

Leonia Nastał (1903–1940) polska zakonnica

Pisma Sługi Bożej Leonii Marii Nastał siostry Profeski Zgromadzenia Służebniczek NMP Niepokalanie Poczętej w Starej Wsi, t. 1, s. 137.
Źródło: o. Joachim Roman Bar, s. Janina Bernadeta Lipian – Polscy święci. Służebnica Boża Leonia Maria Nastał, t. 2, op. cit., s. 312.

O Bogu, O dzieciach, O zazdrości, O emocjach

„Tak naprawdę mamy w życiu tylko jedną tajemnicę: Nie wiemy, kiedy umrzemy (…). Inne wcześniej czy później wychodzą na jaw.”

Grażyna Bąkiewicz (1955)

Będę u Klary

O tajemnicy

„(…) nie myślę o tym, że umierałem, tylko o tym, że nie umarłem. Kolosalna różnica w nastawieniu psychicznym. Jestem wierzący i uznałem, że Opatrzność, zostawiając mnie wśród żywych miała w tym wyraźny cel.”

Adam Baumann (1948) polski aktor

Źródło: Henryka Wach-Malicka, Jestem człowiekiem na baterie, „Polska Dziennik Zachodni” nr 23/29-30 stycznia 2011 http://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/110273.html?josso_assertion_id=98455C5698D01C41

O myślach, O myśleniu

„Myślę, że nie wszystko jest brudne na tym zafajdanym świecie i nie wszystko oprócz moczu jest gównem. Są jeszcze piękne sprawy i istnieją jeszcze prawdziwe przyjaźnie. Nawet prawdziwa sztuka istnieje, tylko że wszystko jest zafajdane i nie mamy przejrzystości obrazu. Czasami choćby za ścianą może żyć wielki człowiek, a my nie będziemy o tym wiedzieli i może nawet nie dowiemy się o tym, dopóki któregoś dnia ten człowiek nie umrze. Wtedy okaże się, że był wielki, bo w jego szufladzie znaleziono piękne wiersze. W naszym zafajdanym świecie bardzo często nie możemy dojrzeć kryształów, depczemy je nogami, tratujemy racicami perły jak świnie.”

Maciej Maleńczuk (1961) polski artysta rockowy, poeta

Źródło: Tomek Modzelewski, Maciej Maleńczuk: „Więzienie”, nuta.pl http://www.nuta.pl/wywiady/d/1/96/

O sztuce, O myślach, O myśleniu, Obraz

„Jednocześnie czuł, że ta cząstka jego samego, która się mieści pod sercem, przestaje funkcjonować. To chyba mają ludzie na myśli, kiedy mówią: „jakaś cząstka mnie umarła”, a rozumieją przez to, że jakiś organ przeszedł w stan spoczynku, nie będzie więcej używany, zniszczyła go niewiara.”

Jacquelyn Mitchard (1956)

Prezent na święta

O ludziach, O wierze, O myślach, O myśleniu

„Nadszedł już piękny miesiąc maj… Wiosenna zieloność okryła rany poszarpanej ziemi. Pióra, liście, szypułki, pokrętne badyle i wielorakie odmiany barw osłoniły rany ziemi i zalecały się oczom ludzkim. Podobnie jak wsysały w siebie wilgoć i zgniliznę, tak sami barwami, kształtem i nieskończoną potęgą swego rozrostu chciały wessać w siebie cierpienie dusz, zniszczyć pamięć o tym, co już padło i umarło. Na dobro nowego życia rosło i bujało wszystko – na stratę śmierci. Słowik śpiewał nocami nad wodą, w sąsiedztwie wzgórka, pod którym Hubert Obromski znalazł schronienie.”

Stefan Żeromski książka Wierna rzeka

Źródło: Wierna rzeka

O śmierci, O duszy, O cierpieniu, O wodzie

„Matuszko, łaskawa caryco! Co mam wyrazić i opisać w związku z tym, co się wydarzyło? Nie zaszczycisz swego wiernego sługi zaufaniem. Lecz powiem prawdę, jak w obliczu Boga. Matuszko, gotów jestem umrzeć, ale nie wiem, jak doszło do tego nieszczęścia. Jesteśmy zgubieni, jeśli nie okażesz mi łaski. Matuszko – jego już nie ma. Nikt by w to nie uwierzył. Jak mogliśmy sobie uroić, że podniesiemy rękę na cara. Lecz, caryco, nieszczęście już się stało. Przy stole u księcia Fiodora doszło do kłótni i zanim zdążyliśmy ich rozdzielić, jego już nie było.”

Aleksiej Orłow (1737–1807)

list do Katarzyny II z jego reakcją na tajemniczą śmierć Piotra III Romanowa.
Źródło: Helmut Werner, Tyranki. Najokrutniejsze kobiety w historii, tłum. Monika Gajowa, Wydawnictwo Jeden Świat, Warszawa 2005, ISBN 8389632241, s. 189.

O śmierci, O kobietach, O Bogu, O nieszczęściu

„Przypomniałem sobie pewien ranek, gdy zobaczyłem uczepioną kory drzewa poczwarkę właśnie w chwili,
gdy motyl rozrywał spowijającą go powłokę, przygotowując się do lotu.
Czekałem dość długo, ale motyl zwlekał.
Niecierpliwie schyliłem się i zacząłem go ogrzewać własnym oddechem.
I w moich oczach – szybciej, niż przewiduje natura – zaczął dokonywać się cud.
Powłoka opadła i wyszedł motyl, ale kaleki.
Nigdy nie zapomnę przerażenia, jakie odczułem, gdy zobaczyłem, że nie może rozwinąć skrzydeł.
Drżąc próbował tego dokonać wysiłkiem całego ciała – na próżno – choć pomagałem mu oddechem.
Potrzebny był tu cierpliwy proces dojrzewania. Skrzydła powinny wolno rozwijać się w słońcu.
Teraz było już za późno. Ciepło mojego tchnienia zmusiło go, aby opuścił poczwarkę przedwcześnie, pomarszczony niby embrion.
Drżał rozpaczliwie jeszcze chwilę i umarł na mojej dłoni.
Te leciutkie zwłoki motyla spoczęły ogromnym ciężarem na moim sumieniu.
Dzisiaj już wiem, że pogwałcenie odwiecznych praw natury jest śmiertelnym grzechem.
Nie wolno nam ulegać niecierpliwości, winniśmy z ufnością poddawać się wieczystemu rytmowi wszechświata.
Usiadłem na skale, aby przemyśleć to z Nowym Rokiem.
O, gdyby ten motyl, którego zabiłem, mógł lecąc przede mną wskazywać mi drogę!”

Nikos Kazandzakis książka Grek Zorba

Grek Zorba

O naturze, O wysiłku, O czekaniu, O cierpliwości

„Libia to jest mój kraj. Nie oddam władzy, jestem dalej przywódcą rewolucji. Umrę jako męczennik za wspaniałą rewolucję.”

Muammar al-Kaddafi (1942–2011) libijski pułkownik, polityk i ideolog

Źródło: polskieradio.pl, 23 lutego 2011 http://www.polskieradio.pl/5/3/Artykul/317224,Muammar-Kadafi-Nie-ustapie-umre-meczennikiem-Libia-to-moj-kraj

„Umarłym jest każdy, kto tylko dla świata żyje, pracuje, tworzy, szuka ziemskiej chwały… (to) tragedia życia ziemskiego, życia światowego, życia niedowiarków.”

Michał Sopoćko (1888–1975) polski duchowny katolicki, teolog

Źródło: Święto Miłosierdzia http://sopocko.pl/artykuly/46-swieto-milosierdzia/, sopocko.pl

„Ktoś kto kocha, nie jest tym, co umrze.”

Rafał Wojaczek (1945–1971) polski poeta

Źródło: Na imieniny Rafała Wojaczka

Kochać się

„(…) smutna prawda polega na tym, że kiedy komuś umrze bliska osoba, znajomi często zaczynają tego kogoś unikać, chociaż akurat w takich chwilach obecność przyjaciół jest najbardziej potrzebna.”

Daniel Handler książka Przykry początek

Przykry początek
Źródło: rozdział III, s. 40

O prawdzie

„Synowie moi, ja nie chcę, abyście kłamali, ja wolę raczej umrzeć, aniżeli doradzać wam kłamstwa.”

Antym z Nikomedii biskup, męczennik i święty katolicki

słowa skierowane do żołnierzy, którzy chcieli skłamać swemu dowódcy, po to by uratować św. Antyma od śmierci.
Źródło: Katechizm św. Alfonsa Liguoriego, Miejsce Piastowe 1931, s. 108.

O śmierci, O kłamstwie

„Obudź się… czas umrzeć!”

Axl Rose (1962) amerykański muzyk rockowy, wokalista

Wake up... time to die! (ang.)

O czasie

„Jestem wyczerpany, ale tylko fizycznie. W zeszłym tygodniu miałem silne infekcje, ale lekarze nad nimi zapanowali. Będzie gorzej. Powstrzymają jeszcze dwie czy trzy, a czwartej – nie i wtedy umrę. Ale z żądania wypuszczenia więźniów nie ustąpię. A ponieważ Raúl Castro też nie ustąpi, to raczej czeka mnie śmierć. Raúl Castro chce żebym się poddał, ale mu się nie uda. Dowiodę mu, że bez władzy, bez armii, bez policji, marynarki wojennej, bez broni i przemocy, jestem od niego silniejszy. Fidel Castro to najgorsze nieszczęście w całych dziejach Kuby. A Raúl Castro jest w tej tragedii drugi.”

Guillermo Fariñas (1962)

słowa wypowiedziane podczas głodówki <br class="br">Źródło: wyborcza.pl, 20 kwietnia 2010 http://wyborcza.pl/1,75477,7791387,Damy_w_Bieli_na_Nobla.html#ixzz0vfACbBzd

O śmierci, O nieszczęściu, O czekaniu

„Najniższe jaskinie nie służą zgłębianiu przez oczy które widzą; cuda ich bowiem są osobliwe i przerażające. Przeklęta jest ziemia, gdzie umarłe myśli żyją w nowych, dziwnych powłokach cielesnych, i złym jest umysł, który nie zwiera sił wewnątrz czaszki…”

Howard Phillips Lovecraft (1890–1937) pisarz amerykański

O myślach, O myśleniu

„Są tysiące jasnych spraw dla bezdomnych.
Są miłe, delikatne ręce trzymające karabin maszynowy.
Są supermarkety, i papier toaletowy.
Mamy polistyrenowe opakowania, na powłokę ozonową.
Mamy człowieka wśród ludzi, mówiącego – „nie dajcie umrzeć nadziei”.
Mamy paliwo do spalenia, i drogi do jeżdżenia.

Wciąż bujaj w wolnym świecie”

Neil Young (1945) kanadyjski muzyk rockowy

We got a thousand points of light for the homeless man.
We got a kinder, gentler, machine gun hand.
We got department stores and toilet paper
Got styrofoam boxes, for the ozone layer.
Got a man of the people, says keep hope alive
Got fuel to burn, got roads to drive.

Keep on rockin' in the free world. (ang.)
Źródło: Rockin' in the Free World z albumu Freedom (1989)

O ludziach

„Pracuję teraz z chirurgami nad wszczepieniem implantu bezpośrednio do mózgu. To bardzo niebezpieczna operacja, dlatego na pewno nie pozwolę jej zrobić przed sześćdziesiątką. Ale na pewno upgrade'uję sobie mózg, zanim umrę, pokusa jest zbyt wielka. Być może połączę się wtedy bezpośrednio z mózgiem innego człowieka. I będziemy mogli skype'ować bez Skype'a.”

Kevin Warwick (1954)

Źródło: wyborcza.pl, 29 grudnia 2010 http://wyborcza.pl/1,75476,8878308,Ja__cyborg.html?as=3&startsz=x#ixzz19bG7jopz

„Ja żyć już nie mogę, położę się – umrę.
Ubiorą mnie ładnie, położą mnie w trumnę
(…)

Wywiozą mnie w trumnie za miasta rogatki,
Położą mnie w grobie, zasadzą mi kwiatki.
Niech smutny przechodzień pomyśli, poduma:
Tu leży ten, co umarł.”

Marian Rentgen-Güntner (1888–1940)

Źródło: Marian Rentgen, Ballada o miłości, w: Ryszard Marek Groński, Jak w przedwojennym kabarecie. Kabaret warszawski 1918–1939, Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, Warszawa 1987, s. 153.

„Czy nie lepiej i piękniej umrzeć podczas radosnego śmiechu z ręką niosącą do ust słodkie ciastko?”

Zofia Kucówna (1933) polska aktorka

O śmiechu

„Wolałabym umrzeć, niż takie słowa powtarzać.”

Maria Goretti (1890–1902)

usłyszawszy nieskromne dowcipy kolegów
Źródło: ks. Wincenty Zaleski, Święci..., op. cit., s. 373.

„Lubię jesienne słońce, wtedy
Gdy przez tłum chmurek i mgieł się przedziera
I rzuca blady swój umarły promień
Na drzewo, co się od wiatru kołysze,
I na wilgotny step.”

Michaił Lermontow (1814–1841) rosyjski pisarz i dramaturg

Źródło: Jesienne słońce

O drzewach, O słońcu

„Odkąd umarł Gandhi, nie ma z kim porozmawiać.”

Władimir Putin (1952) rosyjski polityk

O sobie i swoich poglądach
Źródło: „Polityka”, 16 czerwca 2007

„Gdy starzejemy się i nabieramy coraz więcej rozumu, wówczas w każdej chwili życia uprzytamniamy sobie, że musimy umrzeć.”

Trygve Gulbranssen (1894–1962)

„A przecież wszelka religia jest tylko fantastycznym odzwierciedleniem w głowach ludzkich tych zewnętrznych sił, które rządzą codziennym bytem ludzi, odzwierciedleniem, w którym siły ziemskie przybierają postać sił nadziemskich. W początkach dziejów przedmiotami tego odzwierciedlenia są zrazu siły przyrody, przybierające w dalszym rozwoju procesu ich personifikacji u różnych ludów najrozmaitsze, najróżnorodniejsze postacie. Mitologia porównawcza prześledziła ten pierwszy proces (…). Rychło jednak obok sił przyrody zaczynają też działać siły społeczne, które przeciwstawiają się ludziom jako siły tak samo im obce i na początku tak samo niewytłumaczalne, panujące nad nimi z tą samą na pozór koniecznością naturalną, co same siły przyrody. I fantastyczne postacie, w których początkowo odzwierciedlały się tylko tajemnicze siły przyrody, nabierają atrybutów społecznych, stają się reprezentantami sił dziejowycha. Na jeszcze wyższym szczeblu rozwoju wszystkie naturalne i społeczne cechy wielu bóstw zostają przeniesione na jednego wszechmocnego boga, który z kolei jest tylko refleksem abstrakcyjnego człowieka. Tak powstał monoteizm, który był, historycznie biorąc, ostatnim wytworem późnogreckiej filozofii ludowej i znalazł swoje gotowe ucieleśnienie w żydowskim, czysto narodowym bogu Jahwe. W tej wygodnej, poręcznej, łatwo przystosowalnej postaci religia może istnieć dalej jako bezpośrednia, to znaczy emocjonalna, forma ustosunkowania się ludzi do panujących nad nimi obcych sił przyrody i sił społecznych, dopóki ludzie pozostają pod panowaniem takich sił. Otóż widzieliśmy niejednokrotnie, że w dzisiejszym, burżuazyjnym społeczeństwie panują nad ludźmi jak obca jakaś siła przez nich samych stworzone stosunki ekonomiczne, przez nich samych wytworzone środki produkcji. Istnieje więc nadal faktyczne podłoże dla refleksu o charakterze religijnym, a wraz z nim i sam refleks religijny. I chociaż ekonomia burżuazyjna otwiera drogę do pewnego zrozumienia związku przyczynowego, z którego wyrasta to obce panowanie, fakt ten nie zmienia postaci rzeczy. Ekonomia burżuazyjna nie może ani zapobiec kryzysom w ogóle, ani uchronić poszczególnych kapitalistów przed stratami, niewypłacalnymi długami i bankructwem, a poszczególnych robotników przed bezrobociem i nędzą. Wciąż jeszcze mówimy: Człowiek myśli, Pan Bóg (to znaczy obce panowanie kapitalistycznego sposobu produkcji) kryśli. Samo zrozumienie - nawet szersze i głębsze niż to, które daje burżuazyjna ekonomia - nie wystarcza do poddania sił społecznych władzy społeczeństwa. Do tego potrzebny jest przede wszystkim czyn społeczny. Kiedy ten czyn zostanie dokonany, kiedy społeczeństwo przez objęcie w posiadanie wszystkich środków produkcji i ich planowe zastosowanie wyzwoli siebie i wszystkich swoich członków z niewoli, w jakiej trzymają ich obecnie te środki produkcji przez nich samych wytworzone, ale przeciwstawiające się im jako przemożna obca siła, z chwilą więc, gdy człowiek już nie tylko będzie "myślił", ale i "kryślił", dopiero wtedy zniknie ostatnia obca siła, która się jeszcze dziś odzwierciedla w religii, a tym samym zniknie też religijne odzwierciedlenie, jako że wówczas nie będzie już nic do odzwierciedlania. Natomiast pan Dühring nie może czekać, aż religia umrze taką śmiercią naturalną. Postępuje bardziej fundamentalnie. Przebismarczył Bismarcka, dekretuje obostrzone ustawy majowe 160 nie tylko przeciw katolicyzmowi, ale przeciwko wszelkiej religii w ogóle; szczuje swoich żandarmów przyszłości przeciw religii, pomagając jej zdobyć palmę męczeństwa i przedłużając jej żywot. Gdzie tylko spojrzeć - specyficznie pruski socjalizm.”

Fryderyk Engels (1820–1895) niemiecki filozof i rewolucjonista

Anty-Dühring (1878)

O śmierci, O Bogu, O ludziach, O religii

„Bo jest życie piękniejsze, nowe,
i żyć warto, i umrzeć warto!
Trzeba nieść, jak chorągiew, głowę,
świecić piersią kulami rozdartą,

trzeba umieć umierać pięknie,
patrzeć w lufy wzniesione śmiało!
Aż się podłe zadziwi i zlęknie,
aż umilknie łoskot wystrzałów!”

Władysław Broniewski (1897–1962) polski poeta

Źródło: Na śmierć rewolucjonisty

O życiu, O śmierci

„Nie umrę jeszcze, poczekam, poczekamy razem; my umiemy przecież pięknie czekać, na życie, na śmierć, na cokolwiek…”

Halina Poświatowska (1935–1967) poetka polska

Opowieść dla przyjaciela

O życiu, O śmierci, O czekaniu

„Wolę umrzeć, niż przeżyć jeszcze raz to samo, co przeżyłem, gdy byłem dzieckiem.”

Jacoby Shaddix (1976)

Źródło: wywiad z 2000

O dzieciach

„Umrzeć – znaczy zaszumieć, gdy silnie dmie wiatr
Razem z klonem, co patrzy ponuro.
Umrzeć – znaczy odnaleźć na dwór stary trakt
Do Ryszarda lub króla Artura.”

Aleksander Kuszner (1936)

Źródło: ***, tłum. Elżbieta Zechenter-Spławińska i Zofia Dziechciaruk, „Dekada Literacka” nr 9/10 (155/156), 1999

„Wyzwolić się z jednej namiętności, aby poddać się innej, szlachetniejszej…
Ale czyż to również nie jest forma niewoli? Poświęcać się dla idei, dla rodzaju ludzkiego, dla Boga?
A może im dalej znajduje się pan, tym dłuższy sznur na szyi niewolnika?
Możemy wtedy bawić się i dokazywać na szerszej arenie i umrzeć nie naciągnąwszy sznura do końca.
Czy nie to właśnie nazywamy wolnością?”

Nikos Kazandzakis książka Grek Zorba

Grek Zorba

O Bogu, O wolności

„Umrzeć jest absolutną koniecznością, ponieważ dopóki żyjemy, jesteśmy pozbawieni sensu. Jedynie dzięki śmierci nasze życie jest wykorzystane do wyrażenia siebie.”

Pier Paolo Pasolini (1922–1975) włoski pisarz, poeta i reżyser filmowy

Źródło: webesteem magazine http://art.webesteem.pl/14/pasolini.php

O życiu, O śmierci, Sens

„Umrę z honorem i bez lęku, dumny z mego kraju i mojego arabskiego narodu, ale amerykańscy okupanci wycofają się upokorzeni i przegrani. Przez najbliższe lata będą oglądać rzeki krwi. Wietnam przy tym zblednie.”

Saddam Husajn (1937–2006) polityk iracki, dyktator

wypowiedziane do adwokatów dzień przed wyrokiem śmierci.
Wypowiedzi po 9 kwietnia 2003

O śmierci

„Odrodzenie nauczyło nas – albo nauczyło na nowo – opłakiwać zmarłe dzieci. Luter głęboko przeżył utratę szesnastoletniej córki Magdaleny. Jest rzeczą charakterystyczną, że największy polski poeta wieku XVI, humanista Kochanowski, najlepsze swoje dzieło, Treny, poświęcił córeczce Urszuli, która umarła, mając dwa i pół roku. Oczywiście utwór jest starannie wypracowany, czasem przeładowany erudycją, jednakże jego szczerość nie budzi wątpliwości; ona decyduje o wartości jego najpiękniejszych wierszy, „przejrzystych i czystych jak łzy.””

Jean Delumeau (1923–2020) francuski historyk

Cywilizacja odrodzenia (1967)

O dzieciach, O czasie, O wieku, O szczerości

„Lepiej, by umarły, niż by musiały znosić hańbę i pośmiewisko. W Niemczech, które nastaną po wojnie, nie ma miejsca dla moich dzieci.”

Magda Goebbels (1901–1945)

uzasadniając swą decyzję dzieciobójstwa.
Źródło: Jean-Paul Bled, Samobójstwo Hitlera w: Ostatnie dni dyktatorów, tłum. Anna Maria Nowak, wyd. Znak Horyzont, Kraków 2014, s. 34.

O wojnie, O dzieciach, O decyzjach, O samobójstwie

„W sitcomach nie grałem, nie łapałem popularności za wszelką cenę. Przyjąłem rolę w serialu, nie ukrywam tego, żeby nie myśleli, że umarłem. Od pewnego czasu, im dalej odchodzę od ról amantów i od seriali, tym częściej spotyka mnie zarzut, że jak to możliwe, żeby taki konfekcyjny aktor zajmował się takimi sprawami jak kierowanie Teatrem Narodowym.”

Jan Englert (1943) aktor polski

Źródło: „Życie Warszawy”, 2 września 2003 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/bylya.htm

O życiu, O myślach, O czasie, O myśleniu

„Nie podobał mi się jego [Diagilewa] zbyt pewny siebie ton, ale poszedłem do niego szukać swego szczęścia (…). Natychmiast pozwoliłem mu na stosunek ze sobą… Nienawidziłem go, ale udawałem, że go lubię, gdyż wiedziałem, że w przeciwnym razie matka moja umrze z głodu.”

Wacław Niżyński (1889–1950) tancerz i choreograf rosyjski, pochodzenia polskiego

Pamiętnik <br class="br">Źródło: Colin Wilson, Outsider-artysta (Niżyński), „Życie Literackie” nr 10, 9 marca 1958, s. 6, tłum. Maria Traczewska http://mbc.malopolska.pl/dlibra/doccontent?id=14904

O życiu, O głodzie, O matce

„Ponieważ „prawdziwe” życie możliwe jest tylko dzięki wiedzy, ci, którzy zaniedbują uczenie się oraz nauczanie innych, są uznawani za „umarłych”, nawet jeśli nadal żyją. Zostaliśmy stworzeni do tego, aby się uczyć oraz dzielić się z innymi tym, czego się nauczyliśmy.”

Fethullah Gülen (1941)

Since "real" life is possible only through knowledge, those who neglect learning and teaching are considered "dead" even though they are physically alive, for the most important purpose for our creation is to learn and to communicate what we have learned to others. (ang.)
Źródło: Perły mądrości

O życiu, O wiedzę

„(…) można tylko albo się zestarzeć, albo umrzeć młodo, trzeciego wyjścia nie ma.”

William Wharton (1925–2008) pisarz amerykański

Tato
Źródło: rozdział 23

„Nie, że boję się umrzeć, ale mimo wszystko wolę, żeby mnie nie było, kiedy to się zdarzy.”

Woody Allen (1935) amerykański scenarzysta, reżyser, producent i aktor pochodzenia żydowskiego

„Bo jedyna różnica między samobójstwem a męczeństwem polega w istocie na stopniu zainteresowania mediów. Jeżeli drzewo w lesie pada i nie ma nikogo, kto by to usłyszał, to czy nie jest tak, że ono tylko leży i gnije? A gdyby Chrystus umarł z przedawkowania barbituranów, sam na podłodze w łazience, to czy byłby w Niebie?”

Chuck Palahniuk książka Rozbitek

Rozbitek (1999)

O samobójstwie, O drzewach, Chrystus

„Nie miałem telewizora, bo bałem się, że będę patrzył, patrzył i patrzył, i zdechnę wreszcie, umrę z głodu.”

Zygmunt Kałużyński (1918–2004) polski krytyk filmowy

O głodzie

„Czy mogłaby się tak uśmiechać, gdyby wiedziała o Belsen?
- To dlatego, że oni umarli, my wiemy, że żyjemy. Wiemy, że ten świat istnieje, gdyż przy wybuchu gwiazdy giną tysiące takich światów. To oznacza ten uśmiech; że istnieje coś, co mogłoby nie istnieć.”

John Fowles książka Mag

Mag (1965)

O świecie, O uśmiechu

„Czyniłem swą powinność jako żołnierz, ponieważ byłem przekonany, że w ten sposób najlepiej służę narodowi niemieckiemu i ojczyźnie, dla których żyłem i dla których zawsze jestem gotów umrzeć. Jeżeli w jakimś sensie uczyniłem siebie winnym, to najwyżej w tej mierze, że być może mimo mego czysto wojskowego stanowiska powinienem być nie tylko żołnierzem, lecz do pewnego stopnia również politykiem. Oznaczałoby to jednak moralną winę wobec narodu niemieckiego i w żadnym wypadku nie można mnie za to napiętnować jako zbrodniarza wojennego; nie byłaby to wina przed sądem karnym ludzi, lecz wina przed Bogiem.”

Erich Raeder (1876–1960) dowódca wojskowy III Rzeszy, admirał

wypowiedziane w dniu 31 sierpnia 1946 w norymberskim Pałacu Sprawiedliwości jako ostatnie słowo w procesie.
Źródło: Joe J. Heydecker, Johannes Leeb, Proces w Norymberdze, tłum. Marek Zeller, wyd. Świat Książki, Warszawa 2006, ISBN 8324701583, s. 418.

O Bogu, O ludziach, O książkach, O świecie

„Oby mi los pozwolił utrwalić państwo w bezpieczeństwie i pomyślności oraz doczekać z mego dzieła upragnionego owocu, a mianowicie: być uznanym za twórcę najlepszego ustroju i umrzeć z tym przekonaniem, że przetrwają niezmienione te podstawy państwa, które ja wzniosę.”

Oktawian August (-63–14 p. n. e.) cesarz rzymski

słowa jakie August wypowiedział w jednym z obwieszczeń, charakteryzując swoje rządy.
Źródło: Swetoniusz, Boski August 28

O losie

„Dopiero stojąc w obliczu śmierci, pojęłam, czemu powieściopisarze piszą książki: zanim umrą, chcą by ktoś, gdzieś tam, ich zrozumiał.”

Natsuo Kirino (1951) japońska pisarka

Prawdziwy świat (2010)
Źródło: rozdział 7

O śmierci, O książkach

„Przybyłem więc do Was w imieniu umarłych i żywych. Umarłych z przeszłości i żywych z teraźniejszości, i wierzę, że także w imieniu tych, którzy urodzą się jutro. Przybyłem, aby odmówić Kadysz i zaśpiewać „Ha-Tikwę”. I spojrzeć w oczy historii przeplatanej głębokim bólem i wielką nadzieją, historii przypominającej górski krajobraz, krajobraz złożony z niebotycznych szczytów i bezdennych przepaści.”

Szimon Peres (1923–2016) izraelski polityk, noblista w dziedzinie pokoju

fragment przemówienia w Senacie RP 18 kwietnia 2008.

O historii, O przeszłości

„Tylko trzy osoby ją zrozumiały. Jedna to książę Albert, ale on już umarł. Druga to pewien profesor niemiecki, ale ten dostał pomieszania zmysłów. Trzecią jestem ja, ale znowu wszystko zapomniałem.”

Henry Temple, 3. wicehrabia Palmerston (1784–1865)

o przyczynach wojny duńskiej.
Źródło: Mieczysław Żywczyński, Historia powszechna 1789–1870

O wojnie, O historii

„Nie móc umrzeć to największe przekleństwo tego, co żyje, dlatego tak chętnie umierają wszelkie wzorce życia: święty i bohater.”

Ernst Jünger (1895–1998) pisarz niemiecki

Publicystyka polityczna 1919–1936
Źródło: s. 199

„Niestety, podpierając się Konkordancją można też tak dobrać i ułożyć ze sobą poszczególne wersety Biblii, żeby mówiły niemal wszystko, co chcemy udowodnić. (…) Wiele osobliwych nauk głoszonych przez organizację świadków Jehowy powstało tą metodą. W rezultacie Strażnica uczyniła centralnymi doktrynami wiary kwestie trzeciorzędne, usuwając sprawy pierwszorzędne na trzeci plan. Wielu szczerych i poświęconych członków tego wyznania utraciło z oczu fundamentalne prawdy Biblii, jak na przykład zbawienie z łaski czy natura Chrystusa, koncentrując się na tym czy Jezus umarł na krzyżu czy też na palu. Zabraniają transfuzji, ale nie kładą zbytniego akcentu na szkodliwość używek oraz pokarmów uznanych przez Boga za nieczyste.”

Alfred Palla (1960)

Źródło: Jak studiować Biblię, eliasz.dekalog.pl, 11 listopada 1998 http://eliasz.dekalog.pl/goscie/palla/jak_bib.htm

O Bogu, O wierze, O naturze, O nauce

„Czy nie umarł na darmo? Czy uwolniona Polska jest Polską, o jaką się modlił? Co powiedziałby dziś, gdyby patrzył na bezrobocie, korupcję, krętactwo i spiski przeciw Kościołowi tych, których naród wybrał do władzy? Gdyby czytał pełne nienawiści do katolicyzmu i plugastwa czasopisma i zapiski w internecie? Nie stanąłby po stronie wszechobecnego relatywizmu nie odróżniającego dobra od zła, prawdy od fałszu realizowanego przez potężne media. Znów stanąłby w obronie wiary przeciw liberalizmowi moralnemu szerzonemu przez media. Stanąłby przeciw kosmopolityzmowi, przeciw dzikiemu darwinowskiemu kapitalizmowi. Z pewnością zaatakowano by go jako tradycjonalistę, nacjonalistę, jako kapłana niepoprawnego politycznie. Ks. Jerzy jednak pod warstwą zła, bandytyzmu, korupcji i dewiacji seksualnych, jaka pokrywa polski naród, dostrzegłby pokłady dobra. Ks. Popiełuszko podziwiałby polską młodzież, ale nie tę jej część, która pije alkohol, bierze narkotyki i szuka mocnych wrażeń na dyskotekach.”

Stanisław Wielgus (1939) polski arcybiskup katolicki

Źródło: Homilia podczas uroczystości z okazji 25. rocznicy męczeńskiej śmierci ks. Jerzego Popiełuszki w bazylice Dominikanów w Lublinie, 18 października 2009.

O śmierci, O alkoholu, O młodzieży, O wierze

„Ktoś nazywa mnie szeleszczącym zgiełkiem
i wkłada w usta dendryt śniegu. Czy wiecie, jak oblizują się umarli
w szatach z poliestru. Tracheotomia, krzyczą obłąkani,
więc nieście mnie w zastępach kurzu, ku wyniesieniom
z rzecznych den.”

Dawid Jung (1980) polski poeta i krytyk literacki

Free Over Blood. New Polish Poets Series, 312685 powodów (2006)
Źródło: Pieśń topielicy

„Czasami mam ochotę umrzeć. Nie, żeby było mi źle. To po prostu wydaje mi się przyjemne. Kiedy zwykłe codzienne czynności wymagają nadludzkiego wysiłku, kładę się, zamykam oczy i czuję własne istnienie od środka, gdzie jest tak cicho i spokojnie, że sama myśl o pójściu do sklepu z mamą albo o prysznicu wywołuje ucisk w klatce piersiowej, podobny do mdłości.”

Alona Kimchi (1963)

Źródło: Płacząca Zuzanna, 2006 http://web.archive.org/20090211162756/2lewastrona.wordpress.com/2008/12/31/placzaca-zuzanna/

O myślach, O wysiłku, O myśleniu

„Czuję zbierające się nad moją głową ciemne chmury. Widzę tragiczną przyszłość, która spotka mnie, carową i całą Rosję. Umrę w strasznych mękach. Po śmierci moje ciało nie zazna spokoju. Potem ty, pani, stracisz koronę. Ty i twoje dzieci zostaniecie zamordowani, podobnie jak cała twoja rodzina. Rosja pogrąży się w ciemnościach i wpadnie w szpony diabła.”

Grigorij Rasputin (1869–1916) mnich rosyjski, faworyt rodziny carskiej

Źródło: José María López Ruiz, Tyrani i zbrodniarze. Najwięksi nikczemnicy w dziejach świata, op. cit., s. 212.

O śmierci, O dzieciach, O rodzinie, O przyszłości

„Kto odda się cały jednej wielkiej czy małej sprawie, w dodatku sprawie beznadziejnej, ten musi umrzeć w końcu za nią albo też przez nią.”

Maria Dąbrowska (1889–1965) pisarka polska

„Jeśli ludzie całe życie idą razem, to co ich czeka? Na koniec jedno umiera, a drugie zostaje z rozdartym sercem (…). To straszne, że po tylu latach miłości trzeba zostać samemu. Chciałbym umrzeć pierwszy.”

Ewa Nowak (1966)

Rezerwat niebieskich ptaków (2008)

O życiu, O ludziach, O czekaniu, Serce

„Kiedy umrę, nie pozwól zrobić cyrku z mojego pogrzebu.”

Clark Gable (1901–1960) aktor amerykański

do żony Kay Spreckels.

„Czasami zastanawiam się nad tym, w jakich okolicznościach umrę i pożegnam się z tym światem. Przyjmijmy jednak wersję najbardziej łagodną, że umrę we śnie. Nie wiem, jaki będzie mój ostatni sen i co lub kogo będę w nim widział. Nie wiem, za czym będę tęsknił, o czym będę marzył i czy umrę z pocałunkiem ukochanej kobiety. Nie wiem, czy wygram, czy jednak przegram moje życie i umrę w wielkim bólu, niespełnieniu i tęsknocie za wzajemnym ludzkim ciepłem, które można określać bardzo różnymi przymiotnikami.”

Jarosław Hebel (1974) dziennikarz polski

Jeszcze będzie pięknie

O życiu, O kobietach, O świecie, O pocałunku

„Grób jest prawdziwym istotnym punktem zwrotnym, w grobie kończy się i zanika cała próżność świata zmysłowego. Nad Świętym Grobem przemija wszelka próżność ludzkich wyobrażeń, a pozostaje tylko surowość powagi. Grób jako negacja tej oto konkretności, jako zaprzeczenie zmysłowości staje się punktem zwrotnym i zrozumiany zostaje sens słów: „Ty byś przecież nie dopuścił, aby Twój święty zginął”. W grobie tym chrześcijaństwo nie miało znaleźć swej najwyższej prawdy. Otrzymało ono tam raz jeszcze odpowiedź jaką usłyszeli uczniowie, gdy szukali tam ciała Pańskiego: „Dlaczego szukacie żywego między umarłymi? Nie ma Go tu, zmartwychwstał”. Zasady waszej religii powinniście szukać nie w pierwiastku zmysłowym, nie w grobie wśród umarłych, lecz w żywym duchu, w sobie samych (…). Chrześcijaństwo odnalazło w Ziemi Świętej pusty grób, a nie zespolenie pierwiastka ziemskiego z wiekuistym, i dlatego ją, Ziemię Świętą, utraciło.”

Georg Wilhelm Friedrich Hegel (1770–1831) filozof niemiecki

Wykłady z filozofii dziejów

O religii, Sens

„Fajnie byłoby umrzeć na Marsie, byle nie rozbić się przy podejściu do lądowania.”

Elon Musk (1971) Południowoafrykański przedsiębiorca i filantrop

Źródło: Rory Carroll, Marsz na Marsa!, „The Guardian”, tłum. „Forum”, 14 sierpnia 2013.

„(…) powtarzałem sobie tak wówczas, gdy stałem na bramkach i organizowałem ochrony lokali, pracując w agencji ochrony. Wiarę w odmianę losu na tym dworcu też miałem głęboką. I miałem dystans. Nauczyłem się go, pracując w Monarze w Rożnowicach. Tam spotykałem się na co dzień ze śmiercią, z ludźmi, którzy ćpali i chcieli umrzeć. Z grupy, z którą pracowałem, żyją tylko trzy osoby. Misiu, Szakal i Crouzo. Pozdrawiam ich.”

Maciej Kozłowski (1957–2010) polski aktor

wspominając czasy, w których nie wiodło mu się dobrze.
Źródło: „Viva!” nr 8, 13 kwietnia 2004

O śmierci, O losie, O wierze

„Wstawajcie umarli!
Będziemy żywych żarli!…”

Roman Zmorski (1822–1867) tłumacz i poeta polski

Źródło: Poezye, Lipsk 1866 http://books.google.pl/books?id=TRkEAAAAYAAJ&printsec=frontcover&dq=roman+zmorski+poezye&source=bl&ots=5rAjbtQiuk&sig=e6KHbfmV_zbRLe1LTh1b3_ZXRZA&hl=pl&ei=c7xmTabrCIKs8AOSkaTIDQ&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=1&ved=0CBYQ6AEwAA#v=onepage&q=umarli&f=false

„Nie pragnę ani zemsty, ani bólu,
niech umrę razem z ostatnią śnieżycą.
Jego wróżyłam w wigilię Trzech Króli
i jego miłą byłam cały styczeń.”

Anna Achmatowa (1889–1966) rosyjska poetka

Tom Wieczór (1912)
Źródło: Wysoko w niebie…, tłum. Seweryn Pollak

O zemście

„Zanim umrę, chcę walczyć o życie. Dopóki mogę iść o własnych siłach, pójdę tam, gdzie zechcę.”

Paulo Coelho książka Jedenaście minut

Jedenaście minut (2003)

O życiu, O sile

„Największa chluba Francji, Ludwik Pasteur, jest gorliwym katolikiem. W ostatnich latach życia przyjmuje często Sakramenta św. Umarł, trzymając krzyżyk na rękach, z aktami wiary, nadziei i miłości na ustach. Znane jest jego powiedzenie, iż dlatego, że wiele naukowo rozmyślał, ma wiarę wieśniaka bretońskiego, gdyby był jeszcze więcej myślał, miałby wiarę bretońskiej wieśniaczki.”

Maciej Sieniatycki (1869–1949)

Źródło: Dogmatyka katolicka, Kraków 1930, s. 11

O wierze, O myślach, O myśleniu

„Tchórz, zanim umrze, kona wiele razy,
Walecznych jedna tylko śmierć spotyka.”

William Shakespeare Juliusz Cezar

Juliusz Cezar

O śmierci, O koniach

„A przecie umrzeć nikomu się nie chce!”

Stanisław Herakliusz Lubomirski (1642–1702) magnat polski, marszałek wielki koronny, poeta

Źródło: Księga cytatów z polskiej literatury pięknej od XIV do XX wieku, wyb. Paweł Hertz, Władysław Kopaliński, Warszawa 1991, PIW, s. 154.

O literaturze, O wieku

„Przyjemna to rzecz umrzeć z własnej ręki.”

Tacyt (54–120) historyk rzymski

Źródło: Czesław Jędraszko, Łacina na co dzień, Warszawa 1988, s. 36.

„Większość ludzi wyobraża sobie duchy jako postacie w białych prześcieradłach, spacerujące nocą po cmentarzu. To bardzo infantylna wizja. Tymczasem duchy istnieją naprawdę. To fakt, którego ja doświadczam. Są istotami, które istnieją w równoległym do naszego wymiarze, w którym nie ma czasu i przestrzeni. Potrafią komunikować się z naszym wymiarem, ale tylko z wybranymi jednostkami. Normalnie istnieją jako nierozpoznane zbiory energii, które odpowiadają za ludzkie uczucia. Ludzie sami w sobie nie mają biologicznych mechanizmów generowania uczuć. Ludzie bez duchów, dających im uczucia, są tylko maszynami, transporterami molekuł. Jest grupa duchów, która się mną opiekuje. Pomagamy sobie nawzajem. Jestem ich narzędziem (…) Kiedyś udzielałem wywiadu, w którym powiedziałem, że nie ma dla mnie znaczenia, czy będę żył, czy umrę za pięć minut. Następnego dnia miałem kilkugodzinną rozmowę z dziewczyną – duchem, która przyszła do mnie i bardzo wyraźnie powiedziała mi: „John, musisz żyć. To ważne. Nie możesz teraz umrzeć.””

John Frusciante (1970) gitarzysta amerykański (Red Hot Chili Peppers)

Nie mogę więcej powiedzieć, obiecałem jej.

O ludziach, O emocjach, O czasie

„Rozbij się i podpal
wszystkie gwiazdy eksplodują dzisiaj
jak stałeś się tak zdesperowany?
jak pozostałeś żywy?
pomóż mi proszę
spal smutek swoich oczu
chodź i odżyj
znowu nie kłam, że umrzesz”

Courtney Love (1964) amerykańska gitarzystka, wokalistka i aktorka, żona Kurta Cobaina

utwór Courtney Love Malibu o Kurcie Cobainie.

O smutku

„Wszystko jest czarne. Świat naprawdę traci kolory, gaśnie światło. Jakby ktoś poruszył pokrętłem od telewizora. Wieczna, zimowa noc. Wszystko robi się ciężkie, nieruchome… Nawet twoje ciało. Masz ochotę tylko leżeć, wszystko jest ci obojętne, chcesz tylko umrzeć. Czas w ogóle nie płynie. Nie ma przyszłości. Każda chwila jest taka sama. Jesteś zanurzony w oceanie zimnego bólu, bez światła i bez dźwięku – cały czas mówi płaskim, bezbarwnym głosem. – Twoje myśli to ciągły chaos. Nie wiesz, co się dzieje, nie wiesz już, kim jesteś. Wiesz tylko, że jesteś szlamem, najniższą formą życia, winną każdej zbrodni. Boisz się decyzji. Wszystkich. Nie umiesz ich podjąć. Jak można coś robić, kiedy nic nie ma sensu, kiedy nie ma przyszłości, a pewne są tylko cierpienie i śmierć? Nie masz też sił, by próbować coś zmienić. Jesteś pustą, wystygłą skorupą. Wyładowaną baterią. Twoje ciało zmienia się w ciemną trumnę. Czujesz, jak się rozkłada, jak wysycha w nim energia życiowa. Rozsypuje się, starzeje. Z każdym oddechem jest coraz ciemniej i masz coraz mniej sił. Toniesz w ciemnej, zimnej wodzie.”

Maciej Rajk (1984)

Miłość i inne pajęczyny (2009)

O śmierci, O świecie, O myślach, O decyzjach

„Wolę umrzeć jak wolny Paragwajczyk, niż żyć jako jeniec.”

Ezequiel Robles

Źródło: Jarosław Wojtczak, Wojna paragwajska 1864–1870, Bellona, Warszawa 2011, s. 113.

O wojnie

„Pierwsza osoba, która się zatruła dopalaczami, chciała popełnić samobójstwo. Jakby zjadła proszki na sen, też by umarła. Czy w takim razie mamy zakazać proszków na sen? Na dopalaczach powinien być napisany skład i możliwe efekty uboczne. Ale ponieważ żyjemy w państwie obłudy, nie można podawać składu. Gdyby handlarze to zrobili, to zakazano by im sprzedaży, więc nazywają to kolekcjonowaniem. To jest obłuda systemu i państwa.”

Kamil Sipowicz (1953) polski historyk filozofii, dziennikarz, poeta, rzeźbiarz i malarz

Źródło: krytykapolityczna.pl, 12 października 2010 http://www.krytykapolityczna.pl/Wywiady/SipowiczSwiadomosczgrzyba/menuid-1.html

O samobójstwie, O snach

„Nigdy nie zrozumiem twojej gotowości, żeby się położyć i umrzeć. Nie mam dla ciebie współczucia, skoro nawet nie chcesz spróbować o siebie walczyć.”

Libba Bray (1964)

Magiczny krąg, Studnia wieczności

„Wielki pisarz jest męczennikiem, który nie umrze, oto wszystko.”

Honoriusz Balzac Komedia ludzka

Komedia ludzka, Cykl Stracone złudzenia, Wielki człowiek z prowincji w Paryżu

„Każdy człek poczciwy może wybrać, gdzie i jak umrze, ale nikt wspomnień wybrać nie zdoła.”

Arturo Pérez-Reverte (1951) pisarz hiszpański

W cieniu inkwizycji

„Została koronowana w 1837 roku jako nastolatka, która dopiero co przestała bawić się lalkami. Tak przynajmniej sądzili politycy. Udowodniła jednak, że ma zadatki na dobrą królową, pozwalając swoim ministrom przejąć ster władzy. Wyrosła na rozsądną, mającą własne zdanie matronę, przywiązaną do dworskiego rytuału i wrogo nastawioną do większości zmian i reform, które nabierały tempa podczas jej sześćdziesięcioczteroletniego panowania. (…) Brytyjczycy mieli tak silnie zakodowaną potrzebę posiadania monarchii, że kiedy Wiktoria świętowała swój diamentowy jubileusz, cały naród zmobilizował się, by wydać na jej cześć przyjęcie stulecia. Była już wówczas dostojną, starszą damą, a kiedy umarła, w wieku osiemdziesięciu jeden lat, poddani szczerze ją opłakiwali.”

Wiktoria Hanowerska (1819–1901) królowa Wielkiej Brytanii

Autorzy: Nigel Blundell, Susan Blackhall, Upadek domu Windsorów, tłum. Grażyna Jagielska, Wydawnictwo Prolog, Warszawa 1993, ISBN 8385763058, s. 47.
O Wiktorii Hanowerskiej

O wieku

„Madame, z całego serca dziękuję Bogu, że spodobało mu się zakończyć drogę mojej długiej wędrówki przez życie. Nie proszę Cię, byś zechciała ją przedłużyć. Zbyt wiele miałam czasu i sposobności, by zasmakować goryczy żywota (…). Umrę tedy, jakom żyła. Oddana ci siostra i więźniarka Maria, królowa.”

Maria I Stuart (1542–1587) królowa Szkocji

z ostatniego listu napisanego do Elżbiety I.
Źródło: Curt Riess, Procesy, op. cit., s. 91.

O życiu, O Bogu, O siostrze, O czasie

„W XIX wieku problem polegał na tym, że Bóg umarł; w XX w. problemem jest to, że umarł człowiek.”

Erich Fromm (1900–1980) amerykański filozof, psycholog i psychoanalityk

Zdrowe społeczeństwo

O Bogu, O problemach, O wieku

„Są rzeczy ważniejsze od wymiaru sprawiedliwości i od polityki. To sprawy święte, w obliczu których człowiek jest człowiekiem, a nie politykiem czy prawnikiem. W latach 50. w Smorgoni, gdzie mieszkałem w dzieciństwie, zburzono cerkiew. Wraz z matką modliliśmy się pod jabłonią. Matka umarła. W Smorgoni wybudowano nową cerkiew. Ale gdy tam przyjeżdżam modlę się pod jabłonią. (…) Plac jest kościołem, w którym modlimy się za Białoruś.”

Uładzimir Niaklajeu (1946) poeta, prozaik, polityk

Źródło: Sądzą nas za plac, „Gazeta Wyborcza”, 21–22 maja 2011

O sprawiedliwości, O matce, O dzieciństwie

„Żeby siostrzyczka lub braciszek narodziło się z in vitro, kilkoro spośród nich musi umrzeć.”

Jerzy Rębek (1960) polski polityk

Źródło: tvn24.pl, Poseł do dzieci: „Żeby siostrzyczka lub braciszek narodziło się z in vitro, kilkoro spośród nich musi umrzeć”. „Niedopuszczalne”, „Skandal”, 22 maja 2013 http://www.tvn24.pl/wiadomosci-z-kraju,3/posel-do-dzieci-zeby-siostrzyczka-lub-braciszek-narodzilo-sie-z-in-vitro-kilkoro-sposrod-nich-musi-umrzec-niedopuszczalne-skandal,327865.html

O dzieciach

„Faszyzm był dla nas przede wszystkim poezją – poezją XX stulecia (tak samo jak komunizm). Jestem głęboko przekonany, że ta poezja nie może umrzeć.”

Robert Brasillach (1909–1945)

Źródło: Jacek Bartyzel, Robert Brasillach, legitymizm.org http://www.legitymizm.org/ebp-robert-brasilach

„Jak Ewa została utworzona z boku śpiącego Adama, tak Kościół narodził się z przebitego serca Chrystusa, który umarł na krzyżu.”

Ambroży z Mediolanu (339–397) biskup Mediolanu, Doktor i święty Kościoła katolickiego

Źródło: Expositio Evangelii secundum Lucam 2, 85–89

Serce, Chrystus

„Zwycięstwa szybko przemijają. Klęski i umarli zostają z tobą, klepią cię w ramię, idą za tobą krok w krok, nawiedzają w snach..”

Harlan Coben (1962) amerykański pisarz

Cykl z Myronem Bolitarem, Obiecaj mi (2006)
Źródło: rozdział 3

O snach

„Wizyta w Belwederze. Tutaj polski marszałek żył i pracował. Oto łoże, na którym umarł. Tutaj człowiek może się nauczyć, jakich błędów należy unikać – nie można dopuścić, aby polska inteligencja miała szanse rozwoju”

Joseph Goebbels (1897–1945) niemiecki polityk nazistowski, minister propagandy

Słowa wypowiedziane 3 listopada 1939 roku, gdy znalazł się w okupowanej przez Niemców Warszawie.

O inteligencji

„Nie musimy się spieszyć, ludzkość nie jest skazana na natychmiastową zagładę, nie sądzę, żeby koniec był bliski. Uważam jednak, że istnieje ryzyko groźnych wydarzeń. To trochę jak wykupienie polisy ubezpieczeniowej na samochód lub na życie. Człowiek nie robi tego dlatego, że jest przekonany, iż umrze następnego dnia, ale dlatego, że tak się może zdarzyć.”

Elon Musk (1971) Południowoafrykański przedsiębiorca i filantrop

o kolonizacji Marsa.
Źródło: Rory Carroll, Marsz na Marsa!, „The Guardian”, tłum. „Forum”, 14 sierpnia 2013.

O życiu, O samochodach

„W Warszawie dowiedziałem się, dlaczego komisja odmówiła zakupu moich medali. Zdziwi Cię to, ale jest to prawda, co Ci napiszę. Delegat Ministerstwa Kultury i Sztuki mgr… nie zgodził się mówiąc: „Gosławski jeszcze nie umarł, aby kupować jego prace.””

Józef Gosławski (1908–1963) polski rzeźbiarz i medalier

Wobec tego przepraszam, że żyję.
fragment listu do Witolda Chomicza z 18 grudnia 1949.
Źródło: Anna Rudzka: Józef Gosławski. Rzeźby, monety, medale, wyd. 1, Alegoria, Warszawa 2009, ISBN 9788362248001, s. 46.

O prawdzie

„Maria była zgorzkniałą, sfrustrowaną seksualnie kobietą. Koronowała się w wieku trzydziestu siedmiu lat. Jej fanatyzm religijny sprawił, że Anglia przeżyła własną odmianę hiszpańskiej inkwizycji. Na rozkaz Marii spalono na stosach setki protestantów. W ten sposób zakończył żywot arcybiskup Cranmer. Omal nie straciła tronu poślubiając Filipa Hiszpańskiego. Poddani bali się, że Filip wciągnie Anglię do swoich niezliczonych wojen. W całym kraju wybuchły bunty. Filip niewiele dbał o Marię i prawie jej nie widywał. Zaniedbywana przez męża i znienawidzona przez poddanych królowa umarła na puchlinę wodną do końca wierząc, że jest w ciąży. W ostatnich dniach jej pięcioletniego panowania Francja zajęła Calais, ostatnią francuską posiadłość Anglii. Maria powiedziała podobno, że gdy umrze, będzie mieć wypisane w sercu słowo „Calais.””

Maria I Tudor (1516–1558) królowa Anglii

„Callous – gruboskórna” byłoby chyba bardziej odpowiednie.
Autorzy: Nigel Blundell, Susan Blackhall, Upadek domu Windsorów, tłum. Grażyna Jagielska, Wydawnictwo Prolog, Warszawa 1993, ISBN 8385763058, s. 39.

O kobietach, O wieku, Serce

„My, którzy przyjmujemy Najświętszą Eucharystię, powinniśmy być nisko pochyleni, a nie w pozycji stojącej. Czyżbyśmy byli równi Naszemu Panu Jezusowi Chrystusowi? Czy to nie On zstąpił na obłokach niebieskich, aby nas sądzić? Czy nie powinniśmy, jak Apostołowie na Górze Tabor, ze strachu i zachwytu wobec blasku i wielkości Naszego Pana Jezusa Chrystusa rzucić się na ziemię, kiedy widzimy Go, jak przychodzi? Czy nie jest hańbą naszych czasów, kiedy stwierdzamy, że zanikł w nas konieczny szacunek dla Naszego Pana i Zbawiciela Jezusa Chrystusa? Zachowajmy w naszych sercach, w naszych duszach owego ducha uwielbienia, owego ducha głębokiej czci dla Tego, który nas zbawił, dla Tego, który umarł za nas na krzyżu.”

Marcel Lefebvre (1905–1991) francuski biskup katolicki, twórca schizmy

Źródło: s. 45

O strachu, O zachowaniu, O duszy, Serce

„Już samo słowo „chrześcijaństwo” jest nieporozumieniem – w istocie był tylko jeden chrześcijanin, który umarł na krzyżu.”

Friedrich Nietzsche (1844–1900) filozof niemiecki

„Pomyśl, że masz umrzeć śmiercią męczeńską, ogołocony ze wszystkiego, leżąc na ziemi nagi, nie do poznania, pokryty krwią z broczących ran, gwałtownie i boleśnie zabity – i pragnij, żeby to stało się już dzisiaj!”

Charles de Foucauld (1858–1916)

O śmierci

„Każdy list jak gdyby przeświecał tym, co w nim jest wewnątrz, tak jak na twarzy prostego człowieka odbija się treść serca. Każdy list ma swoją twarz. Ileż razy, wziąwszy list w ręce, człowiek bez powodu, bo się nie spodziewał złych wieści, uczuwa lęk… Ręce mu drżą i zwleka z otwarciem. Ileż razy! Wtedy w liście, jak w papierowej trumnie, leżą niemal zawsze słowa takie, jak umarłe, albo w nim coś płacze czarnymi łzami, l przeciwnie! Czasem list wpada, jak trzepocący się gołąb, tuli się do rąk, pieści się, uśmiecha i niecierpliwi, jak gdyby chciał, by go prędzej otworzono, bo ma do oznajmienia niespodziane szczęście, ma wykrzyknąć promieniste słowo… Wtedy zawsze z takiego listu pada ci na serce promyczek, albo na usta pada ci jak kwiat – pocałunek.”

Kornel Makuszyński (1884–1953) polski prozaik, poeta, felietonista, krytyk teatralny i publicysta

Źródło: List bez adresu

O szczęściu, O uśmiechu, O pocałunku, O czasie

„Kiedy umrę i mnie otworzą, zobaczycie, że na mym sercu leży „Calais.””

Maria I Tudor (1516–1558) królowa Anglii

komentując utratę Calais w wojnie z Francją w 1558; Calais stanowiło ostatni przyczółek Anglii w Europie.
Źródło: Simon Sebag Montefiore, Potwory. Historia zbrodni i okrucieństwa, tłum. Jerzy Korpanty, wyd. Świat Książki, s. 136.

O wojnie, O książkach, O świecie, O historii

„Nie jest możliwe abyśmy zapomnieli o przeszłości, ale Timor Wschodni powinien mu wybaczyć zanim umrze.”

José Ramos-Horta (1949) polityk z Timoru Wschodniego

o Suharto, w 2008. <br class="br">Źródło: Maciej Konarski, Jose Ramos-Horta: „Timorczycy powinni przebaczyć Suharto”, bankier.pl, 18 stycznia 2008 http://www.bankier.pl/wiadomosc/Jose-Ramos-Horta-Timorczycy-powinni-przebaczyc-Suharto-1700268.html

O przebaczeniu, O przeszłości