Cytaty na temat kultura
strona 5

„W Polsce przyczyną przemocy domowej jest przede wszystkim alkoholizm i nie ma ona nic wspólnego z naszą kulturą, którą cechuje szczególny szacunek wobec kobiet. Będę bronił polskiej tradycji, nawet jeśli z tego powodu lewicowi publicyści będą mnie nazywać ajatollahem, a niektórzy politycy – z właściwym dla współczesnej lewicy językiem nienawiści – katolicką ciotą.”

Jarosław Gowin (1961) publicysta, senator VI kadencji

Źródło: wyborcza.pl http://wyborcza.pl/1,75478,11592559,Gowin__Chce_zatrzymac_rewolucje.html, 23 kwietnia 2012

O kobietach

„Kultury seksualnie progresywne dały nam matematykę, literaturę, filozofię, cywilizację i resztę, podczas gdy kultury seksualnie recesywne dały nam Mroczne Wieki i Holokaust.”

Alan Moore (1953) pisarz brytyjski, autor komiksów

Źródło: „Arthur Magazine” nr 25

O literaturze, O matematyce, O wieku

„Jeżeli z jednej albo z drugiej strony nie zwalcza ich jakieś łajdactwo, to można śmiało powiedzieć, że niewiele jest na świecie i w kulturze światowej tak bliskich, wspaniałych i produktywnych związków, bezcennych dla obu stron, jak polsko-żydowskie.”

Robert Stiller (1928–2016) polski tłumacz i pisarz

Źródło: Laura Bakalarska, 28 języków, 300 książek, 20 kobiet i jeden twórca http://www.businessandbeauty.pl/28-jezykow-300-ksiazek-20-kobiet-i-jeden-tworca/?quick_view=1, businessandbeauty.pl, luty 2008

O kobietach, O książkach

„Czasami słyszymy krytyczne uwagi od obcych, że polski kult maryjny to naiwny sentymentalizm, odchodzący od centralnego w chrześcijaństwie kultu Chrystusa. Jest to całkowicie fałszywa opinia. Kult Matki Najświętszej był przez całą naszą historię ogromną, realną mocą, która pomogła przetrwać najgorsze upadki, rozbiory i prześladowania, a także często ratowała polską kulturę.”

Stanisław Wielgus (1939) polski arcybiskup katolicki

Źródło: Homilia w sanktuarium w Ostrożanach podczas uroczystości 20-lecia koronacji cudownego obrazu Matki Bożej papieskimi koronami, 1 lipca 2007.

O historii, O matce, Chrystus

„Takie jest więc pokłosie kryzysu: dysfunkcjonalne pozostałości modelu ekonomicznego opartego na systemie finansowym niezdolnym do autonaprawy; przesunięcie akumulacji kapitału ze starych centrów, które się zwirtualizowały na śmierć do nowych peryferiów posiadających i wytwarzających realną gospodarkę jednak jeszcze bez zdolności do pełnej nad nią kontroli; system polityczny w ruinie w większości krajów powalony przez siły autodestrukcji i brak uprawomocnienia ze strony mas coraz mniej ufających swoim liderom; społeczeństwo obywatelskie w rozsypce, gdy okazało się że stare organizacje społeczne okazały się pustymi skorupami, a nowi aktorzy zmiany społecznej dopiero się rodzą; w końcu najważniejsza cecha owego krajobrazu: stara kultura gospodarcza stabilizująca strukturę społeczną m. in. za sprawą wiary w rynek i zaufania do banków straciła swą moc przekonywania, nowe kultury polegające na tłumaczeniu wartości życia na wartości ekonomiczne ciągle dopiero się tworzą.”

Manuel Castells (1942) socjolog hiszpański

Źródło: João Caraça, Gustavo Cardoso, Manuel Castells, Aftermath. The Cultures of the Economic Crisis, Oxford University Press, 2012.

O śmierci, O wierze, O zaufaniu, O sile

„Ja i tak jestem cierpliwy, że wytrzymałem tam wczoraj i Morozowski nie dostał w papę, za przeproszeniem, za to, co zrobił. Bo powinien był dostać za to proszę państwa. To jest po prostu takie chamskie zachowanie. Naprawdę chamskie zachowanie. Ale ja na chamstwo chamstwem nie odpowiadam, tylko kulturą i kulturalnie wytrzymałem.”

Andrzej Lepper (1954–2011) polski polityk

odniesienie do programu TVN Teraz my, w którym uczestniczył. Autorzy (Andrzej Morozowski i Tomasz Sekielski) nie powiadamiając o tym wcześniej Leppera, zaprosili do studia byłych członków Samoobrony oskarżających jej lidera o nadużycia przy finansowaniu partii.

O zachowaniu, O studiach

„Skończyłem uczelnię muzyczną i poszedłem do szkoły teatralnej, bo chciałem być, przepraszam za wyrażenie, artystą. Szybko zrozumiałem, że żyjemy w rzeczywistości, w której dominuje kultura popularna i aktor, jeżeli chce swoim zawodem zarobić na życie, musi brać w niej udział.”

Kacper Kuszewski (1976) aktor polski

Źródło: Wciąż szukam swojego miejsca http://www.boutique.com.pl/tekst_archiwum.php?id=1470

O życiu, O rzeczywostości

„(…) żyjemy w kulturze bankomatu. I w pogoni za pieniądzem zaczyna brakować czasu na skupienie się na sobie, własny rozwój.”

Michał Kula (1955)

Źródło: „Gazeta Wyborcza”, Częstochowa, 9 lutego 2004 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/staramsi.htm

O czasie

„Finansowanie kultury kojarzy się politykom z wydatkiem luksusowym.”

Ricardo Szwarcer (1948)

Źródło: Ricardo Szwarcer, culturecongress.eu http://www.culturecongress.eu/people/szwarcer_ricardo

„Na koniec jeszcze o pojęciu Afrykaner. Jest to nazwa narodowa, wyrażająca dobrowolną przynależność wszystkich mówiących w afrikaans, którzy swe poczucie wspólnoty zawdzięczają językowi, kulturze i historii. Ten, kto przez te wartości utożsamia się z narodem Afrykanerów, jest Afrykanerem (…).”

Constand Viljoen (1933–2020)

Źródło: Grzegorz Bębnik, Ostatnia walka Afrykanerów, op. cit., s. 58.

O historii, O walce

„Upowszechnienie kultury oznacza w dużej mierze wpajanie nowych gustów czy raczej nowych zasad zachowania się, charakterystycznych dla stylu życia klasy wyższej, a powstałych pod wpływem zasad zróżnicowania społecznego i reputacji pieniężnej sformułowanych przez klasy próżniacze. Te nowe wzory zachowania przenikają do modelu życia klasy niższe z modelu obowiązującego część społeczeństwa, żyjącą z dala od produkcji. Trudno więc oczekiwać, aby były to wzory bardziej odpowiednie dla warunków życia klasy niższej niż obecnie wśród niej rozpowszechnione, zwłaszcza że te ostatnie zostały wypracowane w warunkach nowoczesnego życia gospodarczego.”

Thorstein Veblen (1857–1929) ekonomista i socjolog amerykański

Teoria klasy próżniaczej (1899)

O zachowaniu

„Chcemy prezydenta, dzięki któremu my, Ślązacy, będziemy się w Polsce czuli u siebie, chciani, rozumiani i wsparci jako ci, którzy niosą Polsce dobro śląskiej kultury. A nie jesteśmy takimi ludźmi dla pana Dudy, Kaczyńskiego i Macierewicza.”

Marek Plura (1970) polski polityk

Źródło: Holland, Michalczewski, Buzek na konwencji Komorowskiego. Prezydent o Dudzie: Jest dwulicowy, wyborcza.pl, 18 maja 2015 http://wyborcza.pl/1,75478,17941028,Holland__Michalczewski__Buzek_na_konwencji_Komorowskiego_.html#ixzz40Wwx4Kkx

O wsparciu

„(…) moja muzyka to wariacje na temat rozmaitych kultur i społeczności.”

Uri Caine (1956)

Źródło: Tomasz Handzlik, Jazzmani też są uczniami Bacha Rozmowa z Uri Cainem, dwutygodnik.com http://www.dwutygodnik.com/artykul/331-jazzmani-tez-sa-uczniami-bacha.html

O muzyce

„Dla Jamajczyków muzyka to bardzo ważna część kultury. Przeżywają ją tak samo jak Irlandczycy.”

Glen Hansard (1970) piosenkarz irlandzki

Źródło: Michał Hernes, Laureat Oscara: najlepiej pracuje się na wakacjach, stopklatka.pl, 15 czerwca 2012 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=88657

O muzyce, O wakacjach

„Nigdy mnie nie interesowała przeszłość Józefa Mackiewicza, tylko jego talent. Tak samo nikt z nas (w Kulturze) nie wyciąga literatom krajowym ich postawy w okresie bierutowym. A przecież świnili się, jak trudno lepiej.”

Jerzy Giedroyc (1906–2000) polski publicysta, działacz emigracyjny, wydawca

Źródło: Magdalena Grochowska, Jerzy Giedroyc. Do Polski ze snu, Warszawa 2009.

O przeszłości

„Dla burżuazyjno-liberalnych ekonomistów i polityków koleje, zapałki, kanalizacja ulic i domy towarowe stanowią „postęp” i „kulturę”. Lecz rzeczy te same w sobie, zaszczepione w prymitywnych warunkach nie stanowią ani kultury, ani postępu, opłacone są bowiem gwałtowną gospodarczą i kulturalną ruiną ludów, które na raz zmuszone są przeżywać wszystkie klęski i nieszczęścia dwóch formacji historycznych: tradycjonalnych stosunków władczych opartych o gospodarkę naturalną oraz najnowocześniejszego, najbardziej wyrafinowanego kapitalistycznego wyzysku.”

Róża Luksemburg (1871–1919) niemiecka polityk

Źródło: Kryzys socjaldemokracji (Broszura Juniusa, 1915), w: Wybór pism, t. II, Warszawa 1959, s. 386.

O ludziach

„W mediach epoki reality show coraz bardziej zaciera się granica między prawdą a fikcją. Prasa, radio i telewizja zaczynają kreować swoją rzeczywistość, którą zaludniają ulepionymi na publiczny użytek postaciami. Dlatego nie da się już być po prostu aktorką, trzeba stać się celebrity. W ten sposób nasza kultura wyprodukowała wielomilionowy rynek.”

Keira Knightley (1985) aktorka brytyjska

Źródło: Zmuszona do myślenia, z Keirą Knightley rozmawiał Krzysztof Kwiatkowski, „Gazeta Wyborcza”, 2 lutego 2008

O myślach, O rzeczywostości, O myśleniu

„Kiedy wielokrotnie zastanawiałem się, skąd takie dramatyczne napięcie w relacjach polsko-żydowskich, to spostrzegam, że z taką pasją publicyści żydowscy nie mówią dziś o żadnym innym narodzie, tylko o Polakach. Ani o Niemcach. ani o Rosjanach. ani o Ukraińcach. Dlaczego? Skąd się to bierze? Sądzę, że to mechanizm odrzuconej miłości. Jeżeli prześledzimy świadectwa Żydów mieszkających w Polsce – listy, wspomnienia, dokumenty – to widać w nich miłość do polskiego etosu, do polskiej kultury, do polskiego systemu wartości. I ta miłość została odrzucona. Jeżeli wolno mi, zaryzykuję tezę: napięcie, dramat, cierpienie po żydowskiej stronie to jest właśnie rezultat mechanizmu odrzuconej miłości. Nikt nie nienawidzi mężczyzny tak, jak porzucona żona czy odtrącona kochanka. Wydaje mi się, że dlatego właśnie po polskiej stronie jest to temat tabu.”

Adam Michnik (1946) polski dziennikarz i publicysta

Źródło: tekst wygłoszony w Krakowie w czerwcu 1995 na konferencji „Pamięć polska – pamięć żydowska”, „Tygodnik Powszechny” nr 29, 16 lipca 1995, cyt. za: dialog.org http://www.dialog.org/dialog_pl/michn01.html

O miłości, O kochankach, O cierpieniu, O relacjach

„Coraz trudniej uwierzyć mi w multikulturowość, czyli w to, że różne kultury przypadkowo i całkiem niezależnie wymyślały takie same rozwiązania.”

Robert M. Schoch (1949)

Źródło: Starożytni kosmici, sez. I, odc. 1, Goście

„Czyn zaszczytny nie jest niczym innym niż udanym aktem agresji, a skoro agresja oznacza walkę z ludźmi lub zwierzętami, działalnością najbardziej zaszczytną staje się dawanie świadectwa swej siły fizycznej. Naiwny, archaiczny stosunek do wszelkiej manifestacji siły jako do przejawu charakteru lub „silnej woli” umacnia ową zwyczajową gloryfikację silnej ręki. Zaszczytne tytuły, popularne zarówno wśród barbarzyńców, jak u ludów na wyższym szczeblu kultury, noszą zazwyczaj piętno tego prymitywnego pojęcia honoru.”

Thorstein Veblen (1857–1929) ekonomista i socjolog amerykański

Teoria klasy próżniaczej (1899)

O ludziach, O charakterze, O sile, O zwierzętach

„My nawet nie zdobyliśmy się na to, by po 1989 r. wysadzić w powietrze Pałac Kultury i Nauki. Nie powinniśmy tolerować w stolicy budowli, która była świadomie zaplanowana jako symbol sowieckiego panowania nad Polską.”

Janusz Kurtyka (1960–2010) historyk polski, działacz państwowy

Źródło: Wywiad z Januszem Kurtyką, prezesem IPN, polskatimes.pl, 1 kwietnia 2009 http://www.polskatimes.pl/artykul/100410,wywiad-z-januszem-kurtyka-prezesem-ipn,id,t.html?cookie=1

O nauce

„Adam Michnik – zawsze w cieniu Jacka Kuronia (…) Odnoszę wciąż wrażenie, że ma olbrzymie kompleksy wobec polskiej kultury. Zachowuje się tak, jakby uważał, że tylko narzucając swój sposób postrzegania świata, będzie mógł ukryć swoje słabości i fakt, że nie jest w stanie sprostać wartościom ukształtowanym przez polską cywilizację. Zawłaszczył gazetę, którą strona opozycyjna otrzymała podczas ustaleń Okrągłego Stołu, i bardzo chciałby zawłaszczyć i przekształcić na swoje wyobrażenie polską świadomość narodową. Pechowiec.”

Antoni Macierewicz (1948) polityk polski, historyk

Źródło: Alfabet Antoniego Macierewicza, „Nowe Państwo” nr 12/2011.

O wrażeniach

„Gdzie z kultury znika świąteczność, tam zagrożone jest człowieczeństwo.”

Harvey Cox (1929) amerykański teolog protestancki

„Z satysfakcją stwierdzam, że palę coraz więcej. Adam Michnik nie jest premierem RP. Bruksela jak dotąd nie wydała dyrektywy, że śmiech jest szkodliwy dla zdrowia i zakazany. Wśród mych przyjaciół i znajomych brak wielbicieli tolerancji. Podatki o 100% nie wzrosną. Wizerunki czerwonej gwiazdy i portret Guevary widać tylko gdzieniegdzie, a nie wszędzie. Kultura homoseksualna rozwija się raczej średnio, ja zaś z dumą pławie się w homofobii. Kinga Dunin czy Magdalena Środa wciąż mają okazję do narzekań, że kobiety traktuje się u nas wciąż jak kobiety. Okazywanie uwielbienia do Schrodera, Chiraca czy Hilary Clinton nie jest jeszcze prawnie nakazane. Konieczność przyklękania na jedno kolano przy wymienianiu nazwiska „Putin” jest dopiero planowana. Głośników do obowiązkowego wysłuchiwania Lisa i Żakowskiego na razie nie zainstalowano. Przede wszystkim zaś wciąż dozwolony jest patriotyzm bez obowiązku bycia wszechpolakiem.”

Jacek Kwieciński

Źródło: „Gazeta Polska” nr 8, 21 lutego 2007

O kobietach, O śmiechu

„Zawsze jednak i wieś coraz większą uwagę zwracała na miejskie wzory, na wyroby przemysłowe, które z wolna zaczęły wypierać ludowe, chłopskie. II wojna światowa, okupacja, ruchy migracyjne na niespotykaną dotąd skalę naruszały izolację wsi. A potem, już w okresie PRL, dokończyły dzieła walka z analfabetyzmem, szkoła powszechna, radio – i co bardzo ważne – kontakty z kulturą i cywilizacją miejską za sprawą migracji młodzieży z przeludnionych wsi do miast.”

Aleksander Jackowski (1920–2017) etnograf i historyk sztuki

Źródło: Polska sztuka ludowa (2002)

O wojnie, O młodzieży, O szkole, O sztuce

„Dziś (…) wszyscy otaczający mnie dorośli Polacy są w Kościele, a jeśli w nim nie są, starają nie afiszować się zbytnio swoją odmiennością. Niektórzy przeszli nawet szybką drogę z PZPR, w której na wszelki wypadek pozostawali do wyprowadzenia sztandaru, bezpośrednio w otoczenie o. Rydzyka czy Jarosława Kaczyńskiego. Prokurator Piotrowicz nie jest tu wyjątkiem, on jest raczej normą. Kiedy byłem młody, otaczający mnie dorośli jeździli na wernisaże organizowane przez świeckie kluby kultury, na kursokonferencje organizowane przez Podstawowe Organizacje Partyjne, dziś jeżdżą na pielgrzymki. Kiedyś pili z sekretarzem na zakładzie, dziś piją z proboszczem w parafii. Kiedyś dzieci masowo wstępowały do HSPS-u (Harcerska Służba Polsce Socjalistycznej, w którą za czasów dojrzałego Gierka przemieniono harcerstwo) i karnie uczęszczali na pochody czy rocznicowe wiece. Dziś prawie wszyscy chodzą na lekcje religii i zbiorowo uczestniczą w uroczystościach kościelnych.”

Cezary Michalski (1963) polski eseista i prozaik

Źródło: Koniec kompromisu aborcyjnego. Diabeł zgłosił się po duszę Kaczyńskiego http://www.newsweek.pl/opinie/zaostrzenie-prawa-aborcyjnego-projekt-aborcja-w-polsce-,artykuly,397545,1.html?src=HP_Left_Opinions, newsweek.pl, 23 września 2016.

O dzieciach, O religii, O duszy, O piciu

„Gdy w takim stanie jest kultura schyłkowej burżuazji, proletariat staje się spadkobiercą rzetelnej kultury i nosicielem nowych metod wychowawczych.Na miejsce klerykalizmu, nacjonalizmu, rasizmu, nienawiści i wojny stawia wielkie wartości ogólnoludzkie: hasło swobodnego rozwoju wszystkich jednostek ludzkich – w wolności i pokoju. W warunkach, któreśmy opisali, osiągnąć te cele można tylko w drodze złamania faszyzmu przez walkę klasową proletariatu, mas włościańskich i wszystkich innych warstw antykapitalistycznych. Stąd wielkie znaczenie naszych oświatowych organizacji socjalistycznych i naszych prac wychowawczych.”

Kazimierz Czapiński (1882–1941)

Źródło: Współczesny ruch robotniczy a oświata, „Robotnik” nr 455, 9 grudnia 1933 http://lewicowo.pl/wspolczesny-ruch-robotniczy-a-oswiata/.

O wojnie, O pokoju, O wolności, O walce

„Mimo pewnego rozwoju i postępów gospodarczych, Tybet nadal stoi przed fundamentalnym problemem przetrwania. Powszechne, drastyczne naruszanie praw człowieka jest z reguły skutkiem polityki rasowej i kulturowej dyskryminacji. To jednak tylko symptomy i konsekwencje problemu głębszego. Władze chińskie widzą w odrębnej kulturze i religii Tybetańczyków źródło groźby podziału państwa. Z premedytacją uprawiają więc politykę, która stanowi zagrożenie dla dalszego trwania całego narodu, jego unikalnej kultury i tożsamości.”

Dalajlama XIV (1935) Dalajlama, duchowy i polityczny przywódca Tybetu

wystąpienie na forum Parlamentu Europejskiego, 24 października 2001. Wypowiedzi, oświadczenia i przemówienia Źródło: wystąpienie w Parlamencie Europejskim http://www.hfhrpol.waw.pl/Tybet/raport.php?raport_id=818

O religii

„Najpotężniejsze kultury, które profesor w swoim tekście stawia nam jak wzór do naśladowania, jak amerykańska czy niemiecka, są silne właśnie potęgą artystów niepokornych, poszukujących, szargających świętości i zwalczanych przez swoich lokalnych profesorów Nowaków. Jakaż byłaby kultura amerykańska, gdyby usunąć z niej wszystkie elementy wywrotowe i etnicznie niepewne – Woody’ego Allena, South Park, Josepha Hellera oraz jazz, blues i rock and roll. Czyż można wyobrazić sobie kulturę niemiecką bez Heinego, Nietzschego, Schlöndorffa i Brechta. Byłyby słabe jak kultura polska, z której amputujemy Brunona Schulza, Stanisława Lema, Wisławę Szymborską i wszystkich tych artystów, którzy ośmielają się głosować na inne partie polityczne niż profesor Andrzej Nowak.”

Wojciech Orliński (1969) polski dzienikarz

o słowach Andrzeja Nowaka, który dzieli Polaków na „dumnych lechitów” głosujących na PiS i „tutejszych” czytających „Gazetę Wyborczą”. Źródło: Kto jest tylko „tutejszym” a kto dumnym lechitą, wyborcza.pl, 21 maja 2012 http://wyborcza.pl/1,76842,11766215,Kto_jest_tylko__tutejszym__a_kto_dumnym_lechita.html#ixzz1vVD5aXrZ

„… myślenie europocentryczne. Przez 500 lat panowaliśmy nad światem kulturowo, militarnie, handlowo i prawnie. Teraz to się kończy i Europejczykowi jest trudno przestawić się na myślenie, że nie jesteśmy już takim wyjątkiem na świecie, a tylko jedną z wielu kultur. Doświadczenie europejskie przeżywa w tej chwili moment wielkiego kryzysu, bo Europa, Unia Europejska jest tylko cząstką świata. A pod jej bokiem rodzą się nowe cywilizacje, szalenie dynamiczne, prężne i pracowite. I odporne, bo tego się nauczyły w odpowiedzi na różne przeszkody i niedogodności życia. Rosną w tej chwili nowe potęgi, świat się szalenie zmienia.”

Ryszard Kapuściński (1932–2007) polski reportażysta, dziennikarz, pisarz i publicysta

Z mediów
Źródło: Antyciała, z Ryszardem Kapuścińskim rozmawia Andrzej Skworz, „Press”, 15 lutego 2006.

O świecie, O myślach, O myśleniu

„Powinniśmy być dumni, że jesteśmy nosicielami tak wielkiej kultury, zawierającej unikatowe zasady moralne i humanitarne.”

Władimir Putin (1952) rosyjski polityk

na spotkaniu z Alaksandrem Łukaszenką i Łeonidem Kuczmą.
O Rosji i ZSRR

„Podczas przedstawień często można zaobserwować trudność zespołowego wyciszenia się widowni, szczególnie tej młodej, nastawionej na to, żeby być zabawianą, a nie żeby podjąć wysiłek wspólnej zabawy. Mam wrażenie, że często widzowie nie chcą, żeby od nich czegokolwiek chcieć. Wierzę jednak, że energia zaklęta w teatralnej formie, tym specjalnym języku „ponad” językiem, którym porozumiewamy się na co dzień, pozwala wyłowić nasz wspólny sens. Niezależnie od tworzywa literackiego, które dało początek spotkaniu. Reżyseruję sporo utworów najnowszych, ale chętnie sięgam po Wyspiańskiego czy Szekspira, bo jeśli jesteśmy zdolni czytać tych poetów, to dowód na to, że jesteśmy ciągle uczestnikami tej samej kultury.”

Anna Augustynowicz (1959)

Źródło: W łupinie orzecha, „Kurier Szczeciński” nr 23, 3 lutego 2011 http://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/110550.html

O wrażeniach, O wysiłku, O czytaniu, Sens

„Jesteś jak ten więzień do Pałacu Kultury łańcuchem przykuty, który modli się, by go wysadzono w powietrze nie bacząc, że zginie pod gruzami.”

Małgorzata Szpakowska (1940)

Źródło: Andrzej Tadeusz Kijowski , http://www.opis-obyczajow.pl., Opis Obyczajów w 15-leciu międzysojusznicym 1989-2004, t.I, rozdz.X, str.186, Warszawa, 2010.

„Kanony przyzwoitości i dobrego tonu w ramach kultury pieniężnej kładą nacisk na bezużyteczność podejmowanych działań jako oznakę wysokiej pozycji materialnej.”

Thorstein Veblen (1857–1929) ekonomista i socjolog amerykański

Teoria klasy próżniaczej (1899)

„To nie był ruch walki zbrojnej rozumianej zgodnie z polską tradycją. To był ruch budujący społeczeństwo obywatelskie. Najpierw opozycja demokratyczna, a potem „Solidarność” była ekspertem od budowania wolnej prasy i gwarantem wolnego obiegu informacji. Budowała niezależny ruch wydawniczy, by rozwijać nieskrępowany obieg myśli. Uruchamialiśmy wolną twórczość w kulturze i nauce. Przygotowywaliśmy reformy wszystkich dziedzin życia społecznego. W tym sensie to był największy realizowany program pracy organicznej, jaki znała historia Rzeczypospolitej.”

Zbigniew Bujak (1954) polski polityk

Źródło: Wściekłość bez dumy, wyborcza.pl, 14 kwietnia 2011 http://wyborcza.pl/1,76842,9434814,Wscieklosc_bez_dumy.html#ixzz1JaYmsOF0

O historii, O myślach, O nauce, O walce

„Indyjska kultura jest bardzo sensualna, a piękno ciało jest jej istotną częścią, więc sceny seksu nie stanowiły problemu. Zależało mi, aby seks był wizualnie atrakcyjny. Szczególnie na początku, dopiero potem seks staje się narzędziem opresji, brak w nim uczucia, ponieważ to, co ich łączyło, wyparowuje, a on przywyka do relacji pracodawca-pracownica. Nie można być w szczerej relacji miłosnej z kimś, kto jednocześnie pełni rolę twojej służącej.”

Michael Winterbottom (1961) reżyser brytyjski

o filmie Triszna. Pragnienie miłości. Źródło: Malwina Grochowska, Duma i uległość, portalfilmowy.pl, 9 marca 2013 http://www.portalfilmowy.pl/wydarzenia,5,14041,4,1,Duma-i-uleglosc.html

Cytaty o pięknie, O seksie, O emocjach, O relacjach

„Jest wielu chrześcijan, nawet o wykształceniu uniwersyteckim, o wybitnej wiedzy świeckiej i wysokiej kulturze humanistycznej, którzy nie posiadają żadnej prawie kultury religijnej. Niektórzy pozostali ze swoją wiedzą religijną na poziomie resztek swoich wiadomości religijnych, niezapomnianych jeszcze z czasów dziecięcych i odpowiadających tylko świadomości dziecka.”

Stanisław Wielgus (1939) polski arcybiskup katolicki

Źródło: List pasterski na Wielki Post 2005

O dzieciach, O wykształceniz, O wiedzę

„Podróżowanie do Tajlandii jest raczej obietnicą przeżycia życiowej przygody. Tajska kultura ogromnie różni się od nordyckiej (czy mówiąc ogólniej: europejskiej). Ludzie wywodzący się z tak odmiennych miejsc mają sobie do zaoferowania mnóstwo rzeczy. Tajowie są wspaniałymi, miłymi i otwartymi osobami. Poza tym dla Duńczyków Tajlandia to raj znajdujący się na wyciągnięcie ręki – oddalony tylko o dziesięć godzin lotu. Czym jest raj? Miejscem stworzonym z twoich snów. Nie znaczy to jednak, że raj jest miejscem nierealnym. Nieprzystające do rzeczywistości są tylko marzenia, które pryskają w zetknięciu z nią.”

Mads Matthiesen (1976)

Źródło: Anna Bielak, Laureat Sundance: chcę burzyć stereotypy, stopklatka.pl, 6 września 2012 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=90527

O ludziach, O marzeniach, O podróżowaniu, O rzeczywostości

„Od 17 lat jestem bezrobotny. Poświęciłem życie odkłamywaniu historii Polski, ktoś napisał nawet, że ja walczę swoimi filmami o amnestię dla naszej historii. Dlaczego więc, do cholery, mam dziś tak strasznie pod górę? Najgorsze, że zlikwidowali mi Profil. Dostałem tylko lakoniczne pisemko, nawet nie mieli odwagi zaprosić mnie na rozmowę. Ja rozumiem zasady kapitalizmu, rozumiem, że teraz samemu trzeba zarobić, znaleźć sponsorów, a nie czekać na dotację. Tylko że nikt mi nie dał szansy. Profil zlikwidowano nagle i bezprawnie. Napisałem w tej sprawie dziesiątki skarg i listów. Pisałem do premierów, do Sejmu, do Senatu. Do Jana Marii Jackowskiego, który był wtedy szefem sejmowej komisji kultury. Po tygodniach oczekiwania zaproponował mi, że się wstawi u ministra kultury Waldemara Dąbrowskiego, żeby mnie przyjął na audiencję. Ale nic z tego. Ja wchodzę drzwiami, a Dąbrowski ucieka oknem. Pisałem do premiera Buzka - to odpisał, że to leży w kompetencji resortu kultury. I tak w koło Macieju. Nie zarabiałem i wpadłem w kłopoty finansowe. W pewnym momencie przestałem płacić składki na Stowarzyszenie Filmowców, bo nawet 10 złotych było dla mnie ważne. No to mnie skreślili, chociaż pisałem, że jestem w trudnej sytuacji.”

Bohdan Poręba (1934–2014) reżyser polski

Źródło: Poręba chce zmartwychwstać, wyborcza.pl, 4 marca 2008 http://wyborcza.pl/1,76842,4981478.html?as=7&startsz=x

O życiu, O historii, O górach, O czekaniu

„Równowaga jest podstawą tubylczego myślenia. Dostajesz tylko wtedy, kiedy dajesz. Tym, którzy wykorzystują elementy tubylczych kultur lub po prostu kupują indiańskie wyroby, brakuje tej podstawowej wzajemności. W rezultacie mogą przeczytać książkę czy mieć pamiątkę, ale sens tego gdzieś się zagubił.”

Winona LaDuke (1959) amerykańska działaczka praw Indian i ochrony środowiska

O myślach, O myśleniu, Sens

„(…) kultura afrykańska to kultura piękna i kreatywności.”

Alphadi (1957) nigerski projektant mody

Źródło: Alphadi: Moda jest częścią afrykańskiej kultury, afryka.org, 29 sierpnia 2008 http://afryka.org/afryka/alphadi--moda-jest-czescia-afrykanskiej-kultury,news/

O modzie

„Rodzina francuska ma przeciętnie 1,2–1,3 dziecka, a rodzina muzułmańska ma przeciętnie od 4,2 do 6,4 dziecka. I trudno się dziwić – w systemie, w którym na każde kolejne dziecko otrzymuje się więcej pieniędzy, przy takiej liczbie potomstwa można się już utrzymać. To oznacza, że w 2050 r. we Francji będzie już więcej rodzin muzułmańskich niż francuskich i wyznawcy islamu zupełnie demokratycznie przejmą tam władzę. To samo czeka Niemcy i Włochy. Europa staje przed ogromnym kryzysem zmiany profilu ideowego. Nie będziemy już kulturą grecko-rzymsko-chrześcijańską, ale islamską.”

Witold Kieżun (1922) polski ekonomista

Źródło: Tomasz Terlikowski, Polska jak Burundi, „Do Rzeczy”, 3–9 marca 2014, nr 10/058, s. 32

O dzieciach, O rodzinie, O czekaniu

„Europejczyk jest panem w Afryce Południowej zupełnie niezależnie od gospodarczego wpływu i zupełnie niezależnie od jego kultury i cywilizacji… Pozycja Europejczycy jest całkowicie oparta na dyskryminacyjnym ustawodawstwie w odniesieniu do innych ras.”

Johannes Gerhardus Strijdom (1893–1958)

wypowiedziane 25 stycznia 1952.
Źródło: Jan Balicki, Historia Burów, Wrocław 1980, s. 219.

O historii

„Gruzja posiada bardzo starą kulturę. Architekturę, freski, malarstwo. I język. Tylko język jest w stanie zachować kulturę. Nic nie jest stracone, póki lud mówi swoim językiem.”

Otar Iosseliani (1934)

Źródło: wywiad, 2003 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=14587

O ludziach, O zachowaniu, O malarstwie

„Totalitaryzm używa strachu jako narzędzia panowania nad masami. Kultura strachu łączy się z apatią, obojętnością, wyobcowaniem, poddaństwem, biernością, wygodnictwem, rezygnacją i osobistym interesem. (…) Kultura strachu zapanowała na Kubie wraz ze zwycięstwem rewolucji i zawładnięciem wszystkimi środkami komunikacji, ogarnęła całe społeczeństwo. Masowe rozstrzeliwania, wsadzanie do więzień, wypędzenia z kraju służyły terrorowi stosowanemu okrutnie jako narzędzie politycznej władzy.”

Guillermo Fariñas (1962)

fragment książki Fariñasa Mapa strachu na Kubie. Źródło: Kuba: Oczy Guillermo Farinasa, wyborcza.pl, 1 sierpnia 2010 http://wyborcza.pl/1,76498,8198504,Kuba__Oczy_Guillermo_Farinasa.html?as=2&startsz=x#ixzz0vcakq9Cd

O książkach, O strachu, O komunikacji, O zwycięstwie

„Choć nie zawsze sobie z tego zdajemy sprawę, Zagłada Żydów określa cały dzisiejszy system kultury, wszystkie pytania i dylematy ponowoczesności.”

Maria Janion (1926) polska uczona, historyk literatury

Źródło: Bohater, spisek, śmierć. Wykłady żydowskie

O śmierci, Pytanie

„Selektywna adaptacja do klasy próżniaczej funkcjonuje bez przerwy, od początku istnienia rywalizacji pieniężnej, czyli, mówiąc inaczej, od czasu powstania klasy próżniaczej. Jednakże szczegółowe, konkretne kryteria selekcji nie zawsze były takie same, więc też proces selekcji nie zawsze dawał te same rezultaty. We wczesnym okresie kultury barbarzyńskiej, czyli we właściwej fazie łupieżczej, kryterium selekcji stanowiła dzielność, w pierwotnym naiwnym znaczeniu tego wyrazu. By uzyskać wstęp do klasy wyższej, kandydat musiał odznaczać się poczuciem odrębności klanowej, potężną postacią, dzikością, brakiem skrupułów i bezwzględnością w osiąganiu celu. Były to cechy potrzebne do gromadzenia i trwałego utrzymania bogactw. Ekonomiczną podstawą klasy próżnującej było wówczas, tak jak do tej pory, bogactwo. Jednakże metody jego gromadzenia i cechy potrzebne do jego utrzymania uległy pewnym zmianom od czasu wczesnego stadium kultury łupieżczej. W wyniku procesu selekcji, dominującymi cechami wczesnej barbarzyńskiej klasy próżniaczej były: gwałtowna agresywność, wyczulenie na różnice stanowe i brak skrupułów w popełnianiu oszustw. Członkowie tej klasy utrzymywali swą pozycję dzięki osobistej dzielności. W późniejszym stadium kultury barbarzyńskiej społeczeństwo wypracowało stałe zasady zawłaszczania i posiadania w ramach quasi-pokojowego systemu opartego na różnicach stanowych. Bezpośrednia agresja i niepohamowana przemoc ustąpiły miejsca sprytnym manewrom i oszukańczym manipulacjom jako najskuteczniejszym sposobom gromadzenia bogactw. Klasa próżniacza wypracowała w tym okresie odmienny zespół umiejętności i postaw. Dążenie do panowania, agresywność i związana z tym siła fizyczna, w połączeniu z bardzo silnym poczuciem istniejących różnic stanowych, wciąż jeszcze zaliczały się do najwspanialszych cech tej klasy. Pozostały one nadal w naszej tradycji „typowymi cnotami arystokratycznymi.””

Thorstein Veblen (1857–1929) ekonomista i socjolog amerykański

Lecz stopniowo wiązały się z nimi inne, mniej efektowne cnoty kultury pieniężnej zapobiegliwość, rozwaga i krętactwo. Z biegiem czasu, w miarę zbliżania się do nowoczesnego pokojowego stadium kultury pieniężnej, te właśnie cechy i obyczaje stały się bardziej przydatne w osiąganiu celów finansowych i zaczęto się wiecej z nimi liczyć jako z kryterium awansu do klasy próżniaczej i utrzymania się w jej szeregach.
Teoria klasy próżniaczej (1899)

O sile, O czasie, O bogactwie

„Zachodnie poczucie kultury osobistej i społecznej wymaga, aby nikogo nie strofować, nie pouczać z góry nawet w wypadku, gdy byłoby to obiektywnie uzasadnione przez sytuację lub nierówną pozycję dwóch stron. Nawet jeśli zachodzi nierówność usprawiedliwiająca np. pouczanie jednej strony przez drugą i jeśli sytuacja, zawód, charakter relacji takiego pouczania wręcz wymagają, robi się to zwykle w takiej formie, aby o ile można zatrzeć wrażenie nierówności, usunąć jej zewnętrzne objawy, zatrzeć ślady wywieranej presji lub upokorzenia. Obowiązuje to zwłaszcza w stosunkach tak oficjalnych i na taki wysokim szczeblu jak dyplomatyczne. Po sowiecku zaś czyni się na odwrót: niemal orientalna hierarchia zostaje podkreślana wszędzie, gdzie jest, a gdzie jej nie ma, tam każda ze stron stara się ją na swoją korzyść stworzyć i zamanifestować, przy czym protekcjonalna lub grubiańska wyniosłość jednej strony, a pokora lub upokorzenie drugiej, stanowią nieodłączny atrybut zewnętrzny tego stosunku.”

Robert Stiller (1928–2016) polski tłumacz i pisarz

Semantyka zbrodni

O wrażeniach, O charakterze, O relacjach

„Światowe ośrodki antyreligijne atakują z coraz większą zajadłością chrześcijaństwo, a szczególnie katolicyzm w związku z moralnością ewangeliczną i symbolem krzyża w przestrzeni publicznej. Współczesne kultury europejska i amerykańska uderzają zarówno w Krzyż Chrystusa, jak i w sam znak krzyża, widząc w nim rdzeń wiary katolickiej. Jeśli usunie się krzyż z życia publicznego – uważają ateiści – to zabije się życie katolickie i chrześcijańskie w ogóle. Atmosfera staje się tak zatruta, że nawet wielu nieświadomych katolików uważa, iż nic się nie stanie, jeśli będzie się czciło krzyż jedynie prywatnie, jak mówią sekciarze – tylko w sercu.”

Czesław Bartnik (1929) polski teolog, duchowny katolicki, poeta

Źródło: Antykrzyżowcy, naszdziennik.pl, 31 lipca 2010 http://www.naszdziennik.pl/index.php?typ=my&dat=20100731&id=my31.txt

O życiu, O wierze, Serce, Chrystus

„Zawsze zazdrościłem w pozytywnym sensie kolegom z Witebszczyzny, Mohylewszczyzny i innych obwodów, które znajdują się dalej od centrum. 50 procent ludności naszego sielsowietu pracuje w Mińsku i Zasławiu, widzą, jak wyglądają te miasta – szczególnie stolica. I nam, miejscowej władzy, stawiają analogiczne żądania: na temat stanu dróg, oświetlenia ulicznego, obsługi handlowej i socjalnej, no i w ogóle poziomu kultury życia. A my staramy się odpowiadać – inaczej skargom nie byłoby końca.”

Alaksandr Miakinnik (1968) białoruski polityk

я заўсёды па-добраму зайздросцiў калегам з Вiцебшчыны, Магiлёўшчыны i iншых абласцей, якiя знаходзяцца далей ад цэнтра. 50 працэнтаў насельнiцтва нашага сельсавета працуе ў Мiнску i Заслаўi, бачаць, як выглядаюць гэтыя гарады – асаблiва сталiца. І нам, мясцовай уладзе, выстаўляюць аналагiчныя патрабаваннi: наконт стану дарог, вулiчнага асвятлення, гандлёвага i бытавога абслугоўвання, ды i ўвогуле ўзроўню культуры жыцця. А мы стараемся адпавядаць – iнакш адбою ад скаргаў не будзе. (biał.) o pracy na stanowisku przewodniczącego sielsowietu Pietryszki. Źródło: Natalla Karpienka, Adpawiadać haradskomu uzrouniu prymuszaje życcio prystalicznyja sielsawiety http://www.zvyazda.minsk.by/ru/pril/article.php?id=17577, „Zwiazda”, 27 sierpnia 2008

Sens

„Uczestniczenie w kulturze nie jest dla nas czymś odświętnym – globalna kultura to podstawowy budulec naszej tożsamości, ważniejszy dla samodefinicji niż tradycje, narracje historyczne, status społeczny, pochodzenie, a nawet język, którym się posługujemy.”

Piotr Czerski My, dzieci sieci

My, dzieci sieci Źródło: My, dzieci Sieci http://pokazywarka.pl/pm1pgl/

O dzieciach

„Dialog i to wszystko, co on za sobą pociąga, przypomina nam, że nikt nie może ograniczać się do bycia widzem czy tylko obserwatorem. Wszyscy, od najmniejszych do największych, mają aktywny udział w budowie społeczeństwa zintegrowanego i pojednanego. Ta kultura jest możliwa, jeśli wszyscy będziemy uczestniczyli w jej wypracowywaniu i budowie. Obecna sytuacja nie pozwala na to, by być zwykłymi obserwatorami cudzych zmagań. Wręcz przeciwnie, jest ona mocnym wezwaniem do odpowiedzialności osobistej i społecznej.”

Franciszek (papież) (1936) papież

fragment przemówienia wygłoszonego podczas odbierania nagrody Karola Wielkiego. Źródło: CONFERIMENTO DEL PREMIO CARLO MAGNO. DISCORSO DEL SANTO PADRE FRANCESCO, vatican.va, 6 maja 2016 http://w2.vatican.va/content/francesco/pl/speeches/2016/may/documents/papa-francesco_20160506_premio-carlo-magno.html

„Synteza możliwą jest tylko pomiędzy kulturami tej samej cywilizacyi, lecz między cywilizacyami żadną miarą.”

Feliks Koneczny (1862–1949) historyk polski, historiozof

O cywilizacjach
Źródło: O wielości cywilizacyj, Wydawnictwo Antyk – Marcin Dybowski, Warszawa 2002, s. 363. ISBN 83-87809-69-1

„Dlaczego w Europie bił gejzer talentów? I tu kolejny szok dla obozu postępu. Zachód swoją kreatywność najbardziej zawdzięcza chrześcijaństwu, a zwłaszcza katolicyzmowi. Inkwizycja inkwizycją, ale żadna religia nie zachęcała tak mocno ludzi do samodzielności duchowej jako jednostki, jak czynił to Kościół katolicki. Po wahaniach Kościół przyjął pogląd św. Tomasza z Akwinu, że Bóg dał człowiekowi inteligencję i cieszy się, gdy używa jej do poznania świata. Co prawda judaizm także mocno zachęca do samodzielności umysłu, lecz Żydzi są bardzo twórczy dopiero w zetknięciu z innymi kulturami. Obecnie są najbardziej kreatywni.”

Krzysztof Kłopotowski (1946) polski dziennikarz i krytyk filmowy

Źródło: Kto myśli za ludzkość, wprost.pl nr 44/2009 http://www.wprost.pl/ar/176052/Kto-mysli-za-ludzkosc/

O Bogu, O ludziach, O prawdzie, O religii

„Amerykańska telewizja nigdy nie była lepsza, a ta europejska wcale nie pozostaje daleko w tyle. W Europie przebywam już od dwóch lat i, rozmawiając z brytyjskimi scenarzystami, dostrzegam u nich mnóstwo pasji i kapitalnych pomysłów. Ci autorzy chcą opowiadać o kulturach swoich krajów i mają ambicje, by jak najbardziej pogłębić psychologicznie swoich bohaterów. Wierzę, że powstaną z tych koncepcji świetne seriale.”

Frank Spotnitz (1960)

Źródło: Michał Hernes, Jak trafiłem „Z archiwum X” do Ridleya Scotta, stopklatka.pl, 26 lutego 2013 http://stopklatka.pl/wywiady-pelna-tresc/-/asset_publisher/PFY27nB67QFU/content/43669133,jak-trafilem-z-archiwum-x-do-ridleya-scotta?_101_INSTANCE_PFY27nB67QFU_redirect=http%3A%2F%2Fstopklatka.pl%2Fwywiady-pelna-tresc%2F-%2Fasset_publisher%2FPFY27nB67QFU%2Fcontent%2F43669133%2Cjak-trafilem-z-archiwum-x-do-ridleya-scotta&_101_INSTANCE_PFY27nB67QFU_cur=0&page=2

„(…) największą trudnością było sprowadzenie tego sporego przecież tekstu do wymiaru 90-minutowego, czyli i tak dłuższego niż zwykle, słuchowiska. Cięcie tekstu tak bardzo osadzonego w kulturze, tak bardzo obrosłego różnymi skojarzeniami i kontekstami, jest wyjątkowo trudne. Każda decyzja dotycząca wyrzucenia jakiegokolwiek fragmentu może być przecież odczytana jako ważny trop interpretacyjny, więc to było rzeczywiście wymagające. Ale poza tym nie było w zasadzie żadnych trudności. Wręcz przeciwnie, praca nad tym spektaklem była dla mnie wielką przyjemnością.”

Waldemar Modestowicz (1954)

o pracy nad słuchowiskiem Hamlet na podstawie sztuki Szekspira. Źródło: Przemysław Gulda, Praca nad Hamletem to była przyjemność i przygoda, „Gazeta Wyborcza Trójmiasto”, 22 maja 2012 http://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/139596.html

O przyjemności, O decyzjach

„Dzięki kulturze człowiek nie tylko wyszedł z dżungli, ale ciągle może się jej przeciwstawiać w sobie i innych.”

Janusz Pasierb (1929–1993) polski ksiądz, poeta, eseista, historyk sztuki

Kultura

„Obserwator nigdy nie doświadcza tej samej kultury, co obserwowany.”

Andrzej Pilipiuk książka Norweski dziennik

Cykl Kroniki Jakuba Wędrowycza, Norweski dziennik

„W Warszawie dowiedziałem się, dlaczego komisja odmówiła zakupu moich medali. Zdziwi Cię to, ale jest to prawda, co Ci napiszę. Delegat Ministerstwa Kultury i Sztuki mgr… nie zgodził się mówiąc: „Gosławski jeszcze nie umarł, aby kupować jego prace.””

Józef Gosławski (1908–1963) polski rzeźbiarz i medalier

Wobec tego przepraszam, że żyję.
fragment listu do Witolda Chomicza z 18 grudnia 1949.
Źródło: Anna Rudzka: Józef Gosławski. Rzeźby, monety, medale, wyd. 1, Alegoria, Warszawa 2009, ISBN 9788362248001, s. 46.

O prawdzie

„Trzeba zacząć od zmian systemowych. Wybrać system albo prezydencki, albo kanclerski, a nie nieustanne wojny między kancelarią premiera i prezydenta. Stop biegunce legislacyjnej w polskim systemie ustawodawczym. Ukróćmy wszechwładzę sędziów, większe kompetencje dla ławników. Policja, służby nie mogą być wykorzystywane do walki z kibicami, organizacjami patriotycznymi czy narodowymi, nie do tego zostały powołane. Kultura narodowa? Tożsamościowa w treści, nowoczesna w formie: walczyć o prawdę historyczną, o jednoznaczny stosunek do komunizmu.”

Robert Winnicki (1985) Polski polityk, działacz społeczny, poseł na Sejm RP VIII i IX kadencji

Źródło: I kongres narodowców: „Tworzymy armię, która przywróci porządek” http://wyborcza.pl/1,76842,14062454,I_kongres_narodowcow___Tworzymy_armie__ktora_przywroci.html, wyborcza.pl, 8 czerwca 2013.

O wojnie, O walce

„Premierem – pan Kluska, wicepremierem – pan Jan Krzysztof Bielecki, a ministrem kultury – Doda Elektroda. To są komunikaty, które płyną od Jarosława Kaczyńskiego.”

Doda (1984) polska piosenkarka (Doda; Doda Elektroda)

Autorzy: Donald Tusk, Jan Krzysztof Bielecki
do dziennikarzy w Sejmie, po doniesieniach prasowych, jakoby premierem miał zostać Roman Kluska.
O Dodzie
Źródło: TVN24, 23 stycznia 2006

„Przyciągamy młodych ludzi po to, żeby wychować ich na odbiorców wysokiej kultury.(…) Otwieramy drzwi na oścież, bez komercyjnych stawek.”

Tomasz Pietrasiewicz (1955) działacz i reżyser polski

Źródło: Waldemar Sulisz, Teatr mój widzę otwarty, „Dziennik Wschodni” nr 151/2011 http://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/120347.html

O ludziach

„Zazwyczaj kultura wzbogaca się dzięki tym książkom, na których wydawcy stracili pieniądze.”

Margaret Fuller (1810–1850)

O pieniądzach, O książkach

„A poza tym, panie marszałku, uważam, że Pałac Kultury powinien być zburzony.”

Radosław Sikorski (1963) polski polityk, dziennikarz

Źródło: pardon.pl http://www.pardon.pl/artykul/4860/sikorski_chce_zburzyc_palac_kultury_a_ty_zobacz

„Ja w ogóle uwielbiam paradoksy życiowe. Uważam, że wyróżnikiem mądrości życiowej jest zauważanie i życie, gdy człowiek widzi te paradoksy obok siebie. Kiedy nie jest on marionetką wtłoczoną w daną kulturę, w dane rytuały życiowe. To najważniejsze. I ludzie są wdzięczni, kiedy im się wskazuje zjawiska i różne aspekty życia.”

Aleksy Awdiejew (1940) polski aktor, piosenkarz i językoznawca

Wypowiedzi w wywiadach Źródło: Mówię o sobie „błazen”, wywiad http://hum.uwb.edu.pl/~kolo/wy_awd.htm

O życiu, O ludziach

„Jestem zakochany w języku i jego mechanizmach, i tym bardziej jestem zatroskany tym, jak języki definiują indywidualności w różnych kulturach.”

Keith Botsford (1928–2018)

Źródło: Iga Gierblińska, Edyta Hetmanowska, Tożsamość ukryta między językami świata Rozmowa z Keithem Botsfordem, dwutygodnik.com http://www.dwutygodnik.com/artykul/386-tozsamosc-ukryta-miedzy-jezykami-swiata.html

„Pamiętam wieczór spędzony w towarzystwie ważnych osobistości krakowskiej kultury. Okazało się, że nikt z nas nie jest rodowitym krakowianinem.”

Jerzy Radziwiłowicz (1950) polski aktor

Źródło: „Teatr”, 29 stycznia 2011 http://www.teatry.art.pl/n/czytaj/26809

O czytaniu

„Antyczna Grecja (…) pozostaje dla dzisiejszej Europy czcigodnym i niezbywalnym źródłem, ale wzorem korzystania z tego źródła jest chyba nadal starożytny Rzym – i w tym widzę godny najwyższego uznania i równie niezbywalny blask tego, co nazwałem kulturą przekładu.”

Juliusz Domański (1927)

Źródło: Blaski i cienie kultury przekładu, „Przekładaniec”, nr 21, Wydawnictwo UJ, 2009, s. 36.

„Radio Maryja pełni rolę ewangelizacyjną, a więc wchodzi w przestrzeń publiczną, jakkolwiek ona się nazywa – czy to będzie kultura, życie gospodarcze, polityka, czy przede wszystkim rodzina. W życie człowieka wprowadza „Tego, który jest” – Boga. Ukazuje wartości, jakimi są normy moralne, etyczne, przykazania. W ten sposób wprowadza światło, które pomaga oceniać rzeczywistość i dostrzegać prawdę lub jej brak, kłamstwo, manipulację.”

Stanisław Napierała (1936) polski duchowny katolicki, biskup

Źródło: Z Radiem Maryja muszą się liczyć inne media, naszdziennik. pl, 7 grudnia 2009 http://www.naszdziennik.pl/index.php?typ=po&dat=20091207&id=po13.txt

O życiu, O Bogu, O kłamstwie, O rodzinie

„Kult dusz zmarłych przejawiał się w modłach i ofiarach, przede wszystkim w ucztach zadusznych, a zarazem po zgonie w stypie, po staropolsku strawie, po chorwacku karminie, po starorusku triznie (…). Zapisy folklorystyczne z ziem polskich mówią o pozostawianiu miejsca przy stole dla nieboszczyka w czasie tego „bożego obiadu”. Na Białorusi w czasie takiej uczty gospodarz wzywa przodków, zwracając się do nich: „Święci dziadowie, chodźcie do nas wieczerzać, proszę was na wieczerzę”. Niekiedy odbywa się to przy grobie, co należałoby uznać za formę starszą, której liczne inne elementy przechowała bałkańska kultura ludowa. Zmonumentalizowane przez Adama Mickiewicza dziady to poetycka synteza wierzeń i obyczaju litewskiego, białoruskiego i ukraińskiego, wierna w wielu szczegółach, pozbawiona jednak autentycznego modelu obrzędu wywoływania dusz.”

Aleksander Gieysztor (1916–1999) polski historyk mediewista

Mitologia Słowian
Źródło: s. 259–260.

O duszy, O czasie, O zmarłych

„To jest jedyne radio polskie, bo sięga podstaw naszej kultury, wie, dokąd powinien dążyć nasz Naród. Istotą pracy Radia Maryja jest wieść do Boga najskuteczniej, przez Maryję, zgodnie z naszą tradycją narodową. Tak więc gromadząc się wokół Radia Maryja, budujemy nasz Naród. Nikt za nas Narodu Polskiego nie zbuduje. Radio Maryja w tym przewodzi. I dlatego trzeba, aby to Radio działało, bo działa nie dla siebie, ale dla nas, dla każdego. Każdy może powiedzieć: dla mnie ono istnieje, aby mi w życiu pomóc.”

Mieczysław Albert Krąpiec (1921–2008) filozof polski, duchowny katolicki

wypowiedź z 1997. Źródło: Alleluja i pod prąd! Świadectwa o Radiu Maryja, naszdziennik.pl, 10 lipca 2009 http://www.naszdziennik.pl/index.php?typ=my&dat=20090710&id=my21.txt

O Bogu

„Ameryka wciąż wywiera zbyt duży wpływ na cały świat. Jej kultura jest jak wścieklizna. Doprowadza świat do szaleństwa. Świat będzie się w nim pogrążał.”

Graham Masterton (1946) brytyjski pisarz

Ikon (1983)

O świecie, O szaleństwie

„Kult przodków i wybitniejszych i bardziej zasłużonych postaci minionych pokoleń znajduje się we wszystkich społeczeństwach ludzkich, które doszły do pewnego stopnia kultury. Znakomite postacie przeszłości symbolizują jakby pewien kapitał tradycji duchowej, w którym dany naród przechowuje to, co uważa dla swego bytu i rozwoju za najbardziej wartościowe.”

Jacek Woroniecki (1878–1949) teolog polski, dominikanin

Hagiografia
Źródło: s. 17, 18.

O przeszłości

„Co czyni, że tysiące ludzi różnych ras, różnych kultur i mentalności wybrały Go sobie, utożsamiły się z Nim, powierzyły Mu swoje nadzieje?
Myślę, że nie czyni nic. Bo gdyby tak było, odsłoniłby swoją tajemnicę, wydał ją na pastwę rozumu i tym samym zniweczył cel swego posłannictwa. Myślę, że nie czyni nic, aby być tym, kim jest. Po prostu Nim jest, a wziął się stąd, gdyż uwierzył, uwierzył głęboko, że sens Jego egzystencji będzie usprawiedliwiony tylko wtedy, gdy swoje bytowanie połączy z obecnością Boga.”

Gustaw Holoubek (1923–2008) polski aktor teatralny i filmowy, reżyser

o Janie Pawle II.

O Bogu, O ludziach, O tajemnicy, O myślach

„To kwestia zdecydowania, czy chcesz, aby Twoje piękne i inteligentne Białe potomstwo przetrwało i zasiedliło tą planetę, czy raczej wołałbyś je widzieć wtopione w masę błotnych ras. W tym drugim przypadku całe piękno, kultura i cywilizacja zanikną. Im bardziej pomagamy błotnym rasom rozprzestrzeniać się i mnożyć, tym bardziej ograbiamy nasze przyszłe pokolenia z żywności, przestrzeni życiowej i egzystencji na Ziemi. Co więcej, jest to dokładnie to, czego doświadczamy obecnie ze strony błotnych ras.”

Ben Klassen (1918–1993)

Biblia Białego Człowieka

Cytaty o pięknie

„Obyczaje rządzące światem biznesu ukształtowały się pod wpływem zasad łupieżczych i pasożytniczych. Są to obyczaje wypływające z instynktu własności prywatnej, mniej lub bardziej pochodne od dawnej kultury łupieżczej.”

Thorstein Veblen (1857–1929) ekonomista i socjolog amerykański

Teoria klasy próżniaczej (1899)

O świecie, O biznesie

„Wbrew rachubom gangsterów z Wall Street, wbrew barbarzyńskim i pozbawionym wszelkiej godności i kultury amerykańskich, zachodnioniemieckich, titowskich i madryckich szczekaczek radiowych mocniej niż kiedykolwiek zwarły się wokół Związku Radzieckiego, wokół KPZR szeregi wszystkich wolnych narodów, wszystkich ludzi miłujących pokój.”

Edward Ochab (1906–1989) polski działacz komunistyczny, przewodniczący Rady Państwa

po śmierci Stalina.
Źródło: Wojciech Roszkowski, „Najnowsza historia Polski 1914–1993” t. 2, Warszawa 1995, s. 263.

O śmierci, O ludziach, O pokoju, O historii

„Kultura tkwi w czasie niezależnie od tego, co się dzieje w polityce. Człowiek nie składa się wyłącznie z doktryn politycznych czy też ról społecznych. Wychowuje się w atmosferze określonych preferencji. Dla mnie, jako Polaka z wyboru, wspomnienia o np. powstaniu styczniowym są bardzo pobudzające.”

Aleksy Awdiejew (1940) polski aktor, piosenkarz i językoznawca

Wypowiedzi w wywiadach Źródło: Mówię o sobie „błazen”, wywiad http://hum.uwb.edu.pl/~kolo/wy_awd.htm

O czasie

„Flamenco powstało z połączenia wpływów różnych kultur, które istniały w Andaluzji. Żeby sztuka była żywa, musi wciąż poszukiwać nowych wrażeń, nowych form. Dzięki fuzji stylów można osiągnąć coś dobrego, trzeba tylko uważać, żeby to wciąż brzmiało jak flamenco. Dobra jakość przetrwa próbę czasu. Choć są w Hiszpanii oczywiście konserwatyści, którzy woleliby niczego we flamenco nie zmieniać.”

Cristina Hoyos (1946)

Źródło: „Gazeta Wyborcza”, Łódź, 17 maja 2005 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/taniecjes.htm

O sztuce, O poszukiwaniu, O wrażeniach, O czasie

„Hierarchię ważności łatwo jest ustalić, gdy potrzeby dotyczą dwóch podstawowych praw biologicznych (głód, pragnienie, potrzeba powietrza, popęd seksualny, macierzyństwo itp.). W życiu ludzkim jednak potrzeby te rzadko występują w „nagiej” postaci, zwykle są jak gdyby „owinięte” w inne potrzeby związane z życiem społecznym, z obowiązującym w danej kulturze systemem wartości.”

Antoni Kępiński (1918–1972) polski psychiatra i pisarz

O głodzie, O macierzyństwie

„Mamy takie same wartości jak wy. Nie widzę żadnych większych różnic w takich kwestiach jak wolność czy prawa człowieka, na pewno nie w porównaniu do nowych krajów członkowskich Unii Europejskiej. W kwestiach kultury politycznej i rozwoju gospodarczego nie są one ani odrobinę lepsze od nas. Ale są małe i dużo mówią, jak wiele niebezpieczeństw na nie czyha…”

Dmitrij Miedwiediew (1965) polityk rosyjski

o Polsce i krajach nadbałtyckich.
Źródło: wywiad przeprowadzony przez „Der Spiegel”, tłum. „Forum”, 16 listopada 2009

O wolności

„Pani Helena pojawiła się w naszym domu, kiedy miałam siedem dni, i została. Jej rodzina mieszkała na Starej Pradze. Ponieważ byłam wychowywana w dużym stopniu przez nią, krążyłam między domem aktorskim, domem dziadka z kulturą antyczną i wielkimi pisarzami, jak Iwaszkiewicz, oraz między domem na Pradze, gdzie była dyscyplina do bicia dzieci, muchy na lepach i naprawdę twarde i biedne życie z kartoflanką.”

Joanna Szczepkowska (1953) aktorka polska

Inne wypowiedzi
Źródło: „Existence” nr 3, jesień 2009.

O życiu, O dzieciach, O rodzinie, O domu

„Nigdy nie założyłam sobie, że będę pracować w poprzek formy czy renegocjować granice instytucjonalności. To wypłynęło raczej z prywatnych fobii i uwarunkowań społecznych. Z mojego skrępowania w sytuacjach, w których nie do końca komfortowo się czuję. Sama architektura instytucji często sprawia, że czujesz się wobec niej nieśmiały lub niepewny. A muzeum jest bardzo wyrazistą instytucją o bardzo silnej architektonicznie strukturze. Do działania na żywo sprowokowały mnie tak naprawdę muzea narodowe, które w kontakcie z widzem okazują się martwe. Muzeum wystawia na ogląd obiekty, które już znalazły swoje miejsce w kulturze, niepozostawiając pola do renegocjacji.”

Zorka Wollny (1980)

Źródło: Anka Herbut, Długo i z bliska http://www.dwutygodnik.com/artykul/4334/, Dwutygodnik.com nr 102/2013.

„Laickie media niszczą kulturę chrześcijańską.”

Tadeusz Rydzyk (1945) polski duchowny katolicki, publicysta

wyjaśnienie, dlaczego media prywatne i publiczne miały zakaz transmitowania z bliska pielgrzymki słuchaczy Radia Maryja.
Źródło: Jasna Góra, 8 lipca 2007

O górach

„My, gdzieś pomiędzy cywilizacjami, pomiędzy kulturami, pomiędzy Bizancjum a Zachodem, nie mamy swojej wyraźnej twarzy.”

Marek Kondrat (1950) aktor polski

„Występowałem praktycznie w każdym teatrze w większym mieście w Polsce. Grywałem w domach kultury, właściwie w każdym miejscu, gdzie się zbierali ludzie zainteresowani teatrem.”

Emilian Kamiński (1952)

Źródło: „Życie”, 10 lipca 2001 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/ekaminski.htm

O życiu, O ludziach, O domu

„Kiedy słyszę słowo kultura, odbezpieczam rewolwer.”

Hanns Johst (1890–1978)

Wenn ich Kultur höre… entsichere ich meine Browning. (niem.)
przypisywane także Josephowi Goebbelsowi i Hermannowi Göringowi.
Źródło: Schlageter (1933), akt I

„Kto stawia sobie za ideał mówić po polsku nie tylko byle jak, nie tylko nawet poprawnie, ale pięknie, strojnie, wyraziście, słowem z mocą – „fortiter”? Kto zdaje sobie sprawę z tego, że od opanowania mowy ojczystej zależy coś więcej, niż sama tylko łatwość poprawnego wyrażania się w mowie i w piśmie, że z niem związane jest całe opanowanie świata myśli, całe wyrobienie umysłowe, a co za tem idzie i zdolność oddziaływania na innych? Kto dostrzega, że tym ośrodkiem, koło którego winna się krystalizować cała kultura każdego narodu, nie może być co innego, jak kult mowy ojczystej?”

Jacek Woroniecki (1878–1949) teolog polski, dominikanin

Około kultu mowy ojczystej
Źródło: s. 1

O myślach, O myśleniu

„Nasza kultura robi Amerykanom wodę z mózgu i wpaja, że musimy litować się nad innymi. Nadawanie automatycznie obywatelstwa dzieciom nielegalnych imigrantów, którzy złamali prawo to jak pozwolenie na osiedlenie się w twoim domu obcej kobiecie, która wtargnęła do niego, urodziła w nim dziecko i stwierdziła, że ponieważ jej dziecko urodziło się w tym domu, ono nabywa do niego prawo i tam zostają.”

Ron Bass (1942)

Źródło: Dariusz Serwach, Czy dzieci nielegalnych imigrantów powinny być obywatelami?, expatpol.com http://expatpol.com/index.php?stsid=29633&cktst=1, 30 sierpnia 2006

O kobietach, O dzieciach, O domu, O wodzie

„Nie może tak być, że nie staje się wiadomością dnia fakt, iż z wyziębienia umiera starzec zmuszony, by żyć na ulicy, natomiast staje się nią spadek na giełdzie o dwa punkty. To jest wykluczenie. Nie można dłużej tolerować faktu, że wyrzuca się żywność, podczas gdy są ludzie cierpiący głód. To jest nierówność społeczna. Dzisiaj wszystko poddane jest prawom rywalizacji i prawu silniejszego, gdzie możny pożera słabszego. W następstwie tej sytuacji wielkie masy ludności są wykluczone i marginalizowane: bez pracy, bez perspektyw, bez dróg wyjścia. Samego człowieka uważa się za dobro konsumpcyjne, które można użyć, a potem wyrzucić. Daliśmy początek kulturze „odrzucenia”, którą wręcz się promuje. Nie chodzi już tylko o zjawisko wyzysku i ucisku, ale o coś nowego: przez wykluczenie zraniona jest w samej swej istocie przynależność do społeczeństwa, w którym człowiek żyje, ponieważ nie jesteśmy w nim nawet na samym dole, na peryferiach czy pozbawieni władzy, ale poza nim. Wykluczeni nie są „wyzyskiwani”, ale są odrzuceni, są „niepotrzebnymi resztkami””

Franciszek (papież) Evangelii gaudium

Źródło: Evangelii gaudium

O głodzie, O ludziach

„Jacek Samojłowicz poza tym, że kojarzony jest z filmami komercyjnymi, to ma też nos do kina. Skoro jako pierwszy postarał się o prawa do ekranizacji, to znaczy, że jest producentem poszukującym łącznika między kulturą, a komercją. Robiąc projekty popularne, chce też w nich zawierać elementy sztuki.”

Xawery Żuławski (1971) reżyser polski

Źródło: Film ma wywołać kontrowersje http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=55203, stopklatka.pl

„My, powieściopisarze młodych kultur podamy świeże wino światu. Całe to życie gorzkie, ciężkie, kolorowe, pogańskie, niecierpliwe, muzyczne, polityczne, tragiczne, walczące, pieskie i boskie musimy wprowadzić na scenę (…). W moim przekonaniu być powieściopisarzem, to jest więcej niż tworzyć sztukę, to jest nadawać jej sens w życiu.”

Jacques Stephen Alexis (1922–1961)

Źródło: Ou va le roman?, „Presence Africaine”, kwiecień-maj 1957, s. 89–95, cyt. za: Józef i Krystyna Chałasińścy, Bliżej Afryki, Instytut Wydawniczy Pax, Warszawa 1965, s. 59.

O życiu, O świecie, O winie, Sens

„Kiedy literatura irlandzka wyzwoliła się spod dominacji kultury brytyjskiej i zaczęła szukać korzeni, to znalazła je w antyku.”

Barbara Sass (1936–2015) polska reżyserka i scenarzystka filmowa

Źródło: „Gazeta Wyborcza”, Łódź, 24 września 2005 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/kobietyi.htm

O literaturze