Cytaty o malarstwie
strona 7

„W ogóle dawał mi Pan Bóg dosyć dużo cierpliwości i zgody na wolę swoją, czasem, gdy jak dziś, przyszła samotna, szara godzina, gdy brałem koronkę w rękę i patrzyłem na obraz Matki Bożej, chwytała mnie taka tęsknota, dusza rwała się do kraju, do swoich, że niejedna łza spływała po twarzy i zaledwie modlitwa zdołała ukoić wezbrane żalem serce.”

Zygmunt Szczęsny Feliński (1822–1895) arcybiskup, święty

Źródło: Stanisław Smolka, Pamiętniki ks. Zygmunta Szczęsnego Felińskiego. cz. II 1851–1883, op. cit., s. 33.

O Bogu, O duszy, O matce, O czasie

„Petrarka odcieleśniony obraz kobiety sprowadził na ziemię, zachowując jej anielską osobowość i rolę przewodniczki prowadzącej do doskonałości wewnętrznej. Kobieta anielska (…) – ucieleśnienie odwiecznej idei piękna i dobra jest przedmiotem miłosnej kontemplacji i natchnieniem twórców. Jej nieskazitelna uroda fizyczna i piękno duchowe wywołują w mężczyźni sprzeczne pragnienia, przeciwstawne nastroje i uczucia, paraliżują zmysły i rozum.”

Jadwiga Kotarska (1929)

Źródło: Erotyk staropolski. Inspiracje i odmiany (1980)

O kobietach, O mężczyznach, Cytaty o pięknie, O emocjach

„Moje obrazy są bardzo rzeźbiarskie, bo robię je rzeźbiarską techniką, konstruując, dodając elementy.”

Agnieszka Kalinowska (1971)

Źródło: Ewa Gorządek, Agnieszka Kalinowska, culture.pl, październik 2008 http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_kalinowska_agnieszka

„(…) gdy Niemcy dowiedzieli się, że jakiś ich rodak występuje tutaj w serialu, mocno się dziwili, że w Polsce w ogóle są seriale! Najwyraźniej myśleli, że w telewizji są wiadomości – od 8.00 do 8.15–po czym na ekranie widać biały śnieg… Kiedyś krążyły też dowcipy o reklamie w biurze podróży: „Przyjedź do Polski, twój samochód już tam na ciebie czeka!”. I, niestety, taki obraz Polski w Niemczech przeważa. Po prostu wielka ignorancja. Chociaż ja, przed wyjazdem, raczej nie miałem uprzedzeń. Pewnie dlatego, że wcześniej, we Włoszech, spotkałem na campingu koło Florencji grupę studentów historii sztuki z Krakowa. I zobaczyłem, że Polacy mogą mówić po angielsku – o wiele lepiej, niż ja – a dziewczyny mają piękniejsze od Włoszek! Poza tym ja bardzo lubię kraje, które są mało znane. Tam ciągle jeszcze kryje się jakaś tajemnica.”

Steffen Möller (1969) niemiecki artysta kabaretowy

Źródło: Steffen Möller – M jak Möller http://www.m-jak-milosc.pl/Wywiady/815/Steffen-Moller-M-jak-Moller.html

O tajemnicy, O samochodach, O historii, O dziewczynach

„Malując i prezentując obrazy, staram się powoływać do życia pewną przestrzeń emocjonalną – swoiste lapidarium, będące wyrazem elementarnej refleksyjności. Przedstawiane przeze mnie prace (…) [są] efektem mojej obecności w określonych środowiskach przyrodniczych i kulturowych. Dzieląc swoje życie i pracę pomiędzy, z jednej strony, okolice Puław i Kazimierza Dolnego, a z drugiej, Międzyzdrojów, odnajduję pewien wspólny mianownik w horyzontalnej linearności, jaką inspiruje obcowanie z (…) Wisłą, jak i brzegiem morza.”

Urszula Ślusarczyk (1968)

Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_slusarczyk_urszula

O życiu

„a w tobie wiara że po to żyjesz
aby obrazy malować
nożem pałką gumową drągiem
lub srebrnym rozbłyskiem topora”

Lajos Kassák (1887–1967) węgierski pisarz, malarz i architekt

Źródło: Picasso, „Życie Literackie” nr 46, 17 listopada 1957, s. 5 http://mbc.malopolska.pl/dlibra/doccontent?id=14889, tłum. Marian Jachimowicz

O życiu, O wierze

„Jestem wzruszony. Nic bowiem nie może lepiej streścić moich emocji w trakcie oglądania przygotowań do wystawy poświęconej profesorowi Mięsowiczowi, temu z moich mistrzów, który ukazał mi cudowny świat żywej fizyki. Patrząc na jego korespondencję, notatki, zdjęcia, widzi się obraz wielkiego uczonego, który był jednocześnie bezpośrednim, ujmującym człowiekiem.”

Marian Mięsowicz (1907–1992) fizyk polski

Źródło: Marian Nowy, Za co kocha się mistrza?, „Alma Mater”, nr 100, luty 2008, s. 82.

O świecie

„Moim domem było i jest moje dzieło.
Obraz, spektakl, teatr, scena.”

Tadeusz Kantor (1915–1990) polski reżyser, malarz, scenograf, grafik

O domu

„Nowy ryt Mszy wyraża nową wiarę, wiarę, która nie jest nasza, wiarę, która nie jest wiarą katolicką. Ta nowa Msza jest symbolem, jest wyrazem, jest obrazem nowej wiary, wiary modernistycznej.”

Marcel Lefebvre (1905–1991) francuski biskup katolicki, twórca schizmy

Źródło: s. 50

O wierze

„Negatywny obraz feminizmu jest jednym z narzędzi służących do upilnowania kobiecego stada, żeby nie zaczęło brykać i trzymało nóżki razem. I rzeczywiście, przyznanie się do feminizmu lub samo podejrzenie o to naraża kobietę na zetkniecie się z całym szeregiem często sprzecznych stereotypowych wyobrażeń. Rozsądną, a także dobrze uwewnętrznioną strategią dla kogoś, kto nie chce utracić społecznego szacunku, jest zatem nielubienie feminizmu. Niekoniecznie za postulaty, wystarczy za niewłaściwy sposób ich realizacji.”

Kinga Dunin (1954) polska publicystka, socjolog kultury, krytyk literacki

Źródło: Czy Jaś Kapela uwewnętrznił szmatę?, krytykapolityczna.pl, 22 maja 2013 http://www.krytykapolityczna.pl/felietony/20130522/czy-jas-kapela-uwewnetrznil-szmate

O kobietach

„Obraz zarejestrowany metodą HD, emitowany na ekran z rzutnika wizyjnego jest doskonały, ale plastikowy. Na widzu korzystniejsze wrażenie sprawia ten sam obraz, przetransferowany na pozytyw 35 mm, bo widz przywykł do tłumiących sztuczność cech emulsji światłoczułej – ziarna, mniejszej rozdzielczości.”

Krzysztof Ptak (1954–2016)

Źródło: „Kino” 12/2002

O wrażeniach

„Te obrazy pamiętam najlepiej. Są jak zdjęcia byłych chłopaków, które rozpaczliwie pragniesz wyrzucić, lecz nie możesz się na to zdobyć. Więc zamiast tego przechowujesz je w starym pudełku po butach w głębi szafy, dochodząc do wniosku, że nie zaszkodzi je mieć. Po prostu na wypadek gdybyś pewnego dnia zapragnęła otworzyć to pudełko i przypomnieć sobie stare dobre czasy.”

Emily Giffin (1972)

Coś pożyczonego

O butach, Chłopak, Pudełko

„Ta prostytucja zachwytów była zresztą jednym z największych utrapień w życiu diuka Jana; niepojęte sukcesy psuły mu raz na zawsze obrazy i książki niegdyś umiłowane; zaznajamiając się z ogólną aprobatą sądu, odkrywał w nich na koniec niedostrzegalne skazy i tak odrzucał to lub owo z arcydzieł, medytując, czy nie tępieje mu węch i czy nie pomylił się aby.”

Joris-Karl Huysmans książka Na wspak

Źródło: Na wspak, tłum. Julian Rogoźiński

O książkach, O sukcesie

„Sport jest, był i będzie, dla mnie najważniejszą częścią mojego życia. Wczoraj zabrano nam obraz mówiący o czystości tego sportu, jakim jest piłka ręczna. Przed każdym meczem na tej hali kapitanowie obu drużyn proszą o wsparcie, fair play, doping, czystość gry. Dla wszystkich – kibiców, zawodników, sędziów. Pytam się – po co?”

Bogdan Wenta (1961) polski piłkarz ręczny

oświadczenie po konferencji prasowej na zakończenie ME 2010.

O wsparciu, O sporcie

„Tęczówki w oku człowieka są jedyne w swoim rodzaju. Składają się z tysiąca włókienek, które tworzą rysunek unikatowy dla każdego z nas. To cecha biologiczna, zapisywana w genach. Obraz tęczówki jest tak samo niepowtarzalny jak odciski palców. To stanowi wspólną właściwość naszych oczu i rąk. Jeśli pozbawi pan ciało oczu i rąk, zniszczy pan jego znaki szczególne. Kim jest człowiek, który umiera bez tych znaków? Nikim, ponieważ utracił swoją osobowość, może nawet duszę. W pewnym sensie nie można sobie wyobrazić gorszego końca życia. To jak wrzucenie do wspólnego grobu.”

Jean-Christophe Grangé (1961)

Purpurowe rzeki

O duszy, O osobowości, Sens

„Ptaka nie definiuje to, że chodzi po ziemi, tylko to, że umie latać. Zapamiętaj, że ludzi nie określają ich ograniczenia, tylko cele, które dla nich przewidziałem. Nie są istotne pozory, tylko wszystko to, co oznacza być stworzonym na mój obraz i podobieństwo.”

William P. Young (1955) amerykański pisarz

Chata (2008)

O ludziach, O ptakach

„Cyberprzestrzeń. Mimowolna halucynacja doświadczana każdego dnia (…). Graficzny obraz danych, wyabstrahowanych z banków każdego komputera ludzkiej domeny. Niewyobrażalna złożoność. Linie światła sięgającego nie-przestrzeni umysłu, roje i konstelacje danych. Jak światła miasta, milknące w oddali…”

William Gibson (1948) pisarz amerykański

Neuromancer (1984)

„Nigdy nie marzyłam o Julii. Wręcz bałam się tej roli. Przytłaczała mnie ilość inscenizacji dramatu, setki razy powtarzane monologi Julii na egzaminach wstępnych czy konkursach recytatorskich i jej obraz jako delikatnej filigranowej dziewczynki gdzieś głęboko aż nadto dojrzałej. Odcięłam się jednak od moich uprzedzeń i zaczęłam odkrywać tę sztukę na nowo. Przepuszczając przez to, co kiedyś sama przeżyłam. Chciałam, by moja Julia nie popadła w sztampę i była jak najbardziej moja.”

Monika Buchowiec (1982) aktorka polska

Źródło: „Dziennik Zachodni”, 12 września 2007 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/rjwsg.htm

„Jak sięgam pamięcią wstecz przypominam sobie niebieski, już zużyty klęcznik, pokryty aksamitem, gdzie codziennie rano i wieczór składałyśmy ręce do odmówienia Ave Maria. Przypominam sobie również obraz czarnej Madonny z Częstochowy, który stał na biurku mojego ojca, a przed którym często zastawałam ojca klęczącego, gdy cichutko wsuwałam się do jego pokoju.”

Maria Teresa Ledóchowska (1863–1922) błogosławiona polska misjonarka, urodzona i wychowana w Austrii

Fragment wspomnień Marii Teresy Ledóchowskiej.

O pokoju

„To pokolenie, które nazywam „generacją nic”, jest pokoleniem o tyle specyficznym, że podczas gdy represje towarzyszące życiu innych generacji miały związek z różnego rodzaju ograniczającym zniewoleniem (wojny, totalitaryzmy), to dziś młodość przegrywa z tą wolnością, o którą w przeszłości toczyła się walka. Wolność w naszych czasach zaczęła oznaczać intelektualną pustkę ludzi młodych, którzy nie chcą uczestniczyć w żadnym dyskursie – społecznym, politycznym czy jakimkolwiek innym. Ta niechęć nie ma przy tym żadnych cech manifestu pokoleniowego, nie jest wyrazem żadnego przemyślanego stanowiska – jest po prostu rezygnacją z intelektualnych aspiracji. Wszyscy bez wyjątku zaczęliśmy nagle uczestniczyć w tworzeniu takiego obrazu wymagań społecznych, który pokazuje nam i młodszym od nas, że wszelka refleksyjność to błąd, słabość, że liczy się tylko to, co zwierzęco doraźne. Propagowane są takie cechy, jak przebojowość, elastyczność, różnie umotywowana hipokryzja i życiowe cwaniactwo. Nawet pochwała pracowitości brzmi w dzisiejszych czasach jak redukcja dysonansu poznawczego dokonywana przez pracoholika.”

Jakub Wandachowicz (1975)

Źródło: „Gazeta Wyborcza”, Generacja nic, 4 września 2002

O wojnie, O ludziach, O błędach, O wolności

„Spodziewam się tego, czego można się spodziewać po reżyserze. Pierwszym filmem Wajdy był „Popiół i Diament”. Ten obraz kończy się sceną, której bohaterem jest sekretarz Szczuka, a Maciek żołnierz podziemia niepodległościowego ginie symbolicznie na śmietniku. Tak Wajda zaczął karierę i tak kończy.”

Andrzej Gwiazda (1935) polski działacz związkowy

Źródło: Gwiazda: Film Wajdy o Wałęsie to najbardziej spektakularna próba fałszowania historii, wpolityce. pl, 3 lipca 2012 http://wpolityce.pl/wydarzenia/31641-nasz-wywiad-gwiazda-film-wajdy-o-walesie-to-najbardziej-spektakularna-proba-falszowania-historii

O historii, O gwiazdach

„Romantycy mieli świadomość, że w przeszłości wydarzyła się jakaś katastrofa, która eksplodowała frenetycznymi obrazami grozy i zniszczenia. Niesamowita Słowiańszczyzna – obca i bliska zarazem – jest znakiem rozdarcia, stłumioną nieświadomością, stroną macierzystą, rodzimą, nie-łacińską. Wyparta Słowiańszczyzna mogła się pojawić pod postacią tajnego, ukrytego przed panem i księdzem obrzędu obcowania ludu z umarłymi.”

Maria Janion (1926) polska uczona, historyk literatury

Niesamowita Słowiańszczyzna
Źródło: s. 28, 29

O ludziach, O przeszłości

„Czytanie książek uczy rozumienia tekstu, rozumienia rzeczywistości, uruchamia wyobraźnię. Jeśli nauczymy młodych ludzi kreatywnego operowania obrazem, słowem, dźwiękiem, to nie będą w pracy myśleć schematycznie.”

Michał Boni (1954) polski polityk

Źródło: Samo zaciskanie pasa to żadna reforma, „Gazeta Wyborcza”, 26–27 lutego 2011.

O ludziach, O książkach, O myślach, O rzeczywostości

„Tak jak nie można obrazu utożsamiać z rzeczą obrazowaną, cienia z rzeczywistością – tak nie można utożsamiać stosunków seksualnych z miłością ani ludzką, ani boską. Są to sprawy toto genere odrębne (…).”

Franciszek Mirek (1893–1970)

Źródło: Zarys socjologii, wyd. KUL, Lublin 1948, s. 438.

O rzeczywostości

„Znajomy z Krakowa napisał mi w liście, że widział wiszące na murze obok Barbakanu kopie obrazów Kossaka, Rembrandta i… Beksińskiego. Trafiłem pod strzechy. No, no.”

Zdzisław Beksiński (1929–2005) polski malarz, rzeźbiarz, fotografik i grafik komputerowy

Źródło: Zdzisław Beksiński: malował swoje sny, „Konfrontacje”, 1989 http://www.cialo-umysl-dusza.pl/strefa-dobrych-mysli/138-zdzislaw-beksinski-malowal-swoje-sny?start=1

O duszy

„Trzeba byłoby wiedzieć z jaką wrażliwością poznaniacy i Wielkopolanie odnoszą się do własnej historii i jak wiele są skłonni zdziałać, aby szereg niezwykłych, a zapomnianych zdarzeń stało się przedmiotem narodowych debat i wybitnych dzieł artystycznych w różnych kategoriach sztuki. Dlatego nie wolno na Hiszpankę, którą przed kilkoma dniami obejrzałem w zupełnie pustym kinie Pałacowym w poznańskim Zamku, sprowadzać wycieczek szkolnych (co już się zapowiada) dla zagłuszenia klęski tego obrazu i wstydu jego realizatorów.”

Sławomir Pietras (1943)

o filmie Hiszpanka.
Wejście dla artystów (rubryka felietonowa w tygodniku „Angora”)
Źródło: Wielkopolska Hiszpanka, „Angora” nr 8 (1288), 22 lutego 2015, s. 9.

O historii

„Nie ma rzeczywistości samej w sobie, są tylko obrazy widziane z różnych perspektyw.”

Albert Einstein (1879–1955) fizyk niemiecki, noblista

O rzeczywostości

„(…) ludzkie ciało żyje obrazami (…).”

Olga Tokarczuk książka Prawiek i inne czasy

Prawiek i inne czasy

„Kiedy się kocha kobietę wszystko, co łączy się z jej obrazem, miłość nasza stroi w zalety i cnoty urojone.”

André Maurois (1885–1967)

O miłości, O kobietach, Kochać się

„To nie ono miasto, to ten miasto. Rodzaj męski. Rzeczywiście, śpiewam, że jest pasożytem. Ludziom, którzy się kochają, zdarza się czasem tak o sobie pomyśleć. To bardzo ludzka, zwyczajna cecha. Ale śpiewam też: „pieprzę cię nad życie” i „pieprzę cię czule” (…) To puzzle. Jeśli użyje się wszystkich puzzli, to powstaje pełny obraz, ale można też wybrać kilka i ułożyć z nich konkretną emocję. To charakterystyczne dla nas naszego czasu – ludzie nie są całością, ale codziennie są różnymi puzzlami. Jednego dnia czuli, innego dnia niemili i okropni. Z miastem jest dokładnie tak samo.”

Maria Peszek (1973) aktorka i piosenkarka polska

Źródło: „Gazeta Wyborcza”, Kraków, 2 grudnia 2005 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/tenmia.htm

O życiu, O ludziach, O śpiewie, O czasie

„Cechą charakterystyczną „polskiej szkoły operatorskiej” było łamanie konwencji. Dawna kinematografia, nie osiągnąwszy wysokiego pułapu technicznego, przywiązywała ogromną wagę do różnorakich kanonów limitujących zdjęcia filmowe. Trudno było mówić o sztuce operatorskiej, gdy sprawą dyktującą filmowanie były normy techniczne. Polscy operatorzy w latach 1955–1956 i następnych zaczęli organizować rzeczywistość drapieżnie, dynamicznie. Nie technika, a wyraz, ekspresja, emocjonalna wymowa obrazu, zaczęły się liczyć. Zdjęcia pozornie niedoskonałe technicznie, z zachwianym kontrastem, czarne, szare, świadomie chropowate, zaczęły tworzyć nową funkcję obrazu, który stawał się ważnym elementem artystycznych i emocjonalnych walorów filmu. Swobodniej niż przedtem operowaliśmy kamerą, była ona bardziej ruchliwa, dostrzegliśmy różnorakie możliwości kształtowania podstawowej realizacji zdjęć…(…) Byliśmy w tym okresie pod dość dużym wpływem neorealizmu włoskiego, jego filmowej poetyki i drapieżności zarazem.”

Jerzy Lipman (1922–1983)

Źródło: wywiad Alicji Iskierko, „Ekran” 1/1968

O rzeczywostości

„(…) kino to jednak obraz, jeśli już wykorzystuje się taśmę filmową, to nie po to, żeby pokazywać coś jak najbrudniej i jak najbrzydziej.”

Grzegorz Lewandowski (1969) Polski reżyser i scenarzysta

Źródło: Wywiad, 2007 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=41338

„Czy Bóg miał matkę? Gdy mówi się dzieciom, że Bóg stworzył Niebo i Ziemię, niewinnie pytają, czy Bóg miał matkę. To pozornie proste pytanie prześladowało ojców Kościoła, wprawiało w zakłopotanie najlepszych teologów i wywołało jedną z najbardziej drażliwych dyskusji teologicznych w ciągu wieków. Wszystkie wielkie religie wytworzyły mitologiczny obraz boskiego aktu Stworzenia, ale żadna z nich nie rozwiązuje w sposób zadowalający paradoksów logicznych, pojawiających się w pytaniach, które zadają nawet dzieci.”

Michio Kaku (1947) fizyk amerykański pochodzenia japońskiego

Hiperprzestrzeń

O Bogu, O dzieciach, O religii, O matce

„Chciałam napisać utwór, który pokazywałby obraz kobiety silnej, niezależnej i zmysłowej. Jest mój w 100% procentach!”

Magdalena Tul (1980) polska piosenkarka, kompozytorka i autorka tekstów

o piosence Jestem. Źródło: Karol Pawelec i Krzysztof Stefaniak, „Piosenka powinna obronić się sama” – wywiad z Magdaleną Tul, eurowizja.org http://www.eurowizja.org/v10_news.php?id=6269

O kobietach

„Niektórzy ludzie skarżą się, że moja twórczość kładzie zbyt duży akcent na obraz, zamiast skupiać się na narracji. Staram się zachować równowagę między tymi elementami. Wierzę jednak w obraz. Wierzę w to, że obraz jest w stanie wryć się w twoją podświadomość. To dla mnie naprawdę ważne, ponieważ moje filmy – w odróżnieniu od tego, co proponuje Hollywood – są eksperymentalnymi produkcjami.”

Gaspar Noé (1963) francuski reżyser, scenarzysta, operator i aktor filmowy

Źródło: Narkotyczny sen Gaspara Noé, 25 stycznia 2011 http://film.interia.pl/gwiazdy/gwiazda/gaspar-no/wywiady/news/wywiad,10913,1587623

O ludziach, O zachowaniu, O gwiazdach, O snach

„Na początku malowałem i bardzo mnie to pochłaniało. Nie potrafiłem robić tego dobrze, dlatego zająłem się fotografią, wydawało mi się to łatwiejsze. Chciałem studiować fotografię, ale wówczas nie było w Polsce szkoły fotograficznej, pozostawała operatorka. Zacząłem studiować na wydziale operatorskim, chociaż nie miałem żadnych predyspozycji. Film jest strukturą dynamiczną, opisem świata w ruchu, to obce medium… Nie wiem, czy kiedyś je zrozumiem, bo dążę nieustannie do obrazu zastygłego – malarskiego lub fotograficznego. Moje filmy są prawie nieruchome.”

Adam Sikora (1960)

Źródło: Czakramy śląskiej energii. Z Adamem Sikorą, reżyserem, operatorem filmowym i fotografem rozmawia Bożena Perska, cyt. za: Jerzy Armata, Adam Sikora, culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_sikora_adam

„W tej partii jest Andrzej Lepper a potem długo, długo nic. Bez Andrzeja Leppera nie ma Samoobrony. Kto tego nie widzi ten nie rozumie polityki. Ja bardzo lubię pana Maksymiuka, ale bez obrazy, on tej partii nie pociągnie.”

Lech Woszczerowicz (1940) polski ekonomista i polityk

o Samoobronie. Źródło: Lech Woszczerowicz: W niewłaściwym miejscu, w niewłaściwym czasie, gazeta.pl, 13 lipca 2007 http://trojmiasto.gazeta.pl/trojmiasto/1,35635,4311785.html

O czasie

„Wszystkie te obrazy, uważane za „bezprzedmiotowe”, są w gruncie rzeczy i całkowicie oparte na efektach odwołujących się bezpośrednio do wrażeń wzrokowych i bardzo realistyczne (…) Mam wrażenie, że jestem po części odpowiedzialny za pchnięcie sztuki w tym kierunku, przez co sztuka zwana abstrakcyjną staje się niepostrzeżenie najbardziej realistyczną z możliwych.”

Jean Dubuffet (1901–1985) francuski malarz i rzeźbiarz

Związane z cyklami obrazów

O sztuce, O wrażeniach

„Galileusz zdumiał się tym kołysaniem, jakby nie spodziewał się takich właśnie ruchów i nie miał o nich pojęcia, co w konsekwencji pozwoliło mu odkryć prawa nim rządzące. Takie spojrzenie, równie trudne, jak i twórcze, teatr musi sprowokować swymi obrazami ludzkiego współżycia. Musi zdumiewać swą publiczność, a to dokonuje się za pomocą techniki efektów obcości w rzeczach dobrze znanych.”

Bertolt Brecht (1898–1956) niemiecki pisarz, dramaturg, teoretyk teatru, inscenizator i poeta

Małe organon dla teatru

O pomocy

„Myślę, że wirusy komputerowe powinny być uważane za istoty żywe. Moim zdaniem mówi to coś o naturze ludzkiej, skoro jedyna forma życia, jaką udało nam się stworzyć do tej pory ma charakter czysto destrukcyjny. Stworzyliśmy życie na nasz własny obraz i podobieństwo.”

Stephen Hawking (1942–2018) astrofizyk, kosmolog i fizyk angielski

Źródło: Powrót do przyszłości, „Forum”, 17 maja 2010.

O życiu, O myślach, O charakterze, O naturze

„W Korei uświadomiłam sobie, jaką siłą są tzw. picture books, co w Polsce – niefortunnie – tłumaczy się na „książki obrazkowe”. Picture books to książki z bardzo małą ilością tekstu, w których narracja odbywa się za pomocą obrazu. Są z reguły oparte na kreatywnym pomyśle i bynajmniej nie tylko dla dzieci.”

Joanna Olech (1955)

Źródło: Ewa Świerżewska, Zaczynamy od TATY, czyli „Dynastia Miziołków” w Korei Południowej, qlturka. pl, 27 lutego 2009 http://www.qlturka.pl/czytelnia,literatura,zaczynamy_od_taty_czyli_dynastia_miziolkow_w_korei_poludniowej,702.html

O dzieciach, O książkach, O literaturze, O sile

„Dostałem sygnał z Warszawy, że mają już państwo obraz, więc możemy spokojnie we dwójkę oglądać mecz.”

Dariusz Szpakowski (1951) polski dziennikarz sportowy

Źródło: „Przegląd” nr 3, 21 stycznia 2002

„Czy widział pan kiedykolwiek martwe ciało? To najbardziej przerażająca rzecz na świecie – widok ludzkiego ciała w całkowitym bezruchu. Ruch to czwarty wymiar w sztuce. W malarstwie ruch jest sugerowany, na przykład układem draperii. Na moim obrazie Formula One Driver również jest zasugerowany. Ta droga jest kusząco bliska. Inspiracją do tego obrazu była grafika z gier komputerowych. Ja tworzę iluzję ruchu.”

Julian Opie (1958)

Źródło: Stuart Jeffries, Mam was w 3D, „The Guardian”, 12 lutego 2011, cyt za: „Forum”, nr 29 (2395), 18–24 lipca 2011, str. 43

O grach, O malarstwie

„„Szkoła polska” to dla mnie pojęcie na eksport, podobne do sloganu o „nowej fali” francuskiej. To, co nazywano u nas szkołą polską i co wzbudziło zainteresowanie na świecie, to pewien krąg tematyczny i barok w obrazie. Kiedy na zachodzie doprowadzono aż do perfidii prostotę obrazu i zajmowano się poszukiwaniem dna codzienności, Polska 'strzeliła' odwołaniem się do tradycji romantycznych w relacji cynicznej, czasem pełnej metafor, czasem groteski i kpiny. Mam tu na myśli filmy Wajdy i Munka. Myślę, że prawdziwsi i bardziej szczerzy byli polscy dokumentarzyści, którzy w paru filmach potrafili bezkompromisowo i z pasją wyrazić przemiany i dramaty naszego współczesnego życia.(…) Dawniej byłem zwolennikiem rakursów, udziwnień i wyszukanych kompozycji, dziś skłaniam się do powściągliwej, pozbawionej ozdobników narracji fotograficznej, tak charakterystycznej dla współczesnego filmu i prozy literackiej.”

Mieczysław Jahoda (1924–2009) polski operator filmowy

Źródło: „Kwartalnik Filmowy” 3/1960

O szkole, O poszukiwaniu, O myślach, O relacjach

„Należy wspierać wszelkie badania naukowe, które mają na celu zapewnienie człowiekowi (…) takiego standardu życia, który jeszcze bardziej odpowiada godności człowieka jako obrazu Bożego, ale nie należy zapominać o tym, że wszelkie ludzkie życie, także to beznadziejnie chore, sparaliżowane i zniekształcone fizycznie, jest wielkim dobrem (…) ponieważ odzwierciedla Chrystusa dźwigającego krzyż, i dlatego zasługuje na szczególną ochronę i opiekę, a nie na zbrodniczą eliminację.”

Stanisław Wielgus (1939) polski arcybiskup katolicki

Źródło: Homilia w płockim sanktuarium Miłosierdzia Bożego podczas mszy w ramach sympozjum naukowego w płockim seminarium, 16 listopada 2006

O życiu, O zapominaniu, Chrystus

„Światło uwypukla, ale z cieniem, wyklucza, dając obrazowi wartość głębokości wyobraźni i możliwości wykluczenia. Wierzę, że zaangażowanie i technikę można osiągnąć chęcią i nauką, natomiast pomysłowość i pasja dają coś więcej, aniżeli elementy wrodzone, i nieubłagalnie specjalne.”

Augusto De Luca (1955)

Źródło: Augusto De Luca” test Giuseppe Alario (direttore Kodak centro-sud), „Il Fotografo Professionista Kodak” nr 27, marzec 1987, s. 49.

O świetle, O nauce, O pasji

„(…) wykształcenie matka odebrała tylko elementarne w klasztorze Sakramentek we Lwowie, jej wyobraźnia poetycka, nie wyzyskana i niekształcona, wypowiadała się w wierze w cuda, duchy, zjawy, w zabiegach pobożnych i modlitwach, w żarliwym życiu religijnym jej samej i obu córek, z którymi była w serdecznym porozumieniu. (…) Na choroby w domu pomagała woda z Lourdes i cudowny obrazek Pana Jezusa (…) Nowenny odmawialiśmy wszyscy klęcząc wieczorami przed ołtarzykiem Serca Jezusowego. Wisiał na ścianie pomiędzy łóżkiem matki i siostry, paliła się na nim wieczna oliwna lampka z czerwonego szkła. (…) Nad drzwiami medalik cudowny św. Benedykta chronił od złodziei pokój, w którym i tak trudno było coś ukraść, bo nędza wyglądała z każdego kąta. Św. Antoni Padewski pomagał szukać rzeczy zgubionych, Matka Boska Nieustającej Pomocy ratowała w cięższych i lżejszych chorobach, Niepokalanie Poczęta w małej figurce porcelanowej miała też swój ołtarzyk w pokoju – świeckich obrazków w ogóle nie było na ścianach. Największy obraz na ścianie to było Niepokalane Poczęcie Papuzińskiego.
W zimie chodziliśmy o w pół do siódmej na roraty przed szkołą, do Trzech Króli śpiewaliśmy w domu kolędy, w poście co niedzieli odmawiałem u św. Mikołaja Gorzkie Żale od 4 do 8 po południu, a w piątki wieczorem obchodziłem na klęczkach 14 stacyj Męki Pańskiej. W maju co wieczór zasypiałem podczas Litanii Loretańskiej w kościele Bernardynów lub u św. Mikołaja. (…)
Najbardziej świeckie były miesiące letnie. Wtedy już tylko jakieś 4-godzinne nabożeństwo dziękczynne i ekspiacyjne, dni krzyżowe, Boże Ciało, św. Trójca, św. Piotr i Paweł, Matka Boska Zielna lub imieniny siostry najstarszej i własne nakazywały nabożeństwa poza niedzielami. (…)
I w lecie jednak dzień, zmrok i część nocy wypełniały myśli i nastroje związane z wiarą religijną. Co dzień rano przed śniadaniem trzeba było głośno mówić na klęczkach przed ołtarzykiem Ojcze Nasz, Zdrowaś Mario, Wierzę w Boga, modlitwę do Anioła Stróża i Modlitwę za umarłych na końcu. To samo wieczorem przed snem.”

Władysław Witwicki (1878–1948) polski psycholog, filozof i tłumacz

Źródło: Ankieta w sprawie utraty wiary religijnej

O Bogu, O wykształceniz, O chorobach, O pokoju

„Lubię łączyć obrazy z dźwiękami, poszukując energetycznych zestawień. Lubię zestawiać muzykę i obraz o odmiennej rytmice.”

Pietro Scalia (1960)

Źródło: Podążać za wizją reżysera. Dwukrotny laureat Oscara specjalnie dla Stopklatki http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=51062

„Każdy byt działa jedynie po to, aby przez swe działanie osiągnąć właściwą sobie doskonałość, a tym samym [urzeczywistnić] swój cel, którym jest być obrazem Boga.”

Étienne Gilson (1884–1978) filozof francuski, historyk filozofii

Źródło: Tomizm. Wprowadzenie do filozofii św. Tomasza z Akwinu, Warszawa 1960, s. 484, za: Stanisław Gałkowski, Ku dobru. Aktualność filozofii wychowania Jacka Woronieckiego, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Pedagogicznej, Rzeszów 1998, s. 59.

O Bogu

„Tu pragnę wyrazić trzy uczucia duszy pod wpływem szczególnej łaski Bożej. Pierwsze uczucie. Nadzwyczajny wstręt do wszystkiego, co nie jest Bogiem, a na to miejsce pragnienie, ach, jak bardzo wielkie: dużo, ach dużo cierpieć dla Boga. Drugie uczucie. Szał miłości, porywający duszą gwałtem ku wyżynom tam, gdzie mój Pan i Bóg mieszka. Ach, jak wielki to szał miłości! Trzecie uczucie. Niepojęta boleść duszy, czemu Pan Bóg jest tak mało kochany i tak zapomniany, i tak zlekceważony! Wówczas cierpienia fizyczne srogo przywaliły mnie, ale i boleść z obrazy Pana Boga odpowiednio. A moje kochane udręczenia – bo mi je tak Pan Jezus kazał nazywać – o jakżeż się bardzo wzmogły! Nic nie wiedziałam, gdzie się znajdują, bom tak była bardzo ogarnięta miłością i tym, co Pan Bóg od ludzi cierpi. Tak mile Pan Jezus mówił do duszy mojej biednej: „Pozostań tu, pozostań moja maleńka pieszczotko! Ja już tak długo czekałem na ciebie! Powiedz i powierz się Sercu Mojemu! Ja je zapalę. Ja je oczyszczę. Ja je udoskonalę. Ja je napełnię ogniem i żarem, zniszczę to, co Mnie, w nim się może nie podobać! Pozostań tu u stóp Mojego Boskiego Serca jak najdłużej.””

Aniela Salawa (1881–1922) Polka, błogosławiona Kościoła katolickiego

Dziennik, 11 września 1921.
Źródło: o. Franciszek Świątek, W blaskach anioła. Bł. Aniela Salawa, Wyd. Maria Vincit, wyd. IV, Wrocław 2009, ISBN 9788385647607, s. 189–190.

O Bogu, O ludziach, O aniołach, O emocjach

„Znalazłem w tym scenariuszu coś, czego nie ma w niezliczonych kinowych romansach męsko-damskich – obraz miłości, która nie polega na seksie.”

Heath Ledger (1979–2008) aktor australijski

o filmie Tajemnica Brokeback Mountain.
Źródło: konferencja prasowej podczas Festiwalu Filmowego w Wenecji w 2005.

O tajemnicy, O seksie

„Gęby za lud krzyczące szybko lud znużyły i lud zwrócił się ku stanowiącym obraz i podobieństwo jego, pozbawionych intelektualnych czy ideologicznych obciążeń chamusiom, czy to ze związku, czy z pezetpeeru, czy z pegeeru, ale nieodmiennie spod transparentu z radosnym „tera, kurwa, my!!””

Rafał A. Ziemkiewicz książka Polactwo

Źródło: Polactwo

O ludziach

„Bo zbierać można zarówno rzeczy, jak porcelanę – co nas tu specjalnie interesuje – obrazy, broń, znaczki, pudełka zapałek czy serwetki papierowe, zbierać można zwyczaje, przysłowia, piosenki, a nawet poszczególne słowa. Przede wszystkim jednak można zbierać wiadomości.”

Jerzy Łoś (1920–1998) polski matematyk

Źródło: E. Kowecka, J. i M. Łosiowie, L. Winogradow, Porcelana polska, Wrocław Ossolineum, 1975, s. 133.

Pudełko

„Rozum ma tendencję do odwadniania naszych przeżyć. Dlatego usiłuję w swoim pisaniu oddać pełne emocji przeżycia i interpretacje w dynamicznych związkach, jakie zachodzą na tej samej niemal płaszczyźnie co życie. Ale po to, by je zrozumieć, musimy czytać powieść jak wiersz, poddać się jej rytmowi, obrazom, oddziaływaniu na umysły.”

Anaïs Nin (1903–1977) pisarka francuska

z notatek nt. własnego pisarstwa.

O życiu, O czytaniu

„Ale popatrz tylko na tego naiwnego chytrusa usiłującego na nieruchomym płótnie opowiedzieć, że człowiek potrafi biec. Nie chce wiedzieć, że malarstwo, rzeźba, architektura są statyczne nie wskutek przypadkowego tematu, lecz z samej swej istoty, że obraz doskonały zabija poczucie czasu jako takie, zatrzymuje zegary na wszystkich wieżach i w kieszonkach wszystkich kamizelek”

Ilja Erenburg książka Niezwykłe przygody Julia Jurenity

Postać: Mistrz o malarzach
Niezwykłe przygody Julia Jurenity

O czasie, O malarstwie

„Film animowany tym właśnie różni się od filmu „normalnego”, że daje szansę stworzenia całkowitej fikcji. Rzeczywistość musi tu zostać od początku do końca wyprodukowana. Tworzę takie obrazy, które mają możliwie najmniej szans zaistnienia w prawdziwej rzeczywistości (…). Ważne – że jest to świat całkowicie własny, jednorazowy, nad którym mogę zapanować, świadomie określić kolor, formę, jej trwanie, kierunek, ruch.”

Piotr Kamler (1936)

Źródło: „Film” 28/76

O świecie, O kolorach, O rzeczywostości

„Eksperymentowaliśmy z obrazem, budowaliśmy przestrzenne ekrany i wyświetlaliśmy z wielu rzutników slajdowych lub projektorów filmowych przygotowany przez nas program. I co ważne: podczas pokazów zawsze improwizowaliśmy, tak jak i muzycy występujący z nami na żywo.”

Mariusz Wilczyński (1960)

Źródło: wywiad dla filmweb.pl, cyt. za: culture.pl http://www.culture.pl/baza-film-pelna-tresc/-/eo_event_asset_publisher/eAN5/content/mariusz-wilczynski

„Muszę obiektywnie poznać drugiego człowieka i siebie po to, aby móc wiedzieć, jaki jest naprawdę, albo raczej aby przezwyciężyć złudzenia, irracjonalnie zniekształcony obraz, jaki sobie o nim wyrobiłem. Jedynie wtedy jeśli znam obiektywnie jakiegoś człowieka, mogę poznać w akcie miłości jego najgłębszą istotę.”

Erich Fromm książka O sztuce miłości

O sztuce miłości

„(…) wszystko jest wytworzone tylko po to, żeby nas czymś zająć, żebyśmy myśleli, że to jest prawdziwy świat. Choć on w takiej formie w ogóle nie istnieje. Słowa go tylko stwarzają i obrazy. Otrzymujemy więc kłamliwe przekazy i wierzymy w nie, jeśli nasz sposób pojmowania i system wartości do tego pasuje. Mało tego. Wierzymy nawet, że ktoś chce nam utrudnić, albo uniemożliwić dotarcie do treści, które uznajemy za ważne. Że ktoś chce nam ograniczyć wolność. Dostęp do informacji. Bo mówią one o tym, o czym rzekomo nie powinniśmy wiedzieć. A system jest prosty. Kłamstwo nakrywa się kolejnym kłamstwem i tyle.”

Krzysztof Niewrzęda (1964) polski prozaik, poeta i eseista

Zamęt
Źródło: s. 175

O kłamstwie, O świecie, O myślach, O wolności

„Żaden czas nie pokryje się nigdy z innym czasem, a stare obrazy, które siła chce się wepchnąć w nowe ramy, sprawiają zawsze fatalny efekt.”

Alexis de Tocqueville książka Dawny ustrój i rewolucja

Dawny ustrój i rewolucja, Wspomnienia

O sile, O czasie

„Żyj z poczuciem spokojnej wyższości nad życiem, nie bój się biedy, nie żałuj straconego szczęścia, przecież i tak – ani goryczy do dna, ani słodyczy do pełna. Już dosyć tego, że nie marzniesz, że głód i pragnienie nie rwą ci wnętrzności. Jeśli masz nieprzetrącony kręgosłup, jeśli obie nogi jeszcze chodzą, obie ręce się ruszają, oboje oczu widzi, a oboje uszu słyszy – to komu jeszcze tu zazdrościć? Po co? Zawiść zżera w końcu samego zawistnika. Przetrzyj oczy – przywróć czystość sercu – i najwyżej sobie ceń tych, którzy ci dobrze życzą. Nie krzywdź ich, nie obrażaj, z nikim z nich nie rozstawaj się w gniewie, toć nie wiadomo czy to nie ostatni twój uczynek przed aresztowaniem i czy nie taki twój obraz zostanie w ich pamięci!”

Aleksander Sołżenicyn (1918–2008) rosyjski prozaik, noblista

Archipelag Gułag

O głodzie, Serce

„Tłum z tak bliskiej odległości jest odrażający: śmierdzi, klei się, nie ma w nim ani witalności, ani koloru. Jakże wolno wszyscy chodzą! Jakże biernie i pospolicie rozkładają się na trawie! Jakże w nich niewiele przyjemności czy cierpienia! Ale wyglądają na dobrze odzianych i sytych, więc z pewnego dystansu, pomiędzy kanarkowymi huśtawkami i karuzelami, prezentowali się jak jakiś obraz. Czynili bardzo niewiele hałasu; ogromny samolot, który spokojnie przeleciał nad nami, robi więcej huku niż my wszyscy.”

Virginia Woolf (1882–1941) angielska pisarka

podobieństwo do Pani Dalloway.
Chwile wolności. Dziennik 1915–1945 (2007)

O przyjemności, O cierpieniu, O trawie, O odległości

„Człowiek odarty ze swej godności, jaką miał w epoce renesansu czy klasycyzmu wieku Oświecenia, przestał być tematem obrazu. Jeśli się ukazuje, to w postaci nieindywidualnej, pozbawiony swych cech rozpoznawczych, automatyczny albo storturowany.”

Marek Żuławski (1908–1985)

Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_zulawski_marek

O wieku

„Polityka była zdominowana przez oportunizm, egoizm, karierowiczostwo. Było i jest to nadal możliwe, bo większość obywateli nie traktuje zbyt poważnie swojej roli w demokratycznym państwie, a także dlatego, że media nie dorastają do swoich powinności jako tzw. czwarta władza. Ignorancja, efekciarstwo, lekceważenie zasad rzetelnego dziennikarstwa, rozumienie konkurencji na rynku jako usprawiedliwiającej każdy dziennikarski grzech, to codzienny obraz większości gazet i telewizji.”

Włodzimierz Cimoszewicz (1950) polski polityk, premier RP

Źródło: rozmowa Michała Sutowskiego, krytykapolityczna.pl, 19 października 2011 http://www.krytykapolityczna.pl/Wywiady/CimoszewiczNauczmysieufacaleniePalikotowi/menuid-1.html

O egoiźmie

„Cogito, które myśli, może błądzić, czekać, wybierać – cogito marzenia jest natychmiast przywiązane do swego przedmiotu i do swego obrazu. Droga między podmiotem, który sobie wyobraża, a wyobrażanym obrazem jest najkrótsza ze wszystkich.”

Gaston Bachelard (1884–1962) francuski poeta i filozof

Poetyka marzenia
Źródło: s. 175

O marzeniach, O myślach, O czekaniu, O myśleniu

„Muzyka jest cudowną abstrakcją, poprzez którą chcę się porozumiewać. Mniej pracowałem w dramacie, w którym trochę czuję się ograniczony; przestrzeń teatralna jest mniejsza, mniejsze są proporcje, a więcej szczegółów. Muzyka poprzez zawartą w niej abstrakcję zbliża się do obrazu. Mniej ogranicza wyobraźnię. Mam ramę siedemnaście metrów na dziesięć, pięćdziesiąt metrów głębokości, wielkie boki. Lubię zapełniać tę przestrzeń. To jest ogromne wyzwanie.”

Boris Kudlička (1972)

Źródło: „Didaskalia” 2004, nr 2

O muzyce

„Istotą kraju kolonialnego jest to, że w życiu kraju podbitego wytwarza on całe szeregi przepaści. Wszędzie powstają te przepaście: w ekonomice, w uwarstwieniu społecznym, w mentalności ludzkiej. Dla kraju kolonialnego charakterystyczny jest obraz, na którym widzimy najnowocześniejszą zautomatyzowaną fabrykę tranzystorów, a przy ścianie tej fabryki zaczynają się pieczary, gdzie mieszkają ludzie posługujący się do dziś drewnianą motyką. „Patrzcie, jakie wybudowaliśmy im wspaniałe szosy””

Ryszard Kapuściński książka Wojna futbolowa

mówią koloniści. Tak, ale przy tych szosach leżą wioski, których ludność nie wyszła jeszcze z paleolitu.
Wojna futbolowa
Źródło: Algieria zakrywa twarz, 4

O ludziach

„Tablica przeglądowa z połowy XVIII wieku informuje nas o narodach Europy. Pochodzi ze Styrii i odtwarza popularny obraz Europy, tak jak pojmował ją lud. Hiszpanie są wyniośli, męscy, bystrzy, mądrzy i wielkoduszni. Francuzi – lekkomyślni, rozmowni, niestali, przezorni. Włosi – podstępni, zazdrośni, przenikliwi, spędzają czas na gadaniu. Niemcy – szczerzy, dowcipni, rozrzutni, wszystko naśladują, spędzają czas na piciu. Anglicy – przystojni, łagodni, obyci w świecie, niespokojni, służą to temu, to tamtemu panu, spędzają czas przy pracy… i tak dalej.”

Ulrich Im Hof (1917–2001)

Źródło: Europa oświecenie (1993), tłum. Małgorzata Łukasiewicz

O ludziach, O piciu, O czasie, O wieku

„Czytelnik komiksu jest aktywnym odbiorcą, który ma przed oczami trzy osobne obrazki i potrafi złożyć z nich narrację większej historii. Widz filmowy jest z natury pasywny, więc jako reżyser musisz wcześniej pomyśleć o wszystkim. Poza tym nie zawsze to, co bawi czytelnika, rozśmieszy także widza. W słowie i w obrazie kryją się odmienne przekazy, trzeba zatem w różny sposób i z dużą świadomością podchodzić do każdego medium.”

Marjane Satrapi (1969) irańsko-francuska pisarka, autorka komiksów, reżyserka filmów animowanych

Źródło: Anna Bielak, Jestem zdegustowana http://www.dwutygodnik.com/artykul/4191/, Dwutygodnik.com nr 98/2012.

O historii, O naturze

„Wieżę w formie ściętego stożka wzniesiono pośrodku sowchozu „Rodzicielskie Zagródki” ze sprasowanych, zbrykietowanych w ręcznej prasie cegieł. W przedsionku wieży znajdowała się wydzielona zagroda i jakkolwiek jeszcze nie miała oprzyrządowania, było to miejsce uśmiercania zwierząt prądem o wysokim napięciu. Wisokowski i Główno nie chcieli psuć jakości mięsa przedśmiertnym przerażeniem i rozpaczliwą agonią żywych stworzeń poddanych działaniu mechanicznych narzędzi. W elektrycznej zagrodzie przeciwnie, zwierzę zostanie uprzednio poddane pieszczotom, a śmierć nastąpi w momencie ukontentowania najlepszą karmą. Obraz zwierząt pędzonych na piechotę przez bezkresy na zjedzenie do miast albo nawet zamkniętych w niewoli wagonów, wywoływał w Wisokowskim duchowy i ekonomiczny wstrząs. Krowy, a osobliwie byki, są zbyt wrażliwe, aby mogły znosić jazdę koleją, widok miast i ryczącą industrializację. Stworzeniom rozstrajają się nerwy, bez ustanku wysypują z siebie nawóz i tracą konsumpcyjną wagę. Wyliczono, że podczas jazdy koleją na odległość tysiąca wiorst krowy chudną o dziesięć i więcej procent, byki zaś całkiem marnieją, gryząc się tym, że już nigdy nie przyjdzie im się parzyć…”

Andriej Płatonow (1899–1951) pisarz rosyjski

Juwenilne morze

O śmierci, O odległości, O zwierzętach

„Szum strawy
żyjący w uśmiechu,
spojrzenie uiszczone obrazem,
omen amen – „znak” tego „niech tak będzie”,
plankton drogi, kalendarium, prowiant,
z czego wypływają pytania – oraz cała rozwydrzona
odpartość – ledwo zagnieżdżone, zawsze
niby na chwilę – lecz z czasem
w brud.”

Cezary Domarus (1966)

Źródło: Zwrotki

O uśmiechu, O czasie, Pytanie

„Komunistyczna propaganda chińska przedstawia bardzo różowy obraz sytuacji. Ale w rzeczywistości nawet Chińczycy, którzy przyjeżdżają do Tybetu, odnoszą wrażenie, że jest tam strasznie.”

Dalajlama XIV (1935) Dalajlama, duchowy i polityczny przywódca Tybetu

Wypowiedzi, oświadczenia i przemówienia Źródło: Dalajlama: samopodpaleniom w Tybecie winne „ludobójstwo kulturalne”, gazeta.pl, 7 listopada 2011 http://wiadomosci.gazeta.pl/wiadomosci/1,114877,10601605,Dalajlama__samopodpaleniom_w_Tybecie_winne__ludobojstwo.html

O wrażeniach, O rzeczywostości

„Obraz żyje swoim własnym życiem. Ja tylko pomagam mu się ujawnić.”

Jackson Pollock (1912–1956) malarz amerykański

Źródło: Simon Gray, Jackson Pollock w: 501 wielkich artystów pod red. Stephena Farthinga, wyd. MWK, Warszawa 2009, ISBN 978-83-61065-32-6, str. 435, tłum. Dominika Zielińska, Ryszard Jacoby

„Bez wątpienia, obraz jest będzie najważniejszy pośród wszystkich sztuk wizualnych. Bo kiedy patrzymy na obraz, niezależnie, czy jest to wydruk, projekcja czy video, ta moc – połączenie ciemności i światła, ciepłych i zimnych barw, oddziałuje na nas z tą samą energią. Nie odbieramy obrazu tylko oczami, ale całym ciałem, bo to całe ciało otrzymuje energię. Tak było już na początku ludzkości, kiedy człowiek budził się ze wschodem słońca i dostawał światło dające mu energię do życia. Kiedy słońce zachodziło ciało człowieka automatycznie otrzymywało sygnał by zatrzymać swoją fizyczną działalność. Kiedy zmusilibyśmy człowieka do pozostawania w świetle przez 24 godziny na dobę, to mogłoby go doprowadzić do szaleństwa.”

Vittorio Storaro (1940) włoski operator filmowy

Źródło: Marcin Tomaszewski, Opowieść jest w obrazie, tvp.info, 17 grudnia 2012 http://tvp.info/opinie/wywiady/opowiesc-jest-w-obrazie/9452251

O świetle, O słońcu, O szaleństwie

„(…) to jest jak malowanie obrazu, tyle tylko, że nie ograniczonego ramami, a poza tym ja sam jestem jedną z postaci moich obrazów. Wchodzę w nie.(…) Pomyślałem więc sobie: cóż by się stało, gdybym to ja sam stał się barwą. Gdybym nie świat przenosił na obraz, ale obraz przeniósł do świata.”

Cezary Bodzianowski (1968)

o swojej działalności. Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/baza-sztuki-pelna-tresc/-/eo_event_asset_publisher/eAN5/content/cezary-bodzianowski

O świecie

„U chłopców pornografia prowadzi do nieprawidłowego nastawienia wobec kobiet, nieadekwatnych oczekiwań w przyszłości. W przypadku dziewcząt prowadzi do zaburzenia obrazu własnej osoby, wiązania kobiecości z uległością seksualną oraz traktowania seksu jako instrumentu wymiany społecznej. (…) Dawniej były tzw. świerszczyki, które młodzież oglądała ukradkiem i jedyne, co mogła zobaczyć, to nagie ciało. W tej chwili mamy do czynienia z wielkim przemysłem pornograficznym, który pokazuje fałszywy świat. Współczuję młodym kobietom. Teraz wielu mężczyzn ma podwójny standard życia. Masturbują się w kontakcie z pornografią i to staje się dominującą formą ich aktywności seksualnej. To dla nich większa frajda niż relacja seksualna z kobietą, ponieważ w tej sytuacji mogą działać egoistycznie.”

Zbigniew Lew-Starowicz (1943) polski lekarz, ekspert seksuologii

Źródło: Lew-Starowicz: Współczuję młodym kobietom. Dla wielu mężczyzn masturbacja jest większą frajdą niż seks, gazeta.pl, 9 grudnia 2013 http://wiadomosci.gazeta.pl/wiadomosci/1,114871,15099870,Lew_Starowicz__Wspolczuje_mlodym_kobietom__Dla_wielu.html#Cuk

O kobietach, O młodzieży, O świecie, O seksie

„Poetyka moich prac bierze się z obrazu, a nie z mojego wnętrza.”

Akram Zaatari (1966)

Źródło: Lidia Pańków, ARCHIWA: Artysta jako archiwista Rozmowa z Akramem Zaatarim, dwutygodnik.com http://www.dwutygodnik.com/artykul/2570-archiwa-artysta-jako-archiwista.html

„Obraz dziadka Jana (Jasia, jak nazywała go babcia) wyobrażałem sobie od dzieciństwa. Wydawał mi się świętym. Przez całe życie nie słyszałem, by ktoś rzucił kamieniem w ten obraz. Zabójcy milczeli, żeby nie wyjawić swojej zbrodni. I oto przyszedł czas, i zapienili się następcy zabójców. Myślą, że nie odpowiedzą za twoją śmierć, dziadku Jasiu. No i pienią się przecież na mnie, choć i wspominają twoje imię. Jacy oni podobni do tamtych, jak podobni… Podobni do szczegółów.”

Jan Poźniak (1895–1940) publicysta i działacz białoruskiej mniejszości narodowej w II Rzeczypospolitej

O życiu, O śmierci, O myślach, O czasie

„Bycie nowym jest cechą świata, który stał się obrazem.”

Martin Heidegger (1889–1976) filozof niemiecki

Czas światoobrazu
Źródło: s. 79

„Dlaczego ludzie myślą słowami, ale cierpią z powodu obrazów?”

Orhan Pamuk (1952) turecki pisarz, laureat Nagrody Nobla

Nowe życie
Źródło: str. 112

O ludziach, O myślach, O cierpieniu, O myśleniu

„Główny problem polega na tym, że wszystko się dzieje w imieniu pacjenta, obok niego, i człowiek w śpiączce zupełnie traci poczucie mocy sprawczej. Przestaje wpływać na rzeczywistość, jest ubezwłasnowolniony i czuje się niepotrzebny. W opowieściach ludzi, którzy obudzili się ze śpiączki, powraca taki obraz: grupa lekarzy, studentów stoi nad pacjentem, trwają dyskusje, zapadają wyroki… A on wszystko widzi i słyszy. Próbuje krzyknąć: „Jestem! Jestem!””

Ewa Błaszczyk (1955) polska aktorka

Oczywiście nikt tego nie dostrzega.
Wejść tam nie można (2005)
Źródło: s. 27, 28

O ludziach, O problemach, O rzeczywostości

„Jak mnie złapią, fiskus śledzi, i zamkną, to mój obraz jeziora zaobserwowany ich zacznie być. Kradną z nas, no, kradną, lepiej nic nie patrzeć.”

Kornel Maliszewski (1988)

Źródło: Desert Eagle

„Niestety, teatr się starzeje i nikomu nie możemy zadać dziś fascynacji starymi zapisami teatru. I jeżeli nawet Marek Walczewski jako Leon w „Matce” ciągle jeszcze na ekranie TVP Kultura osiąga (być może) coś, co przebija się przez barierę czasu i technologii, to cała reszta przebić się już nie może. Powstaje więc pytanie, czy można jeszcze zobaczyć ów zdumiewający rachunek wystawiony własnemu pokoleniu albo swoim współczesnym, jeżeli nie ma już obrazu, który by działał. To jest pytanie posępne, bo pewnie nie można.”

Małgorzata Dziewulska (1944)

Źródło: Paradoks Jarockiego http://www.dwutygodnik.com/artykul/4012/, Dwutygodnik.com nr 93/2012.

O matce, O czasie, Pytanie

„Zawsze uwielbiałam pisać. Rozważałam nawet studiowanie pisania, ale nigdy mi ono nie wystarczało. Lubię słowa, ale wiem, że mogą być czymś bardzo niebezpiecznym. Zawsze towarzyszą mi w pracy. Czasami podejmuję decyzję, żeby wpuścić je i pozwolić zobaczyć je innym. Ich materialna obecność w obrazie czy rysunku jest czymś bardzo istotnym. Nie oznacza to jednak, że one cokolwiek wyjaśniają, a z pewnością – nie objaśniają moich prac. Można to porównać do gry między słowem i obrazem w komiksie. Dwa niezależne sposoby komunikacji, które spotykają się, niekiedy zderzają.”

Marlene Dumas (1953)

Źródło: Katarzyna Bojarska, Jak wyglądam, kiedy na mnie patrzysz http://www.dwutygodnik.com/artykul/4045/, Dwutygodnik.com nr 94/2012.

O komunikacji, O decyzjach

„Polacy en block to kartofle. Przeciętny Polak to kundel. Najbardziej to widać na lotniskach, przez które przewijają się wszystkie rasy świata.(…) Dobra, może przesadzam, ale polski lud ma do dziś mordy z obrazów Dudy-Gracza.”

Janusz Rudnicki (1956) polski pisarz

Źródło: rozmowa z Michałem Hernesem, Janusz Rudnicki: Transparent 'Macice wyklęte' jest jak najbardziej na miejscu http://ksiazki.wp.pl/tytul,Janusz-Rudnicki-Transparent-Macice-wyklete-jest-jak-najbardziej-na-miejscu,wid,21749,wywiad.html?ticaid=117e5c, wp.pl, 5 października 2016.

O ludziach

„Gdy przystępowałem do pracy, fascynowały mnie dwie rzeczy: antyczny temat w staropolskim ujęciu z jego niesłychaną aktualnością, siła dramatyczna oraz piękno języka i obrazów.”

Witold Rudziński (1913–2004) kompozytor polski

o swoim dziele operowym Odprawa posłów greckich. Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_rudzinski_witold

Cytaty o pięknie, O sile

„Internet jako największe składowisko obrazów rzeczywiście bywa przytłaczający. Jednocześnie daje więcej możliwości natychmiastowego wyboru niż jakiekolwiek inne medialne zasoby dzięki coraz sprawniejszym wyszukiwarkom. Ale nie postrzegam tej gigantycznej ilości internetowych obrazów jako chaosu. Przeciwnie – widać wyraźny porządek i strukturę.”

Kenneth Tin-Kin Hung (1976)

Źródło: Lidia Pańków, Internet nie jest chaosem Rozmowa z Kennethem Tin-King Hungiem, dwutygodnik.com http://www.dwutygodnik.com/artykul/1742-internet-nie-jest-chaosem.html

„Im dalej wjeżdża się w miasto, tym bardziej widać gorzkie obrazy bezsensownego zniszczenia: obrabowane sklepiki z cygarami, w których wyposażenie leży zniszczone na podłodze. W innych sklepach obrabowane i zdemolowane regały z zawartością lub puste. Ulice pełne gapiącego się i namiętnie dyskutującego tłumu, częściowo ludzie starzy, jak i młodzi, są zachwyceni. Ale pomimo to, dławienie u wszystkich. (…) Był kwadrans przed dziesiątą, gdy dotarłem na plac Zamkowy, aby skręcić w Anger Strasse (dziś Łąkowa): tak zwana „Mauschelhalle”, znana i piękna budowla autorstwa von Opplera, była już tylko dymiącą ruiną. Górna kopuła już się zaczęła przechylać na jedną stronę i musiała być wysadzona w powietrze w południe między drugą a czwartą, w tym czasie wszyscy okoliczni mieszkańcy musieli opuścić swoje mieszkania (…).”

Walter Tausk (1890–1941) pisarz niemiecki, pamiętnikarz

O ludziach, O czasie

„W co wierzyć?…
W co wierzyć, gdy wszystko upada,
W co wierzyć dzisiaj, kiedy błoto tryska
Aż do słonecznych promieni ogniska,
Gdy zwątpień jadem zatruta biesiada?

W co wierzyć, kiedy światło nam nie błyska
Choć mgły już pierzchły? Nikt nie odpowiada.
Wątpić nam trzeba! Tłumy jęczą: biada!
Patrząc na złudzeń swych dawnych zwaliska.

Wszystko zbryzgane rozczarowań kałem!
Za dużo wiemy i za mało razem,
I każdy woła dziś w zwątpieniu stałem:
„Gdziem był przed wieki, tam do dziś zostałem,
Nędznym robakiem, nie Boga obrazem,
Daremną pogoń jest za ideałem!…””

Zenon Przesmycki (1861–1944) polski poeta i tłumacz, przedstawiciel parnasizmu, krytyk literacki i artystyczny okresu Młodej Polski

Źródło: z tomu Z czary młodości (1893)

O Bogu, O świetle, O wieku

„Jako operator nie czuję się kreatorem świata, ja jedynie wypełniam czyjeś sny. Za każdym razem staram się zrozumieć, jaka jest geneza literacka świata, który mam współtworzyć, jakie są obsesje – także plastyczne – reżysera. Muszę stopić to wszystko w spójny obraz. Rzeczą wspaniałą w tym zawodzie jest, że można znaleźć partnera, z którym przez lata współpracy tę zależność, która bywa zależnością pańszczyźnianą, udaje się przekształcić w partnerstwo. Istnieje coś takiego jak polska szkoła współpracy operatora z reżyserem. W polskim kinie scenopis, powstały w wyniku współpracy reżysera z operatorem, bardzo często jest nową wersją scenariusza.”

Sławomir Idziak (1945) polski operator filmowy

Z doświadczeń operatora
Źródło: „Kino” 6/1986

O szkole, O współpracy

„Moje nieszczęście polega na tym, że chociaż mam szczupłą, skupioną twarz intelektualisty, wyglądam za młodo na swoje stanowisko. Trudno uwierzyć, że jestem profesorem fizyki na dużym uniwersytecie. Na szczęście włosy mi nieco przedwcześnie posiwiały… Poza tym na terenie uczelni zazwyczaj noszę te żałobne, workowate tweedowe ubrania – etatowy strój uniwersyteckich wykładowców. Te garnitury, okrągłe okulary w metalowej oprawie i kolekcja krawatów w zdechłych odcieniach składają się na obraz typowego profesora.”

Jack Finney (1911–1995)

Twarz z fotografii

O nieszczęściu, O szczęściu

„Wiadomości artystyczne, literackie i naukowe.
(…)
Bawiący w Krakowie p. Schmidt Ciążyński obdarzył także, jak donosi Kuryer Poznański, poznańskie Muzeum przyjaciół nauk cennemi darami, wśród których znajdują się obrazy mistrzów XVI wieku Cesare de Sesto i van Orleya.”

Konstanty Schmidt-Ciążyński (1818–1889) polski kolekcjoner dzieł sztuki

O Konstantym Schmidcie-Ciążyńskim Źródło: „Czas” nr 178, 8 sierpnia 1883, s. 2, Małopolska Biblioteka Cyfrowa http://mbc.malopolska.pl/publication/20747

O nauce, O czasie, O wieku

„Rynek nie jest metaforą społeczeństwa. Rynek jest rynkiem. Widzimy tam ludzi, których moglibyśmy spotkać na każdym innym. Gdybyśmy mówili o pięknie jako kategorii abstrakcyjnej, powinniśmy skupić się na różnicach w pewnych proporcjach. Zresztą rozumienie piękna w odmiennych kulturach to właśnie kwestia proporcji. Jeśli zaś mówimy konkretnie o filmie – piękno istnieje w nim pod postacią formy. Piękno tkwi w sposobie filmowania, w kompozycji kadrów czy w rytmie obrazu, w strukturze filmu. Możemy opowiadać o rzeczach najbardziej potwornych i katastroficznych, ale robić to w sposób piękny pod względem formalnym. W Szczęście ty moje oddzielam jedno od drugiego – temat od sposobu jego ujęcia.”

Siergiej Łoznica (1964)

Źródło: Anna Bielak, Nowe zasady gry. Wywiad z Sergiejem Łoźnicą, reżyserem filmu „Szczęście ty moje”, 5 listopada 2011 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=82382

O szczęściu, O ludziach, Cytaty o pięknie